T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/922
KARAR NO: 2020/674
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/10/2016
KARAR TARİHİ: 11/11/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, müvekkili ile davalı arasında 1.230.848,92 TL +KDV bedelli 15/05/2015 tarihli ... Projesi İşlerinin Yapımı ve Malzeme Tedariki sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereğince müvekkilinin derhal işe başladığını, ancak davalının işin başlamasından sonra proje değişiklikleri yapması sonucunda projede ön görülmeyen metraj artışları, malzeme seçiminde farklılık ve ilave işler meydana geldiğini, bunlar nedeniyle başlangıçta kararlaştırılan bedelin üzerine çıktığını, bu hususta taraflar arasındaki sözleşmenin ek 3 özel koşullarda 2 ve 3. maddelerde hükümler bulunduğunu, müvekkilinin sonradan istenen ilave işler ile birlikte yükümlülüğünü yerine getirerek davalıya teslim ettiğini, geç yapılan geçici teslim tutanağında eksik işlere ilişkin tutanak tutulduğunu, bilahare bunların da müvekkilince tamamlanarak ve geçici kabulün yapıldığını, bilahare kesin hesap raporlarının davalıya sunulduğunu, ön görülen 21 günlük süre de davalının müvekkiline herhangi bir olumsuzluk bildirmediğini, davalının değişik tarihlerde toplam KDV dahil 2.927.395,85 TL ödeme yaptığını, bu miktar yapılan işin %60’nın bedeli olduğunu; %40’ına tekabül eden KDV dahil 1.847.110,91 TL alacaklarının ise talebe rağmen ödenmediğini, bu hususta çekilen ihtarlardan da sonuç alınamadığını, bunun üzerine bu miktarlı faturanın davalıya gönderildiğini, gelinen aşamada müvekkilinin bakiye iş bedeli alacağının ödenmediğini ileri sürerek KDV dahil 1.847.110,91 TL alacaklarının 01/09/2016 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini istemiştir.
CEVAP: Davalı vekili, taraflar arasında sözleşme bulunduğunu ve sözleşme bedelinin de 1.230.848,91 TL olduğunu, 1. ve resepsiyon katındaki değişikliklerden vazgeçilmesine ve sözleşmeden çıkarılmasına rağmen müvekkilinin davacıya avans olarak KDV dahil 2.927.395,85 TL ödeme yaptığını, buna rağmen davacının işleri termin süresi içinde yapıp teslim etmediğini, her ne kadar binanın kullanıma sunulduğu belirtilmiş ise de 30/06/2016 tarihli taahhütnamedeki eksiklikleri tamamlamadığını, sözleşmede cezai şart bulunduğunu, buna göre davacının indirim yapması gerektiğini, bu şekilde indirim yapılması gereken tutarın 1.204.330,65 TL olduğunu, bu miktarın iadesinin davacıya ihtaren bildirildiğini,ancak sonuç alamadıklarını, davacının talep edebileceği alacağı bulunmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye alacağın tahsili istemine ilişkin olup; taraflar arsındaki uyuşmazlık, taraflar arasındaki sözlemeler kapsamında davacının yükümlülüklerini tam ve eksiksiz yerine getirip getirmediği, ilave işler bedeli bulunup bulunmadığı, davalının ceza-i şart savunmasının yerinde olup olmadığı, davacının davalıdan KDV dahil 1.847.110,91 TL alacaklı olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.
