T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/448 Esas
KARAR NO: 2022/538
DAVA TARİHİ: 20/06/2019
KARAR TARİHİ: 24/05/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 17/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin hava perdesi üretimi yaptığını, 29/12/2018 tarihinde hırsız girmiş ve para kasasını patlatarak, içinde bulunan 4.000,00 TL ile birlikte 400 USD civarında parayı, 5 adet imzalı müşteri çeki ve 34 adet boş çek yaprağını çaldığını, hırsızlık olayına ilişkin ifade verildiğini, Büyükçekmece CBS'ye başvurulduğunu, ..... soruşturma numaralı dosyası ile devam ettiğini, çalınan boş çeklerden olan işbu dava konusu ...bankası, ... Şubesi ... hesap numaralı, .... seri numaralı davacı şirket çeki üçüncü kişiler tarafından doldurularak sahte imza ile kullanıldığını dava konusu haksız durum sebebiyle müvekkilinin telfaisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağını belirterek davacı vekili davanın kabulü ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
CEVAP;Davalı ..... Makina Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili olduğu şirketin dava konusu çeki diğer davalı .....'tan yaptığı ticari işler münasebetiyle yaptığını, çek ile ödeme yapıldıysa da daha sonradan ödemeyi müvekkiline yaptığını çek ..... 'a geri verildiğini, çekin müvekkilinde olmadığını belirterek davalı vekili davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
CEVAP;Davalı ..... Mühendislik San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Arabulucu şartı yerine getirilmediğini, menfi tespit davası ile çekin iptali davası birbirinden farklı olduğunu aynı davada her iki talepte bulunulması mümkün olmadığını, müvekkili yönünden husumet yokluğundan davanın reddi gerektiğini, müvekkiline ciro edilen çekin çalıntı olduğunu anlamasının mümkün olmadığını, ciro eden ..... Alkollü İçecekler A.Ş. Arasında ticari ilişki mevcut olduğunu, çekin ödeme günü geldiğinde, ..... tarafından ödemenin yapılmasının müvekkilinden talep edildiğini 12.500,00 TL olmak üzere çek bedelinin ödendiğini, ödemen sonra da çek aslı müvekkili şirkete verildiğini, çek aslının müvekkil şirkette bulunduğunu belirterek davalı vekili davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
CEVAP;Davalı ..... Alkollü İçecekler ve Ticaret A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu çek ticari münasebetleri sebebiyle müvekkillerin elinde bir dönem bulunsa da halihazırda elinde bulunmadığını, çek ile herhangi bir ilişkisi kalmadığını belirterek davalı vekili davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
İş bu dava icra takibinden önce imza sahteliğine dayalı açılan menfi tespit davasıdır.
Menfi tespit davası, 2004 sayılı İcra ve İflâs Kanunu’nun (İİK) 72. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında ya da icra takibinden sonra borçlu bulunmadığını ispat için menfi tespit davası açabilir. Bu dava maddi hukuk ve usul hukuku bakımından genel hükümlere dayalıdır ve normal bir hukuk davası olarak açılır.
Bir adi senedin kendisi tarafından vücuda getirildiği iddia edilen kişi, kendisine karşı adi senede dayanarak dava açılmasını bekleyebilir ve bu davada, senet altındaki imzayı inkar etmekle yetinebilir. Bununla birlikte bir adi senedin kendisi tarafından vücuda getirildiği iddia edilen kişi (borçlu), bu adi senede dayanarak dava açılmasını beklemeden imzanın kendisine ait olmadığının ya da senedin sahte olduğunun tespiti için ayrı bir sahtelik davası da açabilir (HMUK m.314, HMK m.208/3). Bu sahtelik davası, hukuki niteliği bakımından bir menfi tespit davasıdır.
Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıya ait olmakla; adi senetteki imzanın inkar edilmesi halinde mahkemenin imzanın sahte olup olmadığı konusunda kendiliğinden araştırma yapması gerekir.
Davacı taraf iş yerinde gerçekleşen hırsızlık sebebi ile boş çeklerinin çalındığını,olaya ilişkin soruşturma başlatıldığını, ve de dava konusu ... Bankası ... Şubesine ait ... seri numaralı 25.000,00 TL bedelli çekteki imzanın tarafına ait olmadığı sebebi ile iş bu çekten kaynaklı menfi tespit istemli iş bu davayı açmıştır.
Dosya arasında yer alan çek görüntüsü incelendiğinde ,keşidecisinin davacı olduğu,davalı .... TAŞIMACILIK İNŞAAT MADEN ANONİM ŞİRKETİ lehine düzenlendiği,sırasıyla davalı ... ,..... ,..... ALKOLLÜ İÇECEKLER VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ, ..... MÜHENDİSLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ, ....
,..... MAKİNA SAN.VE TİC.AŞ. 'cirolandığı anlaşılmıştır.
Davalı ..... MAKİNA SAN.VE TİC.AŞ. Tarafından bankaya ibraz edilen çek iade edilmiş , ..... MÜHENDİSLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ 'nin cevap dilekçesi ile çekin uhdelerinde olduğunu bildirmiştir.
Davacı şirketin yetkili temsilcisi ... olup ,imza inkarı yönünden araştırma yapılması gerekmekle olup çek aslını dosyaya ibraz etmesi için davalı ..... MÜHENDİSLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ 'ye "tebliğden itibaren 1 haftalık kesin süre içerisindeçe aslını dosyaya ibraz etmesi ibraz edilmez ise davacının imza inkarına yönelik iddiasının tarafınıza yönelik olmak üzere kabul edileceği " ihtaratını içerir davetiye tebliğ edilmesine rağmen çek aslı dosyay sunulmamıştır.
Davacı taraf iş bu davalı açısından davasını ispat etmiş sayılacağından davalı ..... MÜHENDİSLİK SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ 'ye karşı açılan davanın kabulüne ,menfi tespiti istenilen çek aslına ulaşılamadığı böylelikle imza incelemesi yapılamadığı anlaşılmakla diğer davalılara karşı açılan davanın ispatlanamadığından reddi ile koşulları oluşmadığından kötü niyet tazminatı talebinin de reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM;Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE,
2-Davalı ..... Mühendislik San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ye açılan davanın kabulü ile ... Bankası ... Şubesine ait .... seri numaralı 25.000,00 TL bedelli çekten kaynaklı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,
3-Diğer davalılara karşı açılan davanın reddine,
4-Davacı tarafın kötüniyet tazminatı talebinin reddine,
5-492 Sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 1.707,75 TL karar harcından peşin alınan 853,88- TL harcın mahsubu ile 853,87- TL bakiye harcın davalı ..... Mühendislik San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye irad kaydına,
6-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 98,80 TL başvurma harcı, 853,88- TL peşin harç, 6,40 TL vekalet harcı olmak üzere 959,08-TL toplam harç nedeniyle yargılama giderinin davalı ..... Mühendislik San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
7-6100 sayılı HMK'nın 326/2 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan toplam 487,80- TL yargılama giderinin davalı ..... Mühendislik San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 5.100,00 TL- vekalet ücretinin davalı ..... Mühendislik San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacıya verilmesine,
9-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 5.100,00 TL- vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılar ....., ..... Alkollü İçecekler ve Tic. A.Ş., ..... ve ..... Makina San. ve Tic. A.Ş. verilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı şirket temsilcisinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/05/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır