T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/288
KARAR NO: 2022/110
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/03/2021
KARAR TARİHİ: 02/02/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 03/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesi ile müvekkili kooperatifin Türkiye genelinde 20 ildeki 5 bini aşkın eczacı ortağına, 22 farklı hizmet noktasından kesintisiz ilaç hizmeti verdiğini, müvekkili ile anlaşmaları gereği eczacıların ilaç ve ıtriyat alımı karşılığında müvekkili lehine çek, bono gibi kıymetli evraklar tanzim ettiğini, dava dışı keşideci ...ın Zonguldak İl’inde eczanesi bulunduğunu, müvekkilinden almış olduğu ürünler nedeniyle oluşan borçlarına karşılık müvekkili lehine .... Bankası A.Ş. ... Şubesi .... seri numaralı 18.02.2020 tarihli ve 81.899,45TL bedelli çeki keşide ederek müvekkilinin .... Şubesi’ne teslim ettiğini, dava dışı keşideci eczacı tarafından tanzim edilen 81.899,45TL bedelli çekin de kooperatif merkezine ulaştırılmak üzere 04.12.2019 tarihinde Zonguldak İl’inden kargo firmasına teslim edildiğini, Ancak dava konusu çek ile birlikte kargoya verilen toplam 12 adet çekin kooperatif merkezine ulaşmadığını, müvekkili tarafından kayıp 12 adet çek için Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin .... Esas, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin .. E., Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin .... Esas sayılı dosyalarından çek iptali davası açıldığını, dava konusu çek ile ilgili Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E. sayılı dosyasından ödemeden men kararı alındığını, ancak bahse konu çek .... Bankası A.Ş.’ne ait olmasına rağmen sehven dava dilekçesinde .... Bankası’na ait olduğu bildirildiğinden, mahkeme tarafından .... Bankası'na ödeme yasağı istemli müzekkere yazıldığını, yanlış yazımdan kaynaklı çeke tedbir konulamadığını, bu durumun çekin vadesi gelip tahsil edildiği tarihe değin müvekkilince fark edilemediğini, çekin vade tarihinde ... Tekstil Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. isimli, müvekkili ile hiçbir ticari iş ilişkisi olmayan, çekin meşru hamili olmayan davalı tarafından bankaya ibraz edilerek bedelinin tahsil edildiğini, kayıp diğer 11 adet çekin de davalı şirket ... Tekstil Ürünleri San. Ve Tic. Ltd. Şti. elinde olduğunu, çeklerin çalındığı sahte imza ve sahte kaşe kullanılarak müvekkili adına çekin ciro edildiğini, ilgililer hakkında Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulduğunu, davanın kabulü ile çek bedeli olan 81.899,45 TL’nin tahsil edildiği tarihten itibaren reeskont avans faizi işletilerek davalıdan alınarak çekin yetkili hamili müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLER VE GEREKÇE: Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır.
Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün .... Esas, ... Esas, ... Esas, Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas, .... Esas, .... Esas, Malatya İcra Müdürlüğünün ... Esas, ... Esas, Bakırköy .... İcra Hukuk Mahkemesinin .... Esas, Bakırköy ... İcra Hukuk Mahkemesinin .... Esas, .... Esas, .... Esas, ... Esas, ... Esas, Malatya .... İcra Hukuk Mahkemesinin ... Esas, Malatya .... İcra Hukuk Mahkemesinin ...Esas, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas, ... Esas, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .... Esas, .... Esas, Malatya .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Esas, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığının .... Soruşturma sayılı dosyaları dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişi .... tarafından düzenlenen 20/12/2021 tarihli raporda Dava konusu çekin keşidecisi olan ... ile davacı arasında ticari ilişki olduğu, dava konusu çek davacı eline ulaşmadan çalınmış/kaybolmuş olduğundan, çekin giriş kaydının ... tarafından gönderildiği 2019 yılında değil 30.06.2020 tarihinde “kayıp çek virman kaydı” açıklaması ile yapıldığı, Dava konusu çekin arkasındaki cirantalar .... İnş. Turz. Taah. Tic. Ve San. A.Ş., .... Petro Kimya İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ve tahsil cirosu olarak davalı ... Tekstil ürün. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile davacı arasında herhangi bir ticari ilişkiye rastlanmadığının tespit edildiği anlaşılmıştır.
Dava, kambiyo senedine nedeniyle ödenen bedelin istirdadı istemine ilişkindir,
TTK'nun 659 ve 825. Maddeleri uyarınca, borçlu senedin geçersizliğine veya senedin metninden anlaşılan def'ileri ile alacaklı her kimse ona karşı şahsen sahip olduğu defileri ileri sürebilir. Öte yandan TTK'nun 801. Maddesine göre, muhatabın çekin ödenmesi sırasında ciroların sıhhattini kontrol yükümlülüğü bulunmaktadır. Kıymatli evraktan kaynaklanan bir borç, ancak senedin teslimi ve senet aslındaki cirolardan hak sahibi olduğu anlaşılan bir kişiye ödenir. Bu durumda, kıymetli evraka dayalı bir hakkı devir alan kişi, kendisinden önceki ciro silsilesinin düzgün olup olmadığını denetleyerek senedi iktisap etmekle yükümlüdür. Bu kapsamda imzaların istiklali ilkesine göre, çekte geçerli bir imzası bulunmayan kişi çek nedeniyle sorumlu olmaamasına rağmen diğer imza sahipleri ile keşidecinin sorumlulğunun süreceği kuşkusuzdur.
"...Davacının çift imza ile temsil edileceği ticaret sicil kayıtlarından anlaşılmaktadır. Nitekim bu husus yerel mahkemenin de kabulündedir. Yetkisiz kişinin çek düzenlemesi hususu mutlak def'ilerden olup herkese karşı ileri sürülebilir. Bu durumda mahkemece davanın kabulü gerekirken somut olaya uygun düşmeyen gerekçelerle davanın reddedilmesi doğru görülmemiştir.." T.C. Yargıtay 19. Hukuk Dairesi, 2013/15883 Esas, 2014/1242 Karar.
Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; çekin keşidecisi olan ... ile davacı arasında ticari ilişki olduğu, dava konusu çek davacı eline ulaşmadan çalınmış/kaybolmuş olduğundan, çekin giriş kaydının .... tarafından gönderildiği 2019 yılında değil 30.06.2020 tarihinde “kayıp çek virman kaydı” açıklaması ile yapıldığı, Dava konusu çekin arkasındaki cirantalar .... İnş. Turz. Taah. Tic. Ve San. A.Ş., .... Petro Kimya İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. ve tahsil cirosu olarak davalı ... Tekstil ürün. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile davacı arasında herhangi bir ticari ilişkiye rastlanmadığının tespit edildiği , davacının ileri sürdüğü çift imza ile kambiyo senedinin imzalanması gerektiği hususu mutlak defi niteliğinde olup herkese karşı ileri sürülebilmektedir. Yargıtay .... Hukuk Dairesinin ... Esas, ... Karar sayılı ilamında ve yukarıda bahsi geçen karar ilamında da açıkça belirtildiği üzere, temsil ve ilzama ilişkin bu tür hususlar kamu düzenine ilişkindir. Şirketin ticaret sicilinde ilan edilen temsil durumuna göre çift imza ile temsil ve ilzam edileceği ilan edilmiş olup, iktisap anında çekteki ciro zincirinin kopuk olup olmadığının iktisa eden taraından denetlenmesi gerekir. Davacı şirketin tek imza ile çek nedeniye borçlandırılması temzil yetkisinin kapsamına göre mümkün olmamasına göre mahkememizce başka bir araştırma yapılmaksızın davanın kabulüne karar verilerek davacı yanın çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
AÇILAN DAVANIN KABULÜNE,
1-Daya konu .... Bankası ... Şubesi .... nolu 18.02.2020 vadeli 81.899,45 TL Çek bedelinin davalıdan istirdadı ile davacıya ödenmesine,
2-Alınması gerekli 5.594,55 TL harçtan peşin alınan 1.398,64 TL peşin harcın mahsubu ile 4.195,91 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3- Davacı tarafından yatırılan 59,30- TL başvuru harcı, 1.398,64-TL peşin nispi harç, 8,50-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.466,44- TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 11.446,93 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 91,70 TL tebligat müzekkere gideri, 1.000 TL Bilirkişi ücreti toplamı 1.091,70 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılıp harcanmayan masrafın karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı HMK 394/5 ve 341/1 maddesi gereğince tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 02/02/2022
Katip ...
E-imza
Hakim ...
E-imza
"iş Bu Evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanununun 5. Madde Uyarınca Güvenli Elektronik İmza İle İmzalanmış Olup, 22. Madde Uyarınca Da Islak İmza İle İmzalanmayacaktır."