T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/294 Esas
KARAR NO: 2020/670
DAVA: Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/03/2018
KARAR TARİHİ: 16/10/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 01/11/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;davalılar ... ve ...'nın müvekkili şirkette çalışan ve aynı zamanda kar ortağı iken, müvekkilinden habersiz olarak müvekkili zarara uğ- ratmak ve haksız çıkar sağlamak için aynı sektörde faaliyet gösteren davalı ... Taşımacılık’ı 11/05/ 2015 tarihinde kurduklarını, şirket adresi olarak müvekkilinin o zamanki adresi olan “.... Mah. .. Cad. No.... ... ..../....” adresini 26/08/2015 tarihinde tescil ettirdiklerini, buna ilişkin sahte kira sözleşmesi düzenlediklerini, davalıların 23/09/2015- 27/09/2015 tarihleri arasında Kurban Bayramı nedeniyle tatil olmasından yararlanarak, müvekkili şirket içindeki tüm dosya ve belgeleri ve bilgisayarları izinsiz olarak boşalttıklarını, müvekkili şirket deposundaki malları sanki kendi şirketleri .... Taşımacılık’a gelmiş gibi gösterdiklerini, davalıların müvekkili şir- kette yönetici olarak yetkilerini kendilerine çıkar sağlama amaçlı kullandıklarını, davalıların müvek- kili şirkette çalışırken .... Oto Camları şirketinin mallarını müvekkil şirkete ait tırlar ile taşıttır- dıklarını, ancak taşıma faturasını sanki kendi tırları ile taşımış gibi ... Taşımacılık üzerinden kesip tahsil ettiklerini, müvekkili şirket çalışanı iken 21/09/2015 tarihinde ... Taşımacılık tarafından ...-.... adına taşımacılık yapıp fatura düzenleyerek tahsil ettiklerini, müvekkili şirket çalışanı iken 21/09/2015 tarihinde .... Taşımacılık tarafından ... adına taşımacılık yapıp fatura düzenleyerek tahsil ettiklerini, sevk irsaliyesinde imzası olan ...’in müvekkili çalışanı olduğunu, malların taşımasını müvekkili tır ve şoförlerinin yaptığı halde, taşıma bedellerinin .. Taşımacılık tarafından tahsil edildiğini, 09/09/2015tarihinde ... firması ile müvekkili şirket adına anlaştıklarını, ancak, faturayı ... Taşımacılık tarafından kesip tahsil ettiklerini, 09/09/ 2015tarihinde ... Metal şirketine kendi firmaları ... Taşımacılık tarafından fatura keserek tahsil ettiklerini, oysaki taşıma işini müvekkili şirketin alt taşıtıcıya ücret ödeyerek yaptırdığını, müvekkili şirket çalışanı iken ... Tekstil'in mallarını müvekkili şirket araçları ile taşıttırıp, faturalarını davalı ... Taşımacılık tarafından kestiklerini ve tahsil ettiklerini beyanla fazlaya dair hakları sakları kalmak kaydıyla şimdilik 15.000,00 Euro’nun olay tarihlerinden itibaren en yüksek mevduat faizi ile tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini arz ve talep etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya dayanak olarak gösterilen faturalar netice- sinde, davacı tarafın iddia ettiği gibi bir zarar mevcut ise bunun muhatabının müvekkil şirket ve müvekkili davalılar değil iş sahibi firmalar olduğunu, bu nedenle husumetin iş sahiplerine yönetilmesi gerekirken müvekkillerine yönetilmesinin hatalı olduğunu, davanın husumetten reddinin gerektiğini, dava dilekçesinde bir kısım olaylardan bahsedilerek, dilekçenin sonuç kısmında genel olarak 15.000 Euro talep edildiğini, ancak davacı tarafın hangi iddiasından dolayı hangi bedeli talep ettiğinin belli olmadığını, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla; davacının iddia ettiği olayların 2015 yılı Eylül ve Ekim aylarına ilişkin olduğunu ve talebin zamanaşımına uğradığını, müvekkilleri ... ve ...’nın, davacı şirketin 18/04/2013 ve 18/04/2015yılları arasında ortağı olduğunu, dava dilekçesinde aynı yerin iki şirkete kiraya verilmesinin imkanı olmadığı ifade edilmiş ise de bir yerin 5 farklı şirkete kiralanmasının dahi mümkün olduğunu, davacının müvekkillerinin kurduğu şir- ketten habersiz olmasının söz konusu olmadığını, şirketin kurulumuna en çok destek verenin davacı firma yetkilisi olduğunu, davacı firma yetkilisinin müvekkillerinin maillerinin dahi kullanımının kapa- tılmamasını, müvekkillerin genç girişimci oldukları, desteklenmeleri gerektiğini savunduğunu, 23/09/ 2015-27/09/2015 tarihleri arasında iddia edilen dosya veya belgelerin boşaltılması gibi bir durumun söz konusu olmadığını, depodan alınan mal var ise bu malların da davacı şirkete ait olmadığını, aksı halde bugüne kadar malın asıl sahibi tarafından tazminat davası açılacağını, davacının bu konuda yap- mış olduğu şikayetlerde Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair kararlar verildiğini, davacının belirttiği olayların hepsinin ayrı ayrı ispata muhtaç olduğunu, sözü edilen taşımalarda müvekkili Şirketin davacı taraf ile bağı bulunmadığını, taleplerinin de muhatabı konumunda olmadığını, kabul anlamına gel- memek kaydıyla dava dilekçesinde sözü edilen 3-4 taşımanın, müvekkillerin davacı şirketteki ortaklık- larından kaynaklanan ve kendilerine nakit olarak ödenmeyen meblağlar karşılığı mahsuplaşmak sure- tiyle yapılan 3-4 taşıma olmasının dahi mümkün olduğunu, dava dilekçesinde açıkça taşımalar ve ta- lepler belirli olmadığından bu hususların incelenemediğini, davacı şirket kayıtları incelenerek 2013- 2014-2015 yıllarına ilişkin tüm gelir gider kayıtların da incelenmesi ve dava dilekçesindeki taşıma- ların bedelleri ile karşılaştırılması gerektiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.
Dava , haksız rekabet nedeniyle tazminat talebine ilişkindir.
Tarafların ticaret sicili kayıtları, kira sözleşmeleri, tanıtım mailleri,taraflar arasındaki kar ortaklığı sözleşmesi, iş yeri açma tutanağı, tahkikat evrakı vs deliller celp ve ibraz edilmiştir.
Davacı şirketin taşımacılık sektöründe faaliyet gösterdiği, davalılardan ...'nın 13/05/ 2013- 28/09/2015 , davalı ...'ın ise 13/05/2013-30/09/2015 tarihleri itibariyle davacının çalışanı durumunda olduğu,davacı şirket ile davalı çalışanlar .... ... ve ... arasında 18/04/2013 tarihli 2 yıl süreli kar ortaklığı sözleşmesinin bulunduğu, bu sözleşmeye göre adı geçen davalıların % 25'er oranda kar ortağı olduğu tartışmasızdır.
Sözleşmenin süresine ilişkin 6. Maddede " sözleşmenin feshinin 6 ay önceden yazılı olarak taraflara bildirileceği, taraflar arasında mutabakat sağlandığında bu süre beklenmeksizin ortaklığın feshedilebileceği " hükmüne yer verilmiştir.
Celp olunan ticaret sicili kayıtlarına göre, davalılardan ... ile ....'ın , 11/05/2015 tarihinde ,davacı ile aynı sektörde ,taşımacılık alanında faaliyet gösteren davalı şirketi kurdukları, adı geçen davalıların şirketi münferiden temsile yetkili oldukları görülmektedir....... Mah. ... Cad. ... katı 32/1 ... /... adresindeki işyerinin .... Global Loj. Ant Ltd. Şti'nden aylık 1.000,00 TL bedel ile davacı şirket tarfından kiralandığı, 31/08/2015 tarihli kira sözleşmesi ile adı geçen kiralayan tarafından davalı ... Taşımacılık Şti'ne aylık 200,00 TL + KDV olarak kiraya verildiği, yani davalıların kurdukları yeni şirketi, davacı şirketin adresinde gös- terdikleri tespit edilmiştir.
