T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/1191 Esas
KARAR NO: 2023/246
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 29/12/2022
KARAR TARİHİ: 14/03/2023
K.YAZIM TARİHİ: 17/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:
Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; ... Bankası ... şubesine ait, 10.02.2023 keşide tarihli ... tarafından keşide edilmiş ... seri numaralı 7.500 TL bedelli çekin yetkili hamilinin müvekkili olduğunu, dava konusu çekin tahsili amacıyla işleme konulması için müvekkili tarafından kaybedildiğini veya çalındığını, çeki elinde bulunduracak kişi tarafından ciro yolu ile işleme konulup tahsil edilmesi tehlikesinin bulunduğunu, davaya konu çekin kaybı nedeniyle davacı müvekkilinin ekonomik olarak zarara uğrama tehlikesi bulunduğunu, çalınan çekin kötü niyetle kullanıldığından endişe ettiklerini, çekin TTK hükümlerine göre kaybı nedeniyle iptali için ihtiyati tedbir kararı verilerek ilgili banka şubesine ödeme yasağı konulmasına (çek teminat bedeli vs) ve çeklerin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesi çeklerin 3. Kişilere ödenmemesi yönünde ilgili bankalara müzekkere yazılmasına, tensiple Ticaret Sicil Gazetesinde ilanına akabinde söz konusu çeklerin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesi saygılarımızla bilvekale arz ve talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, kıymetli evrak iptali istemine ilişkindir.
Kambiyo senetleri, 6102 sayılı TTK'nın 670 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Bu nedenle, TTK'da düzenlenmiş olan kambiyo senedinden kaynaklanan hukuk davaları, mutlak ticari dava olup aynı Kanunun 5/1. maddesi gereğince uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde çözümlenmesi gerekmektedir.
Türk Ticaret Kanunu'nun 651/2. maddesi “Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir.” Aynı kanunun 818. maddesinin atıf yaptığı 757/1. Maddesi ise “İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.” hükmünü haizdir. Senedin iptaline karar verilebilmesi için senedin ziyaı sırasında veya ziyaın öğrenildiği tarihte senet üzerinde hak sahibi bulunmak gerekir. Kıymetli evrak hukukunda senet üzerinde hak sahibi olmaktan anlaşılan, senede malik bulunmaktır.
İptale konu çekin yitirildiği hususu, TTK. md. 762 uyarınca, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde ayrı ayrı üç kez duyurulmuş, çeki bulan yada meşru hamili olduğunu iddia edenlerin mahkememize başvurmaları gerektiği belirtilmiştir.
Dava dilekçesi, bankadan gelen yazı cevabı, gazete ilanları birlikte değerlendirildiğinde; davacının meşru hamil olduğu; usulüne uygun yaptırılan Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ilanları doğrultusunda 3 aylık yasal süre içerisinde çek ile ilgili olarak Mahkememiz dosyasına herhangi bir müracaatta bulunulmadığı gibi çekin ibraz süresinde de muhatap bankaya ibraz edilmemesi nedeniyle çekin yitirildiği hususunda mahkememizce kanaat getirildiğinden ...K.'nın 818, 757 ve 764. maddeleri hükümleri gereğince dava konusu çekin iptaline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-AÇILAN DAVANIN KABULÜ ile; ... Bankası ... şubesine ait, Keşidecesi ... olan, 22/06/2021 keşide tarihli, ... seri numaralı, 67.258,00 TL bedelli çekin zayi nedeniyle İPTALİNE,
2- Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan ve tahsili gereken 179,90 TL'nin peşin yatırılan 80,70 TL'den mahsubu ile eksik yatırılan 99,20 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan kısmının karar kesinleşince ve HMK 333. maddesi gereğince davacıya iadesine,
4-HMK'nın 392/2. maddesi gereği hükmün kesinleşmesinden veya ihtiyati tedbir kararının kalkmasından itibaren bir ay içinde tazminat davasının açılmaması halinde teminatın davacıya iadesine,
Dair; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341. ile 360. madde hükümleri uyarınca mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda karar verildi.14/03/2023
Katip ...
☪e-imzalıdır.☪
Hakim ...
☪e-imzalıdır.☪