T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESASA İLİŞKİN NİHAİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/868 Esas
KARAR NO: 2022/570
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 02/12/2020
KARAR TARİHİ: 31/05/2022
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :17/06/2022
Davacı vekili tarafından açılan itirazın iptali davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından ... numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ve ... numaralı Nakliyat Emtia Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalanan sigortalı .... Mağazacılık A.Ş.'ye ait konfeksiyon (ayakkabı, çanta, aksesuar) cinsi emtiaların, borçluların sorumluluğunda, ...,.... plakalı tır ile İtalya'dan İstanbul'a nakliyesi ve ..,... plakalı tır ile İsviçre'den İstanbul'a nakliyesi esnasından hasara uğradığı, Fatura ve yapılan tespitler gereğince sovtaj durumu da dikkate alınarak toplam 51.947,88 TL sigortalı zararı, müvekkil şirket tarafından sigortalı adına; müşterisine ödenmek suretiyle tazmin edilmiş olup TTK ve poliçe hükümleri ibraname ve banka ödeme dekontu halefiyet kuralları ve sigortalının temlik talebi gereğince TBK ilgili hükümleri temlik esasına göre sigortalısının haklarını devralan müvekkilinin TTK madde 1472 ve ilgili konvansiyon hükümleri ile davaya rücu hakkının doğduğunu, davalılarla arabuluculuk görüşmesinin yapıldığı ancak sonuç alınamadığını, Davacı ile sigortalı arasında düzenlenen 19/12/2012 tarihli devir ve temlik başlıklı belgede, davacı, hasar ile ilgili olarak sigortalının üçüncü şahıslara karşı olan talep ve haklarının temlik hakkını aldığını, davalı ....'ye CMR belgelerine istinaden Forwarder/Ana nakliyeci sıfatıyla tüzel kişilik olarak dava açıldığını, Davalının düzenlemiş olduğu navlun faturası dikkate alındığında, taşıma işinin nakliye sorumluluğunu üstlendiğini, bu sebeple davada pasif dava ehliyetine sahip olduğunu, Müvekkil sigortalısına ait emtiaların, alıcı firmanın adresine ulaştığında alıcı firma tarafından yapılan kontrollerde emtialarda eksiklik olduğu fark ettiğini, emtiaların nakliye esnasında hasara uğradığını, oluşan hasarla ilgili eksper raporunun düzenlendiğini, Taşıyıcının CMR madde 8 ve 9. Maddelerde belirtildiği üzere, taşıyıcının taşımak için aldığı yükü teslim esnasında kontrol etmesi gerektiğini, ambalaj, istif veya taşıma senedinde yer alan kayıtlar hususunda bir çekincesi var ise yazılı belirtmesi gerektiğini, hususta bir belge veya beyan olmadığını, bu sebeple yükü sağlam ve eksiksiz aldığını kabul ettiğini, Ekspertiz raporu, mal faturaları, hasar fotoğrafları, sair nakliye belgeleri ve tüm delillerinin hasarın oluş şekli, hasar hakkındaki saptamalar, hasarın niteliği ve miktarı konusunda ayrıntılı tüm bilgilerin dosyada olduğunu, Dava konusu taşınmazlara ilişkin meydana gelen sigortalı zararının rücuen tahsili amacıyla icra takipleri; T.C Çatalca İcra Müdürlüğü ... E. ve ... E. Sayılı iki farklı icra dosyası ile 13/11/2019 tarihinde başlatılmış olup davalının 19/11/2019 tarihinde borca itiraz ettiğini, davalıların itirazına müteakip 09/11/2020 tarihinde her iki icra dosyası ve tüm ferileri için arabuluculuk başvurusu yapıldığını ancak anlaşma olmadığını, Açıklana nedenlerle, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla ile yukarıda anlatılan sebeplerle davanın kabulüne, müvekkilinin davalılardan olan 27.507,50 TL + 24.440,38 TL alacaklarına ilişkin T.C. Çatalca İcra Müdürlüğü ... E. Ve ... E. Sayılı dosyalarına vaki itirazların iptali ile, takiplerinin devamına, dava dışı sigortalıya ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, alacağımız likit ve belirlenebilir olduğundan %20'den az olmayan oranda icra inkar tazminatı, yargılama giderlerinin davalılara yükletilmesine, 1136 sayılı Avukatlık kanunu uyarında karşı taraf vekalet ücretinin adımıza hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı, dava dilekçesinde özetle; sigortalı ... Mağazacılık A.