T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/836
KARAR NO: 2022/820
DAVA: Ticari Şirket (Vefat Eden Ortağın Hissesinin Devri ve Tescili)
DAVA TARİHİ: 08/10/2021
KARAR TARİHİ: 21/09/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Vefat Eden Ortağın Hissesinin Devri ve Tescili) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....'ın, ... Ltd. Şti. ortaklarından olduğunu ve evinde ölü bulunduğunu, Müteveffanın şirkette bulunan 1 adet hisseye karşılık 250 TL sermaye tutarının kanuni mirasçılarına intikal etmesi gerektiğini ancak mirasçılarının kimliklerinin tespit edilemediğini, mirası kabul, ret ya da söz konusu şirket hissesinden feragat edecekleri de bilinmediğini, mirasçıların şirket ortağı olamayacağı görüşünde olduklarını, ortaklar kurulu tarafından oybirliği ile alınan 07/10/2021 tarihli karar ile müteveffa .....’ın şirkette bulunan 1 adet hissesinin, diğer ortakların rızası ve muvafakati ile şirket ortaklarından ..... adına devir ve tesciline karar verildiğini, vefat eden ortağın kanuni mirasçılarının tanınmaması, hukuken şirket ortağı olamayacaklarının düşünülmesi ve ortaklık yapısının kanuni sürede düzeltilmesi mecburiyeti karşısında, işbu davayı açtıklarını, 7.10.2021 tarihli ve 14 nolu ortaklar kurulu kararı uyarınca, mezkur 1 adet hissenin ticaret sicilinde ..... adına olan kaydının iptali ile şirket ortaklarından ..... adına hükmen devir ve tesciline karar verilmesini talep ve dava ettikleri anlaşılmıştır.
CEVAP; Davalı adına dava dilekçesi ve tensip zaptı ekli duruşma gün ve saatini bildirir davetiyenin usulüne uygun olarak tebliğ edilmesine rağmen davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamış ve davalı duruşmalara katılmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı şirketin ortağı olan muris .....'ın vefat etmesi sebebiyle şirketteki hissesinin mirasçılarına ulaşılamaması ve şirkete ortak olma niteliğine sahip olmamaları sebebiyle şirket ortağı .....'ya hükmen devri ve tesciline karar verilmesi talebine ilişkindir.
İstanbul .... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı ilamının incelenmesinde, İstanbul ili, ... ilçesi, Cilt No:..., Aile Sıra No: ..., Sıra No:8 nüfusuna kayıtlı, ... ve ...'dan olma, 01/08/1942 doğumlu, ... TC kimlik numaralı, muris .....'ın, 27/09/2021 tarihinde ölümü ile miras meselesi 2 pay olarak kabul edilmiş ve 2 payın ... ve .... 'den olma 17/04/1947 doğumlu .... T.C. nolu ....e .... 'a aidiyetine karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacı şirketin İTO kayıtları celbedilmiş, incelenmesinde; şirketin ortaklarının muris ....., ..., ..... ve .... olduğu, şirket yetkililerinin yine ....., ..... ve ...olduğu, çalışma konusunun Gümrük idarelerinde gümrük kanununda belirtilmiş konularda gümrük müşavirliği hizmetini gerçekleştirmek ve anasözleşmesinde yazılı olan diğer konular olduğu görülmüştür.
Davacı şirketin 07/10/2021 tarih ve 14 sayılı kararı ile murisin hisselerinin ortaklardan .....'ya devrine karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizce davacı şirketin defter ve kayıtlarının incelenmesi, murisin hisse bedelinin tespiti ve davacı şirketin bilançosunun tespiti için bu konuda uzman Prof. Dr. ..., mali müşavir ... ve gümrük uzmanı ...'dan oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyetinin 10/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ) Davacı tarafından ibraz edilen 2018-2019-2020-2021-2022 yılı ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK m. 64 ve VUK m 182 gereğince usulüne uygun tutulduğu, 2018-2019-2020 ticari defterlerinin süresinde açılış kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı, ticari defterlerinin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, 2021-2022 ticari defterlerinin elektronik olarak tutulduğu, süresinde e-defter beratlarının Gelir İdaresi Başkanlığı e-defter sistemine yüklenildiği, ticari defterlerinin birbirini teyit eder şekilde tutulduğu, Ticari defterlerinin HMK m. 222 gereğince davacı lehine delil niteliği Sayın Mahkemenizin takdirlerinde olduğu, b) Davacı ticari defterlerinde, ... Ltd. Şti.'nin ticaret sicil gazetesindeki sermayesi olan 2.500.000,00 TL'nin muavin kayıtlarıyla mutabık olduğu, müteveffa .....'ın 1 adet hisseye karşılık 250 TL sermaye tutarının davacı ticari defterlerine işlendiği, davacı Şirketin 31 122021 Tarihli, işbu raporumuz tarihine en yakın-güncel Bilançosu üzerinden hazırlanan Rayiç Bilançosuna göre Şirketin rayiç öz varlığı 841.760,00 TL tespit edilerek müteveffa .....'ın | adet hissesine karşılık gelen öz varlık payının 8.417,60 TL olarak hesaplandığı, Bununla birlikte şirket Maddi Duran Varlık hesaplarında yer alan Taşıt ve Demirbaşların rayiç bedellerinin tespiti teknik uzmanlık gerektirdiğinden kaydi değerleri ile rayiç bilançoya aktarılmıştır. Müteveffaya ait 1 adet payın mevcut ortaklardan ..... adına tescili şartlarının oluştuğu tespit edilmiştir. Mahkememizce bilirkişi heyetinden davacı şirketin taşıtlarının, demirbaşlarının ve diğer maddi duran varlıklarının rayiç değerlerinin tespiti için ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti 16/05/2022 tarihli ek raporunda özetle; Dava konusu somut olayda, .....' ın, ....Ltd. Şti. ortaklarından olup vefat ettiği, müteveffanın şirkette bulunan 1 adet hisseye karşılık 250 TL sermaye tutarının kanuni mirasçılarına intikal etmesi lazım gelse de mirasçılarının kimliklerinin tespit edilemediği, mirası kabul ret ya da söz konusu şirket hissesinden feragat edeceklerinin de bilinmediğini, vefat eden ortağın kanuni mirasçılarının tanınmaması, hukuken şirket ortağı olamayacaklarının düşünülmesi ve ortaklık yapısının kanuni sürede düzeltilmesi mecburiyeti neticesinde huzurdaki Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma veya Çıkarılmaya İlişkin) davasının ikame edildiği anlaşılmaktadır. Davacı ticari defterlerinde, ... Hizmetleri Ltd. Şti.'nin ticaret sicil gazetesindeki sermayesi olan 2.500.000,00 TL'nin muavin kayıtlarıyla mutabık olduğu, müteveffa .....' ın 1 adet hisseye karşılık 250 TL sermaye tutarının davacı licari defterlerine işlendiği, Davacı Şirketin 31.12.2021 Tarihli, işbu Taporumuz tarihine en yakın-güncel bilançosu üzerinden hazırlanan rayiç bilançosuna göre Şirketim rayiç öz varlığı 841.760,00 -TL TL tespit edilerek müteveffa .....' ın 1 adet hissesine karşılık gelen öz varlık payının 84,18 TL olarak hesaplanarak rapor içeriğinde arz edilmiştir. Bununla birlikte şirket Maddi Duran Varlık hesaplarında yer alan Taşıt ve Demirbaşların rayiç bedellerinin tespiti teknik uzmanlık gerektirdiğinden kaydi değerleri ile Rayiç Bilançoya aktarılmıştır. Kök raporda ifade edildiği üzere Müteveffaya ait 1 adet payın mevcut ortaklardan ..... adına tescili şartlarının oluştuğu tespit edilmiştir. Mahkememizce önceki bilirkişi heyetine sektör bilirkişi ....'nin eklenmesin ve ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti 27/08/2022 tarihli ek raporunda özetle; Davacı ticari defterlerinde, ... Ltd. Şti.'nin ticaret sicil gazetesindeki sermayesi olan 2.500.000,00 TL'nin muavin kayıtlarıyla mutabık olduğu, Müteveffa .....'ın | adet hisseye karşılık 250 TL sermaye tutarının davacı ticari defterlerine işlendiği, Davacı Şirketin 31.05.2022 Tarihli, işbu raporumuz tarihine en yakın-güncel bilançosu üzerinden hazırlanan Rayiç Bilançosuna göre Şirketin rayiç öz varlığı 3.372.229,58 TL tespit edilerek müteveffa .....'ın 1 adet hissesine karşılık gelen öz varlık payının 337,22 TL olarak hesaplanarak rapor içeriğinde arz müteveffaya ait 1 adet payın mevcut ortaklardan ..... adına tescili şartlarının oluştuğu tespit edilmiştir.
Davacı vekili tarafında murise ait hisse bedeli olan 337,22 TL nin dosya adına açılan hesaba depo ettiği görülmüştür.
Somut davada; davacı vekili tarafından davacı şirketin ortaklarından muris .....'ın vefat etmesi sebebiyle şirketteki hissesinin mirasçılarına ulaşılamaması ve şirkete ortak olma niteliğine sahip olmamaları sebebiyle şirket ortağı .....'ya ortaklar kurulu tarafından alınan karar doğrultusunda hükmen devri ve tesciline karar verilmesi talep edilmiştir.
6102 Sayılı TTK'nun 596. Maddesinde; "(1) Esas sermaye payının, miras, eşler arasındaki mal rejimine ilişkin hükümler veya icra yoluyla geçmesi hâllerinde, tüm haklar ve borçlar, genel kurulun onayına gerek olmaksızın, esas sermaye payını iktisap eden kişiye geçer.
(2) Şirket, iktisabın öğrenilmesinden itibaren üç ay içinde esas sermaye payının geçtiği kişiyi onaylamayı reddedebilir. Bunun için, şirketin, payları kendi veya ortağı ya da kendisi tarafından gösterilen üçüncü bir kişi hesabına, gerçek değeri üzerinden devralmayı, payın geçtiği kişiye önermesi şarttır.
(3) Red kararı, devrin gerçekleştiği günden itibaren geçerli olmak üzere geriye etkilidir. Red, bu konudaki kararın verilmesine kadar geçen süre içinde alınan genel kurul kararlarının geçerliliğini etkilemez.
(4) Şirket, üç ay içinde esas sermaye payının geçişini açıkça ve yazılı olarak reddetmemişse onayını vermiş sayılır.
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 229/2 maddesi uyarınca gümrük müşavirlik firmalarına ortaklık usul ve esasları tanımlanmış olup, madde bendinde gümrük müşaviri/ müşavir yardımcısı vasıflarına haiz olmayanların şirkete ortaklığı mümkün bulunmadığı hükmü düzenlenmiştir.
Somut davada, davacı vekilinin iddia ve talepleri ile yukarıda belirtilen yasal mevzuat dikkate alındığında davacı şirketin gümrük müşavirliği hizmeti veren bir şirket olduğu, bu şirkete 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 229/2 maddesi uyarınca ancak gümrük müşaviri/ müşavir yardımcılarının ortak olabileceği açıktır. Davacı şirketin ortağı olan muris .....'ın vefat etmesi sebebiyle şirketteki ortaklığının boşalması sebebiyle ortaklık yapısının düzeltilmesi gerektiğinden ve davalı mirasçının davacı şirkete ortak olma koşullarını taşımaması sebebiyle şirket tarafından hisse devrine ilişkin alınan ortaklık kararı usul ve yasaya uygundur. Ayrıca davalı mirasçıya ulaşılamaması sebebiyle davacının hisse devrinin hükmen devri ve tesciline karar verilmesini talep etmekte hukuki yararı bulunmaktadır. Yukarıda anılan mevzuat gereğince davalı mirasçının davacı şirkete ortak olma koşullarına haiz olmadığı, 6102 Sayılı TTK'nun 596/2 maddesi uyarınca da davacı şirket tarafından murisin vefatından itibaren 3 ay içerisinde davalı mirasçının ortaklığı red edilmiş ve miras hissesi şirket ortaklarından .....'ya devrine ve buna ilişkin gerekli işlemlerin yapılmasına karar verilmiştir. Mahkememizce murisin payın gerçek değeri bilirkişi marifeti ile tespit edilmiş ve tespit edilen bedel davacı tarafça dosya adına açılan banka hesabına depo edilmiştir. Böylelikle davacı şirketteki murise ait ve davalı mirasçısına intikal eden 1 adet payın mevcut ortaklardan ..... adına tescili şartlarının oluştuğu anlaşılmakla açılan davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
İstanbul Ticaret Müdürlüğü sicil no ... 'da kayıtlı, .... LİMİTED ŞİRKETİ ortaklarından ..... adına kayıtlı 1 adet hissenin değerinin 250,00 TL sermaye tutarının karşılığının 337,22 TL olması sebebiyle ve bu miktarın davacı vekili tarafından depo edildiği anlaşıldığından, ticaret sicilde ..... adına olan 1 adet hissenin iptali ile ve şirket ortaklarından ..... adına TESCİLİNE VE İLANINA,
2-Davacı vekili tarafından mahkeme veznesine depo edilen miktarın, ...bank şubesi vadeli hesabı açılarak aktarılmasına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 80,70TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 21,40 TL harcın terkin sınırı altında kalması sebebiyle tahsiline yer olmadığına,
4-Davacı tarafından yatırılan 59,30 peşin harç, 59,30 TL başvurma harcı toplamı olan 118,60-TL harcın davalı dava açılmasına sebebiyet vermediğinden davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı tarafından yapılan 9.319,15 TL'lik yargılama giderinin davalı dava açılmasına sebebiyet vermediğinden davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı dava açılmasına sebebiyet vermediğinden davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
7-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
21/09/2022
Başkan ..
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır