T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/583 Esas
KARAR NO: 2019/1151
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/06/2017
KARAR TARİHİ: 23/12/2019
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde; Satın alınan malların gizli ayıplı olması nedeniyle sözleşmeden dönme hakkının kullanılması, peşinat olarak davalılara verilen çek için ödemeden men kararı yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve çekin müvekkiline iadesi, satılan ipliklerin ayıplı olduğunun tespitiyle müvekkilinin söz konusu çekten ve satın alınan ipliklerden dolayı borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı .... cevap dilekçesinde özetle; Davacıya teslim edilen mal hakkında sırf davacının iddiasının cevapsız kalmaması ve müvekkilinin piyasadaki olumlu imajının haksız yere zedelenmesinin önlenmesi adına malı teslim almayı dahi teklif eden müvekkilinin ve diğer davalının iyi niyetli çabalarının yersiz kaldığını, gelinen aşamada tespit edilen maddi gerçeğin davacının malın bedelinin nasıl olur da ödemekten kaçınırım düşüncesinden ibaret olduğunu, müvekkilinin ve diğer davalının olumlu tavırlarına rağmen eğer varsa davacının tüm zarar ve ziyanına kendisinin sebebiyet verdiğini, bu nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.
15/11/2017 tarihli bilirkişi .... raporuna göre,
-Net 627,90 Kg ipliğin varlığı tespit edilmiştir.
-Bu ipliklerle aynı renk ve kalitede ipliklerden üretilmiş 94,97 Kg örülü ve ayıplı parça varlığı tespit edilmiştir.
-21,075 kg ipliğin yer aldığı çuvaldaki bobinlerin ise kanşık ve farklı bobinlerde olması sebebiyle bu toplama dahil edilmemiştir.
-dava konusu ipiiklerin ayıptı olduğu,
-Ayıbın, acık avıp niteliğinde olduğu,
-Tarafların 1 Haziran 2017 tarihinde birbirlerine gönderdikleri manilerindeki beyanlar ile davacının Beyoğlu .... Noterliği aracılığıyla gönderdiği 05/06/2017 tarih ve .... yevmiye numaralı ihtarnamesinin ayıp itibarı olarak kabulü hususundaki değerlendirmenin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,
-ipliklerin mevcut haliyle piyasa rayiç fiyatının 5,75 $ ve ayıpsız hali ile 11,50 $ fiyatla satış imkanı bulduğu bildirilmiştir.
Sayın mahkemenin 20.10.2017 tarih ve 1. celsesinde alınan karar gereği; "...dosyanın bir Tekstil Mühendisi bilirkişiye tevdii edilerek, HMK 278/son mad. uyarınca kumaşları yerinde inceleme yetkisi verilerek;
09/03/2018 tarihli bilirkişi ... ek raporuna göre
Söz konusu ipliklerin ayıplı olup olmadığı,
Ayıbın türü,
Davacının ayıp ihbarında bulunup bulunmadığı,
Ayıp ihbarı varsa süresinde yapılıp yapılmadığı,
ipliklerin mevcut haliyle ve ayıpsız hali ile piyasa rayiç değerlerinin ayrı ayrı tespiti için denetime elverişli, gerekçeli rapor düzenlenmesinin istenmesine..." dosya tarafıma tevdi edilmiştir. Tarafımca yapılan inceleme neticesinde uzmanlık alanım dahilinde kök raporumda bu soruların cevabını aşağıdaki şekilde cevaplamış ve;
-Dava konusu ipliklerin ayıplı olduğu,
-Ayıbın, acık avıp niteliğinde olduğu,
Ttarafların 1 Haziran 2017 tarihinde birbirlerine gönderdikleri mailllerindeki beyanları ile davacının Beyoğlu ... Noterliği aracılığıyla gönderdiği 05/06/2017 tarih ve .... yevmiye numaralı ihtarnamesinin ayıp ihbarı olarak kabulu hususundaki değerlendirmenin Sayın Mahkeme'nin takdirinde olduğu,
İpliklerin mevcut haliyle piyasa rayiç fiyatının 5,75 $ ve ayıpsız hali ile 11,50 $ fiyatla satış imkanı bulduğu;
Sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiş olup kök raporumuzda herhangi bir değişiklik yapılmasını gerektirecek ek belge ve bilgi sunulmadığı rapor edilmiştir.
Bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli görülmemekle yeni bir bilirkişiden uyuşmazlık konusunda rapor tanzimi istenilmiş;
29/01/2019 tarihli bilirkişi ... raporuna göre
Somut olaydaki iddia, vakıa ve sunulan belgeler, Mahkemenin tarafıma tevdi ettiğp görev kapsamında değerlendirildiğinde,
Davacı işyerinde davacının davalıdan satın almış olduğu 627,90 kg ipliğin üzerljıde yer yer uçuntu şeklinde topaklanmalar (nope), farklı renk uçuntularr ve iplik düzgünsİzJukleıi nedeniyle ayıplı olduğu, söz konusu ayıpların açık ayıp olduğu, kımızı ve lacivert renk ipliklerden örülen 94,97 kg kumaşın ayrıca üzerindeki koyulu açıklı renk dalgalamaları (abraj) hatası nedeniyle ayıptı olduğu, kırmızı ve lacivert renk ipliklerin de aynda abraj yönünden ayıplı olduğu, abraj ayıbının örme sonrası anlaşılabilecek gizli ayıp oldlfğu,
11.04.2017 ve 17.04.2017 tarihinde davacının satın aldığı krmızı, lacivert ve siybh renk ipliklerdeki açık ayıplar için testim alındığı tarihten sonra 2 gün içerisinde ayıp ihbarında bulunulmadığından ayıp ihbannın süresinde olmadığı, 16.05.2017, 18.05.2017 ve
30.05.2017 tarihlerinde satın alınan royal, gri meianj, off white ve lacivert renk ipliklerdeki açık ayıplar için ayıp ihbannın Ticaret Kanununa göre süresinde olduğu,
Davacının kırmızı ve lacivert renk ipliklerdeki renk dalgalanmaları (abraj) gizli şyıbmın farkına varınca hemen davalıya ayıp ihbarında bulunduğu, ayıp ihbarının [Borçlar Kanununa göre süresinde olduğu,
Ayıplı olan 68,65 kg siyah renk iplik için ayıp ihbarı süresinde olmadığından dak/acının siyah İplikleri kabul ettiği.
Ayıplı olan 24,45 kg kırmızı renk iplik İçin açık ayıplar yönünden ayıp ihbarı süresinde olmamasına rağmen, kırmızı iplik ayrıca abraj hatası nedeniyle gizli ayıplı olduğundan ve gizli ayıp yönünden ayıp ihbarı süresinde olduğundan davacının zaranfiı talep edebileceği,
230,4 kg lacivert (navy), 76,95 kg royal, 189,45 kg gri meianj ve 38 kg off vvlftte renk ipliklerde ayıp ihbarı süresinde olduğundan davacının zararım talep edebileceği, i
Kırmızı ve Fadvert ipliklerden imal edilmiş 94,97 kg kumaş için açık aytplar yönünden ayıp ihban süresinde olmamasına rağmen, abraj hatası nedeniyle gizli ayıplı olduğundan ve gizli ayıp yönünden ayıp ihbarı süresinde olduğundan davacının 94,97 kg kıjnaşdaki zararım talep edebileceği,
Davacının ayıp nedeniyle talep edebileceği zararmm 4.148,77 $ olduğu, dava tarihi itibariyle davacının talep edebileceği zararın 14.596,28 TL olduğu rapor edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendiridiğinde;
Davacının sipariş ettiği iplikleri davalı .... Şti ,.... İplik Sanayi ve Ticaret A.Ş 'den alarak davacıya teslim ettiği,anılan ipliklerde örülmeye meydana çıkan gizli ayıp olduğu ,müşterilerinden geri iade yapıldığı ,ihtiyacını karşılamayan bu iplerin yerine piyasadan daha fazla maliyet ile iplik satın aldığı ,bu satım sözleşmesi çerçevesinde davacının .... Bank ... Şubesinin 19/08/2017 tarihli 100.000,00 TL bedelli çeki davalıya verdiği,ürünlerin ayıplı çıktığı iddiası ile bu çekin de bedelsiz kaldığını beyanla ;
-sözleşimenin feshi ile tüm ipliklerin iadesi
-çekin müvekkile iadesi
- 100.000,00 TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep etmekle ;
Taraflar arasında satım akdi konusunda uyuşmazlık bulunmadığı ,bir kısmı halen davacı uhdesinde bulunmakla;
Sözleşmenin niteliğine göre ipliklerde ayıp bulunup bulunmadığı, varsa ayıbın türü, gizli mi açık mı olduğunun tespiti, buna göre davacının süresinde ayıp ihbarının bulunup bulunmadığı, taraflar arasındaki e posta yazışmaları ve dosya kapsamındaki belgeler dikkate alınarak mevcut ayıplı haliyle ipliğin miktarına göre piyasa rayiç değerinin de tespiti amacaı ile davacının deposunda yer alan ürünler üzerinde parti parti yapılan analiz sonucu düzenlenen bilirkişi incelemesi sonucunda hükme esas alınan 29/01/2019 tarihli bilirkişi ... raporuna göre ;
Davacı işyerinde davacının davalıdan satın almış olduğu 627,90 kg ipliğin üzerinde yer yer uçuntu şeklinde topaklanmalar (nope), farklı renk uçuntularr ve iplik düzgünsİzJukleıi nedeniyle ayıplı olduğu, söz konusu ayıpların açık ayıp olduğu, kımızı ve lacivert renk ipliklerden örülen 94,97 kg kumaşın ayrıca üzerindeki koyulu açıklı renk dalgalamaları (abraj) hatası nedeniyle ayıptı olduğu, kırmızı ve lacivert renk ipliklerin de aynda abraj yönünden ayıplı olduğu, abraj ayıbının örme sonrası anlaşılabilecek gizli ayıp olduğu,
11.04.2017 ve 17.04.2017 tarihinde davacının satın aldığı krmızı, lacivert ve siyah renk ipliklerdeki açık ayıplar için teslim alındığı tarihten sonra 2 gün içerisinde ayıp ihbarında bulunulmadığından ayıp ihbannın süresinde olmadığı, 16.05.2017, 18.05.2017 ve
30.05.2017 tarihlerinde satın alınan royal, gri meianj, off white ve lacivert renk ipliklerdeki açık ayıplar için ayıp ihbarının Ticaret Kanununa göre süresinde olduğu,
Davacının kırmızı ve lacivert renk ipliklerdeki renk dalgalanmaları (abraj) gizli şyıbmın farkına varınca hemen davalıya ayıp ihbarında bulunduğu, ayıp ihbarının [Borçlar Kanununa göre süresinde olduğu,
Ayıplı olan 68,65 kg siyah renk iplik için ayıp ihbarı süresinde olmadığından davacının siyah İplikleri kabul ettiği.
Ayıplı olan 24,45 kg kırmızı renk iplik İçin açık ayıplar yönünden ayıp ihbarı süresinde olmamasına rağmen, kırmızı iplik ayrıca abraj hatası nedeniyle gizli ayıplı olduğundan ve gizli ayıp yönünden ayıp ihbarı süresinde olduğundan davacının zararını talep edebileceği,
230,4 kg lacivert (navy), 76,95 kg royal, 189,45 kg gri meianj ve 38 kg off white renk ipliklerde ayıp ihbarı süresinde olduğundan davacının zararını talep edebileceği,
Kırmızı ve lacivert ipliklerden imal edilmiş 94,97 kg kumaş için açık ayıplar yönünden ayıp ihban süresinde olmamasına rağmen, abraj hatası nedeniyle gizli ayıplı olduğundan ve gizli ayıp yönünden ayıp ihbarı süresinde olduğundan davacının 94,97 kg kumaştaki zararını talep edebileceği,
Davacının ayıp nedeniyle talep edebileceği zararının 4.148,77 $ olduğu, dava tarihi itibariyle davacının talep edebileceği zararın 14.596,28 TL olduğu rapor edilerek;
Bir kısım ürünlerin geri alındığı ,kalan bir kısım ürünlerinin açık ayıplı olup süresinde ve de usulüne uygun ayıp ihabarı yapılamamakla ,bir kısım ürünlerin de gizli ayıplı olup raporda açıklandığı üzere usulüne uygun ayıp ihbarı yapılmakla ;
Davacının kabul ettiği/zımnen kabul ettiği ürünler sebebi ile sözleşmenin feshi talebinin yerinde olmadığı ,
Banka cevabi yazısı uyarınca dava konusu 100.00,00 TL lik çekin 18/08/2017 tarinde ... İplik San.ve Tic.A.Ş. tarafındanbankaya ibraz edildiği ve ödendiğinin ve bu hali ile menfi tespit davasının istirdat davasına dönüştüğünün anlaşıldığı ,
Davacı taraf 23/08/2017 tarihli dilekçe ile ... İplik San.ve Tic.A.Ş.açısından davadan feragat ettiklerinin anlaşıldığı,
Davacı taraf 12.celse duruşmasında dava dilekçelerinde yer alan ürünlerin iadesi talebinden vazgeçtiklerini beyan etmekle ;bilirkişinin ürünlerin davacı uhdesinde yer aldığı hali ile yaptığı zarar hesaplaması uyarınca dosyanın ek rapora gönderilmesine gerek olmaksızın aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Hüküm: Yukarıda açıklandığı üzere,
1-Açılan davanın kısmen kabülüne,
2-Davalı ... İplik San.ve Tic. A.Ş.hakkındaki davanın feragat nedeniyle reddine,
3-Davalı .... Ltd. Şti.hakkındaki davanın kısmen kabulü ile davalının dava konusu iplik satışından dolayı davacıya 14.598,28 TL dışında borcu olmadığının tespiti ile bu miktarın bu davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin ve sözleşmenin feshi talebinin reddine,
4- 492 sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 997,20 TL karar harcının peşin alınan 1.707,75 TL harcın mahsubu ile bakiye 710,55 TL nin davacıya iadesine
5-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 1.743,75 TL ile aşağıda dökümü yapılan 1.226,00 -TL yargılama gideri olmak üzere toplam 2.969,75-TL, (710,55 TL iade harç)=2.259,2 TL yargılama giderinin kabul (%14,60 ) red (%85,40) oranına göre hesaplanan 329,84-TL'nin davalı .. Ltd. Şti.dan alınarak davacıya verilmesine,
6-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalı ..... Ltd. Şti.dan alınarak davacıya verilmesine,
7-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 11.902,22TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı .... Ltd. Şti verilmesine,
8-Kullanılmayan yargılama gider avansı konusunda HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde davacıya verilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/12/2019 10:01:05
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.
Davacı Yargılama Giderleri
1.743,75-TL İlk masraf
1.000,00-TL Bilirkişi ücreti
+ 226,00-TL Yargılama gideri
2.969,75 -TL - (710,55 TL iade harç)=2.259,2 TL