T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/537 Esas
KARAR NO : 2024/510
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/05/2023
KARAR TARİHİ : 21/05/2024
K.YAZIM TARİHİ :26/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket tarafından davalı borçlu şirketin muhtelif tarihlerde kuru incir satımı gerçekleştirdiğini ve faturalandırdığını, Davalı tarafından faturalar kısım kısım ödenmekte iken ürünlerin bozuk olduğu iddiası ile iade faturaları düzenlendiğini, Davalı tarafından iade edilen ürünler incelendiğinde üretim tarihi 02/2022 son kullanma tarihi ise 02/2023 olarak görüldüğünden davalı her ne kadar 21.10.2022 tarihli faturadan 3 gün ve 24 gün sonra iade faturaları keserek sanki son satımdan kaynaklı iade faturası kestiği izlenimi uyandırmaya çalışmakta ise de iade edilen ürünlerin davalıya satılan ilk faturaya konu ürünler olduğu açıkça anlaşılmış olup davalı taraf açıkça kötü niyetli olarak 8 aydan daha uzun bir süre önce almış olduğu ürünlerin bozuk olduğu iddiası ile iade etmeye çalıştığından bu husus gerekli koşullarda saklanmaması halinde hemen bozulmaya müsait olan kuru incir ürününün gerekli koşullarda saklanmadığını açıkça ortaya koyduğundan kaldı ki iade edilen ürünlerin bozuk olduğuna dair gerekli tespitte yaptırılmamış olup sadece sözlü beyan ve iddiaları üzerinden iade faturaları kesildiğinden davalı tarafça haksız ve kötü niyetli olarak kesilen iade faturalarına karşı tarafımızca da geri iade olarak faturalar kesilmiştir. Davalı taraftan alacağımızın tahsili amacı ile icra takibine başlanmıştır. Davalı taraf takipten haberdar olup itiraz etmesinin akabinde aynı 12.12.2022 tarihinde ekteki cari ekstreden de anlaşılacağı üzere müvekkile ait hesaba 25.238,66 TL kısmi ödeme yapıldığından davalı tarafça kısmi ödeme yapılması dahi başlı başına davamızın haklılığını ortaya koymaktadır. Davalı borçlunun Bakırköy ...... İcra/....... E. sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız itirazın iptali ile takibin 25.238,66 TL kısmi ödeme sonrası bakiye kalan cari alacağımız olan 43.734,29 TL yönünden devamına ve takip konusu alacağın %20 sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini” Talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında herhangi bir sözleşme bulunmamakla birlikte davacı, davalı müvekkilin tedarikçileri arasında olup fatura karşılığı cari hesap usulüyle ve taraflar arasındaki fiili mutabakat ve uygulamalar çerçevesinde çalışmaktadırlar. Davalı müvekkil, itiraz ve iade ettiği ürün ve faturaları dışında davacının tüm ödemelerini muaccel olduğunda süresinde yapmıştır. Bu bağlamda davacıya iddia ettiği gibi herhangi bir borcu bulunmadığından taraflar arasındaki husumet davalı müvekkil tarafından davacıya iade edilen ve davacının da kabul ederek ve imzalayarak teslim aldığı ürün ve faturalarına ilişkindir. Davacı, taraflar arasındaki fiili uygulama ve mutabakat gereği davalı müvekkil tarafından kendisine iade edilen ürünleri önceden teslim almış ve faturalarını da ticari defterlerine işlemiş ancak sonradan ürünleri iade etme ihtiyacı dahi duymadan söz konusu faturaları kayden iade etmeye çalıştığından davalının önce kabul ederek teslim aldığı iade ürünler ve faturalarını sonradan kabul etmemesi ve özellikle de ürünleri dahi göndermeksizin faturalarını alelacele iadeye çalışması hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğundan tarafların ticari defter ve kayıtları ile fatura teatisi bilirkişiler tarafından incelendiğinde davacının iade aldığı ve kabul ettiği ürün ve faturalarını sonradan iade etmeye çalıştığı açıkça tespit edildiğinden davaya konu faturalara ilişkin ürünler davacıya imza karşılığında ve sürat kargo aracılığıyla teslim edilmiştir. Bu hususta davacının herhangi bir itirazı da bulunmamaktadır. ayrıca davacının iade aldığı ürünleri davalı müvekkile göndermeyip sadece faturalarını usulen iade etmeye çalışması da haksız menfaat peşinde olduğunun bir göstergesidir. Çünkü davacı davalı müvekkilden iade aldığı ürünlerin bedelini talep etmektedir. Bu fiili durum davacının dava dilekçesindeki iddialarının gerçeği yansıtmadığını açıkça göstermektedir. Çünkü davacı hem ürünlerin kendisinde kalmasını hem de parasının ödenmesini amaçlamaktadır. Davacı yan, davalı müvekkil tarafından ödenen 25.238,66 TL ile ilgili de gerçeği çarpıtmaktadır. Şöyle ki davaya konu ödeme davacının alacağının muaccel hale gelmesinden müvekkil tarafından ödendiğinden yasal olarak fatura ve cari hesap alacakları kendiliğinden muaccel hale gelmeyeceği bilinen bir hukuki durumdur. Dolayısıyla davalı müvekkilin ödeme yapılmıştır. Yukarıda arz ve izah edilen ve mahkemenin re' sen gözeteceği nedenlerle; usule, yasaya ve gerçeğe aykırı haksız davanın reddine, kötü niyetli davacının 9620 den aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Dosyamız arasına alınan Bakırköy ...... İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Davacı alacaklının 68.972.95 TL asıl alacak üzerinden borçlu aleyhine bir kısım fatura alacağı dayanak gösterilmek suretiyle ilamsız icra takibi başlattığı, ödeme emrinin borçluya 02/04/2023 tarihinde tebliğ edildiği; borçlu tarafından süresi içerisinde 28/03/2023 tarihinde borca ve ferilerine itiraz edildiği görüldü.
Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi aracılığıyla alınan bilirkişi ..... tarafından düzenlenen 27/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda: inceleme ve hesaplamalar sonucunda davacı ..... Ürünleri Ticaret Limited Şirketinin davalı ...... Hizmetleri ve Gıda Sanayi Ticaret A.Ş. Adına düzenlemiş olduğu beş adet fatura içeriği ile davalı firmanın düzenlemiş olduğu iki adet fatura içeriği tür,kilogram ve fiyat türünden birbiriyle örtüşmediği görüldü. 15.11.2022 tarihli ..... numaralı fatura ise 8 günlük içerisinde iade faturası kesebilme şartını taşımadığından iade faturası özelliği taşımadığı hususları tespit edilmiştir.
Dosyaya sunulan 23/02/2024 tarihli bilirkişiler ....... ve ....... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda: Davalı yanın sunmuş olduğu cari hesap ekstresi incelendiğinde; taraflar arasındaki ticari ilişkinin 2021 yılında başladığı, davacının davalıya tanzim ettiği faturalara karşılık olarak davalının banka havalesi yoluyla ödemeler yaptığı, davacının 29.11.2022 tarihli Nazilli İcra Dairesi ...... E. sayılı takip tarihinde davalının davacıya 68.969,08 TL borçlu gözüktüğü, söz konusu icra takibinin yetkisizlik nedeniyle kapatılmasının akabinde davalının davacıya 12.12.2022 tarihinde 25.238,66 TL daha ödeme gönderdiği, davalının ayrıca 26.12.2022 tarihinde ...... seri numaralı 23.619,10 TL bedelli ve ...... seri numaralı 20.111,32 TL bedelli iki adet iade faturası tanzim ettiği görülmüştür. Buna göre davalı yanın sunmuş olduğu bilgi ve belgelere istinaden davacı yana 23.03.2023 icra takip ve 29.05.2023 dava tarihi itibariyle herhangi bir borcu bulunmadığı tespit edilmiştir. Dosya İçeriğinde Bulunan 27.12.2023 Tarihli Bilirkişi Raporunun Sonuç Kısmında: “Değerlendirme ve Takdiri Mahkemenin olmak üzere yapılan inceleme ve hesaplamalar sonucunda davacı ..... Tarım Ürünleri Tic. Ltd. Şti.'inn davalı ..... Alışveriş Hizmetleri ve Gıda San. Tic. A.Ş. adına düzenlemiş olduğu beş adet fatura içeriği ile davalı firmanın düzenlemiş olduğu iki adet fatura içeriği tür, kilogram ve fiyat türünden birbiriyle örtüşmediği görüldü. 15.11.2022 tarihli ...... numaralı fatura ise 8 günlük içerisinde iade faturası kesebilme şartını taşımadığından iade faturası özelliği taşımamaktadır.” Şeklindedir. Tarafların yasal defter kayıtları örtüşmemektedir. Dosya içeriğinde bulunan Sayın Bilirkişi ......' ın 27.12.2023 tarihli bilirkişi raporunda sayın bilirkişi tarafından davacı tarafın defterleri incelenmiş olup bu inceleme neticesinde davacının ticari defterlerine göre 23.03.2023 takip tarihi ve 29.05.2023 dava tarihi itibariyle davalının davacıya 43.734,29 TL borçlu olduğu tespit edilmiştir. Tarafımızca yapılan davalı defter incelemesinde ise davalının ticari defterlerine göre 23.03.2023 takip tarihi ve 29.05.2023 dava tarihi itibariyle taraflar arasında borç- alacak ilişkisi bulunmadığı tespit edilmiştir. Tarafların yasal defterleri arasında (43.734,29 — 0,00 >) 43.734,29 TL tutarında örtüşmeme farkı bulunmaktadır. Taraflar arasındaki örtüşmeme farkının davalı ...... Alışveriş Hizmetleri tarafından davacı .....” a kesilen 26.12.2022 tarihinde ..... seri numaralı 23.619,10 TL bedelli ve ...... seri numaralı 20.111,32 TL bedelli iki adet iade faturasından kaynaklandığı tespit edilmiştir. Davalı tarafça ürünlerin bozuk olmasından ötürü işbu iade faturaları düzenlendiği beyan edilmiş olsa da yapılan teknik inceleme neticesinde bilgi eksikliği sebebiyle bu husus tespit edilememiş olup davacının söz konusu iade faturalarından sorumlu olup olamayacağına dair herhangi bir kanaat oluşturulamamıştır. Davalı tarafından davacıya iade edilen ürünlerin iade tarihi itibariyle Son kullanma tarihinin bitmediği. Dosya muhteviyatındaki resimlerde Güve oluşumuna dair bir aktivite tespit edilemediği. Dosya muhteviyatındaki ürün görsellerinde Şekerlenme (unlu görünüm) tespit edilememiştir. Dosya muhteviyatındaki görselde ürünlerde esmerleşme olduğu ancak bunun direk bir bozulma etmeni olamayacağı, Esmerleşmenin yanında tadında ve kokusunda keskin değişiklikler olması ancak bozulma etmeni olarak değerlendirile bilineceği, ancak bununla ilgili bir tespit yapılmasının şu aşamada mümkün olamayacağı. Ürünlerde bir ekşime veya küflenme (aflatoksin oluşumu) var ise de bu durumunun bilirkişi marifetiyle dosyada bulunan resimlerden tespit edilemeyeceği, ancak Laboratuvar anali tespitinin yapılaması gerektiği. Davalı ve davacı tarafından sunulan belgelerde bozulmanın ne şekilde olduğu tespit edilen bozulma emareleri hakkında bir bilgi paylaşılmadığı. Davalının hangi koşullarda ürünü depolandığı veya davacının davalıya gönderdiği kuru incirlerin gönderirken nem oranı gibi elzem bilgilerin paylaşılmadığı. Her iki tarafında bozulduğunu beyan ettikleri kuru incirin, bozulmasına sebep olan olayın davacının gönderdiği ürünlerdeki nem yüksekliğinden mi, yoksa üründe paketlenmeden önce Küf aktivitesinin mevcut olmasından mı, ya da davalının saklama koşullarından mı kaynakladığı tespitinin bilinmesi için her iki tarafın bu bilgileri paylaşması gerekmekte iken dosya muhteviyatından bunların olmadığı, bu bilgilerin birinin eksikliğinde dahi bozulmanın tespitinin mümkün olamayacağı. Bu nedenden ötürü bozulmanın ne olduğu ve kusurun kimde olduğunun tespitinin yapılmasının mümkün olmadığı kanaatine varılmıştır. Değerlendirmelerimiz, asli ve nihai hukuki takdiri ile tavsifi HMK m. 266/c.2 ve m. 279/f.4 hükmü ile 6754 sayılı Kanun m.3/f.3 hükmü icabı tamamen ve münhasıran Mahkemeye ait olmak üzere Mahkemenin takdirine saygıyla arz olunur. Ancak, Muhterem Mahkemeyi bilirkişi görüşü takyit etmediğinden, sayın yargı makamının tamamen davacı savları veya tamamen davalı savunmaları yönünde hüküm kurmakta bütünüyle muhtar olduğu, meselenin asli ve nihai hukuki tavsifinin sadece Sayın Mahkemeye ait bulunduğu tartışma dışı olduğu hususları tespit edilmiştir.
Huzurda görülen dava itirazın iptali davası olup, müddeabihi takip konusu yapılmış ve borçlunun itiraz etmiş olduğu alacak olan normal bir eda davasıdır.
Mahkemenin davanın reddi ya da kabulü yönünde vereceği karar, maddi anlamda kesin hüküm teşkil edeceğinden davanın reddi halinde alacaklı, borçluya karşı aynı alacaktan dolayı yeni bir alacak davası açamayacağı gibi davanın kabulü halinde borçlu da alacaklıya karşı bir menfi tespit veya istirdat davası açamayacaktır. Bu nedenle mahkeme itirazın iptali davasında tarafların iddia ve savunmalarını genel hükümlere göre inceleyerek borcun varlığını ve miktarını araştırmak zorundadır.
Yasal dayanağını İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.
Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacının bir kısım fatura alacağından kaynaklı davalı aleyhine başlattığı icra takibine davalının itirazı sonucunda işbu davayı açtığı görülmüştür. Her ne kadar davalı tarafından süresi içerisinde sunulan cevap dilekçesi ile zamanaşımı definde bulunulmuş ise de taraflar arasındaki uyuşmazlığın satış sözleşmesinden kaynaklandığı, alacağın TBK'nın 146. maddesi uyarınca 10 yıllık zamanaşımına tabi olduğu ve huzurda görülen davanın zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı anlaşıldığından mahkememizce davalının zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir. Davalı vekili tarafından davacının gönderdiği incirlerin bir kısmının bozuk olması nedeni ile davacıya iade faturası ile birlikte iade edildiği iddia edilmiş olup taraflar arasında 24/10/2022 tarih ve 23.619,10 TL bedelli fatura ile 15/11/2022 tarih ve 20.111,32 TL bedelli iade faturalarına konu incirlerin davacıya iade edildiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Mahkememizce davacıya iadeye konu incirlerin yerini bildirmek üzere süre verilmiş olup davacı vekili tarafından söz konusu incirlerin bozuk olması nedeni ile imha edildiği bildirildiğinden incirler üzerinde bilirkişi incelemesi yapılamamıştır. Davacının ticari defter ve belgelerinin incelenmesi için mahal mahkemesine talimat yazılmış olup yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 27/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda davacı tarafından davalı adına toplamda 5 adet fatura düzenlendiği; davalı tarafından düzenlenen 24/10/2022 tarih ve 15/11/2022 tarihli iade faturalarının davacının ticari defter ve kayıtlarına alındığı tespit edilmiştir. Mahkememizce davalının ticari defter ve kayıtları ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup yapılan inceleme sonunda düzenlenen 26/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda; davacı ve davalının ticari defter ve kayıtlarının birbiri ile örtüşmediği; uyuşmazlığın davalı tarafça davacı adına düzenlenen iki adet iade faturasından kaynaklı olduğu; iadeye konu incirlerde bozulma olup olmadığının dosyaya sunulan fotoğraflardan tespitinin mümkün olmadığı; bozulma var ise de söz konusu bozulmanın sebebinin dosyadaki mevcut delillerle tespitinin mümkün olmadığı belirtilmiştir. Davacı tarafça iade faturalarının ticari defterlerine işlenmiş olması karşısında ispat yükü yer değiştirmiş olup artık davacının iadeye konu incirlerin davalının kusuruyla bozulduğunu ispat etmesi gerekir. Her ne kadar davacı tarafça iadeye konu ürünlerin davalının söz konusu incirleri uygun saklama koşullarında saklamadığı gerekçesi ile bozulduğu iddia edilmiş ise de davalı tarafından davacı adına düzenlenen iki adet iade faturasının davacı tarafça ticari defterlerine işlenerek incirlerin iade alınmış olması karşısında davacının bu yöndeki savunmasına mahkememizce itibar edilmemiştir. Dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanılmış olması karşısında davacı vekiline iddialarının ispatı bakımından mahkememizce yemin delili hatırlatışmış olup verilen usulüne uygun kesin süreye rağmen davacı tarafça yemin deliline dayanılmamıştır. Tekniğine uygun ve denetime elverişli olarak düzenlendiği kabul edilen bilirkişi raporları doğrultusunda ispatlanamayan davanın reddi ile icra takibi başlatmakta davacının kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından davalının şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-AÇILAN DAVANIN REDDİNE,
2-Davalının şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Alınması gerekli 427,60 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 402,02 TL harcın mahsubu ile bakiye 25,58 TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
4-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,
7-6235 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL'nin davacıdan tahsili ile Hazineye İRAT KAYDINA,
8- Sarf olunmayan delil/gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341. ile 360. madde hükümleri uyarınca mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/05/2024
Katip .....
e-imzalı
Hakim ....
e-imzalı