T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/955
KARAR NO: 2018/665
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/11/2016
KARAR TARİHİ: 11/06/2018
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH: 12/06/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP; Müvekkilinin idaresinde bulunan ... plakalı araç ile Beylikdüzü istikameti yönünden ilerlerken davalının kasıtlı olarak sol şeritten gelerek müvekkiline çarparak kazanın meydana gelmesine sebep olduğunu, davalının kusurlu olduğunu, aracın kaza sonrasında maddi değerinin düştüğünü, aracın değişen parçaları olduğunu ve zarara uğradığını, davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, bu nedenle davayı açtıkları görüldü.
DAVALI ... CEVABINDA; Kazanın oluşunda kusurlu olmadığını, davacının kazanç kaybı iddiasının delilden yoksun olduğunu, davacının aracı özel kullanım araç olduğunu, kazayla alakalı açılmış olan ceza davasının neticesinin beklenmesini, tespit tutanağında kusura dair bir kanaat olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görüldü.
DAVALI ... CEVABINDA; Davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davaya cevap verilebilmesi için HMK 121 md gereği delillerin kendilerine tebliğ edilmesi gerektiğini, sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu yönündeki iddiaları kabul etmediklerini, kaza tespit tutanağında kazaya karışan aracın plakasının tespit edilemediğini, sigorta şirketinin değer kaybından sorumlu olup olmadığının tespiti gerektiğini, kaza tarihinden itibaren faiz taleplerinin reddini, ve davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görüldü.
DELİLLER VE YARGILAMANIN ÖZETİ;
Dava; 6098 sayılı TBK 49 .madde ve 2918 sayılı KTK 97.maddesi uyarınca davalıların işleten ve sürücüsü oldukları, 6102 sayılı TTK 1483.madesine göre diğer davalı ... AŞ şirketine zorunlu mali mesuliyet poliçesi ile sigortalı araç ile davacının malik olduğu aracın karıştığı kaza nedeniyle davacının aracında oluşan değer kaybı hasar ve araç yoksunluk bedelinin davalılardan tahsili istemine ilişkindir
Dosyaya delil olarak, davaya konukazayla ilgili Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı’nın ...Soruşturma nolu dosyası, ... plaka plakalı aracın ruhsat bilgileri ve araç tescil trafik kayıtları, ... SİGORTA tarafından sigortalanan ... plakalı aracın ZMMS poliçe no :....'da kayıtlı sigorta poliçesi, ... plaka no’lu aracın ruhsat fotokopi ve trafik kayıtları, SBM tramer kayıtları, önceye ilişkin har dosyaları, her iki aracın sigorta poliçesi, Trafik Kaza Tespit Tutanağı, konuyla ilgili Sigorta sigorta hasar dosyası, ekspertiz raporu, Sürücü belgesi, Kazaya ilişkin Olay yeri ve araç hasar fotoğrafları dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce kusur ve tazminat bedeli tespiti özel ve teknik bilgiyi gerektirmesi sebebiyle için HMK 266.madde uyarınca hükme esas olan oy ve görüşü alınan bilirkişi ek raporunda Özetle;
Dava konusu kazanın meydana gelişinde ; davalının KASITLI BİR ŞEKİLDE aracını orta şeritte süren aracın üzerine sürmesi ve bu araç sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybettirmesi nedeniyle, Itazaıun meydana gelişinde TAMAMEN KUSURLU olup.... plaka no’lu aracın davalı sürücüsü davalı ...’nın (davalı ... şirketine Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortalı aracın sürücüsü) %100 (yüzde vûzi oranında KUSURLU olduğu, ...plaka no’lu aracın sürücüsü davacı ...’ın KUSURSUZ olduğu, Yargıtay .... Hukuk Dairesfnın 05 04.2010 tarih, ... Iî sayılı kararında belirtildiği üzere dava konusu ... plaka nolu araçtaki onarım bedeli ve değer kaybı toplamı (9.300 TL+- 392 TL) 9.692 TL, (dokuzbmaltıyüzdoksaniki) olarak hesaplanmış olup, kazada davalı sürücünün kusur durumu dikkate alındığında bu bedelden davalı tarafın müteselsil sorumlu olduğu, ... plaka no’lu aracın onarımı sırasında davacının aracını kullanamamaktan dolayı maddi zararı 900 TL. (dokuzyüz) olarak hesaplanmış olup bu bedelden davalı ...'ın sorumluluğunda olduğuolduğu yönünde rapor düzenlemiştir.
Trafik kazasına karışan araçlarda değer kaybı; aracın markası, modeli, yaşı, tipi, hasarın niteliği, kaza tarihine kadar aracın yaptığı km, aracın kullanım şekli (özel veya ticari), davalı ... tarafından TRAMER ortamında aracın motor ve şasi numarası ile sorgulama yapılarak, aracın kaza geçmişinin, daha önce kaza geçirip geçirmediği, bu kazalarında uğradığı hasarların niteliklerine dair bilgi, hasar dosyaları ve ekspertiz raporlarına göre araçta değer kaybının hesaplanmasında esas alınmaktadır.
Mahkememizde oluşan kanaate göre davalı sürücünün aracını orta şeritte süren aracın üzerine sürmesi ve bu araç sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybettirmesi nedeniyle kazanın meydana gelişinde tam kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Bu durumda davalı sürücünün de kusurundan dolayı meydana gelen zarardan sorumlu olup davacıya ait araç bu kaza nedeniyle araç onarılmakla istenilen şekilde eski halde getirilmiş olsa bile, hasara uğradığı için ekonomik değerinde azalma olur.
Davalı ... yönünden Konuyu düzenleyen mevzuat hükümlerine göre, 6102 sayılı TTK 1409. md. göre, “Sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumlu” dur.
Karayolları Motorlu Araçlar ZMSS Genel Şartlarının,
A.3. maddesine göre, “Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde, bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dâhilinde karşılamakla yükümlüdür…”
KTK Zorunlu Mâli Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile 3. Şahıs araçlarının onarım tazmini yanında, ayrıca “değer kaybı” nın da “dolaylı değil, doğrudan zarar” niteliğinde olduğu ve tazmin edilmesi gerektiği, Zarar gören aracın, zarara sebebiyet veren araç maliki, işleteni veya sürücüsü ile aracın maddi sorumluluğunu teminat altına alan sigorta şirketi tarafından tam ve eksiksiz olarak karşılanması gerektiği yönündedir. Aracın değerinin, zarar verici olay meydana gelmeden önceki değerinden daha az ise, “zarar” olduğunu kabul etmektedir. Zarar kavramı içinde, “değer kaybı” nın da bulunduğu hususunda tereddüt bulunmamaktadır.
Yargıtay 4 Hukuk Dairesinin 2002/130-E2002/4512-K sayılı ilamında “Tamamen onarılmış olsa bile kazaya uğrayan araba, tahribatın izleri taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir .Aracın onan imiş durumdaki değeri ne kadar iyi onarılmış olursa olsun skuıal olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir denilmektedir. Yargıtay karan ile de çarpılan araçta değer kaybı olacağı kabul edilmiştir. Dosyaya sunulan belgeler alınarak hesaplama yapılmıştır. 6704 sayılı yasa ile değişik 2918 sayılı KTK'nun 90.maddesine göre 16.04.2016 yürürlük tarihinden sonraki kazalar için ZMMMS genel şartlarına hesap yapılacağından yasanın yürürlük tarihine göre ve 2016 olarak kaza tarihi dikkate alınarak Başbakanlık Mevzuat geliştirme ve yayın Genel müdürlüğünün 14 Mayıs 2015 tarihli ve 29355 sayılı resmi gazetede yayınlanan değer kaybı hesaplama kriteri esas alınmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan delillere göre uyuşmazlık ZMMS kapsamında davalı ... ve sürücünün kaza sebebiyle davacı üçüncü kişinin aracında meydana gelen hasar bedelinden dolayı davalıların sorumlu olup olmadığı noktasındadır.
Yasanın 85/Son maddesine göre, işleten, araç sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğundan, sigortacının sorumluluğunun da gerek zamanaşımı ve gerekse zararın niteliği yönünden işleten gibi değerlendirilmesi gerekmektedir.Karayolları Trafik Kanunu’nun 97. maddesi uyarınca; zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilecektir. Ayrıca, değer kaybı davası; araç sürücüsü ve/veya ruhsat sahibine açılabileceği gibi, bunlara karşı birlikte de açılabilecektir. Böylece Zorunlu Trafik Sigortası Poliçesi ile sigortacı, kusurlu araç sahibinin sorumluluğuna müteselsilen ortak haline gelmiştir
Teknik olarak görünürde değer kaybı olmasa bile ekonomik değerinden kaybettiği kabul edilmelidir. Buna göre davalının söz konusu zarardan sorumlu oldukları açıktır. Anılan yasal düzenlemeler yanında bir araçta kaza sonrası teknik olarak görünürde değer kaybı olmasa bile ekonomik değerinden kaybettiği kabul edilmelidir. Çarpılmış hasar görmüş bir motorlu aracın teknik ve ekonomik açıdan değer kaybı kaçınılmazdır. Sonuç olarak haksız fiilin meydana gelmesinde davalının sigortalısının kusurlu filleriyle meydana geldiği işleten ve şirketin zarardan poliçe 2918 sayılı yasa uyarınca sorumlu olduğu dikkate alındığında tarafların iddia ve savunmalarına, davacının aracındaki değer kaybı bedeli yönünden talep yerinde görülerek bilirkişi tarafından sonuç olarak tespit edilen değer kaybı aracın türü durumu kazanın meydana geldiği parçalar aracın yaşı modeli cinsi ikinci el piyasa rayiç değeri önceye dayalı kazasının olup olmadığı hususları dikkate alındığında rapora göre de kaza tarihi itibariyle yürürlüğü giren 6704 sayılı yasa ile değişik 2918 sayılı KTK'nun 90.maddesine göre ZMMS poliçesi genel şartları eki-1'deki değer kaybı esaslarına göre değer kaybı hesaplaması yaptığı, hesaplamanın denetime elverişli, objektif, hesaplanabilir ve poliçe genel şartları eki değer kaybı hesaplama esaslarına uygun olduğu ve hasar bedeli yönünde de yapılan inceleme sonucunda sigorta ekspertiz raporunda da belirtilen araçta değiştirilmesi gereken parçalar ve işçilikler, aracın onanmı için gerekli olup, bedelleri kaza tarihi itibariyle de kadri maruf olduğu anlaşılmış olup. Hasarlı parçaların hurda değerleri ve orijinal parça değişimden dolayı kıymet kazanma tenzili de dikkate alındığında, davacının araçtaki zarar ve ziyan miktarı için tespit edilen bedel rayice ve hakkaniyete uygun bulunmuş ile araç tamir süresi boyuncu hesaplanan yoksunluk bedelinin gelen ek rapora göre taleplerin kısmen kabulü ile Davalı ... yönünden araç mahrumiyet bedeli olan kazanç kaybı ZMMS genel şartları uyarınca teminat dışı hal olduğundan bu bedelin sigorta şirketi yönünden talebin reddine, buna göre 900 TL olarak gün sayısına göre rayice hakkaniyete göre uygun bulunmuş ve ZMMS genel şartlarına göre formüle edilen ölçütlere göre hesaplanan değer kaybı yerinde görülmüş ve davacının fazlaya ilişkin değer kaybı talebi yerinde görülmemiştir .Davalı ...Ş tarafından kazaya karışan ... plaka no’lu araç ... poliçe no Tu ZMS sigorta poliçesinesı ile 15/05/2016 - 15/05/2016 tarihleri arasında geçerli olmak İle sigortalanmıştır. Kaza tarihi poliçe tarihleri arasında kaldığı anlaşılmakla 2918 Sayılı KTK'nin 99/1 maddesi ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.2 maddesi gereğince trafik sigortacısının zarar giderim yükümlülüğünün süresi, rizikonun ihbarı ve gerekli belgelerin sigortacıya iletildiği tarihten itibaren 8 işgünü olarak belirlenmiştir. Davacı tarafından davalı ... şirketine usulüne uygun olarak başvuru yapılmadığı anlaşıldığından daha önceye dayalı sigorta şirketi temerrüte düşürülmediği analaşılmış olup sigortacı yönünden dava tarihinden itibaren faiz başlangıcına ve Faiz türü yönünde ise aracın ticari nitelikte araç olmaması hususi araç olması sebebiyle yasal faize hükmedilmiş olup sigorta şirketi yönünden takip tarihi diğer davalı yönünden haksız fiil tarihinden başlamak kaydıyla hükmedilmesi gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİ ile;
2-Davacının ıslah talebi de dikkate alınarak araçta meydana gelen hasar bedeli ile ilgili 9.300 TL ve 392,00 TL değer kaybı bedelinin davalı ... yönünden poliçedeki limitle sorumlu olmak kaydıyla davalı ... yönünden dava tarihinden itibaren, diğer davalı yönünden ise haksız fiil tarihi olan 13/09/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacının kazanç kaybı bedeli olan 900 TL'nin ıslah talebiyle birlikte kabul edilerek taleple bağlı kalınarak dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sigorta şirketi dışındaki diğer davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacının fazlaya ilişkin değer kaybı talebinin reddine,
5-492 sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 723,53 TL nispi karar harcından peşin alınan 189,20 TL harcın mahsubu ile bakiye 534,33 TL nispi ilam harcının- sadece 479,77 TL'sinden davalı ... şirketinin sorumlu olması kaydıyla- davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA,
6- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 2180 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Red edilen kısım yönünden davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red sebebi ortak olduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 431 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine
9-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan Başvuru harcı 29,20 ve 4,30 TL vekalet harcı 189,20 TL peşin ve ısla harcı olmak üzere toplam 222,70 TL toplam harç nedeniyle yargılama giderinin kısmen kabul red oranına göre 213,99 TL'sinin -195,81- TL'sinden davalı ... şirketinin sorumlu olması kaydıyla- davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
10-6100 sayılı HMK'nın 326/2 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 697,50 TL yargılama giderinden kısmen kabul red oranına göre hesaplanan 670,23 TL'sinden- sadece 613,29 TL'sinden davalı ... şirketinin sorumlu olması kaydıyla- davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine
-Gider Avansından kalan miktarın 6100 SY nın 333 md göre karar kesinleşince davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/06/2018
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.