Dava konusu iddialar çerçevesinde davalı şirketin ticari defter kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesine göre ;
-Dava dışı ... Antik- .... ile ilgili iddiaların incelenmesinde, taşımanın davacı şirket araçlan ile yapılmadığı tespit edilmiştir. ... Antik’e kesilen 21/09/2015 tarih ... nolu 3.250 EURO bedelli fatura konusu mallar ... plakalı araç tarafından taşınmıştır Davalı, şirket ... firmasının bu araca ait taşımayı kendisine fatura ettiğine dair 21/09/2015 tarih ... nolu faturayı ibraz etmiştir
-Davalı tarafından .... Metal San. Ve Tİc. Ltd. Şti.’ne 09/09/2015 tarih ... nolu 900,00 EURO (3.024,09 TL) bedelli İstanbul-Fransa Navlun faturası kesilmiştir. Faturaya dayanak belgelerin incelenmesinde, taşıma işinin davalı şirket tarafından alt taşıcıya yaptırıldığı tespit edilmiştir
-Davalı tarafından, ... Oto Camlan San. ve Tic. A.Ş'ne 26/08/2015 tarih ... nolu 500,00 EURO (1.685,00 TL) bedelli İstanbul-Fransa Navlun faturası kesilmiştir Faturaya dayanak taşıma belgelerinin incelenmesinde taşımanın davalı değil, davacı ... Ulus. Taşımacılık tarafından yapıldığı tespit edilmiştir.
-Davalı tarafından ... Transport ve Lojistik A.Ş. firmasına 16/09/2015 tarih ... nolu 350,00 EURO (1.206,42 TL) bedelli Fransa-İstanbul Navlun faturası kesilmiştir. Faturaya dayanak belgelerin incelenmesinde, .... Kombi ile taşıma sözleşmesi yapanın davacı şirket olduğu, taşımayı yapanın da davacı şirketin alt taşıyıcı sözleşmesi yaptığı şirkete ait araç olduğu tespit edilmiştir.
-Davacı tarafından, dava dışı ... Tekstil’e ait bir kısım taşımaların davacı tarafından yapıl- makla birlikte, faturalarının davalı tarafından dava dışı şirkete kesilip tahsil edildiği iddia edilmiştir Davalının ... Tekstil'e kestiği faturalar tek tek incelenmiş, 2 fatura haricinde diğer fatura konusu taşımaların davacı tarafından yapıldığı tespit edilememiştir.
-Davalı tarafından ... Tekstil firmasına kesilen 26/08/2015 tarih ... nolu 537,00 EURO (1.809,69 TL) bedelli faturanın taşıma evraklarının incelenmesinde taşımanın davacı tarafından ya- pıldığı tespit edilmiştir.
-Yine davalı tarafından ... Tekstil firmasına kesilen 01/06/2015 tarih ... nolu 1.239,00 Euro (3.334,30 TL) bedelli faturanın üzerinde yazılı .... plaka sayılı aracın davacı aracı olduğu ve taşımanın davacı tarafından yapıldığı tespit edilmiştir.
-Neticede, gerek dava dosyasına sunulan belgelerin incelenmesinde, gerekse davacı ve davalı vekili nezaretinde yerinde yapılan incelemelerde, iddialara konu dava dışı şirketlere yapılan taşıma hizmetlerinden, sadece; dava dışı ... Oto Camlan San. ve Tic. A.Ş'ne ait 26/08/2015 tarih ... nolu 500,00 Euro (1.685,00 TL) bedelli (... plakalı davacı aracı), .... Tekstil İşl. San. Ve Tic. Ltd.Şti'ne ait 01/06/2015 tarih .... nolu 1.139,00 Euro (3.334,31 TL) bedelli (.... plakalı davacı aracı ), yine .... Tekstil İşl. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait 26/08/2015 tarih .... nolu 537 Euro (1.809,69 TL) bedelli (CMR davacıya ait), ... Kombi Transport ve Lojistik A.Ş. firmasına 16/09/2015 tarih ... nolu 350,00 EURO (1.206,42 TL) bedelli (taşıma sözleşmesi davacının) şek- lindeki toplam 4 adet taşıma işinin davacı tarafından yapıldığı halde, taşıma faturalarının davalı tarafından kesildiği tespit edilmiştir.
Türk Ticaret Kanunu m.de 54/2 haksız rekabet, "rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar" şeklinde tanımlanmış daha sonra TTK. m. 55 hükmünde uygulamada en sık görülen haksız rekabet hallerine, sınırlayıcı olmamak koşulu ile örnekler vermiştir.
Haksız rekabet halleri arasında, “dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer hukuka aykırı davranışlar ve özellikle; ... Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarım, faaliyetlerini veya ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek, ... Sözleşmeyi ihlale veya sana erdirmeye yöneltmek; özellikle; müşterilerle kendisinin bizzat sözleşme yapabilmesi için, onları başkalarıyla yapmış oldukları sözleşmelere aykırı davran- maya yöneltmek, ... Üretim ve iş sırlarını hukuka aykırı olarak ifşa etmek; özellikle, gizlice ve izinsiz olarak ele geçirdiği veya başkaca hukuka aykırı bir şekilde öğrendiği bilgileri ve üretenin iş sırlarını değerlendiren veya başkalarına bildiren dürüstlüğe aykırı davranmış olur. ... İş şartlarına uymamak; özellikle kanun veya sözleşmeyle, rakiplere de yüklenmiş olan veya bir meslek dalında veya çevrede olağan olan iş şartlarına " uymamak hususları da girmektedir (TTK. m. 55/1),
Davalılar ... ve ....’nın davacı şirketin çalışanı ve aynı zamanda kar ortağı oldukları halde davacıyla aynı sektörde faaliyet gösteren davalı ... Taşımacalık Şti'ni kurmaları, şirket adresi olarak davacının o zamanki adresi olan “... Mah. ... Cad. No.... ... .../....” adresini göstermeleri, yukarıda, mali inceleme bölümünde tespit edildiği üzere, davalı ... Sarfnın davacı şirketin müşterisi ... İth. İhr. Ltd. Şti.'ne tanıtım maili göndermesi, davalı şirket tarafından, ... Oto Camlan San. ve Tic. A.Ş.’ne 26/05/2015 tarih ... nolu 500,00 Euro (1.685,00 TL) bedelli İstanbul-Fransa navlun faturası kesilmiş olduğu halde bu taşımanın davalı şirket tarafından değil davacı ... Ulus. Taşımacılık tarafından yapılması, davalı şirket tarafından ... Transport ve Lojistik A.Ş. firmasına 16/09/2015 tarih ... nolu 350,00 Euro (1.206,42 TL) bedelli Fransa-lstanbul navlun faturası kesilmiş olduğu halde bu taşımanın davalı şirket tarafından değil davacı ... Ulus. Taşımacılıksın alt taşıyıcı sözleşmesi yaptığı şirket tarafından yapılması, yine davalı şirket tarafından ... Tekstil firmasına kesilen 26/08/2015 tarih ... nolu 537,00 Euro (1.809,69 TL) bedelli ve 01/06/2015 tarih 26274 nolu 1.239,00 Euro (3.334,30 TL) be- delli faturalara konu taşımaların davacı tarafından yapılması gibi hususlar birlikte değerlendi- rildiğinde; davalıların haksız rekabet eyleminde bulunduğunun kabulü gerekir.
Gerçekten de yukarıda ifade edilmiş olduğu üzere, hüsnüniyet kaidelerine aykırı her türlü hare- ket, haksız rekabet sayılır.
Davalıların iddiası, bütün bu eylemlerin davacı şirketin yetkilisinin bilgisi, izni ve desteği ile olduğu yönündedir. İspat kuralına ilişkin MK. m. 6 hükmüne göre: "Kanunda aksine hüküm bulun- madıkça ,taraflardan her biri ,hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispat ile yükümlüdür". HMK.. md 190/1 hükmüne göre: "İspat yükü, kanımda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lebine hak çıkaran tarafa aittir". Bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden laraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur. Dolayısıyla anılan hükümler uyarınca, davalıların iddialarını geçerli delillerle kanıtlaması gerektiği açıktır. Ancak somut olayda davalılar tarafından, davacıların eylemlerine onay verildiğine ilişkin geçerli bir delil sunulmadığından, dava- lıların anılan iddialarının kabulüne olanak yoktur.
Haksız rekabete ilişkin "Hukuki Sorumluluk” başlığını taşıyan TTK. m. 56 hükmüne göre: “(1) Haksız rekabet sebebiyle müşterileri, kredisi, meslekî itibarı, ticari faaliyetleri veya diğer ekonomik menfaatleri zarar gören veya böyle bir tehlikeyle karşılaşabilecek olan kimse;
a)Fiilin haksız olup olmadığının tespitini,
b)Haksız rekabetin men 'ini,
c)Haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesini ve tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhasını,
d)Kusur varsa zarar ve ziyanın tazminini,
e)Türk Borçlar Kanunu'nun 58 inci maddesinde öngörülen şartların varlığında manevi tazminat verilmesini, isteyebilir. Davacı lehine ve (d) bendi hükmünce tazminat olarak hâkim, haksız rekabet sonucunda davalının elde etmesi mümkün görülen menfaatin karşılığına da karar verebilir". Yine TTK. m, 59 hükmüne göre: “Mahkeme, davayı kazanan tarafın istemiyle, gideri haksız çıkan taraftan alınmak üzere, hükmün kesinleşmesinden sonra ilan edilmesine de karar verebilir. İlanın şeklini ve kapsamını mahkeme belirler".
Sözkonusu hükümler dikkate alındığında, davacının, haksız rekabet eyleminde bulunan davalılara karşı haksız rekabetin tespiti, haksız rekabetin men’i, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhası, zarar ve ziyanın tazmini ve mahkeme hükmünün ulusal bir gazetede ilanı taleplerinde bulunabileceği açıktır.
Davacı taraf, haksız rekabet nedeniyle uğramış olduğu maddi zararları talep etmektedir. Yuka- rıda anılan TTK'nın m. 56/1-e hükmünde de ifade edildiği üzere, maddi tazminat olarak, haksız rekabet sonucunda davalının elde etmesi mümkün görülen menfaatin karşılığına da karar verilebilir.
Yukarıda, mali inceleme bölümünde davalı tarafın, davacının yaptığı taşıma işlerinin fatura- larını kestiği ve tahsil ettiği, buna ilişkin davacının zararının 8.035,41 TL(2.626,00 Euro) hesap- landığı, hesaplanan bu bedelin TTK. m. 56/1-e hükmü uyarınca maddi tazminat olarak kabul edilmesi gerektiği gözetilerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE
Haksız rekabet nedeniyle davacının maruz kaldığı zarar karşılığı 2.626,00 Euro (8.035,41 TL) maddi tazminatın müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, Hüküm altına alınan tazminatın;
- 500,00 Euro'luk kısmına 26/08/2015 tarihinden,
- 350,00 Euro'luk kısmına 16/09/2015 tarihinden,
- 537,00 Euro'luk kısmına 26/08/2015 tarihinden,
- 1.239,00 Euro'luk kısmına 01/06/2015 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,
Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2- Harçlar Kanunu gereğince tahsili gereken 548,89 TL karar ve ilam harcının mahkeme vez- nesine yatırılan 1.238,09 TL peşin/nispi harcın mahsup edilerek Hazine'ye irat kaydına, bakiye 689,20 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru harcı + 548,89 TL karar ve ilam harcı + 5,20 TL vekalet harcından ibaret toplam 589,99 TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
3-Davacı tarafından sarf olunan (2.000,00 TL bilirkişi ücreti + 503,90 TL posta/tebligat/ müzekkereden ibaret) 2.503,90 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre 550,85 TL'sinin davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalı .... Taşımacılık tarafından sarf olunan 200,00 TL yargılama giderinin red/kabul oranına göre 176,00 TL'sinin davacıdan tahsil edilerek adı geçen davalıya ödenmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
Diğer davalılar tarafından sarf olunmuş yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar tesisine yer olmadığına,
c.) Sarf olunmayan gider/delil avansının karar kesinleştikten sonra ilgilisine iadesine,
4-Kendisini vekil ile temsil ettiren davacı lehine hüküm altına alınan dava değerine göre yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 3.400,00 TL vekalet ücretinin dava- lıdan tahsil edilerek davacı tarafa ödenmesine,
Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ... Taşımacılık lehine red olunan dava değerine göre yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 9.180,14 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek adı geçen davalıya ödenmesine dair,
Davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı 5235 Sayılı Kanun'un geçici 2. maddesine göre Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu'nun 341 ila 360. madde hükümleri gereğince mahkememize veya aynı sıfatta başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/10/2020
Katip ...
E imzalıdır
Hakim ...
E imzalıdır