T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/1005 Esas
KARAR NO: 2018/770
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/11/2016
KARAR TARİHİ: 05/07/2018
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 20/07/2018
Davacı vekili tarafından açılan Tazminat davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile; dava dışı 3.kişi ( davalının sigortalısı ) ... e ait .... plakalı araç tarafından 10/01/2016 tarihinde ... e ait ... plakalı araca çarpmak suretiyle .... ilinin .... İlçesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, mevcut kaza sonucu .... plakalı araçta meydana gelen değer kaybı alacağının araç sahibi ... tarafından müvekkili .... a temlik edildiğini, bu kaza sonucu müvekilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, söz konusu değer kaybının bağımsız eksper tarafından 5.760 TL olarak tespit edildiğini, bu değer kaybının tespitinin sağlanabilmesi için alınan eksperlik hizmeti sebebiyle de müvekkili tarafından 354 TL ekspertiz ücreti ödendiğini, kaza sebebiyle oluşan değer kaybı için 5.760 TL ve bunun tespiti için yapılan ekspertiz ücreti masrafı olarak 354 TL olmak üzere toplam 6.114 TL tutmasını bekledikleri alacaklarının şimdilik 500 TL sinin ( zarar miktarının müvekkili tarafından belirlenemeyeceği ancak bilirkişi marifetiyle tespit edileceğinden hareketle HMK 107 maddesi uyarınca belirsiz alacak davası kapsamında ) ticari işlerde uygulanan en yüksek temerrüt faiz oranı üzerinden ve kaza tarihinden, kabul görülmez ise ihtar tarihinden itibaren işletilecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tazminine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesi ile; davanın yetkisiz mahmkemede ikame edildiğini, Bakırköy Mahkemesinin yetkisiz olduğunu, yetkili mahkemenin müvekkili şirket merkezinin bulunduğu yer İstanbul Mahkemesi olduğunu, belirtilen sebeple öncelikle davanın yetki yönünden reddi gerektiğini, davacı tarafın .... plakalı aracın işleteni olmadığını, Araz edilen sebeple eldeki davanın husumet yönünden reddi gerektiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte kazaya karşıtığı iddia edilen .... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... sayılı ZMMS ile teminat kapsamına alındığını, sorumluluklarının genel ve özel şartlar dahilinde poliçede yazılı limit ile sınırlı olduğunu, .... plakalı araç işleteni ... in müvekkili şirkete başvurusu üzerine gerekli incelemeler ve araştırmalar yapılarak .... plakalı araçta kaza sebebiyle meydana gelen değer kaybının tespitinin yapıldığını, yapılan incelemelerde .... plakalı araçta 2.260 TL değer kaybının meydana geldiğinin tespit edildiğini, yapılan tespit üzerine ... e 28/07/2016 tarihinde 2.260 TL ödeme yapıldığını, yapılan ödeme ile .... plakalı araçta meydana gelen zararın giderildiğini, hukuk ve yasaya aykırı eldeki davanın yetki yönünden reddine, esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini beyan etmiştir.
Yapılan yargılama sonucu dosya Mahkememizce kül olarak değerlendirildiğinde; dava hukuki niteliği itibariyle tazminat davası olup, dosyada deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin 06/10/2017 havale tarihli raporunda; ........... plaka no’lıı aracın sürücüsü .... (davalı şirket tarafından aracı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalanan sürücü), kendi yol ve şeridinde seyrederken aracının hızım Karayolları Tralik Kanunu Madde 52 b,c’de belirtildiği üzere,“Sürücüler hızlarım, kullandıktan aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak ve yine önündeki bir aracı izlerken de güvenli bir fren mesafesi bırakmak zorundadır*' kuralına uyması gerekirken, bu kurala uymayarak, yolda dikkatsiz, tedbirsiz, davranarak aracını hızlı sürmesi ve önünde giden ve trafik zarureti nedeniyle duran araca arkadan çarpması nedeniyle, kazan m mevtlana gelişinde TAMAMEN KUSURLUDUR.
.... plaka nu’lu aracın sürücüsü ....., sevk vc idaresindeki otosu ile kendi yol ve şeridinde seyrederken trafik zarureti nedeniyle durduğunda aracının arka kısınma, yolda dikkatsiz vc tedbirsiz davranarak çarpan aracın sürücüsünün hareketi karşısında, kazayı önleyebilecek alacak ve yapacak herhangi bir tedbiri olmadığı için, kazanın meydana gelişinde KUSURSUZDUR,
....PLAKA NO'LU ARAÇTA MEYDANA GELEN DEĞER KAYBI:
Kaza sonrası kazaya uğrayan araçlarda meydana gelen değer kaybı, ka/aya uğrayan aracın markasına, modeline, yaşına, daha önce kaza geçirip geçirmediğine bağlı olduğu kadar, kazada uğrayan parçaların kaporta parçası, mekanik parça, plastik malzeme kökenli parça olup olmadığına, değiştirilen parçaların orijinal olup olmadığına, kazanın aracın dinamik ve statik stabil itesin i etkiyecek bir kaza olup olmadığına (şaselerde meydana gelen hasarlara) ve aracın onarımı sırasında uygulanan teknolojik yöntemlere, kalifiye işçilik uygulanıp uygulanmadığına (aracın yetkili serviste yapılıp yapılmadığına) ve aracın kilometresine VE ARACIN KAZA SIRASINDAKİ PİYASA RAYİÇ DÜĞERİNE BAĞLIDIR,
Değer kaybı hesaplanması Yargıtay yerleşik kararların da belirtildiği üzere; davacın aracının modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, vs, gibi hususlar göz önünde bulundurularak kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2 El piyasa rayiç bedeli (hasarsız haliyle), ile aracın hasarlart onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark olarak hesaplanır,
Araçların ikinci el piyasa rayiç bedelinin; aracın markasına, modeline, yaşma, daha önce kaza geçirip geçirmediğine, aracın kilometresine, aracın daha önce geçirmiş olduğu kazalara ve hasara uğrayan parçaların kaporta parçası, mekanik parça, plastik malzeme kökenli parça olup olmadığına, değiştirilen parçaların orijinal olup olmadığına, kazanın aracın dinamik ve statik stabil itesi ni etkiyecek bir kaza olup olmadığına (şaselerde meydana gelen hasarlara) ve aracın onarımı sırasında uygulanan teknolojik yöntemlere, kalifiye işçilik uygulanıp uygulanmadığına, arz ve talebe, araç sahibin acil olarak elden çıkarmak istemesine, döviz kurlarına ve sıfır araçların fiyatına ve model değiştirmelerine bağlıdır.
Araçlardaki değer kaybını ve aracın kazasız durumundaki ravic değerini etkileyen nedenlerden en önemlisi, aracın daha önceden kaza geçirip geçirmediğidir.
Dava konusu..... plaka no’lu aracın gerek kaza tarihindeki kazasız rayiç bedelinin vc gerek kaza sonrası aracın onarım gördükten sonraki rayiç bedelinin belirlenebilmesi için,
- Dava konusu kazada fıasarlan aracın onarım faturasının ve aracın hasarlarını gösterir orijinal fotoğraflarının,
SİGORTA BİLGİ VE GÖZETİM MERKEZİ ’nden kaza tarihi öncesinde aracın kaza yapıp yapmadığın, Daha önce hır kazaya karışmışsa sigorta Ekspertiz Raporlarının, onanm faturalarının ve hu kazada aracın hasarlı durumunu gösterir orijinal fotoğraflarının, davacı tarafından dava dosyasına sunması gerektiği kanaatine varılmıştır,
Dava konusu kazanın meydana gelişinde; .... plaka no’lu aracın sürücüsü ....-in (davalı şirket tarafından aracı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalanan sürücü) %J00 (yüzde vüz) oranında KUSURLU olduğu, .... plaka no’lu aracın sürücüsü ... KUSURSUZ olduğu, Dava konusu ... plaka no’lu aracın gerek kaza tarihindeki kazasız rayiç hedelinin ve gerek kaza sonrası aracın onanm gördükten sonraki rayiç bedelinin (aralanndaki fark değer kaybının) belirlenebilmesi için, Dava konusu kazada hasar lan aracın onarım faturasının ve aracın hasarlarını gösterir orijinal fotoğraflarının, SİGORTA BİLGİ VE GÖZETİM MERKEZİ’nden kaza tarihi öncesinde aracın kaza yapıp yapmadığın, Daha önce bir kazaya karışmışsa sigorta Ekspertiz Raporlarının, onarım faturalarının ve bu kazada aracın hasarlı durumunu gösterir orijinal fotoğraflarının, dava dosyasına sunulması gerektiği açıklanmış, bilirkişiden ek rapor alınmış, bilirkişinin 28/05/2018 havale tarihli ek raprunda; ............Fabrikasyon boyama işlemlerinde, aracın kaporta akşamı haricinde boyandıktan sonra araca monte edilen, hafif şiddetteki darbeleri sönümlemeyerek karoserin hasar görmesini engelleyici işleve sahip tamponlar ile far, stop, panjur, davlumbaz vb. plastik akşamın, orijinali ile değişmesi veya orijinaline uygun onarımı ve boyanması değer düşürücü nitelikte değildir. Tampon demirleri, hafif ve orta şiddetteki çarpmalarda, darbe şiddetini tamponla birlikte sönümleyerek aracın şasi akşamının hasar görmesini engelleyen, sökülüp takılabilen bir parçadır. Aracın tamponunun altında kalan, dışarıdan bakıldığında hiçbir şekilde görülmeyen, orijinali ile değiştirildiğinde işlevselliğinde kayıp oluşmayacak söz konusu parçanın orijinali ile değiştirilmesi ya da onanını değer düşürücü nitelikte değildir. Karoser akşamının sökülebilir parçalan üzerinde, orijinali ile yapılan değişim işlemlerinde değer düşümüne neden olan işlem, aracın fabrikasyon boya bütünlüğünü ve orijinalliğini bozan boya uygulamasıdır. Aym fabrikada, aynı kalıpla şekillendirilmiş, aym yüzey hazırlama ve korozyon önleme yöntemleri uygulanarak son kat boyaya uygun hale getirilmiş karoser akşamının, sökülerek yerine yenisinin takılmasının uygulanan boya işlemi haricinde değer düşümü üzerine etkisi bulunmamaktadır.
Dava konusu araç .... plaka no’lu, .... model, .... marka otodur. Kazaya karışan araç sürücülerinin kendi aralarında düzenledikleri Maddi Hasarlı Tespit Tutanağından bilgi edinilmiştir. Araç kazada sol arka çamurluktan aldığı darbe nedeniyle hasarlandığı anlaşılmıştır. Aracın hasarlarıyla ilgili olarak 06/06/2016 tarihli Sigorta Ekspertiz raporu bulunmaktadır. Bu belgeler incelendiğinde dava konusu araçta değer düşümüne yol açan onarım işlemleri, aracın fabrikasyon orijinalliğini ve boya bütünlüğünü bozan, sol arka kapının sol arka çamurluğun, sol arka direk sacının değişmesi ve sol marbiyelin, sol arka şasenin düzeltilmesi işçiliğidir. Değer kaybını belirtilen Ekspertiz raporunda belirtilen arka panelin, havuz sacının bagaj kapağının düzelme işçiliği, aracın hasarlı durumu gösterir fotoğrafı incelendiğinde bu işçiliklerin yapıldığı inandırıcı gelmemektedir.
Sigorta Bilgi Gözetim Merkezinin araç ile ilgi göndermiş olduğu bilgilerden aracın dava konusu kazadan önce kazaya uğramadığı anlaşılmıştır.
Yargıtay 22. HD. 2015/26459 E., 2015/30818 K. sayılı ilamında, “Tebliğ ve yönetmelik gibi düzenleyici işlemler kanuna aykırı olamazlar. Kanuna aykırı hükümler içermeleri halinde ise normlar hiyerarşisi gereğince bu hükümler uygulanmaz”denilmektedir. Aracın onanmı sonrası piyasada kaybedeceği değeri, her marka ve modelin piyasadaki konmnuna bağlı olarak piyasa şartları belirler. Serbest Pazar şartlanmn hakim olduğu Ülkemizde değer kaybının belirlenmesinde Yargıtay’ca kabul görmüş değerlendirme “aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farktır” şeklindedir. (Y17HD. 2014/21223 E„ 2014/17932 K., Y17HD. 2014/21322 E., 2014/17939 K. Y15HD. 2004/5684 E„ 2005/3942 K. vs.).
Bu açıklamalar doğrultusunda, internet özerinden yapılan araştırmada dava konusu araçla (.... model, ... ) yaklaşık 29.356 km ‘de ve hiç kazaya uğramamış bir aracın piyasa rayicinin olay tarihinde ortalama 48.000 TL olduğu belirlenmiştir.
Dava konusu araçla aynı marka, tip ve model araçlar üzerinden karoser aksam onanmlannm yarattığı değer düşümünün belirlenebilmesi amacıyla yakın kilometrelerde ve dönemlerde satışa çıkarılmış araçlar seçilerek yapılan piyasa araştırmasında, karoser akşamında iki parça değişmiş ve iki parçanın ufak onanm görmüş araçlar için hasarsız olduğu ileri sürülen emsallerine göre ortalama 3.250 TL ile 3.750 TL aralığında daha düşük fiyat talep edildiği belirlenmiştir.
Olay tarihinde yaklaşık 4 yıllık kullanım süresinde ve 29,356 km’de olduğu dikkate alınan dava konusu araçtaki değer kaybının yaklaşık 3.500 TL tflcbinbesvüz) seviyelerinde olduğu kanaatine varılmıştır.
4) Davalı .... Sigorta A.Ş. kazaya karışan .... plaka no Tu araç sahibi ... tarafından 14933507 poliçe no’lu ZMS sigorta poliçesi ile 01/07/2015 - 01/07/2016 tarihleri arasında geçerli olmak ile sigortalanmıştır. Kaza tarihi poliçe tarihleri arasında kalmaktadır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 05.04.2010 tarih, 2009/9892 E. sayılı kararında söyle denilmektedir;
“...Dava trafik kazası sebebiyle araçta meydana gelen değer kaybı ve kazanç kaybı istemine ilişkindir. Trafik sigortacısı, karşı araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde teminat altına almıştır. Dava konusu trafik kazası sonucunda davacıya ait aracın tamir süresince çalışmaması sebebiyle oluşan kazanç kaybı trafik sigortası teminatı dışında ise araçta meydana gelen değer kaybı zarar kalemleri arasında bulunmaktadır. Mahkemece davacı arasındaki değer kaybından davalı sigorta şirketinin de limit dahilinde sorumlu olacağı gözetilerek, davalı sigorta davacının kasko sigortasına herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının da araştırılıp sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.
Araçta meydana gelen hasar sebebiyle müvekkilime ait araçtaki değer kaybı 1.400 TL tutarındadır. Bu zarardan (2) ve (3) numaralı davalılar; Genel Hükümler ve Karayolları trafik Kanunu'nun 85. Maddesi gereğince araç maliki işleten sıfatıyla ve haksız fiili işleyen olarak sürücü sıfatıyla sorumludur. (1) numaralı davalı sigorta şirketi; kusurlu aracın 39507485 nolu poliçe ile Trafik Sigortacısıdır ve 3. Kişilere verilen zararı teminat altına almaktadır. Bu sebeple (1) numaralı davalı da Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları, Kara Yolları Trafik Kanunu'na (88.md. vd) değer kaybı zararından müteselsil sorumludur.
SONUÇ VE KANAAT:
1. Dava konusu kazanın meydana gelişinde; .... plaka no’lu aracın sürücüsü ....’in (davalı şirket tarafından aracı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalanan sürücü) %100 (yüzde vüz) oranında KUSURLU olduğu, .. plaka no’lu aracın sürücüsü ...’in KUSURSUZ olduğu, ... plaka no’lu araçta kaza tarihi olan 10/01/2016 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle uğradığı değer kaybı 3.500 TL. (Ücbinbesvüz) olarak belirlenmiş olup, dava konusu kazada aracı davalı tarafından Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı aracın sürücüsünün kazadaki kusur durumu dikkate alındığında, bu bedelden davalı tarafın sorumluğunda olduğu, davalı Sigorta şirketi tarafından .... plaka araç sahibi ...’e değer kaybı olarak 28/07/2016 tarihinde ödenen 2.260 TL. dikkate alındığında; 3.500 TL. - 2.260 TL. = 1.260 TL., 1.260 TL. den (Binikiyüzaltmış) davalı tarafın sorumlu olduğu, açıklanmış, davacı vekili davasını 760 TL arttırarak ıslah etmiş, ıslah harcını yatırmış, bilirkişi raporunda açıklandığı üzere davacının temlik ettiği, ....plakalı araçta meydana gelen kaza nedeniyle 3.500 TL değer kaybı olduğu, araç sahibine önceden 2.260 TL ödendiği, dolayısıyla 1.260 TL değer kaybını davalıdan talep etme hakkı olduğu sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin davalı aleyhine açmış olduğu tazminat davasının KABULÜ ile, 1.260 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacı vekilinin 354,00 TL yargılama giderine ilişkin talebinin reddine,
3-Davacı lehine takdir edilen 1.260,00.-TL.vekalet ücreti ile davacının yaptığı 674,68.-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Alınması gereken 86,07.-TL karar harcından peşin alınan 29,20.-TL harcın mahsubu ile bakiye ......-TL harcın davalıdan alınıp hazineye gelir kaydına.,
5-Kalan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
Davacı vekili Av. ... yüzüne karşı miktar itibariyle kesin olarak karar verildi. 05/07/2018
Katip ....
¸e-imzalıdır.
Hakim ....
¸e-imzalıdır.
Davacı Yargılama Giderleri
62,70.-TL İlk masraf
12,98.-TL ıslah harcı
450,00.-TL Bilirkişi ücreti
+ 149,00.-TL Yargılama gideri
674,68.-TL