Ş.'ye ait konfeksiyon (ayakkabı, çanta, aksesuar) cinsi emtiaların, müvekkil şirketin sorumluluğundaki tırlarda, yurtdışından İstanbul'a nakliyesi esansında hasara uğradığını ve sigortalı tarafından alıcıya ödenen tazminat bedelinin davalı şirketten rücuen tazminini talep ettiğini, 21/05/2019 tarihinde yüklemesi yapılan, göndericisinin ... (...) .... firması olduğu ... Mağazacılık A.Ş. firmasına ait 82 kap çanta ve ayakkabı emtianın İsviçre-Türkiye arası taşıması, ..../ .... plakalı davalı şirket aracı vasıtasıyla gerçekleştirildiğini, Dava konusu emtianın 1 kap sevki, 11/06/2019 tarihinde müvekkil şirkete ait ... plakalı ara nakliye aracı ile gerçekleştirilmiş olup düzenlenen .... sıra No.lu taşıma irsaliyesi uyarında 12/06/2019 tarihinde ... Depo adresinde ....'a teslim edildiğini, kalan 81 kabın ise ..../.... plakalı araçlarla .... sıra No.lu taşıma irsaliyesi ile taşındığı ve imza karşılığında .....'a teslim edildiğini, 07/05/2019 tarihinde yüklemesi yapılan, göndericisinin ....(....) .... firması olduğu ... Mağazacılık A.Ş. firmasına ait 47 kap emtianın İsviçre-Türkiye arası taşıması, ...,.... plakalı araçla yapıldığını, 31/05/2019 tarihli, .... no.lu taşıma irsaliyesi ile ... plakalı araç ... depoda .....'e imza karşılığında teslim edildiğini, Müvekkil şirkete yasal süre geçtikten sonra yapılan bildirime göre teslim edilen 47 kap içinden 4 tane çantanın, 81 kap içinden 20 adet ayakkabının eksik olduğunun bildirildiğini, taşıma sözleşmelerine istinaden yapılan taşımalar sonucu mallardaki ziyan ve hasarın süresi içerisinde taşımacıya ihbar edilmesi gerektiği, dava konusu emtianın alıcıya eksiksiz teslim edildiği teslim sırasında düzenlenmiş aksine herhangi bir tutanak veya tespit olmadığını, alıcı tarafından teslim sırasında irsaliyeye herhangi bir kayıt düşülmediğini, koli içi muhteviyat eksikliğinin CMR kapsamında hizmet veren müekkil şirkete ait olmadığını, Taraflar arasındaki uyuşmazlığa CMR Konvensiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiğini, Karayolu ve Milletlerarası Mal Nakliyatı Mukavelesi ile ilgili Konvansiyonun CMR'nin 32/1. Maddesinde, sözleşme kapsamındaki taşımalardan kaynaklanan davalar bakımından zamanaşımı süresinin 1 yıl olduğu ve dava tarihinden önce zamanaşımına uğradığını ve davanın reddinin gerektiğini, CMR Konvensiyonu 30. Madde uyarınca teslim anında veya açıkça görülmediği hallerde teslimden 7 yedi gün içinde (Pazar günleri ve resmi tatiller hariç) bildirimde bulunması gerektiğini, emtianın eksik çıktığına dair davalı taşıyıcı iştiraki ile tutulmuş bir tutanak olmadığını, nakliyeciden alacak talebinde bulunanlar, bu zarar, kayıp ya da gecikmenin taşıma esnasında gerçekleştiğini ispatla yükümlü olduğunu, Yukarıda açıklanan nedenlerle, haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın zaman aşımı yönünden reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargı masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı ... tarafından kendisine nakliyat emtia sigorta poliçesi ve nakliyat emtia abonman sigorta poliçesi kapsamında dava konusu emtianın zarar görmesi sebebiyle kendi sigortalısına ödediği hasar zararının davalıdan rücuen tahsili için başlatılan takibe itirazın iptaline ilişkindir.
Çatalca İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası aslı celp edilmiş, incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusuna karşı toplam 27.507,50 TL'nin tahsili için ilamsız takip talebinde bulunulduğu, süresinde itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Çatalca İcra Müdürlüğü'nün .... esas sayılı takip dosyası aslı celp edilmiş, incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı takip borçlusuna karşı toplam 24.440,38 TL'nin tahsili için ilamsız takip talebinde bulunulduğu, süresinde itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin İddia ve talepleri, ve Davalı vekilinin savunmaları, dava konusu taşımaya ilişkin evraklar, Çatalca İcra Dairesi'nin ... E sayılı dosyası ve Çatalca İcra Dairesi'nin ... E sayılı dosyası ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle davacı vekilinin her iki icra dosyasında talep ettiği alacak kalemleri, sigortalanan ile davalı arasındaki hukuki işlemin niteliği, dava konusu emtianın eksik veya ayıplı teslim edilip edilmediği, eksik ve ayıplı teslim olması halinde hangi tarafın kusurlu olduğu, tarafların sorumlulukları, ihbar sürelerinin ve ihbar külfetinin yerine getirilip getirilmediği, eksik veya ayıplı teslimden dolayı sigortalananın gerçek zararının ne kadar olduğu, davacı tarafından tespit edilen zararın rayice uygun olup olmadığı, davalının uluslararası taşıma sırasında uluslararası ve ulusal mevzuat gereği sorumlu olduğu miktar, faiz oranı, başlangıç tarihleri ve tarafların tüm iddia ve talepleri hususunda ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmasına karar verilmiş, 23/03/2022 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; Kısmi zayi kayıp olduğu belirtilen ve davacı tarafından tazmin edilen miktarlar bakımından zarar miktarları ve icra dosyalarında alacak miktarlarının somut olaya uygun, kadri marufunda miktarlar olduğu, Sigorta ekspertiz raporlarına ve dosya kapsamına göre zararın taşıma sürecinde meydana geldiğinin sabit olmadığı, Davacı ödemesinin sigorta poliçesi ve sigorta ekspertiz raporlarına dayandığı, ödemelerin banka ödeme dekontları ile tevsik edildiği, davacının sigortalıya TTK m.1472 gereği halef olduğu, ayrıca akdi temlik hükümlerine göre temlik belgelerinin de dosyada sunulduğu, CMR m.30 kapsamında gerek derhal ve gerekse süresi içinde kısmi zayi bildiriminin yapılmadığı, taşıma sürecinde zarar meydana geldiği yönünde karine oluşmadığı, CMR m.17/1 gereği davalının sorumlu tutulabilmesi için zararın taşıma sürecinde meydana geldiğinin davacı yanca ispatı gerektiği, Gerek CMR taşıma senedi ve gerekse taşıma faturası tarihleri gözetildiğinde aradan geçen aylar sonra yapılan ekspertiz çalışmasında evrak üzerinden inceleme ile tespit edilen zararın taşıma sürecinde meydana geldiğinin sabit olmadığı, ekspertiz raporlarında açıkça sigortalı beyanı ve sonradan tespitlerine itibar edildiğinin anlaşıldığı, Kısmi zayi -kayıp kaynaklı zararın taşıma sürecinde meydana geldiği sabit olsaydı, davacının her iki takipte de talep ettiği tazminat tutarlarının ana para tutarları olduğu ve EURO cinsinden uğranılan zarar miktarları ” gözetildiğinde tamamının takibe konu edilebileceğinin söylenebileceği, Zamanaşımı konusunda CMR m.32 hükümlerine göre zamanaşımı hesabı ve değerlendirmesinin yüce mahkemeye ait olduğu, sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Taraflar arabuluculuk görüşmelerinde anlaşamamış ve arabuluculuk son tutanağı dosyamıza sunulmuştur.
Davacı vekili tarafından 2004 Sayılı İİK'nun 67. Maddesi uyarınca yasal bir yıllık hak düşürücü süre içinde davalının itirazının iptali için dava açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı vekili tarafından her ne kadar zamanaşımı definde bulunulmuş ise de; dava konusu emtianın teslim tarihinden icra takip tarihi itibariyle CMR 32 maddesinde düzenlenen 1 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığından davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmesi talebinin reddine karar verilerek yargılamaya devam edilmiştir.
Somut davada; davacı ... ile dava dışı ... Mağazacılık A.Ş. Arasından nakliyat emtia sigorta poliçesi ve nakliyat emtia abonman sigorta poliçesi düzenlenmiştir. Davacının sigortalısına ait dava konusu emtiaların uluslararası taşıması için dava dışı sigortalı ve davalı arasında taşıma sözleşmesi akdedilmiştir. Taraflar arasında bu hususlarda bir ihtilaf bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki ihtilaf söz konusu emtianın taşınması sırasında hasara veya ziyaa urağıp uğramadığı ve uğramış olması halinde davalının sorumlu olup olmadığı hususlarındadır.
Mahkememizce dava konusu taşımalara ilişkin taraflar tarafından sunulan taşıma belgeleri üzerinde bilirkişi marifeti ile inceleme yaptırılmıştır. Dosya kapsamına sunulan evraklarda yapılan incelemede taşımaya konu emtiaların zarara uğradığına veya eksik teslim edildiğine dair bir tutanak tutulmadığı, Sigorta Şirketi tarafından teslimden 4 ay sonra yapılan incelemede eşyaların eksik olduğuna dair ekspertiz raporu düzenlendiği, ekspertiz raporunda dava konusu emtialardan 4 adet el portföyü çantasının ve 20 çift ayakkabının eksik olduğunun tespit edildiği, ancak bu eksikiğe ilişkin taraflar arasında teslim sırasında bir tutanak tutulmadığı ve CMR belgesi üzerine şerh düşülmediği, hasarın tespit tarihinin yazılmadığı görülmüştür. Davalı taşıyıcı tarafından dava dışı sigortalıya teslim edilen emtianın eksik olduğu teslimden 4 ay sonra yapılan sayımda ortaya çıkmıştır. Ancak söz konusu eksikliğin satıcı tarafından yükleme esnasında olup olmadığı, taşınma sırasında meydana gelip gelmediği, yoksa teslimden sonra meydana gelip gelmediği hususları davacı tarafça ispatlanmamıştır. Sigortalanan tarafından süresinde taşıyana eksik ve ayıplı taşıma ihbarı yapılmamıştır. Davalı taşıyıcının dava konusu emtianın içerisinde bulunduğu kapların taşıma senedine göre eksik olup olmadığını, hasarlı olup olmadığı ve hasarsız bir şekilde taşıma senedine göre taşıma ve dıştan denetleme yükümlülüğü bulunmakla birlikte kapların içerisini denetleme yükümlülüğü açıkça ve ayrıca üstlenilmediği sürece kapların içerisindeki emtianın eksik olup olmadığını denetleme yükümlülüğü bulunmamaktadır. Davacı tarafça iddia edilen emtia eksikliğinin taşıma sırasında meydana geldiği geçerli ve kesin deliller ile ispatlanamadığından açılan davanın reddine, davacının kötü niyetli olduğu ispatlanmadığından davalı vekilinin kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Açılan davanın REDDİNE,
-Kötü niyet tazminatı şartları oluşmadığından davalı vekilinin kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürülükte bulunan haçlar tarifesi gereğince alınması gereken 80,70-TL maktu karar ve ilam harcının 749,60 TL peşin alınan harçtan mahsubu ile 668,90 TL bakiye harcın talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca red edilen miktar üzerinden hesaplanan 7.553,22 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca arabulucuk ücreti olan 1.320,00 TL' nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
6-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen açıkça okunup usulen anlatıldı.31/05/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır