T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/115
KARAR NO: 2023/560
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/02/2021
KARAR TARİHİ: 07/06/2023
KARAR YAZIM TARİHİ: 07/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesi ile;Müvekkilinin Londra merkezli bir öğrenci konaklama şirketi olduğunu, Türkiyedeki birçok fuarlara katılım gösterdiğini, fon sağladığını ve birçok kalem hizmet ithalatı yaptığını, müvekkili şirketin öğrenci konaklaması üzerine ihtisas sahibi olduğunu, yurt dışı eğitim acenteleri tarafından yurt dışına dil ve akademik eğitim için giden öğrencilere yönelik öğrenci yurt e konaklama hizmeti bulunduğunu ,davalı acente şirketiyle Türkiye'den İngiltere'ye giden öğrencilerin konaklaması konusunda komisyon bazlı çalıştığını, müvekkili şirketin Londra daki yurtlarına acente tarafından komisyon karşılığı yönlendirildiğini, müvekkili firma ile müşteri arasında 20/01/2020-18/04/2020 tarihli İngiliz hukukuna konu konaklama sözleşmesi yapıldığını, korona virüsün yayılması sonucunda İngiltere'nin tüm uçuşları iptal etmesi üzerine müşterinin bu sözleşmeyi iki hafta olarak uzatmak istediğini, kabul edilen teklif ile 18/04/2020-02/05/2020 tarihleri arasını kapsamak üzere 696,00 ingiliz sterlini bedelli ek kira sözleşmesi imzalandığını ve müşteri tarafından ödemesi yapıldığını, taraflar arasındaki kira akdi konulu bu sözleşmeye ve İngiliz hukukuna göre bedelin iade edilemeyeceğini hükmü müşteriye bildirildiğini, sözleşmenin Londra'da gerçekleştirildiğini, sözleşmede ve teamülde İngiliz hukuku ve mahkemeleri münhasıran yetkili kılındığını, acenteye karşı Türkiye'de ilamsız icra takibi başlattığını, icra takibinde borçlu olarak acente ve şubenin gösterildiğini, sonrasında şube tarafından borca, görev, yetki ve esas yönüyle itiraz edildiğini, takibin lehine durduğunu, acentenin telefon ve tebligatlarını takip etmemesiyle borcun acente aleyhinde kesinleştiğini, itiraz sunmadığını, davaya konu olayda müvekkilinin kötüleme eylemlerinde bulunduğunu müvekkilinin zarar gördüğünü, görmeye devam ettiğini, eylemlerin müvekkilinin kişilik haklarına tecavüz niteliğinde olduğunun açıkça görüldüğünü, hem ulusal hem de uluslararası toplumda itibar, müşteri kaybı olduğunu, birçok iş platformunda kendisine yapılan bu karalamalara karşı tek tek izah etmek zorunda kaldığını, davalıların yapmış oldukları eylemlerin haksızlığının tespiti ve tazmini kadar ilanı ve alenileştirilmesinin mühim olduğunu, taleplerinin cirosu ve ticaret hacmine nazaran makul bir manevi tazminatla beraber yapılan haksızlıklar için nazik bir özür ve tekzipten ibaret olduğunu,itibarın iadesi için trajı 50.000 ve üzerinde olan bir gazetede Türkçe ve İngilizce olmak üzere her iki davalının da müvekkilinden özür beyanını içeren bir özür ve tekzip yazısı ilan edilmesine, 50.000 TL manevi tazminatın kabulüne, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı .... vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinin ekinde yer alan belgelerin taraflarına tebliği yapılmadığını, davacıların iş bu iddiaları ile Bakırköy CBS'na müracaat ettiklerini, ... sayılı soruşturma dosyası kapsamında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğini, müvekkilinin haksız şikayet nedeniyle ciddi bir manevi zarara uğradığını, yazışmaları kabul etmediklerini, yazışmaların bulunduğu telefonların ibrazının ve tespitinin gerektiğini, aksi halde delil niteliği olmadığını, üyelerine özel bir ... grubunun yazışmaların ifşası özel hayatın gizliliği ihlal suçunu oluşturduğunu, davacı yanın, sunduğu belgelerin delil niteliği olmadığını bildiklerini, ibraz edenlerin cezai sorumluluğu olduğunu, internet yoluyla kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi tazminat istemine dair davanın, matufiyet unsuru gerçekleşmediğinden reddine karar verilmesi gerektiğini, iddia edilen yazışmalar davalılar bakımından hiçbir zarara neden olmadığını, sonuç olarak davanın reddi, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacı tarafa tahmili yönünde hükmedilmesini talep etmiştir.
... vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin davalı ...'nin 13.09.2017 tarihinde kurulduğunu, müvekkili.... firması dava dışı ... isimli öğrenciyi yönlendirmesi sonucunda öğrenci Londrada Davacı ... firmasından konaklama hizmeti aldığını, dava dışı ... yurt dışında eğitim gören bir öğrenci olduğunu, Covid-19 pandemisi nedeniyle konaklama süresinin dolmasından önce Türkiye'ye dönmek zorunda kaldığını, konaklama yapmadığı günler için ödediği ücretin iadesini davacı firmadan talep ettiğini, ancak herhangi bir ödeme alamadığını, davalı müvekkil .... firması davacı ... firması ile irtibat kurarak bilgi ve belge talep ettiğini, dava dışı öğrenci ... Gaziosmanpaşa ... İcra Müdürlüğü'nün .... E. Sayılı dosyası ile taraflar aleyhinde icra takibi başlattığını, .... firmasının mevcut COVID-19 pandemisi nedeni ile faaliyette bulunmadığından takibe itiraz edemediğini ve haciz tehditi altında 9060 TL ödemek zorunda kaldığını, yapılan paylaşımlar bilgilendirme kapsamında olup TTK. md.55 vd. Maddelerinde yerini bulan haksız rekabet veya haksız fiil olarak değerlendirilmesi mümkün olmadığını, davacı tarafın bu paylaşımlar nedeni ile yapmış olduğu şikayet üzerine Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .... Soruşturma ... No'lu kararı ile; ''Müştekinin şikayet dilekçesi ve eklerinde bildirdiği eylemlerin ticari nitelikli eylemler olduğu, şuphelilerin sosyal medya platformlarında yaptıkları paylaşımların müşteki şirketi karalama amaçlı olmayıp tasfiye halindeki müşteki şirketin yaptığı haksız uygulamaları eleştiri amacını taşıdığı, .... derneğinin yetkilisinin haksız rekabet suçunu işlemesinin mümkün bulunmadığı ... LTD. ŞTİ. Yetkilisinin komisyonu ödenmemesi nedeniyle eleştiride bulundu ve suç işleme kastının olmadığı anlaşıldığı'' şeklinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, 1 no'lu davacının davasının husumet yönünden ve 2 no'lu davacının davasının esastan reddine, giderlerin davacılar uhdesine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLER VE GEREKÇE: Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır.
Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı Fikri Sınai Haklar (Markalar ve 5846 Sayılı Yasaya Aykırı Suçlar) Bürosu, Bakırköy ... Sulh Hukuk Mahkemesi, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden gelen müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır.
Bilirkişiler .... ve Doç.Dr. .... mahkememiz sunulan bilirkişi heyeti raporunda özetle; 6102 Say. TTK.m.64 ve VUK.182 gereğince mecburi olan tabloda belirtilen 2020-2021 yılı yevmiye defterinin tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı, kebir ve envanter defterinin ibraz edilmediğini, ticari defterlerinin HMK 222 mad. gereğince davalı lehine delil takdirinin mahkemeye ait olduğu, davanın açılma tarihinde 2 No'lu davacı .... Ltd Şti. 'nin Türkiye şubesi olan | No'lu davacı ...'nin, doğrudan zarar görmesi ya da zarar tehlikesine maruz kalması söz konusu olmayacağından, girişildiği iddia edilen eylemler nedeniyle aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı, dava konusu açıklama, yazışma ve ifadeler bir olarak değerlendirildiğinde, davalıların açıklamalarının kamuoyunu bilgilendirme amaçlı olarak yapıldığının kabul edilemeyeceği ve davalının söz konusu eylemlerinin TTK m.55/a/l uyarınca haksız rekabet teşkil ettiği, Haksız rekabet nedeniyle manevi tazminata hükmedilebilmesinin koşullarının somut olayda mevcut olduğu; 08.01.2021 tarihinde akdedilen Uzlaşma ve İbra Protokolü uyarınca, davalının protokolde belirtilen duyuru metnini .... ve ... hesaplarında -paylaşılmasını TBK m.SUf.1 hükmü kapsamında tazminatın belirlenmesinde bir tenzilat sebebi olarak değerlendirip değerlendirmemenin mahkemenin bütünüyle muhtar olduğu sonuç ve kaatine ulaşıldığı,
Bilirkişiler .... ve Doç.Dr.... tarafından mahkememiz sunulan bilirkişi heyeti ek raporunda özetle; Hukuki tavsif ve nihai kanaat 6100 sayılı HMK'nın md. 266/c.2 hükmü gereği tamamen mahkemeye olduğu, tarafların kök rapora karşı ileri sürdükleri itirazlara ilişkin yapılan inceleme neticesinde kök raporda yer alan görüşümüzü aynen muhafaza etmekteyiz. makamının tamamen davacı savları veya tamamen davalı savunmaları yönünde hüküm kurmakta bütünüyle muhtar olduğu, meselenin asli ve nihai hukuki tavsifinin mahkemeye ait olduğu kanaati ile rapor sunulmuştur.
Dava haksız rekabetin tespiti ve menine ilişkindir.
Türk Ticaret Kanunu 3. Haksız rekabete ilişkin “hukuki sorumluluk” başlığını taşıyan TK. m. 56 hükmüne göre: “(1) Haksız rekabet sebebiyle müşterileri, kredisi, mesleki itibarı, ticari faaliyetleri veya diğer ekonomik menfaatleri zarar gören veya böyle bir tehlikeyle karşılaşabilecek olan kimse; a) Fiilin haksız olup olmadığının tespitini, b) Haksız rekabetin men'ini, c) Haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesini ve tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhasını, d) Kusur varsa zarar ve zıyanın tazminini, €) Türk Borçlar Kanununun 58 inci maddesinde öngörülen şartların varlığında manevi tazminat verilmesini, isteyebilir. Davacı lehine ve (d) bendi hükmünce tazminat olarak hâkim, haksız rekabet sonucunda davalının elde etmesi mümkün görülen menfaatin karşılığına da karar verebilir", Yine TTK. m. 59 hükmüne göre: “Mahkeme, davayı kazanan tarafın istemiyle, gideri haksız çıkan taraftan alınmak üzere, hükmün kesinleşmesinden sonra ilan edilmesine de karar verebilir. İlanın şeklini ve kapsamını mahkeme belirler" şeklindedir.
Haksız rekabet halleri arasında, “dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer
hukuka aykırı davranışlar ve özellikle; … Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını,
faaliyetlerini veya ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek, ...
Sözleşmeyi ihlale veya sona erdirmeye yöneltmek; özellikle; … Müşterilerle kendisinin bizzat sözleşme
yapabilmesi için, onları başkalarıyla yapmış oldukları sözleşmelere aykırı davranmaya yöneltmek ve iş sırlarını hukuka aykırı olarak ifşa etmek; özellikle, gizlice ve izinsiz olarak ele geçirdiği veya
başkaca hukuka aykırı bir şekilde öğrendiği bilgileri ve üretenin iş sırlarını değerlendiren veya
başkalarına bildiren dürüstlüğe aykırı davranmış olur. … İş şartlarına uymamak; özellikle kanun veya
sözleşmeyle, rakiplere de yüklenmiş olan veya bir meslek dalında veya çevrede olağan olan iş
…” uymamak hususları da girmektedir (TTK. m. 55/1).
"...Anonim şirketler tüzel kişiliğe sahip sermaye şirketlerindendir. Yürütülen ticari faaliyetlerin yaygınlaşması sebebiyle işlerin tek bir merkezden yönetiminin zorlaşması halinde kurulan ve şirketi temsil eden şubelerin ise ayrı bir tüzel kişiliği yoktur. Zira şubeler ticari işletmenin bir parçası olarak merkeze bağlıdır, şubenin kar ve zararı merkeze aittir; şube aracılığıyla elde edilen hakların, üstlenilen borçların sahibi de, şube değil işletmenin kendisidir. O halde, taraf ve dava ehliyeti şubenin bağlı bulunduğu gerçek veya tüizel kişiye aittir..." Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 14.12.2016 Tarih, 2016/7517 Esas, .2016/7471 Karar.
Dosya tüm deliler ile birlikte değerlendirildiğinde; öncelikle doğrudan zarar görmeyen ya da zarar tehlikesine maruz kalmayan şirket ortak ve yöneticilerinin ve bu arada şubenin, haksız rekabet nedeniyle bizzat dava açma hakları bulunmamakta olup, yukarı da bahsi geçen Yargıtay ... Hukuk Dairesinin kararı da dikkate alınarak davacı .... ŞTİ. 'nin Türkiye şubesi olan ...'nin, doğrudan zarar görmesi yada zarar tehlikesine maruz kalması söz konusu olmayacağından, girişildiği iddia edilen eylemler nedeniyle haksız rekabet davası açma hakkı bulunmadığından bahisle bu davacının açmış olduğu tespit ve manevi tazminat davasının aktif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar vermek gerekmiştir. Davacılardan ... tarafından açılan tespit davası bakımından ise, gerek dinlenen tanık beyanları gerek dosyada mevcut deliller ile bilirkişi raporu dikkate alındığında muhatap aldığı çevrenin alelade bir çevre olmaması, yurtdışı eğitim konusunda bilgi sahibi olan ya da bu sektörde yer alan kişiler olması, metin içerisinde yer alan ifadeler tamamen açıklanmasa da neyin kastedildiğini anlayabilineceği, açıklamaların kamuoyunu bilgilendirme amaçlı olarak yapıldığının kabul edilemeyeceği veDavalıların davacının müşteri portföyünün de mensup olduğu whats'up grubundan 2020 yılındaki "davacının acetelerin ve öğrencilerin taleplerine cevap verilmediği, bu yüzden öğrencilerin davalar açıtığı, davacıların aldığı ödemelerin kendilerince iade edilmek zorunda kaldığı" paylaşımların TTK m. 55/a/1 uyarınca haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacılardan ...'nin açmış olduğu tespit ve manevi tazminat davasının AKTİF HUSUMET EHLİYETİ YOKLUĞUNDAN REDDİNE,
Davacılardan ... tarafından açılan tespit davasının KABULÜNE,
1-Davalıların davacının müşteri portföyünün de mensup olduğu whats'up grubundan 2020 yılındaki "davacının acetelerin ve öğrencilerin taleplerine cevap verilmediği, bu yüzden öğrencilerin davalar açıtığı, davacıların aldığı ödemelerin kendilerince iade edilmek zorunda kaldığı" paylaşımların TTK m. 55/a/1 uyarınca haksız rekabet teşkil ettiğinin TESPİTİNE
2-Hüküm özetinin masrafı davalıya ait olmak kaydıyla tirajı 50.000'in üzerindeki ulusal bir gazetede ilanına,
3-Hüküm özetinin İstanbul Ticaret Sicil Memurluğu'na gönderilmesine,
4-Alınması gerekli 3.415,50 TL harçtan peşin alınan 853,88 TL peşin harcın mahsubu ile 2.561,62 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 59,30- TL başvuru harcı, 853,88 TL peşin nispi harç, 17-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 930,18- TL harcın davalılardan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
6-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacı ...' tahsili ile davalılara verilmesine,
7- Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile bu davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yatırılan 294,10 TL tebligat müzekkere gideri, 4.000 TL Bilirkişi ücreti toplamı 4.294,10 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
9-Taraflarca yatırılıp harcanmayan masrafın karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK 394/5 ve 341/1 maddesi gereğince tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.07/06/2023
Katip ...
☪e-imzalıdır.☪
Hakim ...
☪e-imzalıdır.☪
"iş Bu Evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanununun 5. Madde Uyarınca Güvenli Elektronik İmza İle İmzalanmış Olup, 22. Madde Uyarınca Da Islak İmza İle İmzalanmayacaktır."