T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2021/883 Esas
KARAR NO: 2023/274
DAVA: Menfi Tespit (Alım Satım)
DAVA TARİHİ: 22/10/2021
KARAR TARİHİ: 20/03/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :31/03/2023
Davacı vekili tarafından açılan Menfi Tespit davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında cari hesap ilişkisi bulunduğunu; davacı firmanın, iş kolu nazarında çeşitli ürünlerin üretimini davalı firmaya yaptırmakta olduğunu, davalı firmadan üretimi istenen ürünlere ilişkin mutabakat sağlandıktan sonra davalı firmaya sipariş verilen ürünlerin ham madde ve diğer ihtiyaçlarını karşılaması için avans çeki verildiğini, ürünlerin faturası kesildikten ve teslimi yapıldıktan sonra tutarların mahsup edilerek varsa aradaki farkın ödemesinin yapıldığını; davacı şirket tarafından, davalıya verilen son sipariş üzerine;31/10/2021 vadeli ... seri no.lu 25.000,00-TL bedelli 31/12/2021 vadeli ... seri no.lu 50.000,00-TL bedelli 31/01/2022 vadeli .... seri no.lu 70.000,00-TL bedelli28/02/2022 vadeli ... seri no.lu 80.000,00-TL bedelli 4 adet çekin 01.07.2021 tarihinde avans çeki olarak teslim edildiğini Davalı firmanın ürünlerin teslimini sağlamadığını; davacı şirket tarafından 15/10/2021 tarihinde Beyoğlu ... Noterliği'nin ... yevmiyeli no ile çeklerin iadesi hususunda çekilen ihtarnamenin muhatabın adresten taşınması nedeni ile tebliğ edilemediğini; şifahi olarak davalı firmanın iş yerini boşalttığı ve kaçtığı bilgisinin edinildiğini; iki firmanın ticari defterleri incelendiğinde davacı firmanın davalı firmaya borcu olmadığının ispatlanacağını; çeklerin ödenmesinin çok büyük hak kayıplarına neden olacağını; davalı şirketin çekleri ciro edip etmediği hususunun bilinmediğini belirterek, uygun görülecek teminat karşılığında davacı firmanın davalı şirkete vermiş olduğu 31/10/2021 vadeli .. seri no.lu 25.000,00-TL bedelli, 31/12/2021 vadeli ... seri no.lu 50.000,00- TL bedelli, 31/01/2022 vadeli .... seri no.lu 70.000,00-TL bedelli, 28/02/2022 vadeli ... seri nolu 80.000,00-TL bedelli çeklerin ödenmemesine ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmesini; çeklerin bedelsiz kaldığının tespitine ve davacı şirkete iadesine, yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davalı ....a tahmiline karar verilmesi taleplerinde bulunmuşlardır.
Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İş bu dava 4 adet çekten kaynaklı açılan menfi tespit davasıdır.
31/10/2021 vadeli ... seri no.lu 25.000,00-TL bedelli , 31/12/2021 vadeli .... seri no.lu 50.000,00-TL bedelli ,31/01/2022 vadeli ... seri no.lu 70.000,00-TL bedelli ,28/02/2022 vadeli ... seri no.lu 80.000,00-TL bedelli 4 adet çekin davacı tarafından davalı lehine keşide edildiği ve her birinin lehtardan sonra ciro edilerek ibraza sunulduğu ve ödendiği anlaşılmakla ;
Davacı .... avans çeki olarak verdiği bu çekler karşılığında davalının mal teslimi yapmadığını iş bu sebeple çeklerin bedelsiz kaldığı bu hali ile borçlu olmadığının tespitini istemiş olup ,
Davacı taraf dosyaya iddiasını ispata yönelik ibraz ettiği adli yazılı ve ... isimli şahıs tarafından imzalanan belge incelendiğinde içeriğinin anlaşılabilir olmadığı ,dava konusu çeklerle ilintili bulunmadığı ve de davacının iddiasının aksine .... isimli şahsın davalı şirketin yetkili temsilcisi olmadığı çıkartılan İTO kaydından anlaşılmıştır.
Dava dilekçesinden açıkça anlaşıldığı gibi davacıların imza inkarının bulunmadığı ancak bedelsizlik iddiasının bulunduğu ,
Uyuşmazlık konusunun imza inkarı olmayan çekten kaynaklı bedelsizlik iddiasının yerinde olup olmadığı noktasında toplanmakla;
Kambiyo senedini hükümden düşürmeye yönelik olarak açılan menfi tespit davasında; ispat yükü davacı .... Davacı .... senedi hükümden düşürecek hukuki nedenlerini senet gibi yazılı ve kesin delillerle ortaya koymak zorundadır.
04/08/2022 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle;Davacı tarafından davalı ...a verilmiş olduğu görülen toplam 475.000,-TL olan çeklerin ödenmiş olduğu kanaatine varılırsa, davacı ....ın davalı ....dan dava tarihi olan 22.10.2021 tarihi itibariyle 252.594,37 TL alacaklı oldukları, davacı tarafından davalı ....a verilmiş, ilgili bankalardan sorgulanabilecek 475.000,-TL çek listesinde olan, dava konusu toplam tutarı 225.000,-TL olan aşağıdaki çeklerin avans çeki olarak davalı ...a verilmiş olduğunun değerlendirilmiş olduğu kanaati ile rