T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/631
KARAR NO: 2021/871
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/07/2017
KARAR TARİHİ: 29/09/2021
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 29/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ortağı bulunduğu dava dışı .... Ray sistemleri... LTD.ŞTİ’nin müdür ve ortakları olan davalıların yapmış oldukları eylem ve işlemler ile şirket hesaplarında usulsüzlük yaptıklarını, şirket kaynaklarını aynı iştigal konusunda faaliyet göstermek üzere kurdukları ... Ulaşım Demiryolları...LTD.ŞTİ’ne aktardıklarını ve müvekkilini borç altına soktuklarını, davalıların rekabet ve özen yükümlülüğüne aykırı hareket ettiklerini ve sorumluluğu için aranan şartların gerçekleştiğini bildirerek davanın kabulü ile fazlaya dair hakları saklı kalmak üzere şimdilik 5.000,00 TL zararın davalılardan alınarak davacının ortağı olduğu şirkete ödenmesine karar verilmesini istemiştir.
Davacı vekili sunduğu ıslah dilekçesi ile; açılmış olan dava fazlaya ilişkin hakları saklı olarak açıldığından, bilirkişi raporundaki tespit olunan değerlere göre davayı müddeabihin ıslahı yolu ile her iki davalı açısından müteselsilen 191.606,88-TL arttırdıklarını beyan ederek toplam 196.606,88-TL’nin müteselsil sorumlu olan davalılardan alınarak zarara uğratılan şirkete ödenmesini talep etmiştir.
CEVAP; Davalılar cevap dilekçesi vermemişler, davalı ... duruşmalara iştirak etmemiş, davalılardan ... ise 22.11.2017 tarihli duruşmada savunmasında davacının iddialarını kabul etmediğini, sözü edilen .... Ulaşım şirketini Ankara'da kendisinin kurduğunu, ancak daha sonra şirketi devrettiğini, ayrıca davacının 2015 yılında ortak olduğunu, ortak olduğu tarih itibariyle Ankara'daki şirketi ile şirket arasında herhangi bir ilişki olmadığını, şirketin bazı teçhizatının davacı tarafından Osmaniye'deki şantiyeden habersiz alındığını, daha sonra satıldığını, şirkete zarar verenin davacı olduğunu, davanın reddini talep ettiğini belirtmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, şirket yöneticisinin sorumluluğu ve ortağın ve yöneticinin rekabet yaptığından kaynaklanan tazminat talebine ilişkin olup, uyuşmazlığın; davalıların yönetici olup olmadığı, rekabet yasağına aykırı davranıp davranmadıkları, bu şekilde şirkete zarar verip vermedikleri, vermiş iseler bu zarardan sorumlu olup olmadıkları, sorumlu iseler ne miktar ile sorumlu oldukları hususlarındandır.
Dava, limited şirket yöneticisinin sorumluluğu davası olup, somut olaya davalının sorumlu tutulduğu dönem itibariyle 6762 sayılı Yasanın uygulanması gerekmektedir. Buna göre, yöneticinin şirketten almış olduğu paralar varsa bunları iade ettiğini veya şirket işlerinde kullandığını ispatlayarak ancak sorumluluktan kurtulabilir.
Şirketin temsil ve idaresinden sorumlu bulunan yöneticilerin şirket işlerinde gösterecekleri dikkat ve basiret hakkında 6762 sayılı TTK’nun 320. maddesi, Borçlar Kanunu’nun 528/2. maddesine atıf yapmıştır. Buna göre şirket yöneticileri bir vekil gibi sorumludur. Şirket ile yöneticiler arasında vekalet ilişkisi söz konusu olup, yöneticiler kanun ve anasözleşme hükümleri ile genel kurullar tarafından alınan kararlar uyarınca şirket yararını gözeterek şirketin temsil ve yönetimini gerçekleştirmekle yükümlüdür. Şirket yöneticileri kasti veya ihmali hareketleri sonucu şirketi zarara uğratmaları halinde meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu itibarla, yöneticilerin şirkete karşı sorumluluğu kusur sorumluluğu niteliğinde ise de, TTK’nun 338. maddesi uyarınca meydana gelen zararda bir kusuru olmadığının ispat yükü şirket yöneticilerine ait bulunmaktadır. Bir başka deyişle, yöneticinin sorumluluğu ispat yükü tersine çevrilmiş bir kusur sorumluluğu olup, yöneticinin zararın meydana gelmesinde kusursuz olduğunu ispat etmesi gerekmektedir.
Taraflarca bildirilen deliller toplanmış, davacının tanıkları denlinmiştir.
Dosya kapsamına alınan ticareti sicil kayıtları incelendiğinde;
Tarafların ortağı olduğu .... Ray Sistemleri San. Tic. Ltd. Şti. aşağıda belirtilen ortaklık yapısı ile 18.03.2011 tarihinde tescil edilerek kurulmuştur. Şirket müdürlüğüne 10 yıl süre ile münferiden yetkili olarak görev yapmak üzere şirket ortaklarından .... ve şirket dışından ... getirilmiştir. Tescile ilişkin ilan 24.03.2011 tarih ve 7779 sayılı T.T.S.G.'nin ...-.... sayfalarında yayınlanmıştır. Şirketin kurucu ortaklarından ... şirkette mevcut 10 paya karşılık 30.000,00 TL tutarındaki hissesinin tamamını 30.12.2012 tarihinde tescil edilen devir ve temlik sözleşmesi ile ...'e devir ederek şirket ortaklığından ayrılmıştır. Şirketin kurucu ortaklarından ... şirkette mevcut 50 paya karşılık 150.000,00 TL tutarındaki hissesinin tamamını 30.12.2012 tarihinde tescil edilen devir ve temlik sözleşmesi ile ...'e devir ederek şirket ortaklığından ayrılmıştır. Böylece ... %60 pay karşılığı 180.000,00 TL tutarında hisse sahibi, ... ise %40 pay karşılığı 120.000,00 TL tutarında hisse sahibi olmuş, tescile ilişkin ilan 05.11.2012 tarih ve 8186 sayılı T.T.S.G.'nin ...-.... sayfalarında yayınlanmıştır. Şirketin kurucu ortaklarından ... şirkette mevcut %40 paya karşılık 120.000,00 TL tutarındaki hissesinin tamamını 01.12.2015 tarihinde tescil edilen devir ve temlik sözleşmesi ile ...'e devir ederek şirket ortaklığından ayrılmıştır. Şirket müdürlüğüne 10 yıl süre ile münferiden yetkili olarak görev yapmak üzere şirket ortaklarından ... getirilmiştir. Tescile ilişkin ilan 04.12.2015 tarih ve 8961 sayılı T.T.S.G.'nin .... sayfasında yayınlanmıştır. Böylece ... %60 pay karşılığı 180.000,00 TL tutarında hisse sahibi, ... ise %40 pay karşılığı 120.000,00 TL tutarında hisse sahibi olmuştur.
Davalılardan şirket müdürü olan ... Ankara'da 17.06.2014 tarihinde tescil olunan ana sözleşmesi ile şirket merkezi Ankara'da olan ... Ulaşım Demiryolu Ticaret Ltd. Şti. ünvanlı tek ortaklı bir limited şirket kurmuştur.
Tanık ... beyanında: "ben tarafların ortağı olduğu şirkette formen olarak çalışırım bu nedenle tarafları tanırım, şirketimiz demir yollarında ray döşeme ve bakım işleri ile uğraşır, davalının babası olan ... 'ün ortağı olduğu ... şirketi bizim şirketten sonra kuruldu, davalı ... bizim şirketin müdürüdür, aynı zamanda ... Ulaşım şirketinde hissesi vardır, bizim şirketin yaptığı işlerde kullandığı ekipmanlardan trifonez, jeneratör, stres pompası gibi 150 ye yakın malzememizi ... şirketine sattığı bu konuda fatura düzenlediğini biliyorum, irsaliyelere teslim eden kısmınada benim ismimi yazmışlar ve imzamı taklit etmişler, bu satış gerçek bir satış değildir karşılığında şirkete herhangi bir para gelmemiştir satın alan ... Ulaşımda bize bu malzemeleri satın aldığını bildirerek bize kiralamış gibi gösterdiler, şirkete ait techizatın nerede olduğu konusunda bilgim yoktur, kiralama olayıda düzmecedir." şeklinde beyanda bulunmuş, talep üzerine sorulduğunda; "bana gösterilen irsaliyelerdeki imzalar bana ait değildir, ben burada yazılı olan malzemeleri teslim etmiş olmadığım gibi teslimde almış değilim, ayrıca irsaliyelerde yer alan profil demir gibi şeylerde şirketimizde kullanılmamaktadır." demiştir.
Tanık ... beyanında: "tarafları tanırım, davalı ... davalı ... 'in oğludur Almanyadadır, tarafların ortak oldukları ... şirketi demir yolu ihale işleri alırlardı, ... 'i tanıdığımdan 3 sene boyunca gayri resmi ortak iş yaptık, daha sonra davalı ... ... ULAŞIM adlı bir şirket kurdu, o da aynı işlerle iştigal ediyordu, davalı ... ... şirketinin müdürüdür, ... ulaşımın ise ortağıdır, ... şirketinin aldığı ihale işlerinde kullandığı şirkete ait bir takım malzemeleri ortağı olduğu ... ulaşım şirketine satmış gibi gösterip malzemeleri bu şirkete aktardı, amacı ... şirketinin içini boşaltmak ve yeni kurduğu şirket ile de faaliyette bulunmak idi, bu malzemelerin bir kısmı ... elindedir bir kısmı ise şantiyelerde kalmıştır, ihale işlemleri bitmesine rağmen malzemeler davalı tarafça toplanıp şirkete getirilmemiştir." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tanık ... beyanında: " tarafları tanırım, Almanyadan tanırım, benim ve .... 'in Almanyada demir yolu faaliyeti yapan şirketlerimiz vardı, bu nedenle tanıyorum, daha sonra ben şirketimi kapattım, davacı ... ile Almanyada demiryolu faaliyeti yapan ayrı bir şirket kurduk, sonra ben ortaklıktan ayrıldım, ama işçi olarak çalışmaya devam ettim, aynı zamanda ... şirketinde ortaktım, ortaklığım sırasında diğer ortak ... 'dü, ben ortaklıktan ayrılmak istediğimi söyledim, hissemin satılması için vekalet verdim, noterde hissem ... isimli bir kişiye satılmış, ancak ticaret sicilinde ortak olarak gözüküyordum, bunun üzerine ben hissemi davacı ... e devrettim ve ortaklıktan ayrılmış oldum, daha sonra ... 'in aynı dalda faaliyet gösteren başka bir şirket kurduğunu ve bu şirketin ortağı olduğunu öğrendik, ayrıca ... 'in davacı ile ortak olduğu ... şirketine ait malzemeleri sattığını, dışarıya borçlandığını, sattığı malzemelerin paralarını şirkete aktarmadığı, satışıda kurduğu ... ulaşım şirketine yaptığını duydum." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularında bilirkişi raporu alınmış, Yrd. Doç. Dr. ..., Finans Uzmanı ... ve Mali Müşavir ... tarafından düzenlenen 29/03/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle;"1. Davacı yanın, davalıların sadakat yükümlülüklerine ve rekabet yasağına aykırı eylem ve işlemleri ve diğer tüm iddia ve talepleri davalı şirkete ortak olduğu tarihten önceki döneme ait olduğu,
2. Davacı yanın şirkete ortak olurken basiretli bir işadamı gibi davranarak gerekli incelemeleri yapması ve buna göre şirkete ortak olup olmamaya karar vermesi gerektiği,
3, Davacı yanın ortak olduğu tarihten sonraki yapılan iş ve işlemlerden de kendisinin münferiden yetkili olarak sorumlu olduğu,
4. Davacı yanın dava taleplerinin yerinde olmadığı," kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 08/05/2019 tarihli duruşmasında "Alınan bilirkişi raporuna itiraz edildiğinden, bilirkişi kuruluna bir makine mühendisi bilirkişi de eklenmek suretiyle dosyanın önceki bilirkişi kuruluna tevdi ile tarafların ortak oldukları ... Ray sistemleri... Ltd.Şti. ile dava dışı ... Ulaşım...Ltd.Şti. arasındaki ticari ilişkiyi gösterir ticari defter kayıtları ve bu kayıtlara esas faturalara konu işlemlerin neye ilişkin olduğu, bu faturaların gerçek bir satıma ilişkin olup olmadığı, tarafların ortak oldukları ... Ray sistemleri... Ltd.Şti’nin, ... Ulaşım...Ltd.Şti’ne olan borçlarının kaynağının ne olduğu, gerçek bir alacak borç ilişkisine ilişkin olup olmadığı, gerek ... Ulaşım...Ltd.Şti’nce tarafların ortak oldukları ... Ray sistemleri... Ltd.Şti 'ne kesilen faturaların, gerekse tarafların ortak oldukları ... Ray sistemleri... Ltd.Şti tarafından ... Ulaşım...Ltd.Şti’ne demirbaş satımına ilişkin olarak düzenlenen faturaların gerçek bir alım- satıma ilişkin olup olmadığı, bedelinin ne şekilde ödendiği, bu faturaların kadri maruf bulunup bulunmadığı, faturaya konu demirbaşlar için ... Ulaşım...Ltd.Şti’ne kira bedeli ödenip ödenmediğinin tespiti ile tarafların ortak oldukları ... Ray sistemleri... Ltd.Şti’nin bu işlemler nedeniyle zarara uğrayıp uğramadığı, uğramış ise ne miktar uğradığının tespiti hususunda ve tarafların kök rapora itirazlarını da irdeleyen ek rapor alınmasına," karar verilmiş, 03/10/2019 havale tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;" 1. Davalılardan ...'ün şirket yöneticisi (şirketi temsil ve ilzam yetkisi) olmadığı, diğer davalı ...'ün ise şirketin kuruluş tarihinden itibaren şirket dışından yönetici olduğu ve şirketi münferiden temsil ve ilzama yetkili bulunduğu,
2. Davacı ... 30.01.2015 tarihli hisse devir ve temlik sözleşmesi ile şirkete ortak olduğu, Davacı yanın şirket ortaklığına ilişkin hisse devri hakkında 12.08.2015 tarihli ortaklar kurulu kararı alındığı, bu ortaklar kurulu kararının 01.12.2015 tarihinde tescil edildiği,
3. ... Ray Sistemleri Ltd. Şti. ile ... Ulaşım Ltd. Şti. arasında düzenlenen faturalara konu işlemlerin demiryolu ray döşeme, ray bakımı ve bunlarla ilgili betonarme işleriyle ilişkin olduğu,
4. Tarafların ortak oldukları ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'nin, ... Ulaşım Ltd. Şti. 'ne olan borçlarının kaynağı ... Ulaşım Ltd. Şti.'nin ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'ne düzenlediği faturalar olduğu, bu faturaların 196.606,88 TL'lik kısmının gerçek bir alacak borç ilişkisine ilişkin olmadığı,
5. ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'nin ... Ulaşım Ltd. Şti.'ne düzenlediği demirbaş satımına ilişkin düzenlenen faturaların (... Ulaşım Ltd. Şti.'nin ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'ne aynı demirbaşlara ait satış faturası düzenlemiş olması nedeniyle) gerçek bir satıma ilişkin olduğu,
6. Düzenlenen fatura bedellerinin ödenmediği, bir yıl sonra mahsuplaşma yoluna gidildiği,
7 Kiralama faturasına konu edilen demirbaşlar için ... Ulaşım Ltd. Şti.'ne kira ödenmediği,
8. ... Ulaşım Ltd. Şti. tarafından ... Ray Sistemleri Ltd. Şti. adına düzenlenen yukarıda belirtilen faturalardan, 54.711,88 TL tutarındaki 12. kg LPG faturalarının, 71.803,00 TL tutarındaki demirbaş geri satışına ilişkin faturaların, 70.092,00 TL tutarındaki kira bedeli faturasının gerçek bir satış ve kiralama işine ait olmadığı ve bu nedenlerde ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'nin 196.606,88 TL zarara uğradığı," kanaati bildirilmiştir.
Mahkememizin 27/11/2019 tarihli duruşmasında "Alınan ek rapora taraflarca itiraz edildiğinden dosyanın önceki bilirkişi kuruluna gönderilerek tarafların bilirkişi raporununa yönelik itirazları konusunda ek rapor alınmasına," karar verilmiş, 13/03/2020 havale tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;" Davacı yanın 01.12.2015 tarihinde dava dışı şirkete ortak olduğu ve bu tarihten itibaren 10 yıl süre ile münferiden yetkili olarak temsil ve ilzam yetkisine haiz olarak şirket müdürlüğüne getirildiği, davalılardan ...'ün temsil ve ilzam yetkisi bulunmadığı, diğer davalı ...'ün ise şirketin kuruluşundan itibaren münferiden temsil ve ilzam yetkilisi olarak dışarıdan müdür seçildiği, Ek raporda da ayrıntılı olarak belirtildiği üzere dava dışı şirketin 196.606.88 TL zarara uğratıldığı, bu zarara ilişkin faturaların 17.05.2015-17.11.2015 tarih aralığında düzenlendiği, dolayısıyla davacı yanın bu tarihten sonra şirkete ortak ve temsilci olması nedeniyle bu zarardan sorumlu olmadığı, davalı ...'ün temsil ve ilzam yetkisi bulunmaması nedeniyle dava dışı şirketin uğradığı zararlardan sorumlu olmadığı, münferiden yetkili olarak dışarıdan şirket müdürü seçilen ...'ün dava dışı şirketin uğradığı 196.606.88 TL zarardan sorumlu olduğu, " kanaati bildirilmiştir.
Dosya kapsamı, tanık beyanları ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirilmiştir.
Bilirkişi kök raporunda; davacının davalı şirkete 01.12.2015 tarihinde ortak olarak girdiği, davalıların sadakat yükümlülüklerine ve rekabet yasağına aykırı eylem ve işlemleri ve diğer tüm iddia ve taleplerinin davalı şirkete ortak olduğu tarihten önceki döneme ait olduğu, davacının şirkete ortak olurken basiretli bir işadamı gibi davranarak gerekli incelemeleri yapması ve buna göre şirkete ortak olup olmamaya karar vermesi gerektiği, kendi ortak olduğu tarihten sonraki yapılan iş ve işlemlerden de kendisinin münferiden yetkili olarak sorumlu olduğu sonuç ve kanaati bildirilmişse de, davacının sonradan ortak olmakla, daha önce yapılan tüm işlemlere muvafakat gösterdiği, aykırılıklarını ve yöneticilerin sorumluluklarını ileri süremeyeceği sonucuna varmak mümkün değildir. Yöneticilerin zamanaşımı süreleri içerisinde olmak kaydıyla her türlü iş ve eylemlerinden sorumlulukları şirketçe ve sonradan ortak olduklarına bakılmaksızın şirket ortaklarınca ileri sürülebilmektedir. Bu nedenle mahkememizce kök rapora itibar edilmeyerek incelenmesi gereken hususlan tek tek sayılarak ek rapor aldırılmış ve uyuşmazlık bu ek raporlar kapsamında değerlendirilmiştir.
Davalılardan ... 30.12.2012 tarihinden bu yana ik defa hisse devralmak süretiyle şirket ortağı olduğu, fakat şirketi temsil ve ilzama yetkili kılınmaması nedeniyle yönetici olmadığı, dolayısıyla yöneticinin sorumluluğu kapsamında kendisine başvurulmasının mümkün bulunmadığı anlaşılmakla bu davalı yönünden açılan davanını reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı ... şirketin 18.03.2011 tarihindeki kuruluşu ile birlikte ortak olmamakla birlikte dışarıdan 10 yıllığına münferiden yetkili müdür olarak atanmış olup yöneticinin sorumluluğu kapsamında sorumludur. Bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere; Tarafların ortak oldukları ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'nin, davalı ...'ün tek sahibi olduğu ... Ulaşım Ltd. Şti. 'ne olan borçlarının kaynağının ... Ulaşım Ltd. Şti.'nin ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'ne düzenlediği faturalar olduğu, bu faturaların 196.606,88 TL'lik kısmının gerçek bir alacak borç ilişkisine ilişkin olmadığı, ... Ulaşım Ltd. Şti. tarafından ... Ray Sistemleri Ltd. Şti. adına düzenlenen faturalardan, 54.711,88 TL tutarındaki 12. kg LPG faturalarının, 71.803,00 TL tutarındaki demirbaş geri satışına ilişkin faturaların, 70.092,00 TL tutarındaki kira bedeli faturasının gerçek bir satış ve kiralama işine ait olmadığı ve bu nedenlerde ... Ray Sistemleri Ltd. Şti.'nin 196.606,88 TL zarara uğradığı, bilirkişi raporundaki bu tespitlerin davacı tanık beyanları ile de desteklendiği, yine zarara konu faturaların, mevcut şirket yöneticisi iken davalı ...'ün tek başına kurduğu ... Ulaşım Ltd Şti'nce düzenlenen faturalar olması ve dayanağının ortaya konulamamasının da bilirkişi raporundaki tespitleri desteklediği nazara alındığında ıslah edilen bu miktar üzerinden davanın ispatlandığı anlaşılmakla davalı ... yönünden davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davalı ... yönünden açılan davanın reddine,
Davalı ... yönünden açılan davanın kabulü ile; 196.606,88-TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den alınarak zarara uğratılan ... Ray sistemleri San. Tic. Ltd. Şti.'ye verilmesine,
2-Alınması gereken 13.430,21 TL karar harcının 85,39 TL peşin harç ve 3.300,00 TL ıslah harcından mahsubu ile bakiye 10.044,82 TL 'nin davalı ...'den tahsili ile hazineye irad kaydedilmesine,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 22.212,48 TL vekalet ücretinin davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı ... yönünden davalının yönetici olmaması nedeniyle sıfat yokluğundan davanın reddedildiği anlaşılmakla ve davalı kendisini son celse sunulan vekaletname ile vekil ile temsil ettirdiğinden, yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 4.080,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'e verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL başvurma harcı, 85,39 TL peşin harç ve 3.300,00 TL ıslah harcının davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 3.366,30 TL yargılama giderinin davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Kullanılmayan yargılama gider avansı konusunda HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra karar verilmesine,
Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/09/2021 12:37
Başkan ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Katip ...
e-imzalıdır.