T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/393
KARAR NO : 2024/625
DAVA : Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 12/02/2023
KARAR TARİHİ : 12/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 12/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı işveren bünyesinde işçi olarak çalıştığı sırada davalı işverenin baskı ve tehditleri altında müvekkiline zorla senet imzalattırıldığını, akabinde 1,5 ay sonra hiçbir önel vermeden ve sebep göstermeden müvekkilini işten çıkardığını, akabinde de Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin davalı işverene hiçbir borcunun bulunmadığını, işbu nedenlerle müvekkilinin Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında borçlu olmadıklarının tespitini, ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasını, davalı tarafı %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLER VE GEREKÇE: Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.
"İstanbul Anadolu .... Asliye Ticaret Mahkemesince, "... dava dilekçesinde davacının davalı şirkette satın alma direktörü olarak çalıştığı, taraflar arasında işçi-işveren ilişkisi bulunduğu, davacının işi sebebiyle kendisinden talebe konu senedin alındığı belirtilerek, senetten dolayı borcu olmadığının tespiti istemiyle mahkememizde dava açılmış ise de; dava konusu uyuşmazlığın işçi ve işveren arasındaki ilişki içinde verilen senetten kaynaklandığına göre, 4857 sayılı iş kanunu ve 5221 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun ilk maddelerinde belirtildiği üzere davanın iş mahkemesinde görülmesi gerekir..." gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. İstanbul Anadolu .... İş Mahkemesince ise, "... Somut olayda istirdatı talep edilen 75.000,00 TL'nin davacının eşinin banka hesabından yapıldığı, davacının eşi ile davalı şirket arasında herhangi bir iş ilişkisi mevcut bulunmadığı dolayısıyla iş ilişkisi içerisinde bulunmayan taraflar arasındaki istirdat talebinde mahkememizin görevli olamayacağı kanaatine varılmıştır. Öte yandan menfi tespit talep edilen senet bakımından ise, bir kambiyo senedi olan bononun soyut yani illetten mücerret taraflar arasındaki asıl borç ilişkisinden bağımsız olduğu; kaldı ki belirtilen taleplerde de dava konusu senedin bir iş sözleşmesi ya da kanuni haktan kaynaklanmaksızın cebir tehdit ve zorlama ile alındığı iddiası gözetildiğinde de, iş akdine veya iş Kanunundan kaynaklanan bir hakka dayanılmadığı anlaşılmakla mahkememizin bu talep bakımından da görevsiz olduğu kanaatine varılmıştır..." gerekçesiyle görevsizlik yönünde hüküm kurmuştur. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir. Diğer yandan aynı Kanunun 776 ve devamı maddelerinde “bono ve emre yazılı senetler” hususunda düzenleme sevk etmiş olup, 30.06.2012 tarihinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve 6102 sayılı TTK'nın 4 ve 5. maddelerinde değişiklik öngören 6335 sayılı Kanun gereğince açıkça bu tür işlerde ticaret mahkemesi görevli kılınmıştır. Somut olayda; davacı, davalı şirkette satın alma direktörü olarak çalışmakta iken, 20/09/2019 tarihinde, davacının satın alma işlemleri sırasında tedarikçilerden satın alma karşılığında komisyon aldığı ve davalı şirketi zarara uğrattığı gerekçesiyle, davacıya zorla 750.000,00TL bedelli senet imzalattırıldığı, ayrıca davacı ve eşi tarafından 75.000TL paranın şirkete gönderildiği, baskı ve tehdit ile söz konusu senedin imzalandığı ve paranın gönderildiğini iddia ederek, söz konusu senetten dolayı borçlu bulunmadığının tespitine ve davacı ile eşinin hesabından davalı şirket hesabına gönderilen 75.000TL' nin istirdatına karar verilmesi talep edilmiştir. Dosya kapsamına göre, senedin verildiği tarihte davacı ile davalı şirket arasında işçi-işveren ilşkisi bulunduğu anlaşılmakla, uyuşmazlığın İş Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince İstanbul Anadolu ... İş Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 17/12/2020 gününde oy birliğiyle karar verildi." T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi, ... Esas, ... Karar, 17/12/2020 Tarih.
Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; Dava, davaya konu senet alacağının tahsili için davacı aleyhine yürütülen icra takibi nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir. davacının davalının şirket yetkilisi olduğu dava dışı şirkette 2021 yılı sonuna kadar uzun süre işçi olarak çalıştığı, bu iş ilişkisi devam ederken meydana gelen bir kısım olaylardan dolayı yargılamaların da sözkonusu olduğu, iş aktinin sona ermesinden evvel 19/11/2021 tarihli davacının taahhüt eden davalı ve dava dışı şirketin alacaklı olarak bulunduğu borç taahhüdünün düzenlendiği, iş ilişkisinin sona ermesinden sonra bu kayda dayalı olarak davacı aleyhine takibe geçildiği, bunun üzerine davacının işbu davayı açarak takibe konu senedin iş ilişkisi devam ederken ve işçilik alacaklarının talep edilmesini sonuçsuz bırakmak üzere alınan bir taahhüt olduğunu, bundan dolayı borçlu bulunmadığını iddia ettiği, taraflar arasındaki iş ilişkisinin sabit olduğu anlaşılmakla yukarıda bahsi geçen T.C. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi, ... Esas, .... Karar, 17/12/2020 Tarihli kararında da belirtildiği gibi senedin verildiği tarihte davacı ile davalı şirket arasında işçi-işveren ilşkisi bulunduğu anlaşılmakla, uyuşmazlığın İş Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmekte olduğundan mahkememizin görevsizliğine, uyuşmazlığın çözümünde Bakırköy ... İş Mahkemesi'nin görevli olduğuna karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle, HMK'nın 114/1-c ve 115/2. maddeleri gereğince DAVANIN USULDEN REDDİNE, uyuşmazlığın çözümünde Bakırköy .... İş Mahkemesi'nin görevli olduğuna,
2- 6100 Sayılı HMK'nın 20. maddesi gereğince taraflardan birinin görevsizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmeleri gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARINA,
3- HMK'nın 20. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın görevli Bakırköy 7 İş Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere Büyükçekmece Adliyesi Hukuk Mahkemeleri Tevzi Müdürlüğü'ne GÖNDERİLMESİNE,
4- Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra talepte bulunulmaması nedeniyle davaya görevli mahkemede devam edilmemesi durumunda yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK'nın 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARINA,
5- Yargılama gideri ve harçların görevli mahkeme tarafından nihai karar ile birlikte değerlendirilmesine,
Dair; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341. ile 360. madde hükümleri uyarınca mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere; mahkememizce verilen görevsizlik kararının istinaf edilmeden kesinleşmesi halinde yargı yerinin belirlenmesi amacıyla dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'ne gönderilmesine davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.12/06/2024
Katip ...
¸E-imza
Hakim ...
¸E-imza