T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/786 Esas
KARAR NO: 2022/333
DAVA: Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/10/2019
KARAR TARİHİ: 28/03/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :18/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP;Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Davalıya ait www.....com alan adlı sitede 16/08/2019 günü "....? başlıklı ve 20/08/2109 günü "....." başlığı ile yayınlanan haberlerde; ..... bünyesindeki davacı ..... Yayıncılık A.Ş.'nin sahip olduğu ..... Gazetesi, ..... San. Ve Tic. A.Ş.'nin sahip olduğu ..... Gazetesi ve ..... Gazetesi", ..... Yayıncılık Ticaret A.Ş.'nin sahibi olduğu ..... TV ile ..... A.Ş.'nin sahibi olduğu ..... TV'nin kişilik haklarına asılsız iddialarla saldırdığını, dava konusu haberde .....Belediyesi'nden davacılara her ay-reklam geliri-adı altında 10 milyon bütçe aktarıyordu' yönündeki haksız rekabet teşkil eden hayal ürünü ifadenin kötü niyete dayalı olduğunu, davalının mesnetsiz iddialarda bulunduğunu belirterek davanın kabulü ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
CEVAP;Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 15 Ağustos 2019 tarihinde, söz konusu ilk haber yapılmadan bir gece önce, ..... TV’de sunucu ....., sunucu ....., gece editörü ....., gece moderatörü ..... ve şef yönetmen .....’ın işlerine son verildiğini, buna ilişkin açıklama, ..... ve .....’nin kendi .... sayfalarında ilk ağızdan yaptıkları açıklama olduğunu, tüm haber sitelerinde ..... gurubunun ekonomik olarak sıkıntıda olabileceği, bu sebeple işten çıkartmaların yapıldığı konuşulduğu, daha sonraki süreçte ise, ....TV’nin sabah erken saatler ile gece kuşağında tekrar yayınları vermesi ve hafta sonu canlı yayına geç başlaması da gece editörü ..... ve gece moderatörü .....’ın işten çıkarılması sonrası, gece çalışanlarının gündüz kuşağına aktarıldığı ve gece tekrar yayınlarının verildiği şeklinde yorumlandığı, iddialardan biri ... Eski Başkanı ....döneminde, ..... adına, sıklıkla ..... Grubu içindeki şirketlere reklam verilirken, .... Başkanı .... döneminde bu şirketlere ilan verilmediği belirtildiği, bu iddiaların davalıya ait olmadığını, 16.08.2019 tarihli, “....” başlıklı haberde, .....’da içten çıkartmalar yapıldığından, bir kriz iddiasının gündemde olduğundan ve bunun ..... reklamları ile alakalı olduğuna dair iddiaların mevcut olduğundan bahsedildiğini, 20.08.2019 tarihli, “...’den Sonra Sıra ..... ve .....’da mı?” başlıklı haberde ise, benzer konulara ve ... TV’nin yayın akışındaki değişikliğe değinildiğini, Ancak önemle dikkat edilmesi gereken husus şudur: Haberler yapılırken tüm iddialar, “…söyleniyor. / …öğrenildi. / …iddialar arasında. / İddiaya göre… / …gündemde. / Kulis bilgilerine göre… / …kaynaklarımıza göre.” gibi kelimeler ile tamamlandığını belirterek davalı taraf davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
İş bu dava yayın sureti ile kişilik haklarına saldırı ve haksız rekabet iddiasıyla açılan manevi tazminat davasıdır.
Davacı ..... Yayıncılık A.Ş.'nin, ..... Gazetesinin, davacı ..... San. Ve Tic. A.Ş.'nin ..... ve ..... Gazetelerinin, davacı ..... A.Ş.'nin ..... TV televizyon kanalının, .... ve Ticaret Şirketi ..... TV televizyon kanalının sahibi olduğu ve davalıya ait olduğu anlaşılan www.......com alan adlı internet sitesinde ;
16/08/2019 tarihli haberde ;.... başlıklı haber içeriğinde;
....., ..... ve ..... gazeteleriyle ..... TV'yi bünyesinde bulunduran .....'da dün itibariyle başlayan geniş çaplı tenkisatın sebebi anlaşıldı.
..... TV'de dün ..... saatlerinde başlayan deprem sürüyor. Üstelik sadece birkaç kişiye etkileyecek bir depremden bahsetmiyoruz. Kanalın yüzde 40 küçülmeye gideceği söyleniyor.
Dün ..... saatlerinde "..." programının sunucusu ..... ve "..." programının sunucusu .....'nin görevine son verildiğini açıklamıştık.
..... TV güne yine işten çıkarma haberleriyle başladı. Gece editörü ....., Gece Moderatörü ..... ve şef yönetmen .....'ın da işten çıkarıldığı öğrenildi.
İşten çıkarmalar ....'da devam edecek gibi görünüyor. Tenkisatın, ....., ..... ve ..... Gazetelerine de yansıması bekleniyor. ..... TV'nin kapanma kriziyle karşı karşıya olduğu da .....'a gelen iddialar arasında.
...
İşte en can alıcı nokta burası aslında; .....'da İstanbul seçimlerinin hemen ardından başlayan bu krizin belediye ile bir ilgisi var. İddialara göre ..., .....Belediyesi'nden her ay reklam geliri adı altında 10 milyon lira bütçe alıyordu. .... Parti'nin belediyeyi kaybetmesi ve göreve ....'nun gelmesiyle bu bütçe kesildi ve .... mali sıkıntı yaşamaya başladı.
20/08/2019 tarihli haberde ;.... başlıklı haber içeriğinde;
....., ..... ve ..... gazeteleriyle ..... TV ile ..... TV'yi bünyesinde bulunduran ...'da yerel seçimler sonrası kriz patlak vermişti. Her şey 31 Mart'ta başladı, .....Belediyesi yıllar sonra hükümet partisinden muhalefet partisine geçti ve ... Parti döneminde yayın hayatına başlayan ..... TV'de işler sarpa sarmaya başladı. Daha önce bünyesinde ....., ..... ve ..... gazeteleriyle ..... TV ve ..... TV'yi barındıran ...'nın .....'den her ay 10 milyon lira "reklam geliri" adı altında bütçe aldığını ..... olarak duyurmuştuk. O haberimizde ....'nun belediye başkanlığına başlamasıyla "reklam geliri" ödeneğinin kesildiğini ve ..... TV'nin çözümü küçülmeye gitmekte bulduğunu da yazmıştık.
..... TV ilk etapta, iki ekran yüzüyle ..... ve ..... ile yollarını ayırdı. Saatler sonra da gece editörü ....., gece moderatörü ..... ve şef yönetmen .....'ın işten çıkarıldığını yazdık ve ekledik, ....'da tenkisat sürecek ve kurum yüzde 40 küçülmeye gidecek ve hatta ..... TV'nin kapatılması gündemde. İşte bu tezimizi güçlendiren yeni bilgiler...
..... TV'DE GECE YAYINLARI DURDU, PROGRAMLAR KALDIRILDI !
..... TV'de gece canlı yayınlar durduruldu, gece .....:00'den sabah 08:00'e kadar çalışan tüm ekip gündüz şiftine kaydırıldı. Ana kumanda hariç, zira bu saatlerde kanalda bant yayınlar ve tekrarlar dönecek. Yani havuz medyasının parçası olan ..... TV'de ...'ın gece saatlerinde konuşması dahi canlı verilemeyecek.
Peki gece .....'ten önce ne olacak...
Kulis bilgilerine göre ..... tüm programlar kaldırıldı. 21:00-.....:00 arasında canlı haber bültenleri olacak sadece.
..... TV'DE HAFTASONU MESAİSİ 10:00'DA !
Bir haber kanalı düşünün gece .....:00'te ana kumandadan bant ve tekrar yayınına geçecek, gece boyunca canlı yayın yapmayacak ve dahası haftasonu ilk canlı yayınına 10:00'a başlayacak. Evet, ..... TV'de durum bu, personel sabah 10:00'da işe başlayacak, haliyle canlı yayınlar da bu saatte start alacak. Tüm bu önlemler kanalın kapanmanın eşiğinde olduğunun önemli birer kanıtı gibi. Ama asıl radikal önlem gazetelerde...
..... MATBAACILIK KAPATILIYOR, YA GAZETELER?
..... Matbaası'nın kapatılacağı bilgisi .....'a ulaşan önemli bilgiler ve tabii iddialar arasında. O kaynaklarımızın paylaşımına göre; ..... Matbaacılık ay sonu itibariyle tamamen kapatılacak. ....., ....., ..... gazeteleri, ....'nın matbaasında basılacak. Gazetelerin eklerinin kapatılması konusu da gündemde.
Ve önümüzdeki günler ... için tenkisat ve küçülme günleri olarak devam edecek gibi görünüyor... Şeklinde haber içeriklerinin olduğu görülmekle;
Dava konusu uyuşmazlığın 16/08/2019 tarihli ve 20/08/2019 tarihli www.......com adlı sitede yayınlanan bir kısım haberler neticesinde TTK 54.maddesi kapsamında haksız rekabet gerçekleşip gerçekleşmediği hangi eylemlerin haksız rekabete konu teşkil edeceği,davalının sorumluluğu olup olmadığı ,davacıların manevi tazminat talebinde haklı olup olmadıkları noktasında toplanmakla ;
Basın ilan kurumuna yazılan müzekkere ile davacı şirketlere ait ..... Gazetesi,..... Gazetesi,..... Gazetesinin dava konusu haberin yayınlandığı tarih ile dava tarihi arasındaki tiraj durumu dosya arasına alınmıştır.
..... TV ve Kanal ..... TV nin 16/08/2019 ve 20/08/2019 tarihleri itibariyle 17/10/2019 dava tarihi aralığında yayında olup olmadıkları ve künye bilgilerinin Radyo Ve Televizyon Üst Kurulundan sorulmuş,
www.......com alan adlı internet sitesinin içerik sağlayıcısının davalı olduğu yapılan yazışmalardan anlaşılmakla;
Davacı tarafın manevi tazminat talebinin dayanağı TMK'nın ..... ve 25. Maddeleri ve TBK'nun 49. Maddesi uyarınca kişilik haklarına saldırı ile TTK'nun 54 vd. Maddeleri uyarınca haksız rekabet hükümleri oluşturmaktadır. Zira davacılar ile davalınnı aynı sektör içerisinde faaliyette bulunmaları nedeni ile haksız rekabet hükümlerine de tabi oldukları açıktır.
Anayasaya göre basın özgür ise de bu özgürlüğün sınırsız-mutlak bir özgürlük olmadığı, yine Anayasanın çizdiği sınırlar çerçevesinde kullanılabileceği aşikardır. Basın-yayın yoluyla yapılan haberlerde, yayının kişilik haklarına yönelik saldırı niteliği taşıyıp taşımadığı yönünde yüksek yargı içtihatları ile kabul edilmiş bir kısım ölçütler getirilmiştir. Bunlar;
-Yayının güncel olması,
-Yayının görünür gerçeğe uygun olması,
-Yayının yapılmasında kamu yararı bulunması,
-Yayının toplumsal ilgiyi haiz olması,
-Yayında biçimle öz arasında denge bulunması (yayının ölçülü olması) olarak sayılmakta olup, yayının hukuka uygun kabul edilebilmesi için tüm bu ölçütlerin tamamının bulunması gerekmektedir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 2018/4-346 Esas 2018/1586 Karar sayılı kararında "..Basının kamu görevi yapmasında göz önünde tutulan amaçla, kişilik haklarına verilen zarar arazında açık bir oransızlık varsa, yayımın hukuka aykırı olduğu kabul edilmelidir. Objektiflikten ayrılmak, haber sınırını aşmak, genişletici ve yanlış yorumlarda bulunmak, gerçek dışı haber vermek, yersiz şekilde onur kırıcı sözler kullanmak, dürüstlük kurallarına aykırı davranmak, kişisel nedenlerle salt sansasyon amaçlı yayım yapmak, hukuku aykırıdır" denilmiştir. Yine aynı kararda "...basın özgürlüğünün kişilik haklarına üstün tutulabilmesi için haberin görünür gerçekliğe uygun olması gerekir. Bu durumda, haberin iddiadan öteye geçmemesi ve gerçekli unsuru taşımaması nedeniyle davacıyı yıpratmaya ve hedef göstermeye yönelik olduğunun kabulü gerekir. Yayında kullanılan bu sözler amacı ne olursa olsun başlı başına kişilik haklarına haksız bir saldırı oluşturduğundan manevi tazminata hükmedilmesi gerekir" şeklinde karar verilmiştir.
Yukarıdaki deliller birlikte incelendiğinde;avalıya ait olduğu anlaşılan www.......com alan adlı internet sitesinde ;16/08/2019 tarihli haberde ve 20/08/2019 tarihli haberde ;haber içeriklerinini görünür gerçeğe uygun olduğuna dair davalı tarafça dosyaya herhangi bir delil sunulmadığı, benzer yayını yapan yayın kuruluşları tarafından özür ve düzeltme yazıları yayınlandığının dava dilekçesi ekinde sunulan delillerden anlaşıldığı, bir haberin hukuka uygun olduğunun kabulü için haberin özünün gerçek olay ve olgulara dayanması en azından görünür gerçeğe uygunluk ölçütüne uyulması gerektiğinden davalının iddiaya dayalı haberinin hukuka uygun kabul edilemeyeceği,iş bu eylemlerin davacıların kişilik haklarına saldırı niteliğinde olduğu, davacılar yönünden haksız rekabet oluşturduğu kanaatine varıldığından her bir davacı için iki ayrı eylem içi ayrı ayrı 5.000,00 TL manevi tazminat takdirinin hak ve nesafet kurallarına uygun düştüğü kabul edilerek, manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM;Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı ..... YAYINCILIK A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 16/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Davacı ..... YAYINCILIK A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 20/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Davacı ..... SANAYİ VE TİCARET A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 16/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
4-Davacı ..... SANAYİ VE TİCARET A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 20/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
5-Davacı ..... A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 16/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
6-Davacı ..... A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 20/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
7-Davacı ..... YAYINCILIK VE TİCARET A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 16/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
8-Davacı ..... YAYINCILIK VE TİCARET A.Ş.'nin davasının kısmen kabulü ile 5.000,00 TL manevi tazminatın 20/08/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
9-492 sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 2.732,40 TL karar harcından peşin alınan 1.366,20- TL peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 1.366,20- TL' nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
10-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 44,40 -TL başvurma harcı, 1.366,20- TL peşin harç, 136,90- TL yargılama gideri olmak üzere toplam 1.547,50 - TL yargılama giderinin kabul (% 50,00) red (% 50,00) oranına göre hesaplanan 773,75- TL'nin davalıdan tahsiliyle alınarak davacıya verilmesine,
11-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen nispi 6.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
12-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen nispi 6.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
13-Arabuluculuk masrafı olan 1.320,00-TL' nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 28/03/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır