T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/158 Esas
KARAR NO: 2018/242
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 17/02/2017
KARAR TARİHİ: 05/03/2018
GEREKÇELİ KARAR YAZIM
TARİHİ : 27/03/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde; Müvekkili tarafından ... numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalanan ...'a ait kağıt seramik kase-tabak emtialarının Türkiye'den Amerika'ya nakliyesi işleminin davalı tarafından gerçekleştiğini, nakliyeci firmanın beyanlarına göre emtia hasarının nakliye sırasında ve nakliyeci firma sorumluluğunda meydana geldiğini, davalının bu hasara ilişkin olarak sorumluluğunu ikrar etmiş olduğunu, fatura ve yapılan tespitler gereğince 14.957,93 TL sigortalı zararının müvekkili tarafından tazmin edilmiş olup TTK ve poliçe hükümleri ile ödeme dekontu gereğince halefiyet ve temlik esasına göre sigortalısının haklarını devralan müvekkilin TTK ilgili hükümleri gereğince davalılara rücu hakkının doğduğunu, bu nedenlerle davalıdan olan 14.957,93 TL alacağa ilişkin icra takibine yapılan itirazın iptali ile yasal faizi ile birlikte tahsiline, %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki davanın haksız ve usulsüz olduğunu, davanın konusu olan ihtilafa Montreal Sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerektiğini, montreal sözleşmesi hükümlerine göre hasarın, gönderinin paketlenmesinin yetersiz olması, iyi yapılmaması sebebiyle vuku bulması halinde taşıyıcının sorumluluğunun bulunmadığını, taşınan gönderinin seramik tabak olması nedeniyle özel ambalaj paket yapılması gerektiğini, bu itibarla da hasardan müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, davanın bu sebeple reddine karar verilmesi gerektiğini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller ve Yargılamanın özeti:
Dava Uluslararası taşıma sözleşmesinden kaynaklı CMR uyarınca taşıma esnasında emtiada meydana gelen zayi iddiasıyla rücuen alacak kaynaklı alacağın tahsili talebine ilişkindir.
Dosyaya delil olarak, hasar dosyası, davacının NAkliyat Emtia sigorta poliçesi, ,Satış faturası,Havayolu Yük Senedi, Gümrük Beyannamesi, Kargo takip çıktısı, Ekspertiz raporu,hasar formu , Ödeme Belgesi , Hasar fotoğrafları,celp ve ibraz edilmiştir.
Meydana gelen olayda tarafların sorumlulukları emtianın değeri ve CMR yönünden incelenmesi için dosya HMK 266.madde kapsamında bilirkişilere tevdi edilmiş raporunda özetle, Bilirkişi Kenan KUM tarafından düzenlenen 21.09.2017 havale tarihli raporda, sonuç olarak; Davalının sorumluluğunun Montreal Konvansiyonu hükümlerine göre belirlenmesi gerektiği, 12 adet birim fiyatı 498,00 Euro olan tabak emtiasından 10 adedinin KIRILDIĞI, bu nedenle 4.980 Euro zarar meydana geldiği iddiasının sigorta ekspertiz raporuna yansımış olduğu, Gerçekten malların kırılmasına sebep olan taşımada malların 160,00 USD kıymetinde iken; sonraki seferde 4.980 Euro gösterildiği, kırılma gerçekleşen seferde malın kıymetinin 60 adet x 1,50 USD hesabıyla 90,00 USD olduğu, 13 kg malzemenin 17 SDR birim kg başına sınırlı sorumluluk hesabıyla 221,00 SDR sorumluluk tavanına denk geldiği, Asıl gönderinin ihracat değil; NUMUNE olarak gönderildiğinden değerinin düşük tutulduğu ve ihracat beyannamesi düzenlenmeksizin taşımaya verildiği, Tespit ve değerlendirmeleri rapor edilmiştir.
Raporun hüküm kurmaya elverişli bulunmamış ve itirazlar sebebiyle ikinci bilirkişiden rapor alınmış olup hükme esas alınan ikinci bilirkişi raporunda Özetle;
Davacı sigortacının yaptığı ödeme nedeniyle sigortalısına halef olmakla birlikte; işbu davada rücuen tazmin talebi bakımından aktif husumete ehil olmadığı; zira sigortalının menfaatinin, taşıma sürecinde meydana gelen hasarın ve sigortalının uğradığı zararın sabit olmadığı, davacı ödemesinin sigortalı beyanına tabi ve gerçek zarar incelemesi yapılmaksızın yapıldığı, Somut olayda, taşıma süreci sonunda gereği gibi hasar tespiti de yapılmadığı, Davacı sigortalısının zararı bakımından 10 adet emtia kırığı konusunda davalının zararı ikrar ettiğinin sabit olmadığı, buna karşın davalının kendisine 10 adet kırık bakımından zarar bildirilmesini istemesinin hukuki nitelemesinin sayın mahkemeye ait olduğu, Dosyada malın niteliğine uygun ambalajlama yapılıp yapılmadığının da anlaşılmadığı, Öte yandan; zararın taşıma sürecinde meydan geldiği ve davalının havayolu taşıyıcısı sıfatıyla sorumluluktan kurtulamadığı varsayımında; bürüt kg başına 19 SDR hesabiyi 380,00 SDR karşılığı, hüküm tarihinde kurlardan hesaplanacak ...TL miktarında tazminattan sorumlu tutulabileceği yönünde rapor düzenlemiştir.
Bakırköy ....İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra dosyasından, davacının 14.957İ93 TL asıl alacak üzerinden 01.03.2016 tarihinde takibe girişildiği, takip tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi talep edildiği, takip mesnedi olarak sigorta tazminatı rücuu gösterildiği görülmektedir. Davalı vekili, 14.03.2016 tarihli dilekçe ile takibe konu borca itiraz edilmiş, takip itiraz üzerine durdurulmuştur. Süresi içinde eldeki davanın açıldığı anlaşılöıştır.
Dosyada mevcut sigortalısı ... İle nakliyat emtia sigorta poliçesi ile yükleme 30.06.2015 tarihli taşıma risklerini güvence altına almak için düzenlenen "nakliyat emtea sigorta poliçesi " sigorta poliçesinde 8250 Euro sigorta bedeli ile sigortalanmıştır.
Montreal Konv. m.31 ihtirazı kayıtsız veya bildirimsiz bir şekilde kargonun teslimi karine olarak malın sağlam taşındığı ve teslim edildiğinin kabul edileceğini belirtmektedir. Ancak kargo taşımasında teslimi takiben 14 gün içinde hasar bildirimi yapılmasına da olanak vermektedir. Somut olayda hasar tespiti, ihtirazi kayıt veya hasar bildirimi 14 gün içinde yapılmış değildir. Ancak davalının 10 adet /60 adet taşınan yük bakımından hasar bildirilmesi ve tazminat talebinin belirtilmesi istenmiş olması sebebiyle , davalının zararı kabul ettiği anlaşılmıştır.
Davaya konu hasar bulunan mallar Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi ile sigortalanmıştır. Sigortacıya Rücu etme hakkını sağlayan .Ticaret Kanununun Madde 1472 “(l)Sigortacı Sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer.Sigortalınm, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bir hak,tazmin ettiği bedel kadar,Sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa Sigortacı .Mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizîn halefiyet kuralı uyarınca,sigortalısına yaptığı ödemeyi İspat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir.” Şeklindedir. Davacı tarafından banka havale yoluyla dava dışı sigortalısına yapmış olduğu ödmee belgesini dosyaya sunulmuştur.avacı vekili dosyaya 25.01.2017 tarihli dekont suretini sunduğundan TTK 1472 maddesi gereği sigortalısının haklarına halef olduğu anlaşılmıştır.
Montreal Konvansiyonu, kargo taşıması bakımından sayılan kurtulma sebepleri dışında havayolu taşıyıcısının genel bir sorumluluktan kurtulma sebebi öngörmemektedir. Montreal Konv. m.18 hükmü incelendiğinde havayolu taşıyıcısının taşıma sürecinde vaki hasardan sorumlu olacağı, ifa yardımcıları, acente ve sair kişilerin eyleminden de sorumlu olacağı açıktır. Buna karşın sayınla dört (4) farklı sorumluluktan kurtulma sebebi ortaya konularak ancak sorumluluktan kurtulma mümkündür. Somut olayda kargonun kusuru, ambalaj kusuru veya savaş ve sıkıyönetim ya da kamu otoritesi eylemine dayalı sorumluluktan kurtulma sebepleri gözetildiğinde; taşıma süreci sonunda tespit edilen hasar-ıslaklık ile ilgili sorumluluktan kurtulma sebebi ortaya konulmadığı görülmektedir. Kuru ve sağlam taşımaya alınan emtianın varma yerinde hasarlı olduğu tespit edilmekle hasarın taşıma sürecinde meydana geldiği ve davalıların taşıma sürecinde vaki hasardan sorumlu olduğu anlaşımıştır.Montreal Konv. m. 22/3.fıkra gereği yüke ilişkin ÖZEL MENFAAT belirtilmemiş ise taşıyıcının kargo taşımasında sorumluluğu zayi olan veya hasarlı emtianın bürüt kg basına 19 SDR ile sınırlıdır. Sınırlı sorumluluğun kargo taşıması bakımından sınırsız hale gelmesi söz konusu değildir. Taşıma sürecine tam ve sağlam olarak alınan emtianın varma yerinde hasarlı olduğu tüm dosya kapsamından anlaşılmış olup Montreal Sözleşmesi çerçevesinde 10 adet kırık tabak eşya zayidir. . Somut olayda ise hesaplanan tazminat karar tarihindeki SDR kuru esas alınarak 2.095,89 TL olmakla; tamamını davalının tazmin etmesi gerektiği açıktır,Talep bu meblağın altında kalmaktadır. Böylece Davanın Türk lirası üzerinden açılmış olması dikkate alınarak yapılan hesaplamada Davacının Davalıdan talep 2.095,89 TL talep etmesi mümkün görülmüş ve bu hesaplanan miktar üzerinden takibin haklı olduğu, bilirkişi heyet raporu denetime ve hükme elverişli bulunduğundan hükme esas alınmış, açıklanan gerekçelerle itirazın iptali davasının kabulüne Montreal Konvansiyonu’nun 22/2 maddesinde düzenlenen sınırlı sorumluluk ilkesi gereği SDR baz alınarak hesaplanan tutarındaki zararın karar tarihindeki karşılığını tazmin etmekle yükümlü bulunduğu, talebin rücuen tazmzminat olduğu fikkate alındığında Ödeme tarihi, aynı zamanda 3 ncü şahsa rücu edebilme tarihidir. davacının ödmee tarihinden itibaren avans faizi talep edebileceği kanaatine varılarak alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı yerinde görülmemiş aşağıdaki şekilde ksımen davanının kabulüne dair karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE,
2-Davalı borçlunun Bakırköy .... İcra Dairesinin ... E. Sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile takibin asıl alacak yönünden karar tarihine en yakın kur esas alınarak hesaplanan 2.095,89 TL olarak takibin devamına,
3-Hüküm altına alınan asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek şekilde yıllık %9.75 oranını aşmayacak şekilde değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına,
4-Şartlar oluşmaması nedeniyle davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
5-492 sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 143,17 TL nispi karar harcından peşin alınan 180,66 TL mahsubu ile bakiye harcın talep halinde davacıya iadesine
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 2.095,89 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 2180, 00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 31,40 TL başvurma harcı 143,17 TL vekalet harcı ve 4,60 TL peşin harç olmak üzere 178,17 TL toplam harç nedeniyle yargılama giderinin toplam harç nedeniyle yargılama giderinin kısmen kabul red oranına göre 24,96 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-6100 sayılı HMK'nın 326/2 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1135,10 TL yargılama giderinden kısmen kabul red oranına göre hesaplanan 150.04 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine
-Gider Avansından kalan miktarın 6100 SY nın 333 md göre karar kesinleşince davacıya iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/03/2018
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır