T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/654 Esas
KARAR NO: 2022/312
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/09/2019
KARAR TARİHİ: 22/03/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :21/04/2022
Davacı vekili tarafından açılan menfi tespit davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... tarafından, müvekkilleri hakkında Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, icra takibine konu çek müvekkil şirketin keşidecisi olduğu ... Bankası A:Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu 21.05.2019 keşide tarihli 144.000,00 TL bedelli çek olup, İş bu çek müvekkil şirketten dolandırıcılık sureti ile alınmış olduğunu, diğer müvekkili ... ise iş bu çeke aval veren sıfatı ile imza attığını, Neria İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti'nin arsa sahibi ve müteahhidi olduğu ... İli, .... İlçesi, ... Mah, ... Ada, ... Parsel'de kayıtlı gayrimenkule ilişkin olarak Esenyurt Belediye Başkanlığı nezdinde yapılacak imar işlemleri ve inşaatın ruhsata bağlanması, gerek halinde emsal transferi işlemler için arsa alımı ve diğer tüm işlemlere ilişkin olarak, davalılardan ... ve yetkilisi bulunduğu ... Mimarlık Müh. İnş. Taah. Turz. San. Tic. Ltd. Şti ile 09.04.2017 tarihli " İmar Yapı Ruhsatı Danışmanlığı Hizmet Sözleşmesi” imzalandığını, İş bu sözleşme gereğince davalı ...'ye 6.000.000 TL bedel ödeneceği hususunda anlaşıldığını, sözleşmenin ifa süresi olarak ise 60 gün belirlendiğini, davalı yan sözleşme gereği edimlerinin hiçbirini ifa etmediğini, sözleşme süresine de Uymadığını, ancak müvekkil şirket yetkilisini sürekli olarak ödeme yapılması halinde işin hemen tamamlanacağı yönünde ki asılsız beyanları ile ikna ettiğini ve müvekkil şirketin yetkilisinden sürekli olarak müvekkiline ait gayrimenkulleri ve çekleri aldığını, karşı taraf ...nin müvekkillerini dolandırdığını, sözleşme karşılığında almış olduğu çeklere ve taşınmazlara karşılık olarak sözleşme edimlerini ifa etmediğini, tamamı ile uydurma beyanlar ile 1 adet taşınmazı ühdesinde tuttuğunu, müvekkiline ait çekleri iade etmediğini, müvekkil şirketin çeklerinin yazdırılması endişesi ile milyonlarca TL çeki ödemek zorunda kaldığını ancak 3 adet çeki mali durumu İmkân vermediği üzere ödeyemediğini, müvekkil şirketine ait 3 adet çekten biri İcra takibi konusu bu çek olup, söz konusu çek sözleşme ve tüm kayıtları itibari ile sabit olduğu üzere bedelsiz kalmış bir çek olduğunu, Sözleşme itibari ile sabit olduğu üzere sözleşmenin feshi halinde karşı tarafın hiçbir ücret talep etmeyeceğinin kararlaştırıldığını, bir kısım taşınmazların iadesi itibari ile sözleşmenin feshi hususunun karşı tarafça da kabul edilmiş olduğunu, karşı taraf ... tarafından sözleşme kapsamında alınmış olan gayrimenkullerin iade edilmiş olduğunu, sözleşmenin feshini kabul ettiğini ve sözleşme kapsamında almış olduğu taşınmazları iade ettiği hususu itibari ile iş bu çeke ilişkin olarak da alacaklı bulunmadığını, İcra takibine ilişkin olarak çekin bedelsiz bir çek olduğuna ve icra takibine ilişkin olarak müvekkillerinin borçlu bulunmadığına ilişkin yapılmış olan arabuluculuk görüşmelerinde de taraflar arasında anlaşma durumu sağlanamadığını, tüm bu sebeplerle dilekçelerine konu işbu menfi tespit davasını açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, müvekkillerinin Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılt dosyasına ilişkin olarak ve dosya konusu ... Bankası A.Ş. ... Şubesi'ne ait ... seri no'lu 21.05.2019 keşide tarihli 144.000,00 TL bedelli çeke ilişkin olarak borçlu bulunmadığı hususunda karar verilmesini ve mahkememiz tarafından icra takibinin durdurulmasına dair ihtiyati tedbir kararının verilmesini, Öncelikle ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü ile Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı İcra takibinin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davanın kabulü ile Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına ilişkin olarak müvekkillerinin borçlu bulunmadığının tespiti ile takibin iptalini, yargılama giderleri ile ücret-i vekâletin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf vekili aracılığı ile vermiş oldukları dilekçesinde müvekkili ...’nin yetkilisi olduğu, o dönemki adıyla ... Mimarlık Müh. İnş. Taah…. LTD. ŞTİ. İle 09.04.2017 tarihli “İmar Yapı Ruhsatı Danışmanlığı Hizmet Sözleşmesi” imzaladıklarını, bu sözleşme gereği kendilerine .... İli, .... İlçesi ... Mah. ... Ada, ... Parsel’de kayıtlı gayrimenkule ilişkin olarak .... Belediye Başkanlığı nezdinde yapılacak imar işlemleri ve inşaatın ruhsata bağlanması, gerek halinde emsal transfer işlemleri için arsa alımı ve diğer tüm işlemlere ilişkin olarak muhtelif işlerin yerine getirileceğini taahhüt ettiğini, bu taahhüt karşılığında da davacı firmanın yetkilisi tarafından müvekkillere bir takım tapu devirleri, araç devri ve çek teslimleri gerçekleştirdiğini fakat müvekkilin hiçbir işlem yapmayarak şirketi dolandırmak suretiyle 144.000,00 TL bedelli çeki almış olduğunu iddia ettiklerini, sözleşmeye konu ... ada ... parsel’de söz konusu inşaat projesi 100 milyon Türk lirası civarlarında bir otel inşaat yapım projesi olduğunu, müvekkilinin böylesi büyük bir inşaatın yapı ruhsatı ve belediye işlerinin takibi için yetkilendirildiğini, müvekkilini kötü niyetli hareket etmiş olsaydı, dava tarihinden hemen önce müvekkiline verilen toplamda 5.830.000,00 TL. bedelli, 9 adet taşınmazın satışına ilişkin Büyükçekmece .... Noterliği’nin 07.03.2018 tarih ve ... yevmiye numaralı vekaletnamesine dayanarak müvekkilinin haksız olarak bu taşınmazların satışı yoluna gideceğini ve çok rahat bir şekilde haksız kazanç sağlayabileceğini, fakat müvekkilinin hiçbir zaman kötüniyetle hareket etmediğini ve haksız kazanç peşinde olmadığını, yeltenmeyi dahi düşünmediğini, müvekkilinin basiretli bir tacir gibi sözleşme gereği üzerine düşen edimleri sözleşme şartlarına da uygun bir şekilde en başında beri yerine getirerek işin sonunda Yapı Ruhsatını da temin ettiğini, özellikle taraflar tüzel kişiliğe haiz tacir olduklarını ve tacirlerin basiretli tacir sıfatıyla hareket etmeleri yasal bir zorunluluk olduğunu, Taraflar arasındaki ana sözleşme 09.04.2017 tarihli olup, bu sözleşme tarihinden çok sonra, 09.11.2017, 26.01.2018, 24.04.2018 tarihlerinde ana sözleşmeye ek olarak yeni sözleşmeler imza altına alınarak müvekkilinin taraflarına gayrimenkul ve araç devirleri gerçekleştirdiğini, davadan esastan reddi ile, tüm yargılama giderlerinin davacı yana tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra takibinin dayanağı olan ... seri numaralı 21/05/2019 keşide tarihli, 144.000 TL bedelli çeke ilişkin olarak davacı ...'ün ve ... İnşaat Turz. San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır.
Büyükçekmece .... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davalı alacaklı ... tarafından davacı borçlular aleyhine 21/05/2019 günlü ... Seri No lu, 144,000,00 TL
bedelli çeke dayalı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlattığı görülmüştür.
Dava konusu çekin incelenmesinde; ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait ... seri nolu 21/05/2019 keşide tarihli 144.000,00-TL bedelli olduğu, çek keşidecisinin davacı şirket, davalının lehtar ve davacı Selahattin'in çekte avalist olduğu görülmüştür.
Mahkememizce celbedilen Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ile dava dışı .... Mimarlık Mühendislik Danışmanlık Hizm. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ve ..., ..., .... arasında taraflar arasındaki imar yapı ruhsatı danışmanlığı sözleşmesi kapsamında meydana gelen ihtilaf sebebiyle birbirlerine karşı alacak davası açıldığı, söz konusu dosyada alınan bilirkişi raporunda .... Mühendislik Danışmanlık Hizm. San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından edimlerinin yerine getirilmediğinin tespit edildiği, sözleşme kapsamında davacı tarafından verilen çeklerin bedelsiz kaldığı ve davacının alacaklı olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce celbedilen Büyükçekmece .. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyanın incelenmesinde; taraflar arasında yapılan 09/04/2017 tarihli imar yapı ruhsatı danışmanlığı hizmet sözleşmesi kapsamında edim olarak kararlaştırılan dava konusu taşınmazların davalı tarafın edimini yerine getirmemesi sebebiyle tapu iptali ve tesciline ilişkin olduğu, yargılama sonucunda Mahkemece davacı adına ferağ verilen taşınmazlar yönünden konusu kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı, ancak ferağ verilmeyen taşınmaz yönünden davanın reddine karar verildiği, ancak istinaf incelemesi sırasında Mahkeme kararının kaldırıldığı görülmüştür.
Mahkememizce celbedilen Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı şirket tarafından davalının da içinde bulunduğu şüpheliler aleyhine dolandırıcılık suçundan suç duyurusunda bulunduğu, yapılan soruşturma sonucunda taraflar arasındaki ihtilafın hukuki ihtilaf olması sebebiyle takipsizlik kararı verildiği görülmüştür.
Taraflar arabuluculuk görüşmelerinde anlaşamamış ve arabuluculuk son tutanağı dosyamıza sunulmuştur.
6102 Sayılı TTK'nda düzenlenen kambiyo senetleri ve bunlar arasında bulunan çek sebepten mücerrettir. Kambiyo senetlerindeki taahhüdün mutlaka bir sebebi vardır, ancak bu sebep senet üzerinde açıklanmamıştır ve kambiyo senetlerini temel ilişkiden soyut hale getirmektedir. Aksine davranış yani kambiyo senetlerinin temel ilişki ile ilişkilendirilmesi kambiyo senetlerini hükümsüz hale getirir. Çek bir ödeme aracıdır ve çekin temelinde nitelikli bir havale ilişkisi yatar. Çek bir ödeme aracı olduğundan mevcut bir borcun ifası anlamına gelmektedir ve bunun aksi ve bedelsizlik iddiası ancak kesin deliller ile ispat edilebilir. Çekin bedelsiz kaldığını bu hususu iddia eden somut davada davacı aynı nitelikte kesin deliller ile ispat etmekle yükümlüdür.
Somut davada; davacı vekili tarafından dava şirketin arsa sahibi ve müteahhidi olduğu dava konusu gayrimenkulün yapılacak imar işlemleri ve inşaatın ruhsata bağlanması ve gerekli diğer işlemlerin yapılması için davalı ... ve yetkilisi bulunduğu ... Mimarlık Müh. İnş. Taah. Turz. San. Tic. Lti. Şti. ile 09/04/2017 tarihli imar yapı ruhsatı danışmanlığı hizmet sözleşmesinin imzaladıkları ve bu sözleşme kapsamında davacı tarafça sözleşmenin tarafı olan davalıya dava konusu çekin de içerisinde bulunduğu dava dilekçesinde belirtilen bir çok çek, araç, gayrimenkul verildiği, ancak sözleşmenin tarafı olan davalının ve yetkilisi olduğu şirketin sözleşmedeki edimlerini yerine getirmediği ve dava konusu çekin bedelsiz kaldığını ve bu nedenle davalıya bu çekten dolayı borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.
Taraf beyanları ve dosya kapsamına celbedilen tüm belgeler, dosyalar, taraflar tarafından sunulan belgeler ve tüm dosya kapsamı incelendiğinde; davacı ile davalı ... ve yetkilisi bulunduğu ... Mimarlık Müh. İnş. Taah. Turz. San. Tic. Lti. Şti. ile 09/04/2017 tarihli imar yapı ruhsatı danışmanlığı hizmet sözleşmesinin imzalandığı ve bu sözleşme kapsamında davacının dava konusu çekin de içerisinde bulunduğu bir çok çek, araç, gayrimenkul verdiği anlaşılmıştır. Dava konusu çekin sözleşme kapsamında verildiği davalının davacının şikayeti üzerine davalının kollukta vermiş olduğu beyanları ile de sabittir. Davacının şikayeti üzerine davalı ...'nin 17/05/2019 tarihinde kollukta vermiş olduğu savunmasında, davacı şirket yetkilisinin sözleşme kapsamında istediği ruhsatın çıkarılmamasını söylemesi üzerine aldığı çekleri iade ettiğini, üç adet tapu ve bir adet aracı da geri verdiğini beyan etmiştir. Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... esas sayılı dosyası kapsamında alınan bilirkişi raporunda da davacının vermiş olduğu bedellere karşılık sözleşmenin tarafı olan ... Mimarlık Müh. İnş. Taah. Turz. San. Tic. Lti. Şti.'nin sözleşme kapsamındaki hiç bir edimini yerine getirmediği tespit edilmiştir. Gerek Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporu ve gerekse ...'nin beyanlarında sözleşme kapsamındaki edimlerin yerine getirilmediği ve dava konusu çek ve diğer çeklerin bedelsiz ve yapılan ödemeler ve devirlerin karşılıksız kaldığı anlaşılmıştır. Sözleşme kapsamında verildiği ihtilafsız olan dava konusu çekte bu durumda bedelsiz kalmış ve dava ve takibe konu çekten dolayı davacıların davalıya borçlu olmadığı davacı tarafça ispatlanmıştır. Bu nedenlerle açılan davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Açılan davanın KABULÜ İLE;
-Davacıların davaya konu Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasındaki borçtan ve takibe konu ... Bankası A.Ş. ... Şubesine iat .... seri numaralı 21/05/2019 keşide tarihli ve 144.000,00-TL bedelli çekten dolayı davalıya borçlu olmadıklarının tespitine,
-Davacı vekili tarafından dava dilekçesinde talep edilmediğinden iddiaların genişletilmesi niteliğinde olan sonraki dilekçelerinde talep edilen kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen miktar üzerinden alınması gereken 9.836,64 TL nispi karar harcından daha önce mahkememiz dosyasına yatırılan 2.459,16 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 7.377,48 TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacılar davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.630,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
4-Davacılar tarafından mahkememiz dosyasına yatırılan 2.459,16 TL peşin harç, 44,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.503,56 TL harcın davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 60,10 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,
6-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca arabulucuk ücreti olan 1.320,00 TL' nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
7-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacılar vekilinin, davacı selahaddinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen açıkça okunup usulen anlatıldı.22/03/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır