T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/761 Esas
KARAR NO: 2021/791
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/08/2018
KARAR TARİHİ: 27/09/2021
K. YAZIM TARİHİ : 20/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; hava taşımacılığı alanında faaliyet gösteren müvekkilinin davalı ...'in başvurusu üzerine ... Tarım'a ait ürünleri hava kargosu yoluyla Moskova'da yapılacak fuar alanına taşınmasını sağladığını , bu ürünlerin davalının fuar acentesi tarafından süresinde teslim alınmaması üzerine gümrükten çekilemediğini, bu sırada ürünlerin katılacağı fuar sona erdiğinden orada geçerli mevzuat hükümlerine göre bu ürünlerin bir daha çekile- mediğini, ürünlerin Türkiye'ye geri gönderildiğini ve CSS bedelinin müvekkiline tahakkuk ettirildiğini, müvekkilinin bu bedeli ödemekten başka çaresinin bulunmadığını, davalıların bu bedeli müvekkiline ödememeesi üzerine davalılar aleyhine Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden takibe girişildiğini, davalıların takibe ve borca itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamını, davalı tarafın % 20 oranından az olmamak üzere icra/inkar tazminatı ile mahkumiyetini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle; dava dışı ... Taşımacılık Ltd. Şti. ile davalı ... arasında 23/01/2018 tarihinde Fuar Taşıma Sözleşmesi imzalandığını, Sözleşme gereği dava dışı ... diğer davalıya ait ürünleri ... kodlu havaalanına nakliye, gümrükleme, fuar standına teslimi, kurulması, sökülmesi, fuar alanından toplanması vs tüm işleri üstlendiğini, daha sonra bu işlerin bir kısmını kendisi yapmış, bir kısmını da 3.şahıslara yaptırdığını, müvekkilinin ise ....’nin üstlendiği bu hizmetlerin tümünden sadece nakliye işini yaptığını, davacının da müvekkilinin üstlendiği bu uluslararası nakliye işini fiili olarak yerine getirdiğini, müvekkilinin davalı ile yaptığı anlaşma gereği 357,00 kg ağırlığında 800,00 $ değerinde 4 sandık ürünü ... havalimanına ulaştırmak üzere ... Hava Limanı ... Terminali’nde 02.02.2018 tarihinde davacıya teslim ettiğini, bunun üzerine davacı tarafından ... numaralı konişmento düzenlenerek müvekkiline gönderildiğini, özellikleri verilen bu malın, taraflar arasındaki anlaşma gereği kati ihracat olarak Moskova’ya gönderildiğini, malların alıcıda kalacağı, göndericiye geri gönderilmeyeceği konusunda anlaşıldığını, bu durumun 02.02.2018 tarihli ihracat yükleme talimatı ve 02.02.2018 tarihli gümrük beyannamesinde de belirtildiğini, davacının, müvekkil tarafından kendisine verilen herhangi bir talimat olmadan malları geri getirdiğini ve geri getirme masraflarını tahsil etmek üzere müvekkil şirket aleyhine haksız ve kötü niyetli olarak takip başlattığını, müvekkilinin diğer davalı mal sahibi ile sözleşme yapmadığını, müvekkilinin muhatabının ... Taşımacılık Ltd. Şti. olduğunu,yine müvekkilinin mal sahibi olmadığını, gönderilen malların sahibinin de diğer davalı olduğunu,bu malları Rusya gümrüğünden çekme hak ve yetkisinin müvekkilinde olmadığını, müvekkilinin bu malların geri getirilmesi talimatını vermediğini, davacının kendiliğinden iş yaptığını , davanın ... Taşımacılık Ltd. Şti.’ye ihbarını talep ettiklerini, müvekkiiinin , üstlendiği edimi eksiksiz olarak yerine getirdiğini, davacının vekaletsiz iş görerek veya müvekkilinin talimatı olmaksızın kendiliğinden yaptığı işin bedelini talep edemeyeceğini beyanla davanın reddini savunmuştur.
Diğer davalı ..... Ltd. Şti'nin cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalara katılmamıştır.
Dava, İİK 67 md ne dayalı itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.
Celp olunan Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının tetkikinde; davacı/ alacaklı tarafından davalı/ borçlular aleyhine faturaya dayalı 7.500,00 USD alacağın tahsili istemiyle 06/06/2018 tarihinde ilamsız takibe girişildiği, ödeme emrini 08/06/2018 tarihinde tebellüğ eden borçlu ... 11/06/2018 tarihinde vekili aracılığıyla (süresi içinde ) ibraz ettiği dilekçe ile " adı geçen borçlunun adresi (.../...) itibariyle takipte İstanbul İcra Daireleri'nin yetkili olduğu, ayrıca alacaklı görünen tarafa her hangi bir borcunun bulunmadığı", ödeme emrini 11/06/2018 tarihinde tebellüğ eden diğer borçlu ....'in ise 12/06/2018 tarihinde vekili aracılıyla ibrez etitği dilekçede adı geçen borçlunun adresi itibariyle takipte Konya İcra Daireleri'nin yetkili olduğu, ayrıca alacaklı görünen tarafa her hangi bir borcunun bulunmadığı",ndan bahisle icra dairesinin yetkisine , borca , faize, faiz oranına ve tüm ferilerine itiraz ettiği, İİK 66 md gereğince İcra Müdürlüğü'nce takibin durdurulmasına karar verildiği, itiraz dilekçesinin alacaklı tarafa tebliğ edilmediği, alacaklı vekilinin yasal süre içinde mahkememize müracaatla iş bu davayı ikame ettiği anlaşılmıştır.
Dava konusu uyuşmazlık; davalı ...a ait ürünlerin Moskovada yapılacak fuara taşınması işinin diğer davalının aracılığı ile davacı tarafından üstlenilmesi ve ürünlerin gümrükte gerekli masrafın yatırılmaması ve teslim alınmaması nedeniyle davacı tarafından ürünlerin muhafazası ve geri getirilmesi için harcanan 7500 usd nin davalılardan tahsil edilip edilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.
Davalı ...'nin ticari defter ve kayıtları incelenmek üzere bulunduğu adres itibariyle Konya Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat müzekkeresi yazılmış ve inceleme günü usulen tebliğ edilmiş ise de , davalı incelemeye katılmamış, ticari defter ve kayıtlarını bilirkişi incelemesine sunmamıştır.
SMMM ... ve Taşıma-Lojistik Uzmanı Dr. ... tarafından davacının ticari defter ve kayıtları ile dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen 10/08/2020 tarihli rapora göre ; '' Dava dışı ... Lojistik firması tarafından yazılı sözleşme ile üstlenilen fuar taşıma organizasyonunun başarısız olduğu, davalı ... firması için taahhüt edilen taşımanın yapılamadığı, gümrükte meydana gelen taşıma-teslim engelinden dava dışı ... Lojistik firmasının sorumlu olduğu, davacı ticari defterlerinde 7.500 USD ödemenin kayıtlı olduğu, gümrük beklemesi, ardiye ve geri taşıma kaynaklı oluştuğu iddia edilen masraf 7.500 USD zarardan tamamının dava dışı ... Lojistik sorumluluk sürecinde meydana geldiği, iç ilişkide, davacı ... firması ile davalı ... firmalarının 9450 eşit oranda katlanması gereken bu zararın tamamını dava dışı ... Lojistik firmasına yansıtılabileceği, ancak davacının davalı ... Lojistik firmasına 650 oranında 3.750 USD yansıtma alacağı talebinde bulunabileceği, davacının takip tarihinden itibaren talep ettiği temerrüt faizinin somut olaya uygun olmadığı, en yüksek kamu banka USD mevduat faizi oranında faiz talep edebileceği'' hususu belirtilmiştir.
Lojistik ve Taşıma Uzmanı .... ve İ.Ü. Ulaştırma ve Lojistik Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Lojistik ve Taşıma Uzmanı ... tarafından dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlene rapora göre;
'' Dosyaya sunulan veriler ve beyanlar değerlendirildiğinde davacı (albatrans) işletmesinin 2. Alt taşıyıcı, Davalı (1) (... Lojistik)'in 1. Alt taşıyıcı, dava dışı ...'nin akdi taşıyıcı ve fuar taşıma sürecinin organizatörü olduğu, davalı (2)'nin ise dosya içeriğindeki AWB ve ticaret belgeleri detaylarından açık şekilde gönderen olduğunun anlaşıldığı, davalı 2 (... Tarım) işletmesi ile dava dışı ... arasında Fuar taşımacılığına ilişkin yazılı sözleşme olduğu, davalı tarafından kaşe ve imza ile onaylandığı, bu sözleşmenin amacının Fuar için gönderilecek yüklerin Rusya'ya taşınması ve bu süreçteki yurtiçi-yurtdışı gümrük işlemlerinin yapılmasını dava dışı ...'nin organizatör sıfatı ile üstlendiği, dava konusu 7.500 USD'lik tutarın oluşma sebebinin fuar için giden eşyaların yanlış gümrük işlemi yürütülmesi ile kati ihracat olarak bildiriminin yapılmasına dayandığı, bu sebeple Rusya gümrüğünde yüklerin kaldığı, Rusya'da fuara katılım için çekilemediği, gümrükte bekleme sonucunda ardiye masrafının da oluştuğunun anlaşıldığı, 7.500 USD'lik maliyetin içeriğinde yer alan bu kalemler temel sebebinin akdi taşıyıcının üstlendiği gümrük sürecini sağlıklı yürütememesi olduğu, dava konusu olaydaki AWB ve diğer verilerin detaylarından havayolu taşıması ile sürecin planlandığı, dolayısıyla Montreal Konvansiyonu hükümlerinin bu taşıma sürecine uygulanabileceği, ancak söz konusu konvansiyonun içeriğinde dava konusu olayı kapsayacak şekilde bir içeriğin tespit edilemediği, bu doğrultuda akdi taşıyıcının hatası ve süreç kusurundan kaynaklanan dava konusu tutardan sorumlu olacağı: ancak. 1. Alt tasıvıcı olan ... Lojistik İşletmesi'nin söz konusu 7.500 USD'lik tutarın tamamından sorumluluğunun açık bir taşıma talimatını davacı yana ilettiği ispat edilmediği sürece söz konusu olamayacağının değerlendirildiği, ... ile ilgili belirtilen değerlendirme sebebinin, ...'nin operasyonel olarak alt taşıyıcı (Davacı)- akdi taşıyıcı (...) arasındaki bilgi iletim ve organizasyonunu sağlaması yönünde olduğunun gözetilmesine dayandığı, dolayısıyla ...'nin bu süreçteki hatasıyla 7.500 USD'lik tutarın doğmasına değil, yalnızca bu tutarın kapsadığı ardiye sürecinin uzamasına sebebiyet vereceğinin değerlendirilmesine dayandığı, dolayısıyla ... ile ...'nin mevcut tabloda, konvansiyon kapsamında doğrudan bir hüküm olmaması gözetildiğinde, aynı oranda kusurlu değerlendirilmemesi gerektiği, benzer değerlendirmelerin önceki heyet tarafından da yapıldığı, ancak oransal bir çıkarım yapılması hususunun hukuki bir niteleme ve değerlendirme gerektireceği için heyetce oran atfı hususunda aynı görüşte olmadıklarını, dosyadaki mail yazışmalarının detayları ile irdelendiğinde davacı-fiili taşıyıcı (...) arasındaki yazışmalardan davacının müşterisi ve alıcıdan talimat beklediğinin anlaşıldığı, Davacı yetkilisince ... yetkilisine atılan maillerin de fiili taşıyıcı ile müşteri - alıcı tarafın irtibat kurması talebine yönelik olduğu, ancak bu taleplere ve talimat beklentisine cevap verildiğine, gönderenden talimat geldiğine veya üst taşıyıcılarından bu yönde bir talimat aldığına dair dosya kapsamında açık bulguya rastlanmadığı, dolayısıyla neye dayanarak davacı tarafın taşıma sürecini başlattığının anlaşılamadığı, gönderen sıfatına sahip davalı 2'nin söz konusu taşıma sürecine ilişkin MK Md.12 kapsamında taşıyıcılara talimat yetkisi olduğu, ancak madde kapsamında talimat verebileceği hususlar irdelendiğinde bu talimat yetkisinin kendi inisiyatifi ve değişebilecek ticari üreçleri doğrultusunda tanımlandığı, dava konusu olayın bu madde kapsamında tanımlanan detaylardan farklılık gösterdiği, davadaki 7.500 USD'lik tutarın akdi taşıyıcının açık hatası sebebiyle meydana geldiği, sürecin başlamasına dair gönderenin talimat yetkisi olsa da inisiyatifi veya isteği dışındaki bir süreç hatasından kaynaklandığı, akdi taşıyıcının hatalı süreci sebebiyle gönderenin, hem talimat vermek zorunda kalıp hem de hatalı süreçten doğan tutarı, taşıyıcının zarara uğramaması mantığı ile ödemek zorunda kalmaması gerektiği'' hususu belirtilmiştir.
Taraflarca sunulan belgelerin incelenmesinde dava dışı ... Lojstik A.Ş firmasının davalı ... ile yazışma yaptığı ve ürünlerin fuara katılım işini üstlendiği, ürünlerin .... firması tarafından taşındığı, taşıma organizasyonunun davacı tarafından sağlandığı, davacıya işi dava dışı şirket ile anlaşan davalı ... Lojstik A.Ş'nin aktardığı, geçici ihracat belgesi hazırlanması gerekirken kati ihracat belgesi hazırlandığı ve malların gümrükte teslim alınmaması nedeniyle malların muhafazası ve geri getirilmesi için davacı tarafından 7500 USD harcandığı anlaşılmıştır.
Dava dışı ... Lojstik A.Ş'nin tüm taşınma işini üstlenmesi ve malların teslim alınmamasından sorumlu olması nedeniyle esasen tüm sorumluluğun dava dışı şirkette olduğu kabul edilmiştir. Davalı ...ın sadece dava dışı şirket ile anlaşması ve taşıma organizasyonunda yer almaması aradaki anlaşmaya istinaden mallarını teslim etmesi karşısında meydana gelen zarardan sorumlu olmadığı kabul edilmiş ve bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Davalı ... Lojstik A.Ş'nin dava dışı şirket ile anlaşması gereği taşıma organizasyonunu davacı şirkete yaptırması nedeniyle sorumluluğunun bulunduğu kabul edilmiş ancak esas taşıtanın dava dışı şirket olması nedeniyle tüm sorumluluğun davalıya yüklenemeyecek olması, davacının ürünlerin teslim alınmaması üzerine davalı ... Lojstik A.Ş ile yazışma yaptığı ve yazışma sonucu cevap verilmemesi üzerine ürünleri getirdiği ve bu bekleme nedenle ardiye ücretinin arttığı anlaşıldığından ürünlerin daha önce getirilmesi halinde ardiye masrafının daha az olacağı ve sonuçta talimat beklenmeden getirildiğine göre daha fazla masraf oluşmadan daha erken getirilmesi halinde daha az ardiye masrafı oluşacak olması gözetildiğinde zararın doğmasında esas kusurun dava dışı şirkette olduğu ancak iç ilişkide davacı ile davalı ... Lojstik A.Ş'nin süreci birlikte yönetmeleri hızlı karar almamaları nedeniyle zararın büyüdüğü anlaşıldığından oluşan zarara birlikte katlanmaları gerektiği ancak dava dışı şirkete rücu edebilecekleri kabul edilmiş ve bu nedenle davalı İGlnin oluşan zararın yarısından sorumlu olduğu kabul edilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı ... LOJİSTİK A.Ş yönünden ;
DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
Davalının Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında yapmış olduğu itirazının 3.750 USD alacak yönünden iptaline, takip tarihinden itibaren kamu bankalarının aynı yabancı para birimine 1 yıl sürelik mevduata uyguladıkları en yüksek faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki TC Merkez Bankası döviz satış kuru üzerinden hesaplanacak Türk Lirası karşılığının davacıya verilmek üzere TAKİBİN DEVAMINA,
Alacak likit olmadığından icra inkâr tazminat talebinin reddine
Fazlaya ilişkin istemin reddine ,
Davalı ... Tarım Çiftlik Ekipmanları Ltd. Şti . yönünden davanın reddine,
2- Harçlar Kanunu gereğince tahsili gereken 2.520,63 TL karar ve ilam harcının mahkeme veznesine yatırılan 456,82 TL peşin/nispi harç+ icra veznesine yatırılan 173,34 TL peşin harç + 70,90 TL tamamlama harcının mahsubu sonucu bakiye 1.890,47 TL karar harcının davalı ... LOJİSTİK A.Ş'den tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru harcı + 456,82 TL peşin nispi harç + 5,20 TL vekalet harcından ibaret toplam 497,92 TL harcın davalı ... LOJİSTİK A.Ş'den tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
3-a.) Davacı tarafından sarf olunan (2.900,00 TL bilirkişi ücreti + 489,00 TL posta/tebligat/ müzekkere/talimattan ibaret) 3.389,00 TL yargılama giderinin kabul/red oranına göre 1.694,50 TL'sinin davalı ... LOJİSTİK A.Ş'den tahsil edilerek davacıya ödenmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
b.) Davalı tarafça sarf olunan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar tesisine yer olmadığına,
c.) Sarf olunmayan gider/delil avansının karar kesinleştikten sonra ilgilisine iadesine,
4-a.) Kendisini vekil ile temsil ettiren davacı lehine hüküm altına alınan dava değerine göre yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalı ... LOJİSTİK A.Ş 'den tahsil edilerek davacı tarafa ödenmesine,
b.)Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı ...lehine red olunan dava değerine göre yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı ...tarafa ödenmesine dair,
Davacı vekili ile davalı ... LOJİSTİK A.Ş vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda 5235 Sayılı Kanun'un geçici 2. maddesine göre Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu'nun 341 ila 360. md hükümleri gereğince mahkememize veya aynı sıfatta başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
27/09/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır