T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/786 Esas
KARAR NO: 2020/818
DAVA: İstirdat (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/08/2018
KARAR TARİHİ: 04/12/2020
K. YAZIM TARİHİ : 10/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile duruşmadaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin Konya'da ağır vasıtaların yedek parçalarının ticareti ile iştigal ettiğini, 10/08/2017 tarihinde şirket yetkilisi ......'ın park halindeki ....... plakalı aracının sağ arka camı kırılarak evrak çantasının çalındığını, söz konusu hırsızlık olayı ile ilgili olarak ..... Polis Merkezi Amirliği'ne şi- kayette bulunduklarını, tahkikatın tamamlandığını , soruşturmanın Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılı- ğı'nın ...... nolu dosyası üzerinden devam ettiğini, çalınan çeklerin iptali hususunda Konya ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nde ....... Esas nolu davayı açtıklarını, talepleri üzerine mahkemece çalıntı çek bedelli üzerine ödeme yasağı kararı verildiğini, yargılama sırasında dava konusu ...... bank .......... şubesi'ne ait 30/09/2017 keşide tarihli ...... seri nolu 10.000,00 TL bedelli çekin davalı ... tarafından bankaya ibraz edildiğinin öğrenildiğini, mahkemece çeki elinde bulunduran kişiye karşı dava açmak üzere kendilerine süre verildiğini, dava konusu çekin meşru ve yasal hamili olan müvekkili ile davalının hiç bir hukuki ve ticari ilişkisinin bulunmadığını, davalının söz konusu çekleri iktisapta kötü niyetli olduğunu ,ciro silsilesinin bozulduğunu ,çalıntı çek- ler ile ilgili olarak davalı aleyhine açtıkları çok sayıda dava bulunduğunu beyanla söz konusu çekin istirdatı ile müvekkiline teslimini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, dava dilekçesinin usulen tebliğine rağmen davaya cevap vermemiş, davalı vekili, aşa- malarda sunduğu dilekçelerinde , müvekkilinin haklı ve meşru hamil olduğunu, söz konusu çekler hakkında başlatılan kovuşturma dosyasında mağdur statüsünde bulunduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.
Dava,TTK 792 md.ne dayalı olup elden çıkan çek hakkında istirdat talebine ilişkindir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan TTK 792 md de aynen ''çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olupta hamil hakkını 790. md. göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötü niyetli iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür '' denilmektedir.
İş bu davada ispat yükü davacı tarafta olup davacının dava konusu çekin yasal ve meşru hamili olduğunu, çekin rızası hilafına elinden çıktığını ayrıca çekleri elde bulunduran şahsın kötüniyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekmektedir. Aksinin kabulü kıymetli evrakın mü- cerretlik ilkesini ortadan kaldırır.
Dava konusu çekin tetkikinde; keşideci ...... Otom. San. ve Tic. A.Ş.'nin ...... ....... Şubesi'ndeki TR....... IBAN nolu hesabına tanımlı 30/09/2017 tarih ...... nolu 10.000,00 TL bedelli olduğu ,...... imzası ile dava dışı ....... Otom. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti emrine düzenlendiği, ciro yoluyla ve sırasıyla ....... Yapı Malzemeleri Hırdavat İç ve Dış Tic. Ltd. Şti, ....... İnş. Medikal teknik Hırdavat ve Reklam San. Tic. Ltd. Şti'ne en son ....... Tekstil ve İnşaat- ...'ye intikal ettiği tespit edilmiştir.
...... Bankası A.Ş.'nin 19/09/2019 tarihli cevabi yazısında , dava konusu ....... bank A.Ş.'ne ait 10.000,00 TL bedelli ...... nolu çekin ...... TC kimlik nolu (davalı ) ... tarafından bankaya ibraz edildiği ,
...... bank A.Ş.'nin 19/09/2019 tarihli cevabi yazısında, ....... Otom. San. ve Tic. A.Ş.'nin ...... nolu hesabına tanımlı 10.000,00 TL bedelli ........ nolu çekin 02/10/2017 tarihinde, ....... Bankası A.Ş. tarafından elektronik ortamda ibraz edildiği, T.C. Konya....... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 17/08/2017 tarih ....... Esas sayılı dosyası üzerinden verilen ödeme yasağı kararına istinaden çekin arka yüzüne gerekli şerhin düşüldüğü, ancak karşılıksız işle- mine tabi tutulmadığı belirtilmiştir.
Konya ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....... Esas sayılı dosyası üzerinden verilen ,...... Karar nolu 17/08/2017 tarihli ilamın tetkikinde ; ....... Otomotiv Ltd. Şti vekili tara- fından mahkememizdeki iş bu davaya konu ....... Otom. San. ve Tic. A.Ş.'nin ....... nolu hesabına tanımlı 10.000,00 TL bedelli ...... nolu çekin de aralarında bulunduğu "48 adet çekin çalındığı"ndan bahisle , tedbiren çek bedelleri üzerine ödeme yasağı konulması, yargılama sonunda zayi nedeniyle iptallerinin talep edildiği, mahkemece toplanan delillere göre yapılan yargılama so- nunda bankaya ibraz edilen ancak verilen süreye rağmen istirdat davası açılmayan 2 adet çek hak- kında davanın reddine karar verildiği, mahkememizdeki iş bu davaya konu olan çek dahil olmak üzere 47 adet çek hakkında "bankalara ibraz edildiği ve mahkemece verilen ara karar gereğince istirdat davası açıldığı"ndan gerekçesiyle konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yönünde hüküm verildiği anlaşılmıştır.
Tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde talimat yoluyla yapılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen 20/11/2019 tarihli raporda :
"(davacı) ...... firmasının incelemesi yapılan 2017 yılı yevmiye defterlerinin açılış tasdikinin süresi içinde yapıldığı, kapanış tasdikinin süresi içinde notere 'görüldü'sünün yaptırıldığı, 2017 yılı yevmiye defte- rinin incelenmesinde dava konusu ....... numaralı çekin 31/08/2017 tarih ve ....... yevmiye kaydı ile ...... den alış kaydının bulunduğu, yapılan kaydın usul ve kaidelere uygun olduğu,
....... ....... Otom. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti ile davacı ...nin 2017 yılındaki ticari ilişkisinin , önceki yıllarda başladığı, 01/01/2017 tarih ve ...... yevmiye nolu kayıt ile başladığı ve aralarında bir çok ticari alış verişin bulunduğu, 2017 yılı içinde toplam 74.301,61 TL'lik işlem hacmi olduğu,
Davacının 2017 yılı defterlerinde ....... Yapı Malzemeleri Hırdavat İç ve Dış Tic. Ltd. Şti, ile ticari ilişkisinin tespit edilmediği gibi, -davalı ...'nin çeki aldığı- ....... İnş. Medikal Teknik Hırdavat ve Reklam San. Tic. Ltd. Şti ile de her hangi bir ticari ilişkisine rastlanmadığı belirtilmiştir.
Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ...... nolu soruşturma evrakının tetkikinde; davacı şirket yetkilisi ......'ın 10/08/2017 tarihinde ....... plakalı araçtan yapılan hırsızlık olayı ile ilgili olarak ...... Polis Merkezi Amirliği'ne şikayette bulunduğu , soruşturma sonunda davalı ...'nin şikayetçi- mağdur , dava dışı ...... isimli şahsın şüpheli olarak yer aldığı , aynı olayda hırsızlanan - ve iş bu dava ile ilgisi olmayan -üç adet çek hakkında Resmi Belgede Sahtecilik ve Nitelikli Dolandırıcılık suçundan cezalandırma talepli iddia- name düzenlendiği, davanın Bakırköy .... Ağır Ceza Mahkemesi'nin ...... Esas sayılı dosyası üze- rinden devam ettiği anlaşılmıştır.
Uyap ortamından yapılan sorgulamaya göre , davalı ... hakkında Resmi Belgede Sahtecilik, Mala Zarar Verme, Herkesin Girebileceği Bir Yerde Bırakılmakla Birlikte Kilitlenmek Su- retiyle Hırsızlık,bilişim Sistemleri Sanka Veya Kredi Kurumlarını Araç Olarak Kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık vs suçlarının şüphelisi olarak çok sayıda soruşturma, yakalama, vs tedbir bilgileri, Kıymetli Evraktan Kaynaklanan Menfi Tespit, İstirdat, İcra Takibine İtiraz vs davalarının davalısı olarak yer aldığı çok sayıda hukuk davası bulunduğu görülmüş ise de, dava konusu çek ile ilgili davalının şüpheli olarak yer aldığı bir soruşturma veya ceza davası bilgisi bulunmadığı göze- tildiğinde , davalının söz konusu soruşturma ve dava bilgileri tek başına davalıların dava konusu çeki iktisapta ağır kusurlu ve kötü niyetli olduğunu ispata yeterli görülmemiştir.
Her ne kadar davacı vekili dava konusu çekin TTK 792 md gereğince istirdatını talep etmiş ise de; toplanan deliller ile dosyadaki bilgi ve belgelere göre yapılan yargılama sonunda , davalının dava konusu çeki iktisabında kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğuna dair her türlü şüpheden uzak,kesin inandırıcı ve yasal delil sunulamadığından ispatlamayan davanın reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN REDDİNE ,
2-Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan ve tahsili gereken 54,40 TL karar ve ilam harcının peşin alınan 170.78 TL nispi harçtan mahsubu ile Hazine'ye irat kaydına , bakiye 116.38 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından sarf olunan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
Davalı tarafça sarf olunmuş yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar tesisine yer olmadığına,
Sarf olunmayan delil/gider avanslarının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
4-Kendisini vekil ile temsil ettiren davalı lehine red olunan dava değerine göre hüküm tari- hinde yürürlükte bulunan Av. Kan. ve AAÜT gereğince takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücre- tinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa ödenmesine dair,
5235 sayılı Kanun'un geçici 2'nci maddesine göre ,Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla;6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ilâ 360'ncı madde hükümleri gereğince,mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf,başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı ,davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 04/12/2020
Katip ...
E-İmzalıdır
Hakim ...
E-İmzalıdır