T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/1050 Esas
KARAR NO: 2023/228
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/12/2021
KARAR TARİHİ: 07/03/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :06/04/2023
Davacı vekili tarafından açılan alacak davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ..... yetkili bayii olan .... Tic. Ltd. Şti. 'nden ..... marka multi sistem klima seti satın aldığını, klima sisteminin montajını ..... Servisi olan davalı ..... Ltd. Şti. Tarafından müvekkilinin 31/08/2020 tarihli çağrısı üzerine 02/09/2020 tarihinde yapılarak garanti süresinin aktive edildiği, Kurulumu sağlanan klima sisteminin aktif kullanılmaya başlandığı 2021 yaz döneminde klimanın çalışmadığını, yetkili servise defaatle başvuru yapılmasına rağmen sonuç alınmadığını, bunun üzerine Küçükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş dosyası ile tespit yapıldığını, 24/08/2021 tarihli raporda klimanın kapasitesinin kurulu alana yetmediği, multi klima sistemine yapılacak müdahale ile sorunun çözülemeyeceği görüşüne varıldığı, Müvekkilinin yetkili bayi tarafından yapılan klima satışında keşif yapılmaması ve servisin klimanın alana yetersiz olacağını bile bile müvekkilini aydınlatmaksızın montaj yapması neticesinde zarara uğratıldığını, verilen hizmetin ayıplı hizmet olduğunu belirterek davalıların üzerilerine düşen keşif sorumluluğunu yerine getirmediğinden zararın doğmasında birinci derecede sorumlu olduğunu bu nedenle ödenen satış bedelinin iadesinin gerektiğini belirterek davanın kabulünü, ayıplı malın satım bedelinden şimdilik 10.000 TL nin satım tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, aksi takdirde ayıp oranında bedelde indirim yapılması dolayısıyla fazla ödenen meblağın iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ..... Dayanıklı Tüketim Malları Paz. Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirket yetkilisi ve sahibi ....'ün 13.07.2020 tarihinde müvekkili şirkete ait mağazaya giderek sahibi bulunduğu şirkete ait iş yerinde kurulumu yapılmak üzere sistem klima seti almak istediğini belirttiğini, ürün talebini alan müvekkili şirket yetkililerinin sistem kliması satışlarında satış öncesi klimanın montajının gerçekleştirileceği işyerinde keşif işleminin yapılmasının gerektiğini iş yerinin fiziki şartlarına uygun klima setinin bu şekilde belirlenmesi gerektiğinin kendisine bildirildiği, davacı şirket yetkilisinin iş yerindeki klima tesisat döşemesinin kendisi tarafından görevlendirilen bir ekip tarafından yapıldığını ,bu ekibin kapasitesini belirleyeceğini, montajının bu ekip tarafından yapılacağını belirterek bu kapasitelere uygun ..... marka klimaları sipariş etmek istediğini belirttiğini, Davacı şirketin talebi ile 1 adet dış ünite, 4 adet iç ünite ve bir 4 lü branşmanın satıldığı, müvekkili şirket tarafından bu ürünlerin davacıya teslim edildiği, davacı tarafın montaj ve ürünün devreye alınmasını da klima tesisatını döşeyen ekibe yaptırdığını, arabuluculuk esnasında toplantıya katılanların davacının kendi ekibine keşif ve montajı yaptırdığını beyan ettiğine bu duruma şahit olduğunu, davacı tarafından ikame edilen davada satılan ürünlerin açık veya gizli bir ayıbı söz konusu olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı .... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; .... Ltd.Şti ünvanı ile ....Servisi olarak hizmet verdiklerini, yetkili servis olarak herhangi bir ürün satışı yapmadıklarını, sadece bayiler tarafından satışı yapılan ürünlerin nakliye ve/veya montaj hizmetlerini Verdiklerini, Davacı .... elektroniğe ..... ..... Bayisi tarafından klimayı almadan önce klima keşfi yaptırması yönünde öneri yapıldığını, fakat firma yetkililerinin klima keşfi istemediklerini, bu işlerden anladıklarını, klima kapasitesini ve modelini kendilerinin belirlediğini, Davacının belirledikleri model klimayı alarak nakliyesini kendilerinin yaptığını, montajını da ücretini ödeyerek tanıdıkları bir ustaya yaptırdıklarını, klima garantisinin başlatılabilmesi için servislerinden ürünün montaj kaydının sisteme girilmesini talep ettişklkerini, montajı servisleri tarafından yapılmayan klimanın sadece sistemde garantisini başlayabilmesi için montaj kaydının taraflarınca girildiği, Müşterinin kullanmaya başladıklarında klimadan istedikleri performansı alamadıklarını gördüğünü, ..... servisi olarak klimayı kontrol ettiklerinde ürünün teknik olarak normal çalıştığını, fakat kullanılan yer için yetersiz olduğunun belirlendiğini ve kendilerine bildirildiğini, ürünün ayıplı olmadığını, ücretsiz keşif hizmeti yaptırmayan davacının bu konuda tam kusurlu olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davalı ..... tarafından davacıya satılıp teslim edilen klimalara ilişkin verilen hizmetin ayıplı olduğu iddiası ile klima bedellerinin davalı satıcı ve yetkili servisten tahsiline, bunun mümkün olmaması halinde ayıp oranında indirim yapılarak fazla ödenen bedelin davalılardan tahsiline karar verilmesine ilişkindir.
Davacı tanığı İbrahim Küçük beyanında; " Ben davacı şirkette yaklaşık 2 yıldır pazarlamacı olarak çalışıyorum. Davacı şirket klimayı davalı .....'den aldı. Davalı ..... klimayı bize satmadan önce klimanın iş yerimiz için yeterli olup olmadığına dair bilgilendirme yapmadı. Dava konusu klimanın iş yerimiz için yeterli olduğunu söyleyip sattı, Biz bir keşif talebinde bulunmadık ancak daha öncesinde keşif yapılmasını satan firmanın teklif etmesi gerekirdi. Bizim bunun bilmemiz mümkün değildir. Dükkanımız iki katlıdır. Ancak klima yeterli gelmediği için bütün yazı sıcakta sıkıntılı bir şeklide geçirdik. Klima kurulumunu kimin yaptığını bilmiyorum. Biz klimanın iş yerini ısıtmadığını karşı tarafa ne zaman ve ne şekilde bildirildiğini bilmiyorum. Ben bu iş yerinde çalışan olarak klimanın soğutmamasından dolayı sıkıntı çektim. Servis çağrıldı. Gazının bittiği söylendi. Ancak gaz basıldıktan sonra da soğutma olmadı" demiştir.
Davacı tanığı ... beyanında; " ben davacı şirkette 3 yıldır muhasebede çalışıyorum. Dava konusu klimaların alımını firma sahibi .... yaptı. Pazarlık sırasında ben yoktum. Bizim iş yeri 2 katlıdır. Davalı .....'ten satın alınan klimalar iş yerine takıldı ve yaz dönemine denk geldi. Ancak klimalar iş yerini soğutmadı. Bunun üzerine .....'i aradım. Bize servis yönlendirdiler. Servis klimaların gazının bittiğini söyledi. Gaz koyulduktan sonra yine soğutmadı. Daha sonra tekrar .....'i aradım. Servis gelip bu sefer 4 klimanın bir motora bağlanması sebebi ile iş yerini soğutmadığını söyledi. Ancak yine klimalar iş yerini soğutmadı. Toplam 4 kere .....'i aramışımdır. Klimaların kurulumunu .....'in yaptığını biliyorum ancak hangi servis olduğunu bilmiyorum. Klimalar duvar tipi klima idi. En son servis kaydı açıldığında klimalar takan ve satanın yanlış tercih yaptığını söyledi. Ben dava açmamız halinde kazanıp kazanmayacağımı söyledim. Onlar da karşınız ..... kazanamazsın, sökün dedi. Sonrasında bu klimaları çıkarıp kolon tipi iki tane klima alındı. .... firması klima satmadan önce iş yerinde keşif yaptı. Ve buna göre iş yerimize uygun 2 tane klima sattı. Ve sıkıntıdan kurtulduk. ..... klimaları satmadan önce iş yerine keşfe gelmemiştir. Keşif teklifi olup olmadığını bilmiyorum, ayrıca davalı ..... tarafından klimalar teslim edildikten sonra 1 ay içinde şikayetlerimiz başladı, ilk önce .....'i aradım, ..... beni .....'e yönlendirdi" demiştir.
Davalı tanığı .... beyanında; " Ben davalı ..... Şirketinin Başakşehir mağazasında müdür olarak 22 yıldır çalışıyorum. Davalı .....'in yetkili servisidir. Davacı ise bizim müşterimizdi. Davacı şirket yetkilisi olarak bildiğim .... bey işyerinde kullanılmak üzere sistem kliması almak üzere bizim işyerimize geldi. Kendisi zaten elinde bir liste ile geldi. Alacağı klimanın modelleri ve kodları belli idi. Kaç klima aldğını bilmiyorum. Hatırladığım kadarıyla 23.000 TL lik bir klima aldı. Sistem klimaları ticari klimaya girer. Bunların dış ünitesi bir tane ve bu üniteye bağlı birden fazla iç ünite bulunur. Bu klimaların dış ünitesi bir tane olup borulama sistemi ile içerdeki duvara takılan birçok iç ünite ile koordine sağlanır ve bu şekilde birçok klima kurulumu sağlanır. Ben davacı şirket yetkilisine doğru klimayı seçmeleri için işyerine keşif gönderme teklifinde bulundum. Normalde bizim böyle bir yükümlülüğümüz yoktur. Biz sadece teklifte bulunuyoruz. İsteyen olursa da keşif gönderiyoruz. Benim teklifim üzerine davacı şirket yetkilisi gerek olmadığını, bu konuda kendisinin tanıdığı bu konuda bilgisi olan birinden destek aldığını söyledi. Dediğim gibi zaten elinde liste halinde klimanın modelleri ve kodları vardı. Davacının seçtiği klimayı kendilerine sattık. Klimanın davacı şirket yetkilisine depomuzdan teslim ettik. İşyerini görmedik. Davacı klimaları ..... yetkili servisi olan .... 'a kurduracağını söyledi. Ancak kime kurdurduğunu bilmiyorum. Biz klimaları teslim ettikten aşağı yukarı 1 yıl sonra davacı şirket yetkilisi .... bey mağazamızı arayarak klimalardan yeterli performansı alamadıklarını ve bizden destek istediklerini söyledi. Bende kendilerine montajını bizim yapmadığımızı, montajını kime yaptırdıysanız ondan destek alması gerektiğini söyledim. Normalde Sistem Klimalarının altyapısını müteahhit inşaat yaparken yapar. Daha sonra yetkili servis gelip o binaya ve alt yapıya göre hangi klimanın uygun olduğunu tespit eder. Müşteri de almak isterse klimayı alır ve servis montajını yapar. Satıcının bunları kontrol etme yükümlülüğü yoktur. " demiştir.
Davalı ..... şirket yemin beyanında:" Davacı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne dava konusu klimaları kanunun ve bayisi bulunduğum "....." markasının tarafıma yüklediği her türlü aydınlatma, keşif ve bilgilendirme yükümlülüklerinin yerine getirerek sattığım, bu satışın diğer klima satışlarından bir farkının bulunmadığı, tüm klima satışlarında herhangi bir keşif ve ölçüm yapılmadığı, klimaların yetersiz olmadığı konusunda" namusum, şerefim ve kutsal saydığım bütün inanç ve değerlerim üzerine yemin ediyorum." demiştir.
Tarafların ba-bs formları celp edilerek incelenmiştir.
Küçükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesinin .... D.İş sayılı dosyasının aslı celp edilmiş, incelenmesinde; .... San. Ltd. Şti. Tarafından ..... Dayanıklı Tüketim Malları Paz. Tic. Ltd. Şti. Ve ... Ltd. Şti ye karşı delil tespiti isteyen .... almış olduğu klima sistemindeki uygulama hatası ve gizli ayıp ile klima sisteminin değiştirilmesinin doğuracak maliyetin bilirkişi marifetiyle tespiti için delil tespiti talep edildiği ve rapor düzenlendiği görülmüştür.
Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, tarafların edimleri, tarafların edimlerini gereği gibi ve eksiksiz yerine getirip getirmediği, davacı tarafça satın alınan klimanın kapasitesinin davacının kullanacağı alan için yeterli olup olmadığı, yeterli olmaması halinde kusurun hangi tarafta olduğu, klima takılmadan önce kullanılacak alanda keşif yapılmasının zorunlu olup olmadığı, zorunlu olması halinde buna ilişkin yükümlülüğün hangi tarafta olduğu, davacı tarafça süresinde hizmetin ayıplı olduğuna dair bildirim yapılıp yapılmadığı, ayıplı hizmetin söz konusu olması halinde bedel iadesinin hakkaniyete uygun olup olmadığı, bedelde indirim halinde miktarı ve tarafların tüm iddia , savunma ve talepleri hususunda ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmasına karar verilmiş, 14/10/2022 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; Davalı satıcı firmanın veya yetkili servisinin soğutma yükü hesabını yapmak, cihaz ve sistem seçmek, satın alınacak klimaların işyeri için yeterli olup olmadığını kontrol etmek gibi bir görev ve sorumluluklarının bulunmadığı, Esasen bir satıcıdan işyerine uygun klima sistemi seçmesinin de beklenmeyeceği, Dava konusu klimanın ayıplı olmadığı, bu klimanın işyerine yeterli gelmemesinden dolayı davalıların herhangi bir kusurlarının bulunmadığı, sonuç ve kanaati bildirilmiştir.
Taraflar arabuluculuk görüşmelerinde anlaşamamış ve arabuluculuk son tutanağı dosyamıza sunulmuştur.
Somut davada; davacı vekili, davalı .....'ten satın aldıkları, davalı ..... yetkili servisi tarafından kurulumunun yapıldığı iddia edilen dava konusu klimaların kurulum yapılacak iş yerlerine yeterli kapasitede olmadığını, davalı tarafından iş yerlerine yeterli kapasitede klima satmamak suretiyle ayıplı hizmet verdiklerini, bu sebeple kendilerinin başka firmadan yeni klima aldıklarını ve zarara uğradıklarını, bu sebeple satın alınan klimaların satım bedelinin iadesine, aksi halde ayıp oranında indirim yapılmasını ve fazla ödenen bedelin iadesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ..... vekili, dava konusu klimaların ayıplı olmadığını, davacının almak istediği klimaları kendisinin sipariş verdiğini ve kendilerinin klimaların kurulacağı iş yerinde keşif teklifini kabul etmeyip kendi ekipleri tarafından keşfin yapılarak alınmak istenilen klimaların belirlendiğini ve klimaların montajının da bu ekip tarafından yapılacağını, klima montajının dahi yetkili servis tarafından yapılmadığını ve hizmetin ve klimaların ayıplı olmaması sebebiyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ..... yetkilisi, dava konusu klimaların kurulumunun kendileri tarafından yapılmadığını, kendilerinden bir keşif talebinde bulunulmadığını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflar arasında dava konusu klimaların ayıplı olduğu hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. Davacı taraf klimaların kurulumunun yapılacağı iş yerine klimaların kapasitesinin uygun olmaması ve satıcı davalı ..... ve yetkili servis... tarafından iş yerinde keşif hizmeti verilerek iş yerine uygun klima satılmadığı ve ayıplı hizmet ifa edildiğini iddia etmiştir. Davacı tarafından klimaların montajının davalı ...'a yaptırmadığı, ihbar olunan ....'a yaptırdığı, ayrıca satım sözleşmesinin tarafının davalı .. olmayıp ..... olması ve bu nedenle de bu davalıdan satım bedelinin veya ayıp oranında indirim yapılarak ödenen fazla bedelin tahsilinin istenemeyeceği hususları dikkate alındığında davalı yetkili servisin davada pasif husumeti bulunmamaktadır. Bu sebeple bu davalı yönünden davanın pasif husumet dava şartı eksikliği sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir.
Davacı ve davalı ..... arasındaki dava konu klima alım satım sözleşmesi her iki tarafından ticari işletmesi ile ilgili olup ticari iştir ve her iki taraf tacirdir. Dava konusu klimalarda herhangi bir ayıp bulunmamaktadır. Davalı satıcıya da davacının iş yerinde keşif yapmak ve bu keşfe göre davacının iş yerine uygun klima satmak gibi kanuni bir zorunluluğu ve yükümlülüğü bulunmamaktadır. Davacı ticari işlerinde basiretli bir tacir olarak hareket etmek zorundadır ve bunun gereği olarak dava konusu iş yerine uygun klimaların gerekli incelemeyi yaptırmak suretiyle kendisinin seçmesi gerekmektedir. Davacı tanıklarından ....'da beyanında başka firmadan alınan klimaların takılması için tesisatı baştan sona yenilediklerini beyan etmiştir. Dolayısıyla davacının basiretli bir tacir olarak davranıp kendi iş yerine uygun kapasitede klima almak için iş yerinde inceleme yaptırıp, buna uygun kurulumu sağlayacak ortamı oluşturup, klimaları alması gerekirdi. Davacı tarafından hizmetin ayıplı olduğu iddiasında bulunulduğundan hizmetin ayıplı olduğu hususunu ispat yükü davacıdadır. Kaldı ki davalı taraf ve davalı tanıkları davacıya keşif yapılması gerektiğini, ancak davacının kabul etmediğini beyan etmişler, davalı ..... vekili bu hususta da yemin etmiştir. Davacı hizmetin ayıplı olduğunu ve bilgilendirilmediklerini iddia etmiş, ancak buna ilişkin somut, geçerli bir delil dosyaya sunmamış ve ayıp iddiasını ispat edememiştir. Bunun yanında bilirkişi raporunda da teknik bilirkişi tarafından tespit edildiği üzere davalı satıcı firmanın veya yetkili servisin soğutma yükü hesabını yapmak, cihaz ve sistem seçmek, müşterinin satın almak istedikleri klimaları işyeri için yeterli olup olmadığını kontrol etmek gibi bir görevi ve sorumluluğu da teknik açıdan olmadığı, bu görev proje firmasının görevi olduğu aşikardır. Bu nedenlerle açılan ve ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı tarafından davalı ... Limited Şirketi aleyhine açılan davanın pasif husumet dava şartı eksikliği sebebiyle usulden REDDİNE,
2-Davacı tarafından davalı ..... Dayanıklı Tüketim Malları Pazarlama Ticaret Limited Şirketi aleyhine açılan davanın esastan REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürülükte bulunan haçlar tarifesi gereğince alınması gereken 179,90- TL maktu harçtan peşin alınan 170,78 TL harcın mahsubu ile 9,12 TL bakiye harcın terkin sınırının altında kalması sebebiyle tahsiline yer olmadığına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı ..... Dayanıklı Tüketim Malları Pazarlama Ticaret Limited Şirketi tarafından yapılan 50,00 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
6-Davalı .... Limited Şirketi tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davalı ..... Dayanıklı Tüketim Malları Pazarlama Ticaret Limited Şirketi davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca red edilen miktar ve tarifenin 13/1 maddesi dikkate alınarak takdir edilen 9.200,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
8-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca arabulucuk ücreti olan 1.320,00 TL' nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
9-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
10-6100 sayılı HMK'nun 405 maddesi uyarınca değişik iş dosyası asıl dosyanın eki sayıldığından Küçükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin .... değişik iş sayılı dosyasının Mahkememiz dosyasının ekinden sayılmasına ve bu hususun ilgili Mahkemelere bildirilmesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin ve davalı ..... vekilinin yüzlerine karşı, davalı .... ve ihbar olunanın yokluklarında, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/03/2023
Katip ....
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır