T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/510 Esas
KARAR NO: 2021/898
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/06/2016
KARAR TARİHİ: 05/10/2021
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :03/11/2021
Davacı vekili tarafından açılan Menfi Tespit davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin merkez adresinde gerçekleşen hırsızlık olayı sırasında müşteri çekleriyle ve başkaca çek,para, evrak vb. ile birlikte çalındığını, çalınan müşteri çekleri hakkında Bakırköy ......Asliye Ticaret Mahkemesi' nin....... Esas sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını ve dava konusu çek ile birlikte diğer müşteri çekleri hakkında teminat mukabilinde ödeme yasağı kararı verildiğini, dava konusu çek hakkında çeki bankaya ibraz ettiğini söyleyen bazı kişiler tarafından müvekkili şirkete telefonla ulaşılmış olmakla çek bedelini tahsil etmek isteyen bu kişilerden talep etmemiz üzerine çek sureti müvekkili şirkete fakslandığını, bu şekilde çekin bankaya ibraz görüntüsüne ulaştıklarını ve akabinde huzurdaki davayı açtıklarını, müvekkilinin davalılara ' keşidecisi ........ GIDA TİCARET LTD.ŞTİ. olan .......
Kurumu ........ Şubesi' nin IBAN NO TR......... numaralı hesabı ......... numaralı 07.01.2016 keşide tarihli 18.000,00 TL tutarlı çek (keşide tarihi tahrif edilerek 07.04.2016 tarihi yapılmak suretiyle bankaya ibraz edilen tahrifatlı ve çalıntı çek ) nedeniyle borçlu olmadığının ve davalıların mezkur çekin geçerli ve yasal cirantası veya hamili olmadığının tespitine tespitine, müvekkili şirketin mezkur çek üzerinde imza ve kaşesinin olmadığı hususunun ve çekin keşide (vade ) tarihinin tahrif edilerek ay kısmının 01 iken 04 olarak değiştirildiğinin ve bu şekilde bankaya ibraz edildiğinin ayrıca tespitine, yargılama sonuna kadar tedbiren iş bu çek hakkında icra takibi açılmasının önlenmesi ve açılmış olması halinde (teminat mukabilinde veya takdiren teminatsız olarak ) takibin durdurulmasına, çek aslının veya ödenmiş olması halinde bedelinin ticari faizi ile birlikte davalılardan istirdatına, müvekkili aleyhinde dava konusu mezkur çek hakkında icra takibi açılmasının önlenmesine keza mezkur çek hakkında müvekkil şirket aleyhinde icra takibi açılması halinde takibin yargılama sonuna kadar ( teminatlı veya takriden teminatsız olarak ) takibin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı vaz'ına, davalıların müvekkiline %20 den az olmayan kötüniyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, mahkeme masrafları ile ücreti vekaletin davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; dava konusu çekte son ciranta ...'tan bir önceki ciranta durumunda olduğunu, çeki kendisine elden şahsi borcu bulunan ... borcuna karşılık verdiğini, çekin çalıntı olduğunu bilmediğini, bilmesinin de mümkün olmadığını, kendisinin de bu çeki yine borçlu bulunduğu ... isimli şahsa borcu karşılığında verdiğini, işbu davada ne davacıyı ne de ... ve ...'un dışındaki cirantaları tanımadığını, çekte tarihte tahrifat yapmadığını, tahrifat yapıldı ise de kimin tahrifat yaptığını bilmediğini, bilirkişi incelemesi yapılması için Mahkeme huzurunda imza beyanı vermeye hazır olduğunu, bu durumda da tahrifatın tarafından yapılmadığının açıkça ortaya çıkarılacağını, kötü niyetli ciranta olmadığından dolayı da davacının talep ettiği % 20 kötü niyet tazminatının reddine karar verilmesini, mahkeme masraflarının davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılara dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir davetiye usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen cevap dilekçesi sunmadıkları gibi duruşmaya katılmamışlardır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, keşidecisi ...... Gıda Ticaret Ltd.Şti. olan....... Kurumu ....... Şubesi' nin IBAN NO TR....... numaralı hesabına ait, ...... numaralı, 07.01.2016 keşide tarihli, 18.000,00 TL tutarlı çekten dolayı davalılara borçlu olmadığının tespitine ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlığın; keşidecisi .......... Gıda Ticaret Ltd.Şti. olan ........ Kurumu ......... Şubesi' nin IBAN NO TR........ numaralı hesabına ait, ........ numaralı, 07.01.2016 keşide tarihli, 18.000,00 TL tutarlı çekten dolayı davalılara borçlu olup olmadığı hususundadır.
.... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı Örgütlü Suçları Soruşturma Bürosu'na, Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı' na, ..... İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Bakırköy .....Asliye Ticaret Mahkemesi' ne, İstanbul .......Asliye Ticaret Mahkemesi'ne yazılan müzekkerelere verilen cevaplar incelenmiştir.
Dava konusu çek incelendiğinde; çekin ön yüzünde ........ Kurumu ...... Şubesi' nin IBAN NO TR....... numaralı hesabına ait, ...... numaralı, keşidecisinin ....... Gıda Ticaret Ltd. Şti. olduğu, lehdarının ..... Gıda Ltd. Şti. Olduğu, çekin 18.000,00-TL bedelli olduğu ve tarihin 07/04/2016 tarihi olduğu, çekin arka yüzünde ilk cirantanın ........ Gıda Ltd. Şti., sonraki cirantaların sırayla ....... Tekstil, ....... Gıda, ...... Tarım, ....... Zemin, ....... ... ..., ..., ... olduğu, çek için Bakırköy....... Asliye Ticaret Mahkemesinin ....... sayılı dosyası ile ödeme yasağı koyulduğundan çekin ödemesinin yapılamadığı şerhi konulmuştur.
Bakırköy Cumhuriyet Başsavcılığı'nın......... soruşturma sayılı dosyasında davacı tarafından bina içerisinde muhafaza altına alınmış hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından suç duyurusunda bulunulmuş ve şüphelilerin tespit edilememesi sebebiyle soruşturmanın halen derdest olduğu anlaşılmıştır.
6102 sayılı TTK'nun 687. Maddesi uyarınca "...keşideci, lehtarla arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun" hükmü düzenlenmiştir.
6102 Sayılı TTK'nun 790. Maddesi uyarınca Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır hükmünün düzenlendiği, bu hüküm gereğince somut olayda dava konusu çekteki ciro silsilesinde bir kopukluk bulunmadığı anlaşılmıştır.
6102 Sayılı TTK'nun 792. Maddesi uyarınca Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlü olduğu hükmünün düzenlendiği, davamız konusu çekte ciro silsilesinin düzgün olduğu, Savcılık soruşturma dosyasında şüphelilerin tespit edilemediği ve bu nedenle Mahkememizce bekletici mesele yapılmadığı ve yetkili hamilin çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğunun ispatlanamadığından davacının çekin iadesini talep etme hakkı olmadığı tespit edilmiştir.
6102 Sayılı TTK'nın 825/1. maddesi uyarınca borçlu, emre yazılı bir senetten doğan alacağa karşı ancak senedin geçersizliğine ilişkin veya senet metninden anlaşılan def’ilerle alacaklı kim ise ona karşı, şahsen haiz bulunduğu def’ileri ileri sürebilir. Bu haliyle davacının senet metninden anlaşılan imzanın kendisine ait olmadığı iddiasını davalılara karşı ileri sürmesi mümkündür.
Somut olayımızda davacının dava konusu çekin lehdarıdır. Dava konu çekteki ilk cironun lehdara aittir ve çekte görünüş itibariyle ciro silsilesi düzgündür. Davacı lehtar tarafından ciro üzerindeki imzalarının kendi yetkililerine ait olmadığının ileri sürülmüş, ancak çek aslı ele geçirilmediğinden çek aslı üzerinde imza incelemesi yaptırılamamıştır. İmzası inkar edilen senet altındaki imzanın davacı borçluya ait olduğu hususunun ispat yükü davalı alacaklı üzerindedir ve senet aslı senetteki alacaklı gözüken cirantalar tarafından sunulmadığından imzası inkar edilen ciro üzerindeki imzanın davacıya ait olduğu davalılar tarafından ispatlanamamıştır. İmzada sahtecilik iddiası kambiyo senetlerinde mutlak defi olup lehdar ve ciro yolu ile hamil olan cirantalara ve son hamile karşı ileri sürülebileceğinden ve bu halde meşru hamilin senedi kötü niyet ile iktisap ettiğinin veya iktisabında ağır kusuru olduğunun davacı tarafça ispatlanmasına zorunlu olmadığından açılan menfi tespit davasının kabulüne, senet üzerindeki ciro silsilesi düzgün olduğundan ve meşru hamilin senedi kötü niyet ile iktisap ettiğinin veya iktisabında ağır kusuru olduğu davacı tarafından ispatlanamadığından ve çek aslı bulunamadığından iadesi talebinin reddine, davalıların kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davalı ...'a yönelik açılan davanın 19/04/2018 tarihli duruşmada davacı vekilinin talebi üzerine işlemden kaldırılması ve 3 aylık yasa süre içerisinde yenilenmemesi sebebiyle 6100 Sayılı HMK'nun 150/5 maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı tarafından davalılar Tasfiye Halinde ...... Tekstil Lojistik Kargo Turz.oto.gıda San.ve Dış Tic.ltd.şti., ....... Gıda Turizm Otom.inş.teks.san.ve Tic.aş., ...... Tarım Ve Gıda Ürn.san.tic.aş., ...... Zemin Malz.inş.metal San.ve Tic.ltd.şti., ...-... Makina San.tic., ... aleyhine açılan davanın KABULÜ İLE; davacının dava konusu edilen ...... numaralı 07/01/2016 keşide tarihli 18.000,00-TL lik çekten dolayı bu davalılara borçlu olmadığının tespitine,
-Davalıların kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
-Çek aslı bulunamadığından iadesi talebinin reddine,
2-Davalı ...'a yönelik açılan davanın 19/04/2018 tarihli duruşmada davacı vekilinin talebi üzerine işlemden kaldırılması ve 3 aylık yasa süre içerisinde yenilenmemesi sebebiyle 6100 Sayılı HMK'nun 150/5 maddesi uyarınca AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.229,58.-TL nisbi karar harcından daha önce mahkememiz dosyasına yatırılan 29,20.-TL peşin harcı ile 307,39.-TL ıslah harcın mahsubu ile bakiye 892,99.-TL karar harcının davalılardan Tasfiye Halinde ...... Tekstil Lojistik Kargo Turz.oto.gıda San.ve Dış Tic.ltd.şti., ......... Gıda Turizm Otom.inş.teks.san.ve Tic.aş., ....... Tarım Ve Gıda Ürn.san.tic.aş., .......... Zemin Malz.inş.metal San.ve Tic.ltd.şti., ...-...... Makina San.tic., ... den müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 4.080,00.-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan Tasfiye Halinde .... Tekstil Lojistik Kargo Turz.oto.gıda San.ve Dış Tic.ltd.şti., ... Gıda Turizm Otom.inş.teks.san.ve Tic.aş., ... Tarım Ve Gıda Ürn.san.tic.aş., ... Zemin Malz.inş.metal San.ve Tic.ltd.şti., ...-....... Makina San.tic., ... den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından mahkememiz dosyasına yatırılan 29,20.-TL peşin harç, 29,20-TL başvurma harcın ve 307,39.-TL ıslah harcın davalılardan Tasfiye Halinde ....... Tekstil Lojistik Kargo Turz.oto.gıda San.ve Dış Tic.ltd.şti., ..... Gıda Turizm Otom.inş.teks.san.ve Tic.aş., ... Tarım Ve Gıda Ürn.san.tic.aş., ... Zemin Malz.inş.metal San.ve Tic.ltd.şti., ...-.... Makina San.tic., ... den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 585,95.-TL yargılama giderinin davalılardan Tasfiye Halinde ..... Tekstil Lojistik Kargo Turz.oto.gıda San.ve Dış Tic.ltd.şti., ... Gıda Turizm Otom.inş.teks.san.ve Tic.aş., ... Tarım Ve Gıda Ürn.san.tic.aş., .... Zemin Malz.inş.metal San.ve Tic.ltd.şti., ...-..... Makina San.tic., ... den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize verilecek veya başka bir Mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.05/10/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.