T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/7 Esas
KARAR NO: 2019/15
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/01/2019
KARAR TARİHİ: 04/01/2019
K.YAZIM TARİHİ: 04/01/2019
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı dava dilekçesinde özetle; .... Bankası ....Şubesi .... Çek numaralı İstanbul keşide yerli 20/12/2018 keşide tarihli 200.000-TL bedelli çekin rızası hilafına elinden çıktığını, çek hakkında Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinde ihtiyati tedbir kararı alındığını, ,.... Bankası tarafından gönderilen yazı cevabında çekin mahkemelik işlem gördüğünün bildirildiğini bu sebeple çekin istirdatı ve çeke dayalı olarak borçlu olmadığının tespitini ve ihtiyatı tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nın 114 maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış ve 114/ 2. maddesi gereğince diğer kanunlarda sayılan dava şartlarına da atıfta
bulunmuştur. 6102 Sayılı TTK 'nun 5/A maddesi (Ek:6/12/2018-7155/20 md.) "(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. (2) Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir.TTK 'nun 5/A maddesi (Ek:6/12/2018-7155/20 md.) "(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. (2) Arabulucu, yapılan başvuruyu görevlendirildiği tarihten itibaren altı hafta içinde sonuçlandırır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla iki hafta uzatılabilir." şeklinde getirilen düzenleme ile arabuluculuk müessesesine başvurunun bir dava şartı olduğunu benimsenmiştir.
Dava şartı medeni usul hukukuna ait bir kurumdur. Bunun amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek; böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır.
Dava şartları dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir.
Mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit ederse davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hâkim tarafından re'sen gözetilir
Dava konusu dosya incelendiğinde davacının; konusunun para borcu olan davada borçlu olmadığının tespiti ve rızası hilafına elinden çıkan çekin istirdatını istediği anlaşılmaktadır. Davanın devamı aşamasında da çekin davacı tarafından ödenmesi durumunda menfi tespit davası olarak açılan davanın ödenen paraya ilişkin istirdat davasına dönüşmesi kaçınılmazdır. Bu durumda her ne kadar kanunun lafzi yorumundan konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak va tazminat talepleri konusunda dava şartı düzenlemesi getirildiği anlaşılmakta ise de; somut olayda davacının ödeme aracı olarak düzenlenmiş 200.000,00-TL tutarında çekin istirdatı istediği; salt davanın menfi tesipt davası olsa dahi davanın temelinde para alacağına ilişkin borç ilişkisine dayandığı düşünüldüğünde gai yorum yapılarak davanın dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmiş aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle HMK'nun 114/2 yollaması ile TTK 'nun 5/A maddesi ve HMK'nun 115/2.maddeleri uyarınca usulden reddine,
2-Alınması gerekli 44,40 TL harcın peşin yatırılan 3.415,50 TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.371,1 TL'nin talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-Taraflarca yatırılıp harcanmayan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair 235 sayılı Kanunun geçici 2'nci maddesine göre ,Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla;6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ilâ 360'ncı madde hükümleri uyarınca,mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf,başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda oybirliğiyle karar verild. 04/01/2019
Katip ...
Hakim ...