Tarafların bildirdiği deliller toplanmış, tanıkları dinlenmiş, mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişiler SMMM ...., Elektrik Mühendisi ...., Makine Mühendisi ... ve ..... tarafından sunulan 13.11.2018 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle ve sonuç olarak; sözleşme gereği geçici kabul yapılmış olduğundan sözleşme ek:3 özel koşullar madde 13 de kesin hesap ve hesap kesme işlemi göre tarafların (her iki tarafın) kesin hesaplar ile ilgili üzerine düşen yükümlülüklerini yerine getirmesi anlaşmazlık olan iş ve hesapların belirlenmesi , bu anlaşmazlıklar belirlendikten sonra tarafımızca incelenmek üzere dava dosyasına sunulması gerekeceği, teknik inceleme yapılabileceği, görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Bilirkişi ön raporunda taraflar arasındaki sözleşme özel koşullar 13. madde gereğince tarafların kesin hesapla ilgili üzerine düşen yükümlüklerini yerine getirmesi ve anlaşmazlıklar belirlendikten sonra rapor tanzim edilebileceği bildirilmiş ise de taraflar arasındaki sözleşmesel ilişki kapsamında geciçi kabulün yapıldığı ve geçici kabul sırasında ve sonraki yazışmalarda eksikliklerin tespit edildiği taraflar arasında uyuşmazlıklı bulunmadığı, ancak davacı yüklenicinin tespit edilen eksiklikleri giderdiğini iddia ettiği, davalının ise eksikliklerin giderilmediğini ve işin geç tesliminden kaynaklanan indirim yapılması gerektiğini savunması karşısında; bilirkişi kurulunca geçici kabul tutanağı ve yazışmalar dikkate alınarak, tarafların eksik olduğunu kabul ettikleri işlerin yüklenici tarafından sonradan tamamlanıp tamamlanmadığının mahallinde teknik bilirkişilerce yapılacak keşif ve inceleme ile belirlenmesinden sonra ön inceleme duruşma tutanağı e maddesinde belirlenen uyuşmazlığın çözümü için denetime ve hüküm kurumaya elverişli rapor tanzim edilmesinin istenmesine karar verilerek dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; 25.04.2019 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle ve sonuç olarak; Yukarıda yapılan açıklamalar muvacehesinde, tarafların beyanları, delilleri tarafların ticari defter kayıtlarının incelenmesi sonucunda, takdirin sayın mahkemenin görev alanına ait olduğu işaret edilmek suretiyle,
Davacının yükümlülüklerini tam ve eksiksiz yerine getirmiş olduğu (13.06.2016 tarihli geçici kabul tutanağı) , keşif mahallinde ve dosyasındaki belgelere üzerinden yapılan incelemede ilave işler bedeli bulunduğu, keşif artışı dikkate alındığında ceza-i şart savunmasının yerinde olmadığı, sözleşme gereği geçici kabul yapılmış olduğu, yüklenici (davacı taraf) sözleşme ek:3 özel koşullar madde : 13 de kesin hesaplan (kesin hakediş ) hazırlayarak işverene (davalı taraf )sunduğu, işverence kesin hesapların incelenmesinin yapıldığı, 22.05.2015 tarihli sözleşmede birim fiyatı bulunmayan imalatlar ile ilgili birim fiyatların tespit edilmesi konusunda, imalat miktarlarının (metrajlar) tespit edilmesi konusunda, dövizle alman malzemeler ile ilgili olarak döviz kuru konusunda, 22.05.2015 tarihli sözleşmede bulunan imalat pozlarından bir kısmının yerinde yapılan imalatlarda kısmen farklı malzeme kullanılması neticesinde yeni oluşan fiyatın tespiti konusunda anlaşmazlık bulunduğu,
Belirlenen uyuşmazlık konularında heyetçe yapılan değerlendirmeler neticesinde; sözleşme gereği Davacı tarafından hazırlanan kesin hesap dosyasında (kesin hakediş) davacı tarafça 4.046.597,50 TL+KDV (4.774.506,76 TL KDV dahil) kesin hakediş bedeli hesaplanmış olduğu, davalı tarafça yapılan inceleme sonrası 3.000.091,32 TL+KDV (3.540.107,76 tl KDV dahil) kesin hakediş bedelinin hesap edildiği, bilirkişi heyetince keşif mahallinin ve dava dosyasında bulunan evrakların incelenmesi sonucunda kesin hakediş bedelini ....3.597.337,00 TL+ KDV hesap edildiği, buna göre daha önce ödenen 2.480.843,94 tl + KDV düşüldükten sonra kalan ....1.116.493,00 tl+ KDV (1.317.462,32 TL) nin davacı tarafa ödenmesi gerektiği görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Alınan bilirkişi raporuna davacı vekili ile davalı vekili itiraz ettiğinden dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi ile taraf vekillerinin bilirkişi raporuna yönelik itirazlarını irdeleyip değerlendirecek şekilde ek rapor düzenlemelerinin istenmesine karar verilmiş; 14.10.2019 tarihli bilirkişi heyeti 2. ek raporunda özetle ve sonuç olarak; Davacının yükümlülüklerin tam ve eksiksiz yerine getirmiş olduğu (13.06.2016 tarihli geçici kabul tutanağı), Keşif mahallinde ve dosyasındaki belgelere üzerinden yapılan incelemede ilave işler bedeli bulunduğu, Keşif artışı dikkate alındığında ceza-i şart savunmasının yerinde olmadığı, Sözleşme gereği geçici kabul yapılmış olduğu, yüklenici (davacı taraf) sözleşme ek:3 özel koşullar madde : 13 de kesin hesapları (kesin hakediş ) hazırlayarak işverene (davalı taraf )sunduğu, işverence kesin hesapların incelenmesinin yapıldığı, 22.05.2015 tarihli sözleşmede birim fiyatı bulunmayan imalatlar ile ilgili birim fiyatların tespit edilmesi konusunda, imalat miktarlarının (metrajlar) tespit edilmesi konusunda, dövizle alınan malzemeler ile ilgili olarak döviz kuru konusunda, 22.05.2015 tarihli sözleşmede bulunan imalat pozlarından bir kısmının yerinde yapılan imalatlarda kısmen farklı malzeme kullanılması neticesinde yeni oluşan fiyatın tespiti konusunda anlaşmazlık bulunduğu heyetimizce ve taraflarca belirlendiği, belirlenen uyuşmazlık konularında heyetimizce yapılan değerlendirme neticesinde,
Sözleşme gereği davacı tarafından hazırlanan kesin hesap dosyasında (kesin hakediş) davacı tarafça 4.046.597,50 TL+KDV (4.774.506,76 TL kdv dahil) kesin hakediş bedeli hesaplanmış olduğu, davalı tarafça yapılan inceleme sonrası 3.000.091,32 TL+KDV (3.540.107,76 TL KDV dahil) kesin hakediş bedelinin hesap edildiği görüldü. Heyetimizce keşif mahallinin ve dava dosyasında bulunan evrakların incelenmesi sonucunda kesin hak ediş bedeli 3.596.191,21TL+ KDV hesap edilmiştir.Buna göre daha önce ödenen 2.480.843,94 TL + KDV düşüldükten sonra kalan 1.115.347,27 TL+ KDV (1.316.109,78TL)nin davacı tarafa ödenmesi gerektiği , yine davacı şirket dava dilekçesinde talep kısmında ;dava konusu ettiği alacak tutarı için alacağa konu faturanın tebliğ ve temerrüt tarihi olan 01.09.2016 tarihinden geçerli olacak şekilde ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkile ödenmesine karar verilmesini istemiş olup bilirkişi heyetimizce belirlenen ve davacı şirketin alacaklı olduğu tespit edilen bedel için temerrüt tarihi olan 01.09.2016 tarihinden geçerli olacak şekilde ticari temerrüt faizi işletilmesi hususunda nihai karar verme yetkisi sayın mahkemenin takdirinde olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Alınan bilirkişi raporuna taraf vekillerince itiraz edildiğinden dosyanın önceki bilirkişi kurulana tevdi ile tarafların bilirkişi kök ve ek raporuna karşı yönelttikleri itirazları irdeleyecek şekilde ek rapor tanzim etmelerinin istenmesine karar verilmiş, 14.10.2019 tarihli bilirkişi heyeti 3. ek raporunda da 2. ek rapor ile aynı sonuç ve kanaat bildirilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlık 6098 sayılı TBK 470 vd. maddelerde düzenlenen eser sözleşmesinden doğmaktadır. Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, işsahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir. Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir. Yüklenicinin edimi, eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise, teslim edilen eserin bedelini ödemektir.
Taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisinin kurulduğu sabit olup; davalıya ait binanın kapsamlı tadilat işlerinin yapılması için davalı ile sözleşme yapılmıştır. Bilirkişi raporunda da irdelenen sözleşme maddeleri incelendiğinde; işi birim fiyat üzerinden yapıldığı, iş artışı ve proje değişikliği olabileceğinin taraflarca sözleşme kapsamında ön görülerek kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Taraflar arsında yapılan işlerin geçici kabil tutanağı da imzalanmıştır. Bilirkişi heyetinin tespitlerine göre davacının yükümlülüklerini tam ve eksiksiz yerine getirmiş olduğu tespit edilmiştir. fakat bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere yüklenicinin (davacı taraf) sözleşme ek:3 özel koşullar madde : 13 de kesin hesapları (kesin hakediş) hazırlayarak işverene (davalı taraf )sunduğu, işverence de kesin hesapların incelenmesinin yapıldığı, 22.05.2015 tarihli sözleşmede birim fiyatı bulunmayan imalatlar ile ilgili birim fiyatların tespit edilmesi konusunda, imalat miktarlarının (metrajlar) tespit edilmesi konusunda, dövizle alınan malzemeler ile ilgili olarak döviz kuru konusunda, 22.05.2015 tarihli sözleşmede bulunan imalat pozlarından bir kısmının yerinde yapılan imalatlarda kısmen farklı malzeme kullanılması neticesinde yeni oluşan fiyatın tespiti konusunda ihtilaf bulunduğu anlaşılmaktadır. Tarafların bedelde anlaşamamaları halinde gerçekleştirilen iş ve imalât bedelinin 6098 sayılı TBK’nın 481. maddesi gereğince yapıldığı tarihteki mahalli piyasa rayiçlerine göre belirlenmesi gerekir. Davacı tarafından hazırlanan kesin hesap dosyasında (kesin hakediş) davacı tarafça 4.046.597,50 TL+KDV (4.774.506,76 TL KDV dahil) kesin hakediş bedeli hesaplanmış, davalı tarafça yapılan inceleme sonrası ise 3.000.091,32 TL+KDV (3.540.107,76 TL KDV dahil) kesin hakediş bedeli hesaplanmıştır. Bilirkişi heyeti keşif mahallinin ve dava dosyasında bulunan evrakların incelenmesi sonucunda kesin hak ediş bedelini 3.596.191,21TL+ KDV hesaplamış, buna göre daha önce ödenen 2.480.843,94 TL + KDV düşüldükten sonra kalan 1.115.347,27 TL+ KDV (1.316.109,78TL)nin davacı tarafa ödenmesi gerektiği tespitini yapmıştır. Mahkememizce bilirkişi kök ve ek raporları denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bulunarak itibar edilmiştir. Açıklanan nedenlerle davanın bilirkişi raporunda tespit edilen miktar üzerinden kısmen kabulüne, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının dava konusu ettiği alacak tutarı için alacağa konu faturanın 01.09.2016 tarihinde tebliğ edildiği, dolayısıyla davalının bu tarihte temerrüte düştüğü anlaşılmakla bu tarih itibariyle avans faizi işletilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine;
1.316.109,78 TL (1.115.347,27 TL + KDV ) 'nin 01.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gereken 89.903,45 TL karar harcından daha önce yatırılan 31.544,04 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 58.359,41 TL karar harcının davalıdan tahsiline,
3-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 78.863,84 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 43.600,06 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 29,20 TL başvurma harcı ile 31.544,04 TL peşin harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yapılan 8.363,30 TL yargılama giderinin ret- kabul oranına göre 5.937,94 TL'sinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü yapılan 74,60 TL yargılama giderinin ret- kabul oranına göre 21,63 TL'sinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
8-Kullanılmayan yargılama gider avansı konusunda HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra karar verilmesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 11/11/2020 12:04
Başkan ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Katip ...
e-imzalıdır.
YARGILAMA MASRAFLARI
DAVACI DAVALI
Yargılama Gideri- 8.363,30 TL Yargılama Gideri - 74,60 TL