T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/246
KARAR NO: 2019/426
DAVA: Eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak
DAVA TARİHİ: 13/02/2014
KARAR TARİHİ: 10/04/2019
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/04/2019
Mahkememizde görülmekte olan Eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili, davalı iş sahibi .... A.Ş. ile davalı yüklenici .... A.Ş. arasında .... İli, .... İlçesi, .... Mahallesi, .... ada, .... parsel ve .... ada ... parsel sayılı taşınmaz üzerine arsa satış karşılığı gelir paylaşımı sözleşmesinin akdedildiğini ve bu çerçevede davalılardan ...'un bilgisi dahilinde müvekkili ile davalı ....A.Ş. arasında anılı taşınmazlar üzerine imal edilecek konutlara yönelik 12.04.2011tarihli anahtar teslim götürü bedel sözleşmesi imzalanmak suretiyle müvekkilinin alt müteahhit olarak sözleşme ile üstlendiği edimlerini yerine getirmesine rağmen hakedişlerinin ödenmediğini belirterek Medeni Kanun 893.maddesi gereğince fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile taşınmaz üzerine 3.000.000 TL üst sınır ipoteğinin tescilini, yine dava konusu taşınmaz üzerine üçüncü şahıslara devir ve temlikinin ve ayni hak tesisinin önlenmesi için tedbir konulmasını, ayrıca fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile 3.000.000 TL hakediş alacağının 01.07.2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ....'dan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, müvekkili ile davacı arasında herhangi bir alacak-borç ilişkisi bulunmadığını, şahsi nitelikteki haklar için geçici tescil şerhi verilemeyeceğini, 3 aylık hak düşürücü sürenin geçtiğini, sözleşmenin nispiliği ilkesi gereğince müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını belirterek haksız ve mesnetsiz davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... vekili davaya cevap ve karşı dava dilekçesinde, davacının kanuna aykırı olarak kısmi dava açtığını, harç tamamlatılmadan yargılamaya devam edilemeyeceğini, davacının yasa gereği teminat gösterme zorunluluğunun olduğunu, davacı şirket iflas erteleme talebinde bulunduğundan HMK 54.mad. gereğince izin belgesi sunmak zorunluluğunun bulunduğunu, müvekkilinin diğer davalı iş sahibi .... Konut ile akdettiği sözleşme kapsamında yüklenici olarak üstlendiği .... ili, .... İlçesi, .... Mah. .... ada, .... parsel ile.... ada, .... parsele yönelik bağımsız bölüm üretilmesi edimi kapsamında dava konusu .... ada üzerine yapılması planlanan .... blok, ....daire peyzaj alanları, tenis kortları, basketbol ve voleybol sahaları, dinlenme salonları, çocuk oyun alanları, otoparkları, sığınakları, sosyal donatı alanları, site için yaya yolları, havuzları, su duvarları, göletleri, kısaca; inşaat, elektrik makine, peyzaj dahil tüm inşaat işini 12.04.2011 tarihli anahtar teslim götürü bedel sözleşmesi ile davacı şirkete ihale ettiğini ve bilahare akdedilen ek protokol ile hafriyat taşıma işinin de sözleşmeye eklendiğini, inşaatın devamı sırasında davacı ile 06.06.2013 tarihli 2 nolu protokolün akdedildiğini, davacının üstlendiği işi 30 Haziran 2013 tarihine kadar tamamlamayı ve bu protokolden öncesine ilişki hakediş ödemelerinin gecikmesi dahil herhangi bir nispet ve menfi zarar faiz talebinde bulunmayacağını kabul ve taahhüt ettiğini, müvekkili şirketin tüm iyi niyetli gayretleri ve fazla ödemelerine rağmen davacının haksız ve tehdide varan talepleri doğrultusunda konutların sahiplerine teslim edilmediğini, müvekkilinin itibarının sarsıldığını, çok sayıda müşteri şikayeti aldığını, normal iş teslim tarihinden aylar sonra müvekkilini daveti ile davacı tarafın yetkilileri ile birlikte yetki teslim tutanağının eksiklikler tespit edilerek imzalandığını, eksikliklerin tamamlanması için verilen ek süre içinde de eksikliklerin giderilmediğinin tespit edildiğini, davacı yüklenicinin asli edimi olan teslim borcuna aykırı davrandığını, müvekkiline projeyi süresinde teslim edemediğini, temerrüte düştüğünü, dolayısı ile başarı primine hak kazanamadığını, geçici kabulün davacıya hukuki bir hak doğurmayacağını ve sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağını, davacının dayandığı Küçükcekmece ...Suluh Hukuk Mahkemesi'nin .... tespitinin delil tespiti mahiyetinin bulunmadığını, davacının eksik bıraktığı işlerin üçüncü kişilere tamamlatıldığını, davacının müvekkili şirketi iki nolu ek protokol ile ibra ettiğini, hakedişlerin geç ödendiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını, sözleşme dışı imalatının olmadığını, kanuni ipotek hakkı tescili talebinin yerinde olmadığını, müvekkilinin cari hesabına göre davacıdan 11.254.134,42 TL alacaklı olduğunu, hakedişden fazla ödeme yapıldığını, SGK primlerini ödemediğini, teslim sonrası hizmet vermediğini, ayrıca sözleşmeden kaynaklı müvekkilinin gecikme cezası talep hakkının olduğunu, davacı taraf işi süresinde teslim etse idi müvekkilinin teslimde gecikmeden dolayı müşterilerine ödeme yapmak zorunda kalmayacağını belirterek aleyhine açılan haksız ve mesnetsiz davanın reddini, karşı davanın kabulü ile 11.254.134,42 TL alacağın temerrüt tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalı karşı davacıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Asıl dava yönünden dava eser sözleşmesine dayalı hak ediş alacağının tahsili; karşı dava yönünden ise geç teslimden kaynaklanan tazminat davasıdır.
Tarafların iddia ve savunmaları, sunulan ve sağlanan bilgi ve belgeler, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere;
Davalı ... A.Ş. ile davalı yüklenici ....A.Ş. arasında .... İli, ... İlçesi, .... Mahallesi, .... ada, ... parsel ve ... ada .... parsel sayılı taşınmaz üzerine arsa satış karşılığı gelir paylaşımı sözleşmesi bulunduğu, bu sözleşmede davalı ... A.Ş.'nin eser sahibi, diğer davalı .... A.Ş.'nin ise yüklenici konumunda bulunduğu; davalı yüklenici ... A.Ş.'nin davacı şirket ile 12.04.2011 tarihli anahtar teslim götürü bedel sözleşmesi imzalamak suretiyle davacı şirketi alt yüklenici olarak kabul ettiği, davanın alt yüklenicilik sözleşmesi gereğince sözleşme ile üstlendiği edimlerini yerine getirmesine rağmen hak edişlerinin ödenmediği iddiasıyla asıl davayı açtığı; davalı üst yüklenicinin ise alt yüklenicinin yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmediği, eksik iş yaptığı, eksik işlerin müvekkilince başkalarına yaptırıldığı, geç teslim nedeniyle ceza ödemek zorunda kaldığını ve davacıya hak edişinden fazla ödeme yapıldığını savunarak davanın reddi ile karşı dava ile alacak talep ettiği anlaşılmaktadır.
Her ne kadar davacı tarafından davalı ... .A.Ş. hakkında da dava açılmış ise de davacı bilahare bu davalı hakkındaki davasını atiye terk ederek takip etmeyeceğini bildirmiş; bu davalı vekili de müvekkili yönünden dosyanın işlemden kaldırılmasını istediğinden bu davalı ... .A.Ş. yönünden davanın işlemden kaldırılmasına karar verilmiş; işlemden kaldırılan davalı ... .A.Ş. hakkındaki dava yasal süre içinde yenilenmediğinden bu davalı hakkındaki davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekmiştir.
Tarafların bildirdikleri deliller toplanmış; iddia ve savunmalarının irdelenip değerlendirilmesi bakımından bilirkişi kurulundan rapor alınmıştır. Bilirkişi kurulu 30/04/2017 tarihli raporunda özetle: "Taraflar arasında İmzalan 05.05.2010 tarihli anahtar teslimi götürü bedel sözleşme kapsamında .... Ada, .... Parsele ( ....) ilişkin işin tamamı betonarme .... blokta, .... daire yapılacak işlerin tamamının yapılıp geçici kabulünün eksiksiz olarak 23.08.2013 tarihinde yapıldığı ve geçici kabul tutanağının 09.09.2013 tarihinde davalı idare .... Konut tarafından onaylandığı ve kesin kabul tutanağının da 15.07.2015 tarihinde onaylandığı,
Davacı/karşı davalı ....Ltd. Şti'nin bu iş kapsamında taraflarca onaylanmış .... hakedişinin ödendiği, ödenmeyen .... nolu hak edişi ile sözleşme dışı fazla imalatlar, 2 nolu protokol gereği ödemler ve kesilen nakit teminat alacakrarının iadesi dahil yaptığı işlerin toplam bedeli 76.553.640,24 TL+ 2.520.480,00 TL + 1.356.190,28 TL =2.880.430.310,52 TL ye baliğ olduğu,
Yapılan Kesin hesap sonucu Davacı/karşı davalı .... Ltd. Şti.nin, Davalı/karşı davacı ...A.Ş. 'den kesin hesap alacağı (Kesin hakkediş alacağı) 9.076.537,07 TL olarak hesaplandığı,
Sözleşme kapsamında yapılan İşlerin geçici kabul tutanağının 09.09.2013 tarihinde idare .... Konut tarafından onaylandığı ve Kesin kabul tutanağı da 15.07.2015 tarihinde onaylandığından, bu iş kapsamında ... İnşaat firmasınca .... İnşaata verilen kesin teminat mektupları (toplam 3.557.000,00 TL) nin de serbest bırakılması gerektiği," bildirilmiştir. Alınan bilirkişi raporuna itiraz üzerine bilirkişi kurulundan ek rapor alınmıştır. Bilirkişi kurulu 04/04/2018 ek raporunda özetle: "Taraflar arasında İmzalan 05.05.2010 tarihli anahtar teslimi götürü bedel sözleşme kapsamında ... Ada, ... Parsele ( ...) ilişkin işin tamamı betonarme ... blokta, .... daire yapılacak İşlerin tamamının yapılıp geçici kabulünün eksiksiz olarak 23.08.2013 tarihinde yapıldığı ve geçici kabul tutanağının 09.09.2013 tarihinde idare ... Konut tarafından onaylandığı ve kesin kabul tutanağının da 15.07.2015 tarihinde onaylandığı,
Davacı/karşı davalı .... Ltd. Şti 'nin bu iş kapsamında taraflarca onaylanmış 28 hakedişlerinin ödendiği, ödenmeyen 29 nolu hak ediş ile sözleşme dışı fazla imalatlar, 2 nolu protokol gereği ödemeler ve kesilen nakit teminat alacaklarının iadesi dahil yaptığı işlerin toplam bedeli 76.553.640,24 TL+2.520.480,00 TL+ 1.356.190,28 TL =80.430.310,52 TL ye baliğ olduğu,
Yapılan Kesin hesap sonucu Davacı/karşı davalı .... Ltd. Şti.nin, Davalı/karşı davacı ....A.Ş den kesin hesap alacağı (Kesin hakkediş alacağı) 8.585.859,77 TL olarak hesaplandığı,
Sözleşme kapsamında yapılan işlerin geçici kabul tutanağının 09.09.2013 tarihinde idare ...tarafından onaylandığı ve kesin kabul tutanağı da 15.07.2015 tarihinde onaylandığından, bu iş kapsamında ... İnşaat firmasınca .... İnşaata verilen kesin teminat mektupları (toplam 3.557.000,00 TL) nin de serbest bırakılması gerektiği," bildirilmiştir.
Alınan birinci ek rapora itiraz üzerine yeniden bilirkişilerden alınan 25/09/2018 tarihli ikinci ek raporlarında özetle:"Taraflar arasında 12.04.2011 tarihle imzalan anahtar teslimi götürü bedel sözleşme kapsamında 844 Ada, 1 Parsele (844/2-3) ilişkin işin tamamı betonarme 10 blokta, 1121 daire yapılacak işlerin tamamının yapılıp Geçici Kabulünün eksiksiz olarak 23.08.2013 tarihinde yapıldığı ve geçici kabul tutanağının 09.09.2013 tarihinde idare .... Konut tarafından onaylandığı ve kesin kabul tutanağının da 15.07.2015 tarihinde onaylandığı,
Davacı/karşı davalı .... Ltd. Şti. 'nin bu iş kapsamında taraflarca onaylanmış 28 hak edişinin ödendiği, ödenmeyen 29 nolu hakkedişi ile sözleşme dışı fazla imalatlar, 2 nolu protokol gereği ödemeler ve kesilen nakit teminat alacaklarının iadesi dahil yaptığı işlerin toplam bedeli 76.553.640,24 TL+2.520.480,00 TL+ 1.356.190,28 TL = 80.430.310,52 TL'ye baliğ olduğu,
Yapılan Kesin hesap sonucu Davacı/karşı davalı .... Ltd. Şti.nin, Davalı/karşı davacı ...A.Ş. 'den kesin hesap alacağı ( Kesin hakkedîş alacağı) 8.525.859,77 TL olarak hesaplanmıştır.
Sözleşme kapsamında yapılan işlerin geçici kabul tutanağının 09.09.2013 tarihinde idare .... Konut tarafından onaylandığı ve kesin kabul tutanağı da 15.07.2015 tarihinde onaylandığından, bu iş kapsamında .... İnşaat firmasınca .... İnşaata verilen kesin teminat mektupları (toplam 3.557.000,00 TL) nin de serbest bırakılması gerektiği,
Karşı dava yönünden .... İnşaat firmasının talepleri toplam 3.303.211,25 TL olarak karşılık bulduğu ve asıl davada yapılan kesin hesapta da davacının alacağından bu bedel mahsup edildiği" bildirilmiştir. Alınan bilirkişi rapor ve ek raporları gerekçesine nazaran kabulü şayan bulunarak hükme esas alınmıştır.
Davacı- karşı davalı .... Ltd. Şti. alınan ikinci ek rapor üzerine 26/10/2018 ıslah tarihli ıslah dilekçesiyle davasının ıslah ederek 11.829.071,01 TL'ye yükseltmiştir. Davalı- karşı davacı ....A.Ş vekili de ıslaha karşı zamanaşımı itirazında bulunmuştur.
Davalı- karşı davacı ....A.Ş'nin ıslahla artırılan miktara yönelik zamanaşımı itirazı incelenmiştir.
Bilindiği üzere TBK 147/6. maddesinde eser sözleşmesinden kaynaklanan alacaklar için 5 yıllık zamanaşımı (yüklenicinin ağır kusuruyla hiç ya da gereği gibi ifa etmemesi dışındaki) öngörülmüştür. Somut olayda 5 yıllık zamanaşımı süresi sözkonusu olup, iş bu sürenin kesin kabul tutanağının düzenlendiği 15.07.2015 tarihinden itibaren başladığı gözönünde tutulduğunda ıslah tarihi olan 26/10/2018 tarihinne göre zamanaşımı süresinin dolmadığı sonucuna varıldığından bu yöndeki itiraz yerinde görülmemiştir.
Diğer yandan davalı- karşı davacı ....A.Ş, davacı yüklenicinin işleri eksik veya kusurlu yaptığı, ihtarına rağmen tamamlamadağı, bu işlerin üçüncü kişilere yaptırıldığını iler sürmüş ise de taraflar arasındaki sözleşmeye göre işlerin yüklenici tarafından yapılmış olduğu karine olduğundan ve kesin hesaplar, tanık anlatımları ve tüm dosya kapsamından bu karinenin aksi de ispat edilemediğinden bu yöndeki savunmaya itibar edilememiştir.
Her ne kadar alınan bilirkişi raporunda Karşı dava yönünden ... İnşaat firmasının talepleri toplam 3.303.211,25 TL alacağın davacı- karşı davalı.... Ltd. Şti.nin alacağından mahsup edilmiş ise de mahsup edilen alacak karşı davanın konusu olduğundan yapılan mahsup işlemi dikkate alınmamış ve mahsubu yapılan 3.303.211,25 TL karşı davacı alacağının ilavesi ile davacı- karşı davalının 11.829.071,01 TL alacağı bulunduğu kabul edilmiş; mahsubu yapılan alacak ise karşı dava yönünden kabul edilerek hükme bağlanmıştır.
Hal böyle olunca tarafların iddia ve savunmalarına, sunulan ve sağlanan bilgi ve belgelere, tanık anlatımlarına, bilirkişi rapor ve ek raporlarına ve tüm dosya kapsamına göre davadan önce temerrüt olgusu bulunmadığı da gözönüne alınarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
A-Asıl dava yönünden:
1-Davalı ... A.Ş. hakkındaki davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2- Asıl davanın kabulü ile 11.829.071,01 TL alacağın davalı ..... AŞ’den tahsili ile davacıya verilmesine, iş bu miktar alacağın 3.000.000,00 TL’lik kısmına dava tarihinden, bakiye kısmına ise 26/10/2018 ıslah tarihinden itibaren avans fazi yürütülmesine, ıslaha karşı zaman aşımı itirazının da reddine,
3-Alınması gereken 808.043,85 TL karar harcının 51.232,50 TL peşin harç ve 150.778,47 TL ıslah harcından mahsubu ile bakiyesinin davalıdan tahsiline,
4-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 125.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 25,20 TL başvurma harcı ile 51.232,50 TL peşin harç ve 150.778,47 TL ıslah harcının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yapılan 15.140,50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
B-Karşı dava yönünden:
1-Davanın kısmen kabulü ile 3.303.211,25 TL alacağın karşı dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalı ..... LTD.ŞTİ’nden tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gereken 225.642,36 TL karar harcından daha önce yatırılan 192.210,00 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye karar harcının davalıdan tahsiline,
3-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 98.232,11 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 125.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 25,20 TL başvurma harcı ile 192.210,00 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yapılan 10.211,00 TL yargılama giderinin red kabul oranına göre hesap edilen 3.063,30 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
C-Kullanılmayan gider avansı konusunda HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra karar verilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere hazır taraf vekillerinin yüzünde oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 10/04/2019 11.58
Başkan ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Katip ...
e-imzalıdır.
ASIL DAVA KARŞI DAVA
DAVACI DAVACI
45 Tebligat - 543,00 TL 16 Tebligat - 158,00 TL
6 Müzekkere - 43,70 TL 3 Müzekkere - 18,00 TL
Keşif Harcı - 253,80 TL Tanık Ücreti - 35,00 TL
Keşif Araç Ücreti - 200,00 TL Bilirkişi Ücreti - 10.000,00 TL
Bilirkişi Ücreti - 14.100,00 TL Toplam = 10.211,00 TL
Toplam = 15.140,50 TL