T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/23 Esas
KARAR NO: 2020/451
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 09/02/2015
KARAR TARİHİ: 21/09/2020
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 24/09/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP;19.11.2013 günü meydana gelen trafik kazasında müvekkile ait araçta 7.200,00 TL tutarında değer kaybı ve 2.100,00 TL tutarında kazanç kaybına uğradığını, alacağın tahsili amacıyla Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün .... E. Sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığınıve borçluların borca itiraz edip takibi durdurduğunu belirtmiş olup, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalıların Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün .... E. Sayılı dosyasına yaptıkları itirazların iptaline, takip konusu asıl alacağa kaza tarihi olan 19.11.2013 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, asıl alacağın %20 sinden az olmamak üzere İcra İnkar Tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmektedir.
... Cevabında; Davalı ...'nin vekili Av. ...'ın 12.03.2015 tarihli cevap dilekçesinde özetle; dava konusu olayda kusur durumu ve zararın tespiti için bilirkişi incelemesi yapılmasına, .... plakalı araç daha önce kazaya karıştı ise değer kaybı taleplerinin herhalükarda reddine, dolaylı zararlar teminat dışı olduğundan davacı tarafın bu yöndeki taleplerinin müvekkil şirket bakımından reddine, davacı tarafın ibraz ettiği delillerin taraflarına tebliğine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmektedir.
.... Danışmanlık Ltd. Şti. Cevabında; Davacının değer kaybı belirlenmesine yönelik bilirkişi raporu almışsa da taraflar arasında kusur tespiti yapılmadığından talep edilen miktarın hukuki dayanağının bulunmadığını, sunulan bilirkişi raporunda bahsi geçen iddiaları kabul etmediklerini, rapora taraflarının itiraz hakkı mevcut olmadığından bu raporun baz alınarak davanın açılmasının ve bahsi geçen miktardan müvekkil şirkein sorumlu tutulmasının hukuka aykırı olduğunu,araca ait hasar geçmişinin olup olmadığı hususunun aydınlatılmışı gerektiğini belirtmiş olup, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmektedir.
Mahkememizin 21/06/2017 tarihli .... E. Ve .... K. Sayılı ilamı İstinaf denetime tabi olup;
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi' nin 29/11/2019 Tarihli .... E. Ve .... K. Sayılı ilamı ile;
"İlk Derece Mahkemesince, " Davanın esastan kısmen kabulüne kısmen reddine; Davalı borçluların Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı takip dosyasına yapmış oldukları itirazlarının kısmen iptali ile değer kaybı yönünden 870,94 TL asıl alacak üzerinden davalılar yönünden aynen devamına, Kazanç kaybı talebi yönünden ise takibin 437,50 TL asıl alacak üzerinden sigorta şirketi dışındaki davalılar yönünden aynen devamına, fazlaya ilişkin taleplerin reddine, Asıl alacağa davalı ... yönünden takip tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden ise haksız fiil tarihi olan 19/11/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi uygulanmasına,Şartlar oluşmadığından davalılar aleyhine icra inkar tazminatı hükmedilmesine yer olmadığına,
" karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekili ile davalı .... Danışmanlık Taş. ve Tur. Hizm. San ve Tic LTD. ŞTİ vekili istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde: Bilirkişi raporuna yaptıkları itirazların ek raporda hiç değerlendirilmediğini, değer kaybı hesabının yargıtay kararlarına göre yapılmadığını, kazanç kaybı hesabının hatalı olduğunu, müvekkilinin aracı ticari faaliyette kullandığını, tamir süresince kullanamadığı nedenle zarara uğradığını bu nedenle kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Davalı .... Danışmanlık Ltd. Şti. vekili istinaf başvuru dilekçesinde: Kusur değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, kusur açısından trafik bilirkişisinden rapor alınması ve HMK gereği teknik uzmanlık gerektiren ayrı dallar olmasına rağmen kusur, kazanç, değer kaybı kalemlerinin tespiti için dosyanın makine mühendisi tek bir bilirkişiye tevdinin hatalı olduğunu, alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiğini, müvekkili şirketin araç kiralama işi ile uğraştığını, kazaya karışan ... Plakalı aracı ...’ya mahkemeye sunulan araç kiralama sözleşmesi ile kiraya verdiğini, değer kaybının belirlenmesine araca ait hasar geçmişinin incelenmediğini, müvekkil şirketin aracı, uzun süreli olarak kiraya verdiğinden, kiralayan firmanın malik gibi sorumlu tutulması gerektiğini ve müvekkilin sorumluluğunun bulunmadığının yerleşik içtihatlar gereği de tespit edilmesi gerektiğini, mahkemenin kazanç kaybına ilişkin değerlendirmesinin doğru olmadığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Dava, iki taraflı trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı kazanç kaybı tazminata ilişkin başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.
Davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun değerlendirilmesinde;
HMK'nın 341/2.fıkrasına göre miktar veya değeri Üçbin Türk Lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararlar kesindir. HMK'nın 341/4.fıkrasına göre ise alacağın tamamının dava edilmiş olması durumunda, kararda asıl talebinin kabul edilmeyen bölümü üç bin Türk Lirasını geçmeyen taraf, istinaf yoluna başvuramaz. Ayrıca HMK'nın ek 1. maddesinin 1. fıkrasında;" HMK'nın 341. maddesindeki parasal sınırın her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yılda uygulanan parasal sınırların; o yıl için 04/01/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298. maddesi hükümleri uyarınca Maliye Bakanlığınca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması suretiyle uygulanır. Bu şekilde belirlenen sınırların on Türk lirasını aşmayan kısımları dikkate alınmaz." hükmünün yanı sıra, aynı maddenin 2. fıkrasında; "HMK'nın 341. maddesindeki parasal sınırların uygulanmasında hükmün verildiği tarihteki miktarın esas alınacağı" düzenlenmiş bulunmaktadır.
Yeniden değerleme oranındaki artış sonucu yerel mahkeme hükmünün verildiği 2017 yılı için HMK'nın 341/2. maddesindeki kesinlik sınırı 3.110,00 TL olacaktır.
Dava dilekçesinde, 9.502,30 TL üzerinden itirazın iptaline karar verilmesi talep edilmiş; Mahkemece davanın kısmen kabulü ile 1.308,45 TL üzerinden itirazın iptaline karar verilmiştir.
Bu halde davanın kabul edilen kısmı kararın verildiği tarih itibarı ile 2017 yılı için öngörülen kesinlik sınırının altında kalması nedeniyle, davalı vekilinin İlk Derece Mahkemesince verilen karar için HMK'nın 341/4.fıkrası gereğince istinaf hakkı yoktur. Yerel mahkemece, karara karşı kanun yolunun açık olduğunun belirtilmesi de sonuca etkili değildir.
Bu nedenlerle, davanın kabul edilen kısmı, istinaf sınırının altında kaldığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 341/4. fıkrası ile 352. maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.
Davacı vekilinin istinaf başvurusunun değerlendirilmesinde;
İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda, dosya kapsamında alınan diğer bilirkişi raporunda kusur değerlendirmesi yapılırken kazaya karışan araç sürücülerinin kendi aralarında düzenlemiş oldukları kaza tespit tutanağı da incelenerek ve KTK'daki hükümlere göre kusur değerlendirmesi yapılarak kusur oranı belirlendiği anlaşıldığına göre davacıya %75 kusur verilmesin de olayın oluş şekli ve dosya kapsamına göre usul ve yasaya bir aykırılık yoktur. Davacı vekilinin kusura yönelik istinaf itirazları yerinde değildir.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesi içtihatlarına göre değer kaybının belirlenmesi hususunda aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş piyasa değeri ile onarılmış haldeki piyasa değeri arasındaki fark kriteri esas alınmaktadır. Hükme esas alınan raporlarda bu kritere göre hesaplama yapılmadığı kaza tarihinde yürürlükte olmayan yeni genel şartlara göre hesaplama yapıldığı anlaşılmakla, dosyadaki fotoğraflar, kaza tespit tutanağı ve tüm belgeler incelenerek, aracın modeli, yaşı, hasarın ağırlığı, boyanmış olan yerler ve hasarlı bölgelerin özelliği nazara alınıp, aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göstereceği ilkesine göre değer kaybının tespiti için yeniden rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 341/4. fıkrası ile 352. maddesi gereğince reddine, davacı vekilinin değer kaybı tespiti yönünden istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir." şeklinde karar verilmiştir.
Bozma ilamı doğrultusunda bilirkişiden ek rapor alınmış;20/08/2020 tarihli ek rapor uyarınca;
10.01.2017 tarihli KÖK Raporun "Sonuç ve Kanaat" başlıklı bölümünde aynen;
....
Davacıya ait ... plaka no.lu arac. ... model, ... Marka. .... Tip Minibüstür,
Aracın hasarları hakkında dava dosyasında bulunan "Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı", aracın kaza sonrası hasarlarını gösterir fotoğrafları ve hasar onarım faturası incelenmesinden bilgi sahibi olunmuştur. Araç kazada sol ön yandan aldığı darbe nedeniyle Kaşarlanmıştır. Aracın hasarlı durumu incelendiğinde, aracın kaza neticesinde oluşan değer kaybına neden olan parçaların; sağ Ön çamurluğun, motor kaputunun, sol ön çamurluğunun, sol far aydınlatma grubunun, ön panelin ve ön tamponunun olduğu, yedek parça değişiminin yapıldığı, hasarlı kısımların kaporta düzeltme ve boya işlemlerinin yapıldığı anlaşılmıştır.
Dosyada mevcut Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi 11.04.2016 tarih 2016-31145 sayılı Hasar Bilgi ve Tespit Tutanağı yazısında ... plaka sayılı aracın dava konusu kazadan önce herhangi bir trafik kazasına karışmamış olduğu belirtilmiştir.
Aracın kaza sırasında kilometre göstergesi; 45.146 Km Aracın Trafiğe Çıkış tsrihi;Z6.Û3,2013
Aracın kaza tarihindeki Kasko Değeri; 85.900,00 TL (Aracın 2020 yılı Kasko Değeri; 107.856,00 TL)
Dava konusu kaza 19.11.2013 yılında meydana gelmiştir. Elektronik ortamda yapılan satılık araç ilanlarının değerlendirilmeleri neticesinde söz konusu araç özelliklerinde aym marka, model ve tip bir aracın hasarsız haliyle rayiç değerinin pazarlık payı da düşüldükten sonar 80.000,00 TL mertebesinde olabileceği kanaatine varılmıştır (Araç ilanları dosyada mevcuttur). Ancak, yukarıda arz olunan hasarlara (ön sağ ve sol çamurluk değişimi, ön panel ve motor kaputu onarımı ve değişen parçalar ile düzeltilen parçaların boyanması) maruz kalan aynı marka - model ve benzer özelliklerdeki bir aracın hasarlarının giderildikten sonraki rayiç değerine ait örnek ilan ve bilgiye elektronik ortamda ulaşılamamıştır. İkinci el araç alım satım işleri ile iştigal eden esnaf ve firmalarla yapılan görüşmeler neticesinde bu tip hasarlara maruz katan aynı marka model ve benzer özelliklerdeki bir aracın
70.000.00TL ila 75.000,00 TL mertebesinde satılabileceği, dolayısıyla araçtaki değer kaybının
5.000.00TL ila 10.000,00 TL mertebesinde (Ortalama: 7.500,00Tl) olabileceği kanaatine varılmıştır.
Neticete; Aracın kaza tarihinde hasarsız vaziyetteki rayiç değeri; 80.000,00 Ti
Aracın hasarları onarıldıktan sonraki rayiç değeri; 70.000,00 TL ila 75.000,00 TL (ORT: 72.500,00 TL)
DEĞER KAYBI MİKTARI; 80.000,00 TL -72.500,00 TL = 7.500,00 TL olabileceği kanaatine varılmıştır.
Yapılan piyasa araştırması neticesinde araçta meydana gelen değer kaybı miktanmn 7.500.00 TL olabileceği. katava kansan .... plaka no.lu aracın sürücüsünün kazadaki kusur durumu [%25-Yüzde Yirmibeş ) dikkate alındılında; .... plakalı aracın maliki davalı .... Danışmanlık Tas. Tur. Hizm. San, ve Tîc. Ltd. Sti. ve bu aracın kaza sırasında sürücüsü olan diğer davalı ... ile aracı ZMSS sigortalayan difter davalı ... Slrketi'nin müştereken ve müteselsilin sorumlu oldufeu değer kavbı miktarının:
7.500.00 TL k %25 -1.875,00 TL olabileceği sonucuna ulaşılmıştır.
V-SONUÇ VE KANAAT
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin 29.11.2019 tarihli .. Esas -... Karar sayılı İlamı dikkate alınarak yapılan piyasa araştırması neticesinde;
1- Davacı ...'in maliki olduğu ... plaka no.lu .... model, .... Marka, ... Tip Minibüste, 19.11.2013 tarihinde karışmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası neticesinde meydana gelen hasarlar sebebiyle araçta oluşan defter kavbı miktarının 7.500.00 TL (Yediblnbesvüzlirai olabileceği,
2- Kazaya kansan .. plaka no.lu aracın sürücüsünün kazadaki kusur durumu (%25-Yüzde Yirmibeş) dikkate alındığında: aracın maliki davalı ... Danısmanlrk Tas. Tur Hlzm. San, ve Tit, Ltd. Stl. ve aracın sürücüsü diğer davalı ... ile aracı ZMSS sigortalayan davalılardan ...nin müştereken ve müteselsilen sorumlu olacakları defar kavfaı miktarının: l.875.00TL olabileceği yönünde rapor tanzim edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davacı yan trafik kazası neticesinde araçta oluşan değer kaybı ve kazanç kaybı taleplerine yönelik Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün .... E.sayılı dosyası ile 7.200,00 TL değer kaybı 2.100,00TL kazanç kaybı 202,30 TL işlemiş faiz toplamı 9.502,30 TL üzerinden davalılar aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itiraz neticesinde iş bu davanın açıldığı,
Dava TBK 49 .madde KTK 97.maddesi uyarınca meydana gelen kaza sonucunda araçta oluşan değer kaybı ve kazanç kaybına zararının tahsili amacıyla açılmış alacak davasıdır.
Davaya konu ... plakalı aracın ruhsat bilgileri ve araç tescil trafik kayıtları, .... plakalı aracın ruhsat fot. ve trafik kayıtları, .... plakalı aracın sigorta poliçesi, .... plakalı aracın sigorta poliçesi, Trafik Kaza Tespit Tutanağı, Halk Sigorta sigorta hasar dosyası, .... plakalı aracın hasar tamir faturası, Sürücü belgesi, Kazaya ilişkin Olay yeri ve araç hasar fotoğrafları dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce kusur ve tazminat bedeli tespiti için HMK 266.madde uyarınca itiraz üzerine iki farklı bilirkişi raporlarında da Sürücülerin Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama sebebiyle Davacı .... plaka no’lu ... ... Minibüs sürücüsü ....’m (davacı ...’in aracının sürücüsü) %75 (yüzde yetmsbes) oranında ASLİ KUSURLU olduğu, -... plaka no’lu aracın sürücüsü davalı ...’nun (diğer davalı .... Danışmanlık Tas. Tur. Hizm. San, ve Tic. Ltd. Sti.’nin aracını kiralayan sürücü) %25 ( Yüzde Yirmibes) oranında KUSURLU olduğu tespiti yapılmış ve kira mahrumiyet bedeli de yönünden Aracın mevcut hasarlarının 10 (On) günde tamamlanabileceği kanaatine varılmıştır. Yapılan inceleme sonucunda aynı marka, aynı model bir aracın kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 175 TL olduğu tespit edilmiştir, ikame araç bedeli; 10 Gün x 175 TL/Gün = 1.750 TL (BinyediyüzelliLira) Olacağı her iki bilirkişi raporun da da aynı olduğu görülmüş ;
Trafik kazasına karışan araçlarda değer kaybı; aracın markası, modeli, yaşı, tipi, hasarın niteliği, kaza tarihine kadar aracın yaptığı km, aracın kullanım şekli (özel veya ticari), davalı ... tarafından TRAMER ortamında aracın motor ve şasi numarası ile sorgulama yapılarak, aracın kaza geçmişinin, daha önce kaza geçirip geçirmediği, bu kazalarında uğradığı hasarların niteliklerine dair bilgi, hasar dosyaları ve ekspertiz raporlarına göre araçta değer kaybının aracın kaza öncesi ikinci el piyasa rayiç değeri ile tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybını göre hesaplanması gerektiği anlaşılmakla ;
İstinaf ilamı sonrasında aldırılan bilirkişi raporu uyarınca davacının kusuuruna tekabül eden değer kaybı tutarının l.875.00TL olduğu ,
Davacı tarafından davalı ... şirketine usulüne uygun olarak başvuru yapılmadığı anlaşıldığından icra takip tarihinden itibaren davalı ... şirketinin faizden sorumlu olmasına ayrıca ZMMS genel şartları uyarınca araç mahrumiyet bedelinin teminat dışı olması sebebiyle bu alacak kaleminin sigorta yönünden reddine ve Faiz türü yönünde ise aracın ticari nitelikte araç olması sebebiyle avans faizine sigorta şirketi yönünden takip tarihi diğer davalılar yönünden haksız fiil tarihinden başlamak kaydıyla hükmedilmesi öte yandan davacının icra inkar tazminat talebi yönünden ise alacak takipten önce bilinebilir likit bir alacak olmadığından ancak yargılama ve alınacak rapor ile tespit edilebileceğinden icra inkar tazminat talebi yerinde görülmeyerek reddine karar verilmekle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABUL-KISMEN REDDİNE,
2-Davalı borçluların Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı takip dosyasına yapmış oldukları itirazlarının kısmen iptali ile değer kaybı yönünden 1.875,00 TL asıl alacak üzerinden davalılar yönünden aynen devamına,
3-Kazanç kaybı talebi yönünden ise takibin 437,50 TL asıl alacak üzerinden sigorta şirketi dışındaki davalılar yönünden aynen devamına, fazlaya ilişkin taleplerin reddine,
4-Asıl alacağa davalı ... yönünden takip tarihinden itibaren, diğer davalılar yönünden ise haksız fiil tarihi olan 19/11/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi uygulanmasına,
5-Şartlar oluşmadığından davalılar aleyhine icra inkar tazminatı hükmedilmesine yer olmadığına,
6- 492 sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 128,10- TL karar harcından peşin alınan 162,28- TL harcın mahsubu ile bakiye 34,18 - TL ilam harcının talep halinde davacıya iadesine,
7-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 27,70 -TL ile 162,28 -TL peşin harç, 4,10-TL vekalet harcı, 1.578,90- TL (bilirkişi + posta) yargılama gideri olmak üzere toplam 1.772,98- TL yargılama giderinin kabul (% 19,73 ) red (% 80,27) oranına göre hesaplanan 349,80- TL'nin davalı ... şirketinden alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 27,70 -TL ile 162,28 -TL peşin harç, 4,10-TL vekalet harcı, 1.578,90- TL (bilirkişi + posta) yargılama gideri olmak üzere toplam 1.772,98- TL yargılama giderinin kabul (%24,33 ) red (% 75,67) oranına göre hesaplanan 431,36- TL'nin davalı ... hariç diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
9-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 1.875,00-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Yürürlükteki AAÜT gereğince hesap edilen 3.400,00 -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/09/2020
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.