T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/672
KARAR NO: 2021/867
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/10/2015
KARAR TARİHİ: 06/10/2021
KARAR YAZIM TARİHİ: 14/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesi ile müvekkilinin 1988 yılından bu yana oyun ve oyuncak emtia toptan ticareti alanında faaliyet gösterdiğini, 2012 yılından itibaren ... Oyun Aletleri Ltd Şti ile 2011 yılından itibaren ... Plastik Ltd Şti ile aralarında ticari ilişkinin bulunduğunu, her iki davalı şirket arasında organik bağın olduğunu, müvekkili şirket yetkilisinin 2014 yılında ciddi beyin ameliyatları geçirdiğini, bu süreçte davalı şirketlerin müvekkili firmanın güvene dayalı siparişleri karşılığı ödemelerde bulunduğunu, bu ödemeler için özellikle oyun kağıtları için devlete ödenecek %20 tutarında ÖTV' den kaçınmak amacıyla fatura düzenlemekten imtina ettiğini, müvekkilinin ticari emtia karşılığı verdiği kıymetli evrakları tahsil ettiğini, bu ödemeleri cari hesabına işlemediğini, cari hesaba işlediklerine ilişkin de kimi zaman fatura ve sevk irsaliyesi düzenlemediğini, bu nedenle cari hesaplarda farklılıklar oluştuğunu, davalı tarafından Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından takip yapıldığını, halen davalının elinde bulunan müvekkili şirkete ait 30.10.2015 keşide tarihli 50.000 TL tutarlı ... Bankası ... şubesine ait bir çekin bulunduğunu, müvekkilinin bu kadar borcu bulunmadığını, ... Ltd Şti'nden alacaklı olduğunu, bu nedenle müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini ve %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesi ile davalılardan ... açısından husumet yönüyle davanın reddine karar verilmesini, her iki davalının farklı tüzel kişiliklere sahip olduğunu, müvekkili şirketin davacı şirketten ayrı ayrı keşidecisinin ... Gıda olduğu ... Bankası A.Ş ... ... şubesinin 80.000 TL ile yine keşidecinin davacı olduğu ... Bankası .... şubesinin 60.000 TL tutarlı alacakları mevcut olduğunu, bu alacaklar aleyhine İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas ile Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyalarından takip yapıldığını, müvekkilinin alacağının tehlikeye girmiş olması sebebiyle haciz işlemi uygulandığını, ... Bankası ... şubesine ait 30/10/2015 tarihli 50.000 TL tutarında ki çekin ödenmesinin durdurulması için dava açıldığını, davacının Bakırköy ... noterliğinin 01/09/2015 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesine konu yaptığı çeklerin ihtardan önce piyasaya sürülmüş olması sebebiyle iade edilemediğini ancak, müvekkilinin iş bu üç adet çek yerine davacı lehine 03/06/2015 tarihli 125.000 TL bedelli 07/06/2015 tarihli 135.000 TL bedelli ve 14/07/2015 tarihli 240.000 TL bedelli çekleri düzenleyerek teslim ettiğini, çeklerin ödeme belgesi olarak müvekkiline verildiğini, davacı şirketin 30/10/2015 keşide tarihli 50.000 TL bedelli ... Bankası ... şubesine ait çekle ilgili borçlu olmadığının tespitine dair yeterli delil ibraz edilmediğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLER VE GEREKÇE: Taraflara usulüne uygun davetiye çıkarılmıştır.
Mahkememizden verilen 23/05/2018 tarih ve ... Esas ... sayılı kararı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, ... Hukuk Dairesi'nin 17/09/2020 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamıyla " Dava her ne kadar menfi tespit davası olarak açılmış ise de; yargılama sırasında Bakırköy .... İcra Müdürlüğü ve İstanbul .... İcra Müdürlüğü dosyalarındaki borcun ödenmiş olması nedeniyle İİK.nın 72/6. maddesine göre dava istirdat davasına dönüşmüş ve davacı vekili ıslah dilekçesiyle de istirdat isteminde bulunmuş olmasına rağmen, mahkemece ıslah isteminin reddine karar verilmiştir. Kabule göre de ıslah istemi reddedilmiş olmasına rağmen, ıslahı da kapsayacak şekilde kabul hüküm kurulmak suretiyle gerekçe ile hüküm arasında çelişki oluşturulmuş ve buna bağlı olarak red avukatlık ücreti de ıslah edilen tutar üzerinden hesaplanmıştır. Mahkemece bu kapsamda menfi tespit istemi ile istirdat istemi bakımından, dava tarihinden sonra ödeme yapılan icra takip dosyalarındaki ödeme tutarları tespit edilerek, bu hususta gerekirse yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılmak ve davacının ıslah dilekçesi de değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, bu şekilde karar verilmesi isabetli değildir. Bu itibarla vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353(1)a-6. maddesi uyarınca kaldırılmasına" gerekçesi ile kaldırılmasına karar verilerek iş bu esas numarasını almıştır.
Dosyaya sunulan 06/07/2021 tarihli Bilirkişi ... tarafından düzenlenen raporda Dava konusu edilen 3 adet 190,000,00 TL'lik çeklerinde dahil edilmesi ile davacının davalı ... Aletlerinden 178.742,60 TL. alacaklı olduğu, Davacının davalı ....'den 31.299.12 TL alacaklı olduğu, Davacının alacaklı olduğu 178.742,60 TL'den - 190.000,00 TL'lik karşılıksız çeklerin mahsup edilmesi neticesinde, davacının davalı ... Aletlerine 11.257,40 TL borçlu olduğu,
Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından davacıma istirdatını talep edebileceği bedelin 82.507,42 TL hesaplandığı, İstirdatı talep edilebilecek bedelin ödeme tarihleri dikkate alındığında; 25.131,57 TL’sîne 24.03.2016, 37.659,16 TL'sine 07.04.2016, 556,00 TL'sine 08.04.2016, 19.160,69 TL’sine ise 11.04.2016 tarihinden itibaren faiz talep edilebileceği,
İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyada davacının 132.426,90 TL’nin istirdatını talep edebileceği, davacının istirdatını talep edebileceği bedelin ödeme tarihleri dikkate alındığında; 51.426,90 TL'sine 23.05.2016, 20.000,00 TL’sine 14.06.2016 ve 61.000,00 TL'sine 17.06.2016 taribinden itibaren faiz talep edebileceği
İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile 30/10/2015 vadeli, ... nolu, 50.000,00 TL bedelli çekin tahsili için kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, icra takibinde asıl alacak ferileri ile birlikte 56.042,78 TL'nin tahsili talep edildiği, davacı tarafından 20/01/2016 tarihinde icra dosyasına 68.690,57 TL yatırılarak depo edildiği, davalının tahsil ettiğine ilişkin herhangi bir belgeye rastlanmadığı, söz konusu dosyada davacı borçlu olmadığı halde 68.690,57 TL yatırdığının tespit edildiği anlaşılmıştır.
Dava, Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya ve İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya bakımından 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 89/3 maddesi gereğince menfi tespit istemine ilişkin iken yargılama sırasında dosya borcunun ödenmesi üzerine istirdat istemine dönüşmüştür. İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyası bakımından ise 2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 89/3 maddesi gereğince menfi tespit istemine ilişkindir.
Menfi tespit davasının istirdat davasına dönüşmesi ve davaya istirdat davası olarak devam edilmesi İİK'nın 72/VI. maddesinde düzenlenmiş olup, bu madde hükmüne göre borçlu, açtığı menfi tespit davasında ihtiyati tedbir kararı almamış veya verilen ihtiyati tedbir kararının herhangi bir sebeple kaldırılmış olması nedeniyle dava konusu borcu ödemek zorunda kalmış olursa menfi tespit davası yasa gereği kendiliğinden istirdat davasına dönüşür ve davaya istirdat davası olarak devam edilir. Buna göre menfi tespit davasının devamı sırasında borcun herhangi bir nedenle ödendiği iddiası üzerine mahkemece bu iddia araştırılıp ödemenin kanıtlanması halinde, talep olmasa dahi dava kendiliğinden istirdat davasına dönüşeceğinden açılan menfi tespit davasına istirdat davası olarak devam edilmelidir. (Emsal Y. 15. H.D.'nin 30.11.2017 T. 2016/4453 E. 2017/4217 K. sayılı ilamı)
Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, .... Hukuk Dairesi'nin 17/09/2020 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı ilamı dikkate alınarak Bakırköy .... İcra Müdürlüğü ve İstanbul .... İcra Müdürlüğü dosyalarındaki borcun ödenmiş olması nedeniyle İİK.nın 72/6. maddesine göre dava istirdat davasına dönüşmüş olup davacı vekili ıslah dilekçesiyle de istirdat isteminde bulunmuş olduğu, bu kapsamda menfi tespit istemi ile istirdat istemi bakımından, dava tarihinden sonra ödeme yapılan icra takip dosyalarındaki ödeme tutarları hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup tespit edilen miktarlar ve rapor dikkate alınarak Davalılardan ... Oyun Aletleri Oyuncak İma.Paz.Tic.Ltd. Yönünden açılan davanın kabulüne, Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ...Esas Sayılı dosyasında davacı tarafça ödenen 82.507,42-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan istirdadı (tahsili) ile davacıya verilmesine, Asıl alacağın % 20'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyasında davacı tarafça ödenen 132.426,90-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan istirdadı (tahsili) ile davacıya verilmesine, Asıl alacağın % 20'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyasında ( davacı tarafça depo edilen 68.690,57-TL ) davacının 30.10.2015 vade ... nolu takibe konu 50.000,00-TL lik çek nedeni ile davalıya borçlu olmadığının tespitine, Asıl alacağın % 20 'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Davalılardan ...
yönünden ise dava konusu olan çekte cirosu bulunmadığından bu davalıya ilişkin davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davalılardan ... Oyun Aletleri Oyuncak İma.Paz.Tic.Ltd. Yönünden AÇILAN DAVANIN KABULÜNE,
1-Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyasında davacı tarafça ödenen 82.507,42-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan istirdadı (tahsili) ile davacıya VERİLMESİNE,
2-Asıl alacağın % 20'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyasında davacı tarafça ödenen 132.426,90-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan istirdadı (tahsili) ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Asıl alacağın % 20'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyasında ( davacı tarafça depo edilen 68.690,57-TL ) davacının 30.10.2015 vade ... nolu takibe konu 50.000,00-TL lik çek nedeni ile davalıya BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,
6-Asıl alacağın % 20 'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalılardan ...
yönünden AÇILAN DAVANIN REDDİNE,
8-Alınması gerekli 18.097,66 TL harçtan peşin alınan 170,78 TL harcın mahsubu ile 17.926,88 TL'nin davalı ... İma. Paz. Tic. Ltd. Şti.' den tahsili ile hazineye irat kaydına,
9- Davacı tarafından yatırılan 27,70- TL başvuru harcı, 170,78-TL peşin nispi harç, 4,10-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 202,58- TL harcın davalı ... İma. Paz. Tic. Ltd. Şti.'den tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
10-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 26.995,40 TL vekalet ücretinin davalı ... İma. Paz. Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
11-Davacı tarafından yatırılan 335,08 TL tebligat müzekkere gideri, 2.800 TL Bilirkişi ücreti toplamı 3.135,08 TL'nin davalı ... İma. Paz. Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
12-Taraflarca yatırılıp harcanmayan masrafın karar kesinleştiğinde iadesine,
13-Hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren bir ay içinde tazminat davasının açılmaması halinde teminatın iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK 394/5 ve 341/1 maddesi gereğince tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 06/10/2021
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza
"iş Bu Evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanununun 5. Madde Uyarınca Güvenli Elektronik İmza İle İmzalanmış Olup, 22. Madde Uyarınca Da Islak İmza İle İmzalanmayacaktır."