T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/853
KARAR NO: 2022/921
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/09/2022
KARAR TARİHİ: 29/09/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının dosya üzerinde yapılan incelemesi sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:
Davacı vekilinin Bakırköy nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine vermiş olduğu 27/09/2022 harçlandırma tarihli dava dilekçesinde ; Müvekkili aleyhine davalı tarafından Bakırköy .. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine yasal süresi içerisinde takibe itiraz edildiğini ve takibin durdurulduğunu, ancak davalı tarafından Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...esas sayılı dosyada itirazın iptali davası açıldığını ve .. karar sayısı ile karara çıktığını ve tarafların karara itiraz etmesi sonucunda dosyanın istinaf mahkemesinde derdest olduğunu, başlatılan icra takibi ve Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasında verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğundan müvekkili şirketin böyle bir borcu olmadığı gibi davalı şirketin Liman'dan da alacaklı olduğunu, müvekkili şirketin davalı ile bir kısım ticari faaliyetlerde bulunduğunu, taraflar arasında ihtilaf bulunduğunu, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyasının dava konusunun itirazın iptali olduğunu, mahkemenin sadece faturalar ve ticari defterlerde yapılan incelemeler sonucunda karar verdiğini, ancak mahkeme tarafından defalarca yaptırılan bilirkişi incelemeleri sonunda davalı .... şirketinin ticari defter kayıtlarının hatalı tutulduğunun tespit edildiğini, her bilirkişi incelemesi sonunda .... şirketinin defter kayıtlarında yapılan düzeltmeler sonucunda ... şirketine atfedilen borç miktarının azaldığını ve Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinde hükme esas alınan son bilirkişi raporunda ise ...'ın alacaklı çıktığını, Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin işbu kararının kendi gerekçesi ile çelişkili olduğundan bu davaya açma gereği duyduklarını, telafisi imkansız zararlar doğmaması ve hak kaybı yaşanmaması için teminatsız veya teminat mukabili olarak tedbiren Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasında vezneye giren paranın alacaklıya ödenmemesine ve icra takibinin durdurulmasına, davanın kabulüne, davacı müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasındaki takibin iptaline, Bakırköy .... Noterliğinin 03/05/2013 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarı ile edimlerin yerine getirilmemesi sebebiyle avans olarak verilen 418.218,25 TL'nin ihtarın tebliğ tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, davalının takip konusu alacağın %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, menfi tespit ve alacak istemine ilişkindir.
Bilindiği üzere, açılmış bir davanın esasının incelenebilmesi (davanın mesmu,yani dinlenebilir olabilmesi) bazı şartların tahakkukuna bağlı olup, bunlara dava şartları denir. Dava şartlarından bir kısmı olumlu (varlığı mutlaka gerekli); diğer bir kısmı da, olumsuz (yokluğu mutlaka gerekli) niteliktedir. Hakim, önüne gelen bir davada, dava şartlarının mevcut olup olmadığını re’sen gözetmelidir.
Olumlu dava şartlarından biri de, davacının o davayı açmakta hukuki yararının bulunmasıdır. Açılmasında davacısı yönünden hukuki yarar bulunmayan bir dava, dava şartının yokluğundan dolayı reddedilmelidir.
Hukuki yararın varlığı koşulunun mevcut olup olmadığı, her bir davada o davaya konu olayın somut özellikleri çerçevesinde, hakim tarafından değerlendirilmelidir. (Yüksek Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 14/11/2007 gün ve 2007/13-848 esas,2007/840 karar sayılı ilamı)
Dava, Bakırköy .. İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibi dosyasıyla aleyhine başlatılan takipten dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Aynı icra takibi nedeniyle davalı tarafından,Bakırköy ..Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası ile 26/09/2014 tarihinde itirazın iptali davası davacı aleyhine açılmış olup, itirazın iptali davasının açılmasından sonra işbu menfi tespit davası 27/09/2022 tarihinde açılmıştır.
Menfi tespit davasının itirazın iptali davasından sonra açılmış olması nedeniyle davalının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmamaktadır. Zira menfi tespit davasında ileri sürülebilecek hususlar itirazın iptali davasında da ileri sürülebilecektir. Hukuki yararın varlığı dava şartlarından olup, mahkemece de bu hususun resen dikkate alınması gerekmesi nedeniyle,davacı tarafından açılan menfi tespit davanın hukuki yarar yokluğundan reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Davacı vekili menfi tespit talebi yanında davalıdan olan alacağının tahsili amacıyla da huzurdaki davayı açmıştır.Bakırköy ... Asliyi Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dava dosyası incelendiğinde davacının aynı talebi ,karşı dava olarak açtığı ve davanın reddine karar verildiği,kararın istinaf incelemesinde olduğu anlaşıldığından davacı vekili tarafından açılan alacak davasının da derdestliğe ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki gibi hüküm fıkrası oluşturulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının, Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı Takip dosyasından dolayı borçlu olmadığının tespitine ilişkin davasının hukuki yarara ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nun 114/1-(h) ve 115/2. Maddeleri uyarınca, davacının davalı aleyhine açtığı alacak davasının ise derdestliğe ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nun 114/1(ı) ve 115/2. Maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70.-TL harcın peşin yatırılan 38.392,65.-TL'den mahsubu ile fazla alınan 38.311,95.-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4-6235 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 13 ncü fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve yargılama giderinden sayılan (Taraf başına 390,00 x 2 saat= 780,00.-TL) X 2 = 1.560,00.-TL arabulucuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye İRAT KAYDINA,
5-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 550,00 TL yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,
5235 sayılı Kanunun geçici 2'nci maddesine göre ,Bölge Adliye Mahkemeleri'nin kurulmasına ve 20 Temmuz 2016 tarihinde göreve başlamalarına dair kararların 07/11/2015 tarih ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de ilan edildiği anlaşılmakla;6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 ilâ 360'ncı madde hükümleri uyarınca,mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf,başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile, mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda oy birliği ile karar verildi. 29/09/2022
Başkan ...
☪e-imzalıdır.☪
Üye ...
☪e-imzalıdır.☪
Üye ...
☪e-imzalıdır.☪
Katip ...
☪e-imzalıdır.☪