T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/328 Esas
KARAR NO: 2018/571
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 11/04/2016
KARAR TARİHİ: 22/05/2018
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 19/06/2018
Davacı vekili tarafından açılan Tazminat davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile; müvekkili şirkete ait ... palakalı aracın 30/10/2014 tarihinde trafik kurallarına uygun bir şekilde Atatürk Caddesi üzerinde seyir halindeyken, davalı ... nin idaresindeki .... plakalı aracın trafik kurallarına aykırı olarak ara sokaktan kontrolsüz ve hızlı bir şekilde çıktığını ve müvekkili şirketin aracına çarparak maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, davalılardan ... in aracın sahibi olduğunu, diğer davalı sigortanın ise aracın ZMMS sigortacısı olduğunu, meydana gelen kazadan dolayı müvekkili şirkete ait ... plakalı aracın değer kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, fazlaya dair her türlü talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydıyla ve harca esas değer olmak üzere şimdilik 3.000 TL nin trafik kazasının meydana geldiği 30/10/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalı ... yönünden poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere sorumluluğa karar verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılardan .... Sigorta A.Ş vekilinin mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesi ile; dava konusu kaza sonucu davacı tarafa ödeme yapılması ve ibra sözleşmesiyle davacı tarafın kaza ile ilgili tüm taleplerinden feragat etmesi ile müvekkili sigorta şirketinin sorumluğunun kalmaması nedeniyle davanın reddine, davaya konu değer kaybına ilişkin taleplerin KZMS sigortası teminatı dışında olduğundan davanın reddine, her halde müvekkili şirketin sorumluluğuna hükmedilmesi durumunda kusur oranlarının ve değer kaybı bedelinin tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasını, olay tarihinden itibaren ticari faiz taleplerinin reddine, yapılacak yargılamada sınırlı sorumluluk ilkesi, gerçek zararın giderilmesi ilkesi, zenginleşme yasağı ilkesi, kusur oranında sorumluluk ilkesinin her durumda gözetilmesini, yargılama masrafları ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmilini talep etmiştir.
Davalılardan ... nin mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesi ile; kendi sevk ve idaremdeki .... plaka nolu aracı ile ... plaka nolu araca çarpması suretiyle bir trafik kazası gerçekleştiğini, yerin ıslak ve kaygan olması, yokuş yukarı çıkması, aracın frenlerinin tutmaması nedeniyle kazanın gerçekleştiğini, davacı tarafın aracında meydana gelen hasarları sigorta şirketi olan davalı ... tarafından karşılandığını, söz konusu araçta meydana gelen bütün hasar, değer kaybı vs gibi durumlardan sigorta şirketinin mesul olduğunu, ancak buna rağmen davacı tarafın tamamen maddi çıkar elde etme amacıyla bir tazminat davası açtığını, davanın reddine karar verilmesini beyan etmiştir.
Davalılardan ... in mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesi ile; kendisinin ... plaka nolu aracın sahibi olduğunu, aracın frenlerinin tutmaması nedeniyle kazanın gerçekleştiğini, davacı tarafın aracında meydana gelen hasarları sigorta şirketi olan davalı ... tarafından karşılandığını, söz konusu araçta meydana gelen bütün hasar, değer kaybı vs gibi durumlardan sigorta şirketinin mesul olduğunu, ancak buna rağmen davacı tarafın tamamen maddi çıkar elde etme amacıyla bir tazminat davası açtığını, davanın reddine karar verilmesini beyan etmiştir.
Yapılan yargılama sonucu dosya mahkememizce kül olarak değerlendirildiğinde; dava hukuki niteliği itibariyle tazminat davası olup, dosyada deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin 16/04/2018 havale tarihli raporunda; ............. plaka no’lu aracın sürücüsü davalı ..., kendi yol ve şeridinde seyrederken bir kavşağa geldiğinde, kavşaktan geçmek isterken Karayolları Trafik Kanunu Madde 57’de belirtildiği üzere ; “Bir kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaklara uyacak şekilde dikkatli bulunmak ve araçlarının ilk geçiş hakkı olan anayoldaki araçların geçmesine izin vermek üzere durdurabileceği hızda sürmek zorundadır” kuralına uyması gerekirken, bu kurala uymayarak, kavşakta dikkatsiz ve tedbirsiz davranarak geçiş önceliği olan ve kavşağa kendisinden önce girmiş olan araca yol vermeyerek, kavşaktan geçmek istemesi nedeniyle, kazanın meydana gelişinde TAMAMEN KUSURLUDUR.
...plaka no’lu aracın sürücüsü ... (davacı şirketin aracının sürücüsü), kendi yol ve şeridinde seyrederken bir kavşaktan geçişini yaparken, yan yoldan gelen ve ani olarak aracının sol ön yanına çarpan aracın sürücüsünün hareketi karşısında, kazayı önleyebilecek alacak ve yapacak herhangi bir tedbiri olmadığı için, kazanın meydana gelişinde KUSURSUZDUR.
...PLAKA NO’LU ARAÇTA MEYDANA GELEN DEĞER KAYBI:
Kaza sonrası kazaya uğrayan araçlarda meydana gelen değer kaybı, kazaya uğrayan aracın markasına, modeline, yaşma, daha önce kaza geçirip geçirmediğine bağlı olduğu kadar, kazada uğrayan parçaların kaporta parçası, mekanik parça, plastik malzeme kökenli parça olup olmadığına, değiştirilen parçaların orijinal olup olmadığına, kazanın aracın dinamik ve statik stabilitesini etkiyecek bir kaza olup olmadığına (şaselerde meydana gelen hasarlara) ve aracın onanmı sırasında uygulanan teknolojik yöntemlere, kalifiye işçilik uygulanıp uygulanmadığına (aracın yetkili serviste yapılıp yapılmadığına) ve aracın kilometresine VE ARACIN KAZA SIRASINDAKİ PİYASA RAYİÇ DEĞERİNE BAĞLIDIR,
Değer kaybı hesaplanması Yargıtay yerleşik kararların da belirtildiği üzere; davacın aracımn modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, v.s. gibi hususlar göz önünde bulundurularak kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. El piyasa rayiç bedeli (hasarsız haliyle), ile aracın hasarlan onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark olarak hesaplanır.
Araçların ikinci el piyasa rayiç bedelinin; aracın markasına, modeline, yaşma, daha önce kaza geçirip geçirmediğine, aracın kilometresine, aracın daha önce geçirmiş olduğu kazalara ve hasara uğrayan parçalann kaporta parçası, mekanik parça, plastik malzeme kökenli parça olup olmadığına, değiştirilen parçalann orijinal olup olmadığına, kazanın aracın dinamik ve statik stabilitesini etkiyecek bir kaza olup olmadığına (şaselerde meydana gelen hasarlara) ve aracın onanmı sırasında uygulanan teknolojik yöntemlere, kalifiye işçilik uygulanıp uygulanmadığına, arz ve talebe, araç sahibin acil olarak elden çıkarmak istemesine, döviz kurlarına ve sıfır araçlann fiyatına ve model değiştirmelerine bağlıdır.
Araçlardaki değer kaybını ve aracın kazasız durumundaki rayiç değerini etkileyen nedenlerden en önemlisi, aracın daha önceden kaza geçirin geçirmediğidir.
Değer kaybı hesaplanması Yargıtay yerleşik kararların da belirtildiği üzere; davacın aracımn modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, v.s. gibi hususlar göz önünde bulundurularak kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. El piyasa rayiç bedeli (hasarsız haliyle), ile aracın hasarlan onanldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark olarak hesaplanır.
Fabrikasyon boyama işlemlerinde, aracın kaporta akşamı haricinde boyandıktan sonra araca monte edilen, hafif şiddetteki darbeleri sönümlemeyerek karoserin hasar görmesini engelleyici işleve sahip tamponlar ile far, stop, panjur, davlumbaz vb. plastik akşamın, orijinali ile değişmesi veya orijinaline uygun onanmı ve boyanması değer düşürücü nitelikte değildir.
Tampon demirleri, hafif ve orta şiddetteki çarpmalarda, darbe şiddetini tamponla birlikte sönümleyerek aracın şasi akşamının hasar görmesini engelleyen, sökülüp takılabilen bir parçadır. Aracın tamponunun altında kalan, dışarıdan bakıldığında hiçbir şekilde görülmeyen, orijinali ile değiştirildiğinde işlevselliğinde kayıp oluşmayacak söz konusu parçamn orijinali ile değiştirilmesi ya da onaranı değer düşürücü nitelikte değildir. Karoser akşamının sökülebilir parçalan üzerinde, orijinali ile yapılan değişim işlemlerinde değer düşümüne neden olan işlem, aracın fabrikasyon boya bütünlüğünü ve orijinalliğini bozan boya uygulamasıdır. Aynı fabrikada, aynı kalıpla şekillendirilmiş, aynı yüzey hazırlama ve korozyon önleme yöntemleri uygulanarak son kat boyaya uygun hale getirilmiş karoser akşamının, sökülerek yerine yenisinin takılmasının uygulanan boya işlemi haricinde değer düşümü üzerine etkisi bulunmamaktadır.
Dava konusu araç ... plaka no Tu, 2012 model, ... marka kamyonettir. Kazaya karışan araç sürücülerinin kendi aralarında düzenledikleri Maddi Hasarlı Tespit Tutanağından bilgi edinilmiştir. Araç kazada sol yan arkadan aldığı darbe nedeniyle hasarlandığı anlaşılmıştır. Aracın hasarlarıyla ilgili olarak 25/12/2014 tarihli Sigorta Ekspertiz raporu ve aracın kaza sonrası hasarlarını gösterir fotoğraflarının incelenmesi bulunmaktadır. Bu belgeler incelendiğinde dava konusu araçta değer düşümüne yol açan onarım işlemleri, aracın fabrikasyon orijinalliğini ve boya bütünlüğünü bozan, sol ön yan kapının, sol ön çamurluğun, sol yan iskelet sacının değişmesi ve boyanmasıdır. Fakat davacıya ait... plaka no’lu araç davaya konu kazadan önce 05/01/2013 tarihinde de kazaya uğradığı ve bu kaza sonucunda da sol ön çamurluğun değiştirilip boyandığı görülmüştür. Bu nedenle aracın değer kaybı belirlenmesinde sol ön çamurluğun değiştirilmesi göz önünü alınmayarak, sadece sol ön yan kapının, sol yan iskelet sacının değişmesi ve boyanmasıdır.
Yargıtay 22. HD. 2015/26459 E., 2015/30818 K. sayılı ilamında, “Tebliğ ve yönetmelik gibi düzenleyici işlemler kanuna aykırı olamazlar. Kanuna aykırı hükümler içermeleri halinde ise normlar hiyerarşisi gereğince bu hükümler uygulanmaz” denilmektedir. Aracın onanmı sonrası piyasada kaybedeceği değeri, her marka ve modelin piyasadaki konumuna bağlı olarak piyasa şartlan belirler. Serbest Pazar şartlannm hakim olduğu Ülkemizde değer kaybının belirlenmesinde Yargıtay’ca kabul görmüş değerlendirme “aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki farktır” şeklindedir. (Y17HD. 2014/21223 E., 2014/17932 K., Y17HD. 2014/21322 E., 2014/17939 K., YİSHD. 2004/5684 E., ^ 2005/3942 K. vs.).
Bu açıklamalar doğrultusunda, araçta meydana gelen kaza edeni ile yapılan mevcut onaranlar dikkate alınarak, değer kaybı belirlenecek olursa; İnternet üzerinden yapılan araştırmada dava konusu araçla (2012 model, ... marka kamyonettir) yaklaşık 47.466 km.’de aynı kilometrede tek parçası değişmiş aracın piyasa rayicinin olay tarihinde ortalama 26.500 TL, olduğu belirlenmiştir.
Dava konusu araçla aym marka, tip ve model araçlar üzerinden karoser aksam onaranlarının yarattığı değer düşümünün belirlenebilmesi amacıyla yakın kilometrelerde ve dönemlerde satışa çıkarılmış araçlar seçilerek yapılan piyasa araştırmasında, karoser akşamında iki parçamn değiştirilerek onarım görmüş araçlar için hasarsız olduğu ileri sürülen emsallerine göre ortalama 1.500 TL ile 2.000 TL aralığında daha düşük fiyat talep edildiği belirlenmiştir. Olay tarihinde yaklaşık 2 yıl kullanım süresinde ve 47.466 km’de olduğu dikkate alınan dava konusu araçtaki hasar ayrıntısı, kaza öncesi ortalama 26.500 TL civarlarındaki hasarsız piyasa rayiç değeri, karoser akşamı üzerinde vidalı işlem ile yapılan değişim ve onanmın niteliği, onanm maliyeti, aracın daha önce değer düşümüne yol açan kayıtlara geçmiş bir hasar kaydımn da olduğu, piyasa şartlan ile birlikte değerlendirildiğinde, araçta meydana gelen değer kaybının yaklaşık 2.000 TL (ikibin) seviyelerinde olduğu kanaatine varılmıştır. Davalı ...Ş. kazaya karışan ...plaka no’lu araç sahibi tarafından ... poliçe no’lu ZMS sigorta poliçesi ile 20/03/2014 - 20/03/2015 tarihleri arasında geçerli olmak ile sigortalanmıştır. Kaza tarihi poliçe tarihleri arasında kalmaktadır.
SONUÇ VE KANAAT:
Yapmış olduğum inceleme sonucunda;
1. Dava konusu kazanın meydana gelişinde;
- ... plaka no’lu aracın sürücüsü davalı ...’nin %100 (yüzde yüz) oranında KUSURLU olduğu,
- ... plaka no’lu aracın sürücüsü ... (davacı şirketin aracının sürücüsü) KUSURSUZ olduğu,
2. Davacıya ait ... plaka no’lu araçta dava konusu kaza nedeni ile 2000 TL (ikibin) değer kaybına uğrayacağı, ... plaka no’lu aracın sürücüsünün kazadaki kusur durumu (TAM KUSURLU) dikkate alındığında bu bedelden davalı tarafın sorumlu olacağı, açıklanmış, bilirkişi ek raporu mahkememizce denetime ve hükme elverişli bulunduğundan hükme esas alınmış, bilirkişi ek raporunda açıklandığı üzere, meydana gelen kazada davalı ...' nin %100 oranında kusurlu olduğu davalı şirket araç sürücüsünün kusursuz olduğu, araçta 2.000 TL değer kaybı meydana geldiği sonuç ve kanaatine varılmakla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin davalı aleyhine açmış olduğu tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile, 2.000 TL tazminatın davalılardan kaza tarihi olan 30/10/2014 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
3-Davacı lehine takdir edilen 2.000,00.-TL vekalet ücreti ile haklı çıkılan orana göre davacının yaptığı 522,71.-TL yargılama giderinin davalılardan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davalılardan ... Sigorta A.Ş lehine takdir edilen 1.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalılardan ... Sigorta A.Ş ye verilmesine,
5-Alınması gereken 136,62.-TL karar harcından peşin alınan 51,24.-TL harcın mahsubu ile bakiye 85,38.-TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Kalan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
Davacı vekili Av. ... Davalı ..., davalı ... yüzüne karşı, davalı ... vekilinin yokluğunda miktar itibariyle kesin olarak karar verildi. 22/05/2018
Katip ...
Hakim ...
Davacı Yargılama Giderleri
84,74.-TL İlk masraf
500,00.-TL Bilirkişi ücreti
+ 207,25.-TL Yargılama gideri
791,99.-TL