T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/612
KARAR NO: 2018/641
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 02/06/2015
KARAR TARİHİ: 04/06/2018
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH: 07/06/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP; Müvekkilinin ticari faaliyetlerinde kullanmak maksadı ile almış olduğu 2011 model ... marka .... plakalı aracını davalı şirketin işletmekte olduğu otoparkın çalışanına teslim ettiğini, otoparktan aracının çalındığını, çalınan araçla ilgili olarak sigorta şirketi tarafından 176.000.-TL ödeme yapıldığını, ancak aracın değerinin 220.000.-TL olduğunu ve müvekkilinin sigorta şirketi tarafından karşılanmayan 44.000.-TL zararının mevcut olduğunu, aracın çalınması nedeniyle müvekkili başka bir araç kiralamış bu araca da 6.873.-TL ödeme yaptığını, bu zarar ile birlikte toplamda 50.873.-TL maddi zararın davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP; Dava konusu aracın bayi çıkışlı olmayıp yurt dışından bireysel olarak ithal edildiğini, aracın ithal olması nedeniyle rayiç bedelinin 220.000 TL olmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, aracın çalındıktan sonra bulunduğunu, buna rağmen davacı tarafın ikame bedelden yana tercihi kullandığını, bu nedenle kendi iradesinin sonucunda yapılan ödeme nedeniyle zarara uğradığı iddiasının hukuka uygun olmadığını, davacı tarafa ait aracın çalınmasında müvekkilinin herhangi bir kusuru söz konusu olmadığını, müvekkili şirket tarafından alınan tüm önlemlere rağmen hırsızlık olayının gerçekleştiğini, bu nedenle davalı müvekkilinin zarardan sorumlu tutulamayacağını, ayrıca davacı tarafın 3 ay boyunca araç kiralayıp bu dönemde 6.873,17 TL araç kira bedeli ödediği iddiasının hem fahiş bir tutar hem de gerçeğe uygun olmadığını, davacı tarafın araç kiralaması kendi takdiri olup bu masrafların talep edilmesinde müvekkilinin sorumlu tutulamayacağını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE YARGILAMANIN ÖZETİ;
Dava, taraflar arasındaki vedia sözleşmesi kapsamında aracın çalınması nedeniyle meydana gelen zarardan dolayı oluşan araç bedeli ve kira yoksunluk bedelinden kaynaklı alacak talebine ilişkindir.
Dosyaya delil olarak,... plakalı aracın hasar dosyası ... plakalı aracın tesciline ilişkin belgeler, Davalı şirketin, ... A.Ş.’nin Bahçelievler Şubesi ile imzalamış olduğu....Otopark Hizmetleri Sözleşmesi, Hırsızlık olayının gerçekleştiği otopark işletmesine ait kamera kayıtları görüntüleri, Araç sürücüsü ... tarafından Bahçelievler Polis Merkezi Amirliği’ne yapılan suç duyurusu ifade tutanağı,Bakırköy .... Asliye Ceza Mahkemesi’nin ... E. (... İddianame değerlendirme no.lu) sayılı dosyası, Çalınan araca ait kasko sigorta poliçesi ve poliçe kapsamında .... Sigorta A.Ş.’e yapılan başvuru, Sigorta şirketi tarafından, hırsızlık olayının oluş şekli ve araç piyasa rayiç değerinin tespiti için hazırlanan 22.07.2014 tarih ve ... rapor no.lu ekspertiz raporu, Bakırköy .... Noterliği’nin 12.02.2015 ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ve davacı şirkete yapılan 176.000,00-TL ödemeye ilişkin kayıtlar celb ve ibraz edilmiştir.
Sigorta poliçesindeki şartlar doğrultusunda davacı şirkete ait aracın piyasa rayiç değerinin %80’lik kısmı için sigorta şirketi tarafından davacı şirkete yapılan 176.000,00-TL ödeme ödeme yapılmış olup fazlaya ilişkin talebini davalıya yönelttiği görülmüştür. .Araç çalındığı sabit olup Bakırköy .... Asliye Ceza Mahkemesi’nin ... E. (... İddianame değerlendirme no.lu) sayılı dosyası ile şüpheliler hakkında kamu davası açılmış olup haksız fiil sabit olduğundan tarafların kabulünde olan bu fiili durum sebebiyle ceza dosyası bekletici mesele yapılamamıştır.
Davaya konu aracın rayiç piyasa değeri ve davacının gerçek zararının tespiti bakımından sigorta ödemesi dışında davalıdan alacağı olup olmadığı yönünden alınan bilirkişi raporlarına göre,
Birinci bilirkişi raporuna göre; “Dava dosyasında yapılan inceleme sonucunda ...plaka sayılı 2011 model siyah renkli... tipindeki aracın davalı yanın istihdam ettiği şahıs/yardımcı şahsı olan otopark görevlisinin dikkatsiz ve tedbirsizce hareket etmesi sonucunda olayın tahakkuk ettiği kanısına teknik yönden varılmıştır. Ezcümle; anahtarların panosunun kilitli tutulması açık bırakılmaması, başkaları tarafından araç anahtarlarına ulaşılmasının engellenmesi gerekirken bunların yapılmayıp anahtar panosunun açık bırakılarak, otopark yetkilisine teslim edilen asıl anahtarların anahtar panosundan çalınarak olayın meydana gelmesinde davalı tarafın tam kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır."“ .. genel bilgiye göre sigorta şirketi tarafından karşılanmayan kısım olarak mütalaa edilen 25.000 TL’lik kısmının ve ayrıca, davacı yanın ilgili dönemde araçtan yararlanama imkanını yitirmesi sebebiyle ödenene araç kiralama bedeli olan 6.873,17 TL’nin “sözleşmeye aykırılık ve yardımcı şahsın fiillinden sorumluluk ilkelerine göre” davacı yana ödenmesinin Sayın Mahkemece değerlendirilebileceği yönünde ek raporla birlikte görüş bildirmişleridr.
İkinci bilirkişi raporu ise ;Araçların rayiç bedelleri ekseriyet kilometresine hağluı olduğu görülmektedir. Yapılan inceleme sonucunda araçların 10/07/2017 tarihindeki (on sekiz) ortalama bedelleri 264.250 TL, olduğu görülmektedir, Bu değer Türkiye Sigorta Birliği tarafından yayınlanan listelerdeki rayiç bedelin altında olduğu görülmektedir Yapmış olduğum inceleme sonucunda dava konusu araç He aynı özelliklere sahip ... markaj .... tipi) aracın çalınma tarihi olan 21/07/2014 tarihindeki piyasa rayiç değerinin 190.000 TL.) olacağı kanaatine varılmıştır.Araç sahibinin çalınma tarihi olan 21/07/2014 tarihi ile, Sigorta ödeme tarihi olan 11/11/2014 tanhleri arasındaki zaman zarfında aracım kullanamamaktan dolayı uğradığı zarar (araç kiralama) bedeli olarak talep ettiği 6.600 TL.’nin (altıbinaltıyüz) uygun olduğu kanaatine varılmıştır, Davacıya ait araç piyasa rayiç bedelinin aracın ithal araç olması etki etmeyeceği, Dava konusu 2011 model, ... marka, ... tipi aracın çalınma tarihi olan 21/07/2014 tarihindeki piyasa rayiç değerinin 190.000 TL.) olacağı, Araç sahibinin çalınma tarihi olan 2I.07.2014 tarihi ile Sigorta ödeme tarihi olan 11/11/2014 tarihleri arasındaki zaman zarfında aracım kullanamamaktan dolayı uğradığı zarar (araç kiralama) bedeli olarak talep ettiği 6.600 TL/nin (altıbinaltıyüz) uygun olduğu yönünde rapor düzenlemiştir.
İtirazlar ve ilk raporla farklı tespitler sebebiyle alınan Üçüncü 27.04.2018 tarihli bilirkişi raporunda, “ Söz konusu aracın 2. El piyasa bedeli: 220.000,00 TL dir. Sigorta şirketi bu bedelin %80’ini kendi sözleşmesi gereği (aracın çalındığı yerin otopark olması ve anahtarın kolayca elde edilmesi sebebiyle) ödemiş olup bu miktar 176.000,00 TL’dir. Buna göre 220.000,00 TL – 176.000,00 TL = 44.000,00 TL’dir. Buna göre davalı, eksik kalan bu miktardan yani 44.000,00 TL (KırkDörtBin TL’den) sorumludur. B- Ayrıca araç yoksunluk bedelinin tespiti: Araç yoksunluk bedeli olarak toplam: 6.873,17 TL (AltıBinSekizYüzYetmişÜç TL Onyedi Kr) olup rayicindedir. (Aracın çalınma tarihi: 21.07.2014 Dekont Tarihi: 21.11.2014 olup; araç kiralama 01.08.2014-31.10.2014 için). Davalı vekili tarafından; Distbütör (Bayi) veya Grey Market (ve/veya bireysel ithal) olarak ayırımdan bahis edilmektedir. Bu değer düşümü az miktarda olsa olabilecektir; ancak Grey Market her zaman riskli olduğu davalı vekili tarafından da dilekçesinde ifade edilmekle birlikte, dilekçesinde (30.11.2015 tarihli) aracın bayi çıkışlı olmayıp yurt dışından bireysel ithal olduğunu aracın piyasa değerinin de sigorta şirketince 170.000-180.000 TL olarak kabul edildiği yönünde iddia etmektedir. (ancak bu değer azaltımı sigorta sözleşmesi gereği olduğu atlanmıştır) Ayrıca dosya içeriğinde, davaya konu çalınmış aracın grey market veya bireysel ithal olduğu ile ilgili bir bilgiye de rastlanılmamıştır.” davalının kusurlu davranışı nedeniyle 44.000,00-TL aracın rayiç değerinin sigorta şirketince tazmin edilmeyen kısmı ile 6.873,17-TL da araçtan mahrum kalınan dönemde kiralanmak zorunda kalınan araç için kiralama şirketine ödenen tutar olmak üzere toplamda 50.873,17-TL maddi zararı olduğu yönünde görüş bildirmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillere uyuşmazlık taraflar arasında otopark hizmeti sözleşmesi kapsamında davacının aracının çalınması sebebiyle davalının sorumlu olup olmadığı sorumlu ise miktarı konularında uyuşmazlık söz konusudur. Davacı taraf sigorta şirketinden aracın rayiç bedelinin %80'i oranında ödeme almış bakiye bedeli yoksunluk bedeli ile birlikte davalıdan tahsili talep etmiş uyuşmazlık aracın gerçek rayiç piyasa değer hususundadır. İlk raporun yetersiz gerekçesiz oluşu sebebiyle ikinci bilirkişi raporu alınmış tarafların itirazı üzerine üçüncü bilirkişi raporu alınmıştır.
Davacı tarafından aracın davalının işlettiği otoparka bırakılması ile davalı otopark işletmecisi arasında 6098 sayılı TBK'nun 561 vd.(B.K.463.md.) maddelerinde düzenlenmiş olan vedia (saklama) sözleşmesi ilişkisi kurulmuştur. TBK'nun 561 vd. maddelerinde düzenlenen vedia akti gereği, menkul bir malı saklamak üzere alan malı aldığı şekliyle teslim etmekle yükümlüdür, kanunun kendine yüklediği yükümlülüğe uymayan saklayan bu nedenle oluşacak zararlardan sorumludur.T.B.K. 579 md.(B.K. 481 md.)uyarınca da sorumluluğu vardır.
Davacıya ait aracın davalıya ait otoparka bırakıldığı, aracın davalı otoparkında bulunduğu sırada çalındığı hususları taraflar arasında ihtilaf konusu değildir. Davacıya ait aracın gelen kamera görüntüleri ve savcılık dosyasına göre gündüz saatinde davacının aracını bıraktığı yerden aracın çalınması olayında, vedia sözleşmesi gereği saklamakla yükümlü olduğu malı aldığı şekliyle iade edemeyen davalı şirketin tam kusurlu olduğu, Davacının da davalı işletmede geçerli olan kurallara göre ve işletme yetkililerinin talimatları doğrultusunda aracının anahtarını üzerinde bırakmış olup kendisine atfedilebilecek kusur herhangi bir kusur bulunmadığı anlaşılmış olup söz konusu sigorta şirketinin ödemediği bakiye bedelden davalının tam sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Davacıya meydana gelen zarar sebebiyle Sigorta poliçesindeki şartlar doğrultusunda davacı şirkete ait aracın piyasa rayiç değerinin %80’lik kısmı için sigorta şirketi tarafından davacı şirkete yapılan 176.000,00-TL ödeme ödeme yapılmış olup sigorta türünün zarar sigortası olduğu anlaşılmaktadır. Meydana gelen haksız fiil ve aynı zamanda sözleşmeye aykırılık sebebiyle davalı gerçek zarardan sorumludur. Mahkememizce zarar hesabı konusunda alınan raporlardan ilk raporun denetime elverişli olmaması hangi kriterleri esas aldığı belli olmayıp soyut denetime elverişli olmaması sebebiyle hükme esas alınamamış son üçüncü bilirkişi ise yetersiz incelemeyle araç piyasa değerini hiçbir araştırma yapmadan tek cümle ile diğerini yazdığı hangi ölçütlere göre yazdığı belli olmayıp somut verilere dayanmadığı gerekçesiz olduğu anlaşıldığından hükme esas olmak üzere ikinci bilirkişi raporunun araç rayiç değerini tespit ederken Türkiye Sigorta Birliği tarafından yayınlanan listelerdeki rayiç bedel yanından günce internet ortamında satış yapan sitelerdeki verilere göre de hakkaniyetli gerekçeli rapor hazırladığından piyasa rayiç bedeli olarak ikinci raporda 19000 TL araç bedeli olarak alınmış bu defa sigortanın karşılamadığı oran 14000 TL olarak bulunmuş olup talebin fazlaya ilişkin olan kısmı yönünden davanın reddine ve her üç raporda da araç yoksunluk bedeli 6873,17 T bulunduğundan ikinci bilirkişi raporu da uygun bulunmasına rağmen bulduğu rakam maddi ata olarak değerlendirilmiş böylece oluşan gerçek zarar olduğu kanaatine varılarak davanın kısmen kabulü ile eksik araç bedeli olan 14.000 TL'nin ve araç mahrumiyet bedeli olan 6.873,17 TL'nin ihtarname tebliğ tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi yönünden aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE;
2-Eksik araç bedeli olan 14.000 TL'nin ve araç mahrumiyet bedeli olan 6.873,17 TL'nin ihtarname tebliğ tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
4-492 sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 1425,84 TL nispi karar harcından peşin alınan harçtan 868,69 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 557,05 TL ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 2.504,78TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 3.600,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 27,20 başvurma harcı, 4,10 TL vekalet harcı ve 868,69 TL peşin harç olmak üzere 900,59 TL toplam harç nedeniyle yargılama giderinin kısmen kabul red oranına göre 369,52 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-6100 sayılı HMK'nın 326/2 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.220,00 TL yargılama giderinin kısmen kabul red oranına göre 910,87 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalıdan tarafından yapılan 14,10 TL yargılama giderinin 8,32 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmeisne
-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine
-Gider Avansından kalan miktarın 6100 SY nın 333 md göre karar kesinleşince taraflara iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/06/2018
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.