T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/1144 Esas
KARAR NO: 2023/293
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 19/12/2022
KARAR TARİHİ: 28/03/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 30/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:
Davacı tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; Tarafına ... San, Ltd. Şti'nin .... Bankası A.Ş. .... Şubesindeki .... numaralı hesabından 29.12.2022 tarih ve .... çek numaralı 18.000 TL bedelli çek keşideci tarafından ...'a verilmiş ve ... , ..., ...., ..., .... en son olarak tarafına ciro yoluyla geçmiş ve en son hamil olarak çek tarafımdayken 29.11.2022 tarihinde kaybolduğunu, buna istinaden İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'na müracat ettiğini, halen ... Sor. Sayılı numarası ile söz konusu soruşturma devam ettiğini, söz konusu çeki halen bütün aramalara rağmen bulamadım. Çekin ismine yazılı olduğunu, çeki herhangi bir üçüncü kişiye ciro etmediğini, nasıl ne şekilde kaybolduğunu bilmediğini, çalınmış olma ihtimali olduğunu, kötü niyetli kişilerin eline geçmesi halinde ileride telafi imkansız zararlar doğabileceğini, çeke ödeme yasağı konulmasını, çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, kıymetli evrak iptali istemine ilişkindir.
Kambiyo senetleri, 6102 sayılı TTK'nın 670 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu nedenle, TTK'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.
Türk Ticaret Kanunu'nun 651/2. maddesi “Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.” Aynı kanunun 818. maddesinin atıf yaptığı 757/1. Maddesi ise “İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.” hükmünü haizdir. Senedin iptaline karar verilebilmesi için senedin ziyaı sırasında veya ziyaın öğrenildiği tarihte senet üzerinde hak sahibi bulunmak gerekir. Kıymetli evrak hukukunda senet üzerinde hak sahibi olmaktan anlaşılan, senede malik bulunmaktır.
İptale konu çekin yitirildiği hususu, TTK. md. 762 uyarınca, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde ayrı ayrı üç kez duyurulmuş, çeki bulan yada meşru hamili olduğunu iddia edenlerin mahkememize başvurmaları gerektiği belirtilmiştir.
Dava dilekçesi, bankadan gelen yazı cevabı, gazete ilanları birlikte değerlendirildiğinde; davacının meşru hamil olduğu; usulüne uygun yaptırılan Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ilanları doğrultusunda 3 aylık yasal süre içerisinde çek ile ilgili olarak mahkememiz dosyasına herhangi bir müracaatta bulunulmadığı gibi çekin ibraz süresinde de muhatap bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle çekin yitirildiği hususunda mahkememizce kanaat getirildiğinden T.T.K.'nın 818, 757 ve 764. maddeleri hükümleri gereğince dava konusu çekin iptaline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-AÇILAN DAVANIN KABULÜ ile; ... Bankası A.Ş ... Şubesi'ne ait, 29/12/2022 keşide tarihli, ... seri numaralı, 18.000,00 TL bedelli çekin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2- Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan ve tahsili gereken 179,90 TL'nin peşin yatırılan 80,70 TL'den mahsubu ile eksik yatırılan 99,20 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi gereğince davacıya iadesine,
Dair; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341. ile 360. madde hükümleri uyarınca mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacının yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda karar verildi. 28/03/2023
Katip ...
☪e-imzalıdır.☪
Hakim ...
☪e-imzalıdır.☪