T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/644 Esas
KARAR NO: 2021/366
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/10/2014
KARAR TARİHİ: 06/04/2021
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 06/05/2021
Davacı vekili tarafından açılan Tazminat davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesine vermiş olduğu dava dilekçesi ile; davalı şirketin 27.04.2007 tarihli satış protokolü sonrasında Finansal Kiralama yolu ile müvekkili şirketin ... A.Ş.’ne sattığı 5 adet ...marka yuvarlak örgü makinasının ayıplı olduğu savıyla müvekkili aleyhine dava açtığı, açılan dava neticesinde İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas, .... Karar sayılı karan uyarınca söz konusu 5 adet ...marka yuvarlak örgü makinasının aynen müvekkiline iadesine karar verildiği; davalı tarafından Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasından takibe konulan ilam üzerine makine bedelleri dahil tüm dosya borcunun müvekkiline ödendiği; mahkeme ilamına göre davah tarafından makinalann aynen müvekkiline iadesi gerekiyorsa da müvekkiline iade edilmediği; makinalann mevcut durumlarının tespiti için Bakırköy ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş dosyasından 15.08.2014 tarihinde .... merkez binasına delil tepbitine gidildiği ve 28.08.2014 tarihli Bilirkişi Raporuna göre, 5 adet makinanın davah ... Ltd. Şti.nin bahçesinde, üzeri naylon ile örtülü tutulduğu, makinalann, yağmur, nem, rüzgar, vb. olumsuz hava koşullanna karşı korunmadığı; 2 adet ... ve 3 adet ... model ...marka yuvarlak örgü makinasının bir kısım parçalanmn eksik olduğu, sökülmüş-ahnmış olduğu, bir kısım parçalarının kınlmış olduğu, bir kısım parçalarının da kullanılamaz derecede oksitlenmiş olduğu, bu makinalann onanlarak bakımının ve temziliğinin yapılması, eksik ve kullanılamayan parçalarının yenilenmesi vs. için gerekli olan işçilik ve parça bedelinin ortalama KDV hariç 254.112,00 TL olduğu, bu onanm için yaklaşık 60 günlük bir süre gerektiğinin tespit edildiği; davalının bu makinalan bahçede tutmasıyla makinalann ekonomik değerlerini yitirmelerine neden olduğu; bu haliyle makinalann müvekkili tarafından alınıp başkaca bir yere satılmasının mümkün olmadığının; bu bedelin ödenmesi için davalıya ihtarname gönderildiği; ödemenin yapılmadığı, makinaları uhdesinde bulundurduğu, sonuç olarak fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere; davalının fiilleri neticesinde iadeye konu makinalarda oluşan 254.112,00 TL zarar ile makinalann eski haline getirilmesi için geçecek sürede oluşacak kaybın davalıdan dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte tazminini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesine vermiş olduğu cevap dilekçesi ile; yetki itirazında ve zamanaşımı itirazında bulunulduğu; makinalann daha önce alt depoda muhafaza edildiği ancak alınacağı belirtildiğinde su ve hava geçirmez brandalarla koruma altına alınıp öyle raporda bahsi geçen yere konulduğu; söz konusu makinalann 8 senedir çalıştınlmadığı, oksitlenmenin kaçınılmaz olduğu; söz konusu makinalann müvekkili firmaca satın alındığı tarihten bu yana hiç çahştınlamadığı; makinalar davacı tarafça hangi parçalar ile teslim edilmiş ise mevcut durumlannın aynı olduğu eksik olduğu söylenen malzemelerin kutu içinde müvekkilinin deposunda bulunduğu; müvekkilince ayıp ihbarının yapılıp alınması için ihtar çekildiği buna rağmen alınmadığı; hatta bu yüzden müvekkilinin deposunu yeterli şekilde kullanamadığı, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dosya İstanbul .. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı yetkisizlik kararı ile mahkememize gönderilmiştir.
Yapılan yargılama sonucu dosya Mahkememizce kül olarak değerlendirildiğinde; dava hukuki niteliği itibariyle tazminat davası olup, dosyada deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, makine mühendisi bilirkişinin 06/02/2018 havale tarihli raporunda; ........Makinelerin uzun stire uygunsuz dış hava şartlarında beklemesi, yer değiştirme İşleminden dolayı hassas örgü üniteleri, renk değiştirme ve seçim sistemlerinin paslanmış ve kullanılamaz derecede hasar gördüğünün tespit edildiği, makinelerin bu haliyle ekonomik değerini kaybettiği kanaatine varıldığı, makinelerin tamiri yapılabilecekse de, yaklaşık 11 yıl önce üretimi durmuş olan makinaların onan mı için gerekli olan yedek parçaların orijinallerinin piyasada bulunmamasından dolayı bunları fiyatlandırma olanağı bulunmadığı açıklanmış, İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesince alınan ve mahkememizce alınan bilirkişi raporları arasında çelişki olduğundan çelişkinin giderilmesi için dosyanın yeni seçilecek 3 lü bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyetinin 21/09/2018 havale tarihli raporunda; .......Dosya içeriğindeki tespite göre; onarım bedelleri ise yaklaşık KDV hariç 254.112,00 TL tutmakta olduğu, detaylı onanma girildiğinde, makinalann korozyona (paslanma) uğramış olma nedeniyle bu miktarın daha da artabileceği, ayrıca bu makinalann onarımlan; makine imalatçısının artık bu makinaları imal etmemesi, servislerinin olmaması, parçalan nın bulunma zorluğu hatta belki yeniden özel siparişle imalat veya uyarlanması ve onarılabilirse gene de sık arıza yapabilecekleri göz önüne alınacak olursa onanm cihetine gidilmesi ekonomik ve verimli olmayacağı, makinalar bu haliyle hurda durumunda olduğu (“ayıplı” olmalan ötesinde muhafaza şartlan nedeniyle de pert), bu makinalann 2014 yılındaki rayiçleri (bakımlı, aşağıdaki özellikleri ve çalışıyor olmalan halinde), ...S6C 6 Renk Ringe! Suprem 30", E24,42 Sistem: 15.000,00’er USD, SSangYong S6C 6 Renk Ringel Suprem 30", E26, 42 Sistem: 20.000,OO’şer USD böylece toplamları: 2 x 15.000,00 USD + 3 x 20.000,00 USD = 90.000,00 USD olabileceği (13.10.2014 dava tarihi itibariyle, TCMB Efektif Satış değerlerine göre 204.984,00 TL “İkiYüzDörtBin DokuzYüzSeksenDört TL) kanısına varıldığı açıklanmış, davalı vekili rapora itiraz ederek, yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınması talebinde bulunmuş, bilirkişi heyetine hukukçu bilirkişi de eklenerek bilirkişi heyetinden ek rapor alınmış, bilirkişi heyetinin 16/07/2020 havale tarihli ek raporunda; .......Bu makinalann açık ortamda muhafaza edilmeleri (üzerleri istendiği kadar branda, su geçirmez plastik örtü ile sarılmış olsun) nedeniyle korozyona (paslanma) uğradıkları sabittir (fotoğraflarda da görülmektedir). Bu nedenle yuvarlak örgü Makinalann kovan gibi akşamlan çok küçük çaplı iğnelerle çalışmalan sebebiyle hassasiyeti kaybetmesi durumunda kovan parçalarının da değişimini gerektirebilecektir, Makinalann 2007 yılından bu yana imalatlarının olmaması sebebiyle servis ve yedek parça (standart olanlar dışında) temini mümkün olmaması söz konusu parçaların elde edilmesi ve/veya imal edilip uyarlanması daha da pahalıya yol açabilecektir. Bu makinalann davalı tarafından açık ortama taşınması/burada bekletilmesi nedeniyle pert hale gelmiş olduğu sabittir.
Bilindiği üzere, ayıp “satılan bir malda, bir eserde, bir hizmette sözleşme ve yasa hükümlerine göre normal olarak bulunması gereken niteliklerin bulunmaması, bulunmaması gereken bozuklukların veya eksikliklerin de bulunmasıdır.’1. Burada satıcı TBK 219. maddeye göre, malın değerini veya odan beklenen faydalan ortadan kaldıran veya azaltan ayıplardan sorumlu tutulmaktadır. TBK 222. maddeye göre, ayıbın varlığını bilmeden satın alan alıcının satıcıyı sorumlu tutması mümkündür. Ayrıca alıcının basit bir gözden geçirme ile görebileceği ayıplardan da satıcıyı (aralannda özel bir anlaşma yoksa) sorumlu tutabilmesi imkanı elinden alınmıştır.
Ayıpları, derhal görülebilecek açık ayıplar ve meydana çıkması kullanım veya özel incelemeye gerek duyan gizli ayıplar olmak üzere ikiye ayırabiliriz. Açık ayıplar, “Olağan bir gözden geçirme yolu ile anlaşılabildiğinden, satın alanın ayıbı satıcıya uygun bir süre içinde (derhal) bildirme yükümlülüğü bulunmaktadır. Aksi takdirde ayıplı malı kabul etmiş sayılır.
Buna karşılık gizli ayıplar, daha sonra anlaşılabileceğinden, bunların satıcıya ayıbın anlaşılmasından sonra hemen bildirilmesi gerekir.
Kanun maddelerinde, ayıp bildiriminin ne zaman yapılması gerektiği yukarıda açıklandığı gibi yapıldıktan sonra, bir de zamanaşımı süresi belirtilmiştir. TBK 231. maddeye göre satılanın alıcıya devrinden 2 yıl geçince ayıptan doğan sorumluluk nedeniyle dava açma hakkı ortadan kalkmaktadır. Ancak satıcının ağır kusuru varsa bu zamanaşımı süresi uygulanmayacaktır. Aynı doğrultuda Garanti Belgesi Uygulama Esaslarına dair Yönetmeliğe göre de teslim tarihinden itibaren 2 yıllık süre dikkate alınacaktır.
Yukarıda kısaca anılan nedenlerle, olayda ayıp kavramının oluştuğu, teknik sonuçlarda bir değişiklik olmadığı kanaatine ulaşılmıştır. Makinalann mevcut hale gelmesinde (Makinaların davalı tarafından açık ortama taşınması ve burada bekletilmesi nedeniyle pert hale gelmiş olması nedeniyle) davalının % 100 oranında kusurlu olduğu açıklanmış, İstanbul ... ATM nin ... esas sayılı dosyasında davaya konu 5 adet örgü makinesinin müvekkiline aynen iadesine karar verildiği ve makine bedellerinin davalıya ödendiği, ancak makinelerin davalının bahçesinde iyi korunmadığı, parçalarının eksik olduğundan eski haline getirilmesi için 254.112 TL maliyet gerektirdiği, davacı vekilince açıklanmış, yapılan incelemede makinelerin onarım bedellerinin 254.112 TL tuttuğu, ancak makinelerin imal edilmemesi, servislerinin olmaması, parçaların bulunma zorunluluğu gibi hususlar göz önüne alındığında onarım cihetine gidilmesinin ekonomik ve verimli olmayacağı, makinelerin açık ortama taşınması ve burada bekletilmesi nedeniyle pert haline gelmesinden davalının %100 oranında kusurlu olduğu, anlaşıldığından davacı vekili de 254.112 TL nin tahsilini davalıdan talep ettiğinden davacı tarafından ispatlanan davanın kabulüne karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekilinin davalı aleyhine açmış olduğu alacak davasının KABULÜ ile, 254.112 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacı lehine takdir edilen 26.237,84.-TL vekalet ücreti ile davacının yaptığı 9.953,47.-TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 17.358,39.-TL karar harcından peşin alınan 4.339,60.-TL, tamamlama harcı 258,77 TL olmak üzere toplam 4.598,37.-TL harcın mahsubu ile bakiye 12.760,02.-TL harcın davalıdan alınıp hazineye gelir kaydına,
4-Kalan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak)Davacı vekili Av. ..., Davalı vekili Av. ... yüzüne karşı verilen karar, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.06/04/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır.
Hakim ...
¸e-imzalıdır.
Davacı Yargılama Giderleri
4.368,60.-TL İlk masraf
258,77.-TL Tamamlama harcı
5.050,00.-TL Bilirkişi ücreti
+ 276,10.-TL Yargılama gideri
9.953,47.-TL