T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/561 Esas
KARAR NO : 2024/645
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/06/2022
KARAR TARİHİ : 25/06/2024
K.YAZIM TARİHİ : 23/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından, 19.02.2020, 20.02.2020 VE 24.02.2020 tarihlerinde grup şeklinde İtalya Turu yapmak üzere 02.07.2020 gidiş ve 10.07.2020 dönüş tarihi olmak üzere ..... kodlu,muhatap THY tarafından gerçekleştirilecek “......” seferlerine ilişkin grup bileti,davalılardan ..... ..’nun yetkili acentesi olan diğer davalı “..... Seyahat Servisi Ltd. Şti.” unvanlı acenteden satın alınmış ve toplamda 21.210-USD (yirmi bir bin iki yüz on Amerikan Doları)ödenmiştir (dekontlar Ek- 2). Tüm Dünya’yı etkisi altına alan COVID-19 salgını sebebiyle İtalya turist girişine kapanmış ve bu sebeple de uçuşlar uzunca bir süre yapılamadığını, Covid 19 pandemisi sebebiyle İtalya’ya uçuşların kapalı olmasından kaynaklı davalılar tarafından dava konusu biletler Eylül 2021’de iptal edilerek bilet bedelinin iade edileceği belirtildiğini, dava konusu biletlerin iptal edilmesine karşın uzunca bir süre bilet bedeli müvekkiline iade edilmediğini, müvekkilinin davacıya biletlerin iptalinden sonra bilet bedellerinin iade edilmemesi sebebiyle müvekkili davacı tarafından davalılardan ..... ’ya Ankara ..... Noterliği’nin 22.11.2021 tarih ve ...... yevmiye sayılı ihtarnamesi keşide edildiğini, bu ihtarname 23.11.2021 tarihinde muhataba tebliğ edildiğini, bu ihtarnameye muhatap tarafından hiçbir şekilde cevap verilmediğini, müvekkili ile sadece şifahen iletişim kurulduğunu, davalıların işbu ihtarname ile temerrüde düştüğünü, şifahi olarak müvekkili davacı tarafından defaten yapılan görüşmeler neticesinde müvekkilinin davacıya 106.135,87- TL (yüz altı bin yüz otuz beş Türk Lirası ve seksen yedi kuruş) şeklinde, hizmet bedeli (verilmeyen bir hizmetin bedeli) dahi kesilerek yapıldığını, biletler alınırken teklifler ve anlaşma sonrası ödemelerin tamamının Amerikan Doları cinsinden yapıldığını, banka kayıtları ve faturalar ile de sabit olduğunu, müvekkilinin davacıya yapmış olduğu ödeme türünden ödediği bedelin tamamının iade edilmesi gerekirken davalılar bir de vermedikleri hizmet bedelinin kesintisini yaptığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin mücbir sebepten dolayı ifa imkânsızlığı sebebiyle feshedilmek zorunda kalındığını, davacı tarafından alınan dava konusu biletlerin ifa imkansızlığı sebebiyle davalılar tarafından iptal edildiğini, ifa imkânsızlığı sebebiyle biletler iptal edildiğinden Borçlar Kanunun 136. ve devamı maddeleri gereği taraflar aldıklarını geri vermekle yükümlü olduklarını, müvekkili davacı tarafından dava konusu biletlerin bedeli olarak ödenen 21.210 USD’nin müvekkiline aynı şekilde iade edilmesi gerektiğini, müvekkil davacının davalılardan bakiye fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile 14.069,9674-USD alacağı kaldığını, 16.05.2022 tarihinde Bakırköy Arabuluculuk Bürosu’nun ..... dosya numarası üzerinden zorunlu arabuluculuk süreci başlatıldığını, anlaşmama şeklinde tamamlandığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik bakiye tutar olan 14.069,9674-USD’nin her iki davalının da müteselsil sorumluluğu gözetilerek temerrüt tarihi olan 23.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...... vekili cevap dilekçesinde özetle; Bilet satışları ve iadeleri hakkında teknik bilgi verdikten sonra özetle, biletlerin iadesinin acentenin ortaklıklarına olan borcundan mahsup edilmek suretiyle yapıldığını, dava konusu biletlerin 19 Şubat 2020 'de düzenlendiğini covid 19 nedeniyle uçuşların gerçekleşmediği nedeniyle pandemi şartlarının hafiflediği 2 Mart 2022 tarihinde BSP sistemi üzerinden aldığı para cinsinden 103.538,05 TL olarak iade edildiğini ,acentenin bu bedeli müşterisi davacıya hangi tarihte hangi para birimi üzerinden iade ettiği bilinmediği ve müvekkilinin müteselsilen sorumluluğun bulunmadığını beyan ve ifade etmiştir.
Davalı ..... Servisi Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; ekranlarda uçak iç hat ücreti TL dış hat ücretinin ise USD cinsinden görüntülendiğini bu nedenle ücrete esas alınan tutarın USD olduğunu,uçuş tarihi pandemi dönemine denk geldiği için uçuşun gerçekleşmediğini,davacı şirket tarafından ödenen USD'nin o günkü TL.karşılığı olarak alındığını ve davacı şirkete 22.02.2020 tarihli ...... numaralı 124.418,05 TLlık fatura kesildiğini ve bu nedenle devam eden süreçte USD üzerinden iade talep edilmesinin yerinde olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Bilirkişi ..... tarafından dosyaya sunulan bilirkişi raporunda özetle; Davacının,davalıdan 21.210 USD ödeyerek grup uçak bileti aldığı, davanın,davacıya bu bilet satışları nedeniyle 124.418,05 TL satış faturası tanzim ettiği, Covit 19 nedeniyle uçuşların iptal edilmesi nedeniyle davalının 106.135,87 TL. davacıya iade ettiği, davacının davalıdan Türk Lirası cinsinden 18.282,18 TL alacaklı olduğu, davacı uçak biletleri için toplam olarak davalıya 21.210.000 USD ödediği, davalının iade olarak ödediği 106.135,87 TL.sın o gün kur üzerinden USD çevrildiğinde 7.140,03 USD bundan tenzili neticesinde 14.069,97 USD alacaklı olduğu kanaati ile rapor sunmuştur.
Bilirkişiler ..... ve Dr. ...... tarafından mahkememize sunulan 17/03/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Sayın Mahkemenin görevlendirme kararı doğrultusunda, tarafların ticari defterleri, iddia ve savunmaları ile tüm dosya kapsamı üzerinde yapılan inceleme neticesinde: Davalı tarafın, dava konusu döneme ait 2020-2021-2022 hesap yılı defterlerinin e- defter olarak 6102 sayılı TTK'nun 64/3 maddesi uyarınca ve usulüne uygun tutulduğu, Envanter defterinin noter açılış onayının süresinde yapıldığı, Beratlarının, mali mühürlerinin tamamının süresinde alındığı, 2022 yılının kapanış süresinin bulunduğu, davacı taraf defterlerinin sahibi lehine delil niteliğinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, davalı ..... nın 200-2021-2022 hesap yılı defter ve belgelerinin incelenmesi ve denetlenmesi sonucunda; Davacı ...... Mühendistlik ile herhangi bir cari hesap, ödeme alacak/ borç içeren herhangi bir (Kredi Kartı veya nakden ödeme) kaydın mevcut olmadığı tespit edilmiştir. Davalı ..... A.Ş nin 2020-2021-2022 hesap yılı defter ve belgelerinin denetlenmesi sonucunda; Diğer davalı ..... Ltd.Şti ile herhangi bir akdedilmiş sözleşme/ Acentelik lişkin herhangi bir kayıt, cari hesap, ödeme alacak/borç içeren herhangi bir (Kredi Kartı veya nakden ödeme) kaydın mevcut olmadığı, (kaldı ki davalı ..... nin cevap dilekçesinde de belirttiği gibi, “Seyehat Acentesi Olduğu” nun belirtildiği) tespit edildiği, dava dosyasında mevcut bulunan 02.12.2022 tarihli bilirkişi ..... 'ın bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere; Davacı nın ödemiş olduğu toplam 21.210 USD karşılığı 124.418,05 TI faturasının davalı ...... Ltd tarafından düzenlendiği, İade bedelinin ..... tarafından 02.03.2022 tarihinde 103.538,05 TL olarak iade edildiği, ve davalı ..... tarafından davacı tarafa 22.03.2022 tarihinde 106.135,87 TL olarak ödendiği, davacıya, 2.davalı tarafından düzenlenen fatura TL cinsinden ve 124.418,05 TL tutarlı olup; Fatura konusu 60 yolcu taşımasının gerçekleşmediği bu nedenle iade talep ettiği, tahsil eti faturasının ise 106.135,87 TL olduğu gözetilerek davacının 18.282,18 TL eksik iade aldığı, bunun da davacı yanca düzenlenen iade faturasının bu miktarda eksik düzenlenmesinden kaynaklandığı, davacının ancak temel fatura ile iade fatura arasındaki fark olan bu miktar zararının tazminini talep edebileceği, bundan davalıların müteselsilden sorumlu olacağı, davacının iddia ettiği gibi USD cinsinden bir akdi ilişki, fatura düzenlenmesi ve ödenmesinin söz konusu olmadığı, kaldı ki davacının da yolcu olmadığı ve uluslararası yolcu taşıma biletine göre hak iddia edemeyeceği, davacı ve davalıların her ikisi Türkiye'de kurulu ticaret şirketleri olduğu için akdi ilişki ve ödemelerini TL cinsinden kurmalarının esas olduğu, nitekim temel fatura ve iade fatura süreçlerinin TL içerikli tanzim edildiği görüş ve kanaati ile rapor sunmuşlardır.
Bilirkişiler ..... ve Dr. ..... tarafından mahkememize sunulan 20/09/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Taraf vekillerinin Kök rapora karşı itirazlarının yerinde olmadığı; Davalı ..... vekilinin, davacı tarafından satın alınan 62 adet bilette 60'ının iade edildiği ikisinin ise müvekkili şirket tarafından kullandırıldığı yönündeki savunmaya ilişkin herhangi bir veri sunulmamasından dolayı soyut kaldığı, ayrıca davacının diğer davalı tarafından kendisine gönderilen mail çıktısına göre 62 adet biletin iptal işlemine tabi tutulduğunun anlaşıldığı ek sonuç ve kanaati ile ek rapor sunulmuştur.
Bilirkişiler ..... ve Dr. ..... tarafından mahkememize sunulan 21/11/2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Davalı havayolu vekilince 15.09.2023 tarihinde ve davacı vekilince 26.09.2023 tarihinde sunulan beyan, itiraz ve bilgilere değerlendirildiğinde, davacının rezervasyon iptali yapılan 62 bilet bakımından herhangi bir taşıma ifa edilmediği, davalı acentenin davalı havayolu şirketinden 2 bilet kullandırması ve yolculuk organizasyonunun dava konusu 62 bilet dışında 2 ayrı bilet organizasyonu olduğunun değerlendirildiği, davalı havayolu ve davalı acentenin davacı yana karşı sorumluluğu bakımından 62 bilet üzerinden ve tamamı iptal edilmiş, yolculuk yapılamamış olarak gözetilmesi gerektiği, buna karşın iç ilişkide acentenin 2 bilet kullandırdığı, sadece 60 bilet açısından iç ilişkide sorumluluk paylaşımı hususunun işbu dava konusu olmadığı, defaten ek rapora gelen dosyada ek rapor gerekliliğinin bilirkişi heyetimize atfedilebilecek bir özensizlik veya eksik incelemeye dayanmadığı, bu nedenle heyetimie ek ücret takdiri talep ettiği hususlarında bilirkişi heyet raporu sunulmuştur.
Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından davalı acente ..... aracılığıyla diğer davalı ...... 'den bir kısım biletlerin satın alındığı, söz konusu biletler nedeni ile davacı tarafından davalı ..... 'ye faturaya mahsuben 21.210 USD'nin TL karşılığı olan 124.418,05 TL ödendiği; biletlerin pandemi sebebiyle iptal edilmesi nedeni ile davalı ..... tarafından 02/03/2022 tarihinde 103.538,05 TL'nin davalı ...... 'ye iade edildiği; bu davalı tarafından da davacıya 22/03/2022 tarihinde 106.135,87 TL tutarındaki bilet bedelinin iade edildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Dava konusu biletlerin pandemi nedeniyle iptal edilmesinden dolayı davacı tarafından ödenen bilet bedelinin iadesinin gerektiği; her iki davalının iade bilet bedelinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu açıktır. Her ne kadar davacı tarafından bilet bedelinin yabancı para üzerinden ödendiği; bu nedenle de davalıya ödenen paranın yabancı para üzerinden iadesinin gerektiği iddia edilmiş ise de davalılardan ...... tarafından bilet bedeline ilişkin düzenlenen faturanın TL olarak düzenlenmiş olması; sözleşmenin her ikisi tarafının da Türk şirketi olması; Türk şirketleri arasındaki sözleşmenin kural olarak TL üzerinden kurulduğunun kabulünün gerekmesi ve davacı tarafından taraflar arasındaki satış sözleşmesinin yabancı para üzerinden kurulduğunun ispatlanamamış olması nedeni ile davacının bu yöndeki talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. Yine davalılardan ..... tarafından satın alınan biletlerden 2 tanesinin kullandırıldığı, bu nedenle kullandırılan biletlerin parasının iadesinin mümkün olmadığı iddia edilmiş ise de yargılamanın ilerleyen aşamalarında davalı vekili tarafından 2 adet biletin kullandırıldığına yönelik herhangi bir delil sunulamadığı anlaşıldığından davalının bu yöndeki savunmasına mahkememizce itibar edilmemiştir. Her ne kadar davalılardan ...... üyesi havayolu acentesi sıfatı ile üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirerek komisyona hak kazanmış ise de akdedilen yolcu taşıma sözleşmesinin ifa imkansızlığı nedeni ile ifa edilemediği; davacının sözleşme kapsamından herhangi bir hizmet alamadığı; ifa edilemeyen sözleşmelerden dolayı tarafların menfaat sağlamamasının esas olması karşısında davalı ..... 'nin hizmet bedeli olarak aldığı tutarın da davacıya iadesinin gerektiği mahkememizce kabul edilmiştir. Tekniğine uygun ve denetime elverişli olarak düzenlendiği kabul edilen bilirkişi kök ve ek raporları doğrultusunda davalıların iptal edilen bilet bedelinin tamamının iadesinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunun kabulü ile açılan davanın kısmen kabulü ile 18.282,18 TL'nın davalılardan ...... A. Ş. bakımından 27/11/2021 tarihinden itibaren; diğer davalı ...... Servisi Ltd. Şti. bakımından ise 13/05/2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 2/2. maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine; davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-AÇILAN DAVANIN KISMEN KABULÜ ile 18.282,18 TL'nın davalılardan ..... A. Ş. bakımından 27/11/2021 tarihinden itibaren; diğer davalı ..... Servisi Ltd. Şti. bakımından ise 13/05/2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 2/2. maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
3-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 1.248,86-TL harcın peşin yatırılan 4.168,28 TL harçtan mahsubu ile fazladan alınan 2.919,42-TL'nin yatıran tarafa iadesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T. göre hesaplanan 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T. göre red edilen kısım üzerinden hesaplanan 35.870,00-TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-Davacı tarafından (yapılan yatırılan harçtan iadesine karar verilen kısım düşüldükten sonra kalan) yatırılan 1.248,86 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 11,50 TL vekalet suret harcının davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ,
7-Davacı tarafından yapılan; 8.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 324,50-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 8.324,50-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak (%7,5 kabul oranı) 624,34-TL lik kısmının davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalılar tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
9-Taraflarca yatırılıp kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
10-6235 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk ücreti olan 1.600,00 TL'nin kabul ve red oranına göre hesaplanan 1.480,00 TL'sinin davacıdan; 120,00 TL'sinin ise davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye İRAT KAYDINA,
Dair; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341. ile 360. madde hükümleri uyarınca mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekili ile davalılardan ...... vekilinin yüzüne karşı davalı ..... vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
25/06/2024
Katip .....
¸E-imza
Hakim ......
¸E-imza