T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
ESAS NO: 2019/301 Esas
KARAR NO: 2022/642
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/03/2017
KARAR TARİHİ: 16/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin 13/11/2015 ila 13/11/2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ..... nolu işyerim paket poliçesi ile sigortaladığı dava dışı ..... Ayakkabı San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından iş yeri olarak kullanılan .... Sitesi ... blok daire no:8 Başakşehir/İstanbul adresinde 30/05/2016 tarihinde gerçekleşen hırsızlık olayında, toplam 6.873,73-TL tutarında emtia çalındığı ve sigorta poliçesine istinaden ilgili hasar bedelinin davacı firma tarafından sigortalı firmaya 29/06/2016 tarihinde ödendiği, davalı kooperatifin, sitenin yönetim işlerini de yürütmekte olduğu için site içerisinde bulunan tüm işyerlerinin güvenliğinden 1. derecede sorumlu olduğu ve bu nedenle güvenlik aidatı da toplamakta olduğu ve davalı kooperatif site yönetiminin güvenlik hizmetinin yerine getirilmesi amacıyla bir güvenlik şirketi ile anlaşma yapmış olduğu, site yönetimi tarafından seçilen güvenlik şirketinin seçilmesinden ve denetlenmesinden sorumlu olduğundan, .... Ayakkabı ve Yan Sanayi İşletme Kooperatifi aleyhine başlatılan Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız itirazın iptali ile takibin devamına, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesi dava ve talep olunmuştur.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu, söz konusu kooperatifte güvenlik aidatı diye bir aidatın ödenmediğini, söz konusu hırsızlık fiilinin işlenmiş olmasında kooperatifin sorumlu olmadığını, özel güvenlikçilerin, kanun gereği silah taşımadığını, kimlik soramaz olduğunu, arama yapamayacaklarını, Polis ve Jandarma gibi yetkileri olmadığını, özel güvenlik personelinin kooperatif personeli de olmadığını, husumet itirazında bulunduklarını, davanın İçişleri Bakanlığı ile güvenlik şirketine ihbarını talep ettiklerini, bu sebeple davanın reddini, dava masrafları ile avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Küçükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesinin .. Esas ... Karar sayılı kararında; 1163 sayılı Kooperatif Kanunu 99. maddesine göre bu kanundan doğan hukuk davalarının tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari dava sayılacağı, taraflar arasındaki işin ticari nitelikte olduğundan bahisle dava dosyası Mahkememize gönderilmiştir.
Yapılan yargılamada taraf teşkili sağlanmış, Küçükçekmece ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış, Başakşehir Tapu Müdürlüğünden davalı kooperatifin tapu kaydı, .... İlçe Emniyet Müdürlüğünden ..... sayılı tahkikat evrakı, ... İlçe Emniyet Müdürlüğünden .... Güvenlik Koruma ve Eğitim Hizmetleri A.Ş.'ye ilişkin tutulan tutanak, İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünden ... Güvenlik Koruma ve Eğitim Hizmetleri A.Ş.'nin sicil kayıtları getirtilmiş, bilirkişi raporu alınmıştır.
Tanık ..., "ben davalı kooperatifte taşeron şirketin güvenlik amiri olarak çalışıyorum, olay tarihinde de güvenlik amiri olarak çalışıyordum, tam saatini hatırlamıyorum 19:30-20:00 sularıydı kooperatifimizin bulunduğu yerde iş yeri olan ... firmasının alarmları çaldı, çalma bulunduğumuz yerdeki sisteme geldi, derhal en yakındaki bir güvenlik elemanını uzman deriye yönlendirdim, güvenlik elemanının bulunduğu yer uzman deriye yakın bir yerdi bir iki dakika içinde olay yerine vardı, bana geri dönüş yaptı, kepenk kilitlerinin kırılmış olduğunu söyledi, ben de olay yerine hemen gittim, kepenk kilitlerinin kırık kapının açık olduğunu gördüm, polise ve firma sahibine durumu bildirdim, bir süre sonra firma sahibi geldi, yaptığı kontrolde birşeyinin alınmadığını söyledi, sonra tam hatırladığım kadarıyla en fazla yarım saat içinde yaptığı kontrolde kameraların bağlı olduğu cihazın çalınmış olduğunu söyledi, hava kararmıştı, nöbet değişimi yapılmıştı güvenlik görevliside zaten aynı blokta idi, alarm ile beraber kısa sürede olay yerine ulaştı. " şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama süreci ve değerlendirmede; dava, sigorta poliçesi kapsamında ödenen hasar bedelinin davalıdan rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Küçükçekmece ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takip dosyasının yapılan incelemesinde, alacaklısının dosyamız davacısı olduğu, borçlularının dosyamız davalısı ile ihbar olunan .... Güvenlik Koruma ve Eğitim Hizmetleri A.Ş. olduğu, 6.873,73-TL asıl alacak ve 91,52-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 6.965,25-TL alacak yönünden ilamsız takip yapıldığı, takibin dayanağının işyerim paket poliçesine dayalı yapılan hasar rücu bedeli olduğu, davalının takibe 05/09/2016 tarihinde itiraz ettiği, davacının davalı tarafından icra takip dosyasına yapılan itirazın iptali için 27/03/2017 tarihinde süresi içerisinde dava açtığı anlaşılmıştır.
Davacı sigorta şirketi tarafından olay tarihinde davalı Kooperatif'e ait sitede işletme faaliyetinde bulunan dava dışı ..... Ayakkabı San ve Tic Ltd Şti adına 13/11/2015-13/11/2016 tarihleri arasını içeren ... nolu işyerim paket poliçesi düzenlendiği dosya arasında bulunan poliçeden anlaşılmaktadır.
Dava dışı sigortalı firma tarafından işyeri olarak kullanılan yerde, 30/05/2016 tarihinde gerçekleşen hırsızlık olayı sonucu ortaya çıkan hasar nedeniyle davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına 6.873,73-TL ödeme yapıldığına ilişkin dosya arasında dekont örneği bulunmaktadır.
TTK'nin 1472/1 maddesinde, sigortacının, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçeceği, sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hakkın, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal edeceği, sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacının, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebileceği hüküm altına alınmıştır.
Dosya arasında bulunan hırsızlık ekspertiz raporuna göre, toplam hasar tutarının 8.491,81-TL olduğu, olayda bilgisayar, kamera kayıt cihazı ve 2 koli keçi derisinin çalındığı, işyerinin demir doğrama giriş kapısının asma kilitlerinin kesildiği, kapının zorlanmış, kapı profillerinde ezilme ve yamulmaların olduğu, çalındığı beyan edilen kayıt cihazı ve bilgisayara ait masanın boş, kabloların da ucu açıkta ve boşta olduğu, alarm sistemi dış panelinin de kırılmış olduğu, poliçede geçen 991.435,62-TL değerindeki emtia sigorta bedelinin değerine uygun olduğu saptanmış, hasarın poliçe kapsamında yer alan hırsızlık nedeni ile binaya verilen zararın muhteviyat sigorta bedelinin %5'i oranında kapı kilitleri yönünden 72,88-TL hasar tutarı, emtia hasar tutarının 6.800,85-TL olabileceği belirtilmiş, teminat dışı hasar tutarının da 1.618,09-TL olabileceği belirtilmiştir.
Kooperatif Ana Sözleşmesi'nin 6/2-7 maddesinde, kooperatifin, sitenin güvenlik, bakım, temizlik ve çevre düzenlemesi gibi sitenin geliştirilmesini ve güzelleştirilmesini sağlayan hizmetleri yapacağı veya bu hizmetleri üçüncü kişi ve firmalara ihale edeceği hüküm altına alınmıştır.
Kooperatif Site Yönetim Planı'nın Site Yönetim Kurulu bölümünde yönetim kurulunun sorumluluğu ve görevleri başlığı altında 13/ı maddesi hükmünde, yönetim kurulunun sitede, haberleşme, ulaşım, alışveriş, güvenlik, temizlik gibi hizmetlerin yürütülmesini organize edeceği ve denetleyeceği, site içinde ve dışında kalan yeşil alanları, spor alanları, çocuk bahçeleri ve benzer tesislerin yapım, onarım, güvenlik ve işletme hizmetlerini yürüteceği, dilerse bu işlerin yürütülmesi için servis veya işletme şirketleri ile sözleşme yapabileceği ifade edilmiştir.
Dosya arasında bulunan sözleşmeye göre, davalı Kooperatif ile ihbar olunan firma arasında, özel güvenlik ve koruma hizmetleri konusunda sitenin güvenliği için sözleşmesi düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Yukarıda yer alan hükümler göz önüne alındığında, sitenin güvenliğinden davalı Kooperatif'in sorumlu olduğu sonucuna varılmaktadır.
Bilirkişi raporunda, ihbar olunan güvenlik şirketinin görevlendirdiği personelin gereken asgari duyarlılıkta bulunmadığı, işveren davalı Kooperatif'e işle ilgili herhangi bir öneri sunulmadığı ve muhtemel riskler konusunda analiz yapılmadığı, personel yetersizliğine ilişkin rapor sunmadığı saptaması yapılarak, ihbar olunan güvenlik şirketinin hırsızlık girişimlerine karşı tüm önlemleri almak ve etkisiz kılmakla, hırsızlık girişimlerini azaltıcı şekilde işyeri sahipleri ile etkin koordinasyon kurmakla görevli olduğu, bütün bunların üstlenilen işin doğasının zorunlu gerekleri kapsamında kaldığı, bu bağlamda belgelendirilmiş herhangi bir etkili eşgüdüm faaliyeti ya da girişimi bulunmadığı, davalı Kooperatif yönünden alınması gereken tedbirler bağlamında önemli güvenlik zafiyeti bulunduğu, beşeri tedbirlerin yeterli olmadığı, diğer tedbirlerin de yetersiz olduğu, öte yandan güvenlik hizmeti satın alınan ihbar olunan güvenlik şirketinin hizmet gereklerini yerine getirip getirmediği yönünde denetlenmediği ve uyarılmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde davalı Kooperatif ile ihbar olunan güvenlik şirketinin hırsızlık olayının gerçekleşmesinde kusurlu oldukları değerlendirilmiştir. Bilirkişi raporundaki kusura yönelik değerlendirme gerekçeli, teknik hususları içeren ve işin özelliğine göre yapılmakla uygun bulunmuş, kusur yönünden esasa etkili kanıt olarak değerlendirilmiştir.
Davalı Kooperatif işveren olup, kendi kusurlu eylemi yanında, ihbar olunan güvenlik şirketinin işin görülmesi sırasında ortaya çıkan zarar nedeniyle kusurundan da sorumlu olacaktır. Bu nedenle davalı vekilinin husumet itirazı yerinde görülmemiştir. Davalı Kooperatif ile ihbar olunan güvenlik şirketinin kusur durumları birbirleriyle olan iç ilişkiye yönelik olup, TBK'nin 61. maddesine göre, birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanacağından, gerçekleşen hırsızlık olayı nedeniyle davalı Kooperatif sorumludur.
Somut uyuşmazlıkta, rücu şartlarının gerçekleştiği ve dava dışı sigortalı tarafından kendisine ödenen tutar oranında davacı sigorta şirketine hasar nedeniyle ortaya çıkan talep ve dava hakkı geçeceğinden, davacı sigorta şirketinin bu nedenle ödemek zorunda kaldığı miktar kadar 29/06/2016 ödeme tarihinden (23/08/2016 takip tarihine kadar(6.873,73 x 54 x 9 / 100 x 365) 91,52-TL) itibaren faiziyle davalıdan talepte bulunabileceği sonucuna varılmıştır. Bilirkişi raporu, zarar konusunda ekspertiz bulguları yerinde bulmakla zarar miktarını 6,657,59-TL olarak hesaplamış, davacı tarafça bu tutara itiraz edilmediğinden, bu tutar yönünden davalının kazanılmış hakkı ortaya çıkmıştır. Poliçe ile binada hırsızlık halinde hırsızlık nedeniyle binaya verilecek zararlar toplam sigorta bedelinin %5'ine kadar, poliçede bina teminatı yok ise, binaya verilecek zararlar muhteviyat sigorta bedelinin %5'ine kadar hırsızlık sigortası genel şartları çerçevesinde teminat kapsamına alındığından, kapı kilitlerine verilen zarar hasar tutarına dahil edilmiş, ancak buna karşın bilirkişi ek raporuyla belirlenen emtia zararından %5 indirim yapılması yerinde bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davalının Küçükçekmece .... İcra Dairesinin .... Esas sayılı icra takip dosyasına itirazının 6.657,59-TL asıl alacak ve 91,52-TL işlemiş faiz yönünden iptali ile takibe asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanarak davalı yönünden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 461,03-TL karar harcından peşin alınan 84,15-TL peşin harcın indirilmesiyle geriye kalan 376,88-TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 84,15-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 31,40-TL başvurma harcı, 4,60-TL vekalet harcı, 7,25-TL vekalet pulu, 2.900,00-TL bilirkişi ücreti, 332,50-TL posta ve davetiye gideri olmak üzere toplam 3.275,75-TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre 3.174,10-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan 5,20-TL vekalet harcı, 7,25-TL vekalet pulu, 40,00-TL posta ve davetiye gideri, 40,00-TL tanıklık ücreti olmak üzere toplam 92,45-TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre 2,87-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı kendisini davada vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı kendisini davada vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 216,14-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan avansların karar kesinleştikten sonra yatıran tarafa iadesine,
Dair, dava değeri itibariyle kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/06/2022
Katip ....
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır