T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/694
KARAR NO : 2024/574
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 19/08/2021
KARAR TARİHİ : 05/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 04/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ..... Plakalı araç Kasko Poliçesi ile davacı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olduğunu, sigortalının davacı şirkete yaptığı ihbar neticesinde; 03/11/2020 tarihinde sürücü ....... sevk ve idaresindeki ...... Plakalı iş makinası ile Esenyurt ......Mahallesi ..... Sokak NO: 34 adresinde geri geri manevra yaparken, yüksek duvar üzerinde park halinde bulunan dava dışı sigortalı ..... plakalı aracın üzerine düşmesi sonucu hasar meydana geldiğini, müvekkili sigorta şirketi tarafından sigortalısına bu hasar sebebiyle 16/03/2021 tarihinde 285.927,00- TL hasar tazminatı ödendiğini, doğan bu hasardan davalı yanların sorumluluğu bulunduğunu ve dava açtıklarını, hazırlanan eksper raporunda hasar sebebinin beyan edilen ile uyumlu olduğu belirtildiğini, eksper raporunda toplam 289.522,63- TL ile ilgili olarak ..... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ..... ' e rücu durumunun olduğu beyan edildiğini, uzmanlarınca davaya konu olay incelenmesinde yapılan değerlendirmeler neticesinde de hazırlanan ekspertiz raporunda da bu durum açıkça ortada olduğunu, ekspertiz raporlarının hukuken geçerli bir belge olduğunu, delil niteliğine haiz olduğunu, netice itibariyle hasar tazminatı olarak 285.927,00- TL tespit edildiğini, söz konusu hasar bedelinin 16/03/2021 tarihinde dava dışı sigortalıya müvekkili sigorta şirketi tarafından ödendiğini, sigortalı ile müvekkil şirket arasında mün' akit ve bir delil anlaşması mahiyetinde olan sigorta Poliçesi Umumi Şartları ve TTK md.1481 amir hükümlerine göre müvekkili şirketin hasar bedelini ödedikten sonra ödediği tazminat nispetinde sigortalısının haklarına halef olduğunu bu nedenle hasarın meydana gelmesinde sorumluluğu bulunan kişi ya da kişilere ödenen tazminat bedeli kadar rücu imkanı doğduğunu, davada davalı yan olan .... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve ..... davaya konu hadise nedeniyle sorumlu bulunduğunu, davaya konu hadiseden kazaya sebebiyet veren aracın sürücüsü olduğunu, bu nedenle ...... ' in; aracın maliki olması sebebiyle ise de ..... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ' nin sorumluluğu bulunduğunu, arabuluculuk görüşmesine katılmayan tarafın davada haklı da çıksa haksız da çıksa yargılama giderlerini ödemeye mahkum edildiğini, davada haklı çıkması halinde lehine vekalet ücretine hükmedilmeyeceğini, Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü ..... esas sayılı icra dosyasına yapılan itirazların kaldırılması ve takibin kaldığı yerden devamına karar verilmesini, takip konusu alacağın likit olması nedeniyle davalı yan aleyhine takip konusu alacağın %20 'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davalı yan tahmiline bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ile; ..... plakalı aracın maliki öğrenilerek kendisine işbu dava ihbar edilmesi gerektiğini, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerektiğini, dava konusu olayda bahsi geçen ..... plakalı iş makinesinin maliki ...... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi olmadığını, müvekkilinin işvereni olan bu şirketin söz konusu iş makinesini başka bir şirketten kiralamış bulunduğunu, aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehini gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişi de işleten olarak nitelendirildiğini, dava konusu olayda işleten sıfatının ...... plakalı iş makinesinin maliki ve kiracısı olan kişilere ait olduğunu, müvekkilinin işleten sıfatına sahip olmadığının ortada olduğunu, diğer davalının işveren bünyesinde çalışan bir işçi olduğunu, dava konusu olayda da, ....... plakalı iş makinesinde ortaya çıkan fren boşalması arızası nedeniyle söz konusu kaza gerçekleştiğini, ....... plakalı iş makinesinin malikinin araştırılarak işbu davaya dahil edilmesini talep ettiklerini, ..... plakalı araçta, işletenin bakım ve onarım ihmalinin söz konusu olduğunu, bahse konu arızanın bilirkişilerce tespiti gerektiğini, teknik arızanın araçtaki bozukluğu anlatan bir kavram olduğunu, rot çıkması, fren boşalması, lastik patlaması gibi teknik arızalar, genellikle motorlu araçların düzenli olarak (periyodik) bakım ve onarımının savsaklanması veya gereği gibi yapılmaması, kullanım süresi dolmasına karşın yük ve yolcu taşıma işlerinde kullanımının sürdürülmesi gibi “işletme kusurları”dan kaynaklandığını, bu yüzden tehlike sorumluluğu olarak nitelenmesine karşın “kusur” ögesi ağır bastığını , ..... plakalı iş makinesinde gerçekleşen teknik arızanın ortaya çıkışının nedeni işleten konumundaki kişilerin; bu aracın periyodik bakım ve onarımını yapmamaları, ihmal etmeleri olduğunu, müvekkilinin ...... plakalı iş makinesinin maliki de kiracısı da olmadığını, aracın periyodik bakımından sorumlu olduğunun da düşünülemeyeceğini, söz konusu bakım ihmalinden dolayı gerçekleşen kazadan ve işbu davada talep edilen bedelden, araç maliki olan 3. kişi ile aracı kiralayan kişi olan işveren davalı şirket sorumlu olduğunu, bu nedenle araçtaki teknik arızanın ivedilikle bilirkişilerce tespiti önem arz ettiğini, dava konusu olay karayolunda meydana gelmediği için ktk hükümleri uygulanamayacağını, olayda adam çalıştıranın sorumluluğunun hükümleri uyarınca müvekkilin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, müvekkilinin çalıştığı iş yeri kameraları olay mahalini gördüğünü, kameraların incelenmesini de talep ettiklerini, sonuç olarak haksız ve kötü niyetli olarak, hukuka ve usule aykırı olarak açılan davanın reddine, ...... plakalı iş makinesinin malikinin öğrenilerek kendisine işbu davanın ihbar edilmesine, ..... plakalı iş makinesindeki arızanın ivedilikle bilirkişi incelemesi yapılarak tespitine, Büyükçekmece ...... İcra Müdürlüğü ....... E. Sayılı takibin müvekkil yönünden iptaline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLER VE GEREKÇE: Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır.
Büyükçekmece ...... İcra Dairesi'nin ..... Esas sayılı takip dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi, İstanbul Sanayi Odası, İstanbul Ticaret Odası, İstanbul ...... İcra Dairesi müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişi Dr. .... tarafından mahkememize sunmuş olduğu 17/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı vekili tarafından beyan edilen arıza ve davacı vekili tarafından beyan edilen onarımın niteliğine bağlı olarak söz konusu iş makinesinin fren tertibatında sorun olması durumunda; Bahse konu ..... plakalı iş makinesi maliki/işleteni şirketin 4650 oranında kusurlu olduğu, ...... plakalı kazıcı yükleyicinin operatörü olan davalı ..... 'in de %50 oranında kusurlu olduğu, söz konusu kazanın gerçekleştiği anda, ..... plakalı kazıcı/yükleyicinin fren tertibatında herhangi bir kusur arıza bulunmaması durumunda ise; ..... plakalı kazıcı yükleyicinin operatörü olan davalı ...... 'in %100 oranında asli kusurlu olduğu, ..... plakalı çekicide, 203.11.2020 tarihinde meydana gelen kazada oluşan hasarın 236.385,50. TL'si yedek parça, 5.925,60 TL 285.927,06. TL (KDV Dahil)'lik onarım bedeli ile giderilebileceği, kanaatine işçilik olmak üzere toplam varılmıştır. Kusur oranlarının tespiti doğrultusunda, davacı ...... Sigorta A.Ş.'nin rücu edebileceği kanaatine varılmıştır. Takdiri mahkemeye ait dosya üzerindeki kanaati bildirir rapor sunmuştur.
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) “ispat yükü” başlıklı 6. maddesinde; kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü tutulmuştur.
İspat yükünü düzenleyen 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 190. maddesi
“(1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.
(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir” şeklindedir.
Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğine; taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının takip ve dava tarihi itibariyle takip konusu 03.11.2020 tarihli kaza nedeni ile davacı sigorta şirketinin ödediği hasar tazminatının tahsili talebi ile başlatılan takip nedeni ile davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı,(alacağın var olup olmadığı), tahsili gereken alacak miktarının ne olduğu, davacının bu alacağı talep edip edemeyeceği, borcun ödenip ödenmediği, borçlunun temerrüte düşüp düşmediği temerrüt tarihinin , uygulanması gereken faiz tür ve oranının, buna göre tahakkuk eden faiz miktarının ve toplam alacağın ne olduğu, icra-inkar tazminatı koşullarının oluşup oluşmadığı hususunda toplanmakta olup bu kapsamda bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup 17/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı vekili tarafından beyan edilen arıza ve davacı vekili tarafından beyan edilen onarımın niteliğine bağlı olarak söz konusu iş makinesinin fren tertibatında sorun olması durumunda; Bahse konu ...... plakalı iş makinesi maliki/işleteni şirketin 4650 oranında kusurlu olduğu, ..... plakalı kazıcı yükleyicinin operatörü olan davalı ......'in de %50 oranında kusurlu olduğu, söz konusu kazanın gerçekleştiği anda, ........ plakalı kazıcı/yükleyicinin fren tertibatında herhangi bir kusur arıza bulunmaması durumunda ise; ........ plakalı kazıcı yükleyicinin operatörü olan davalı ...... 'in %100 oranında asli kusurlu olduğu, ...... plakalı çekicide, 203.11.2020 tarihinde meydana gelen kazada oluşan hasarın 236.385,50. TL'si yedek parça, 5.925,60 TL 285.927,06. TL (KDV Dahil)'lik onarım bedeli ile giderilebileceği, kanaatine işçilik olmak üzere toplam varılmıştır. Kusur oranlarının tespiti doğrultusunda, davacı ...... Sigorta A.Ş.'nin rücu edebileceği tespiti yapılmıştır. Davalının aracın fren aksanında tamir yapıldığı ve yapılışından kaynaklı problem olduğu yönündeki iddiası bakımından mahkememizce araştırma yapılmış ise de bu hususta dosyaya servis kayıt ve belgeler sunulmamış, önceki maliklerden bu kayıtların talebine ilişkin müzekkere yazılmış ise de cevap verilmemiş, araçta arıza olduğu yönündeki iddia bakımından ispat yükü davalıda olmasına rağmen ispat yükünün yerine getirilmediği, cevap dilekçesinde yemin delili de olmadığı anlaşılmakla davacının 17/02/2023 tarihli rapordaki tespitler kapsamında davasını ispat ettiği anlaşılmakla açılan davanın kabulüne, alacağın likit olması nedeni ile davalının %20 icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
AÇILAN DAVANIN KABULÜNE,
1-Davalının Büuükçekmece ..... İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas Sayılı takip dosyasında davalının yapmış olduğu itirazın 289.522,63-TL asıl alacak bakımından İPTALİNE, takip tarihinden itibaren asıl alacağa davacının talebi aşılmamak üzere 3095 sayılı Kanunun 2/2.maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle TAKİBİN DEVAMINA,
2-Alacak faturaya dayalı likit bir alacak olmakla ve itirazın haksızlığı anlaşıldığından İİK'nın 67//2. maddesi uyarınca, asıl alacağın %20 si oranında hesaplanan 57.904,53-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Alınması gerekli 19.777,72 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL peşin harcın mahsubu ile 19.718,42 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL başvuru harcı, 3.496,72 TL peşin nispi harç, 8,50-TL vekalet harcı olmak üzere toplam 3.564,52- TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 45.428,39 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan tebligat, müzekkere gideri, Bilirkişi ücreti toplamı 1.515,80 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Bakırköy Arabuluculuk bürosunun ...... numaralı arabuluculuk dosyasında Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca yatırılıp harcanmayan masrafın karar kesinleştiğinde iadesine,
9-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Davacı vekilinin yüzüne karşı 5235 Sayılı Kanun'un geçici 2. maddesine göre Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmi Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu'nun 341 ila 360. md hükümleri gereğince mahkememize veya aynı sıfatta başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/06/2024
Katip ......
¸E-imza
Hakim ......
¸E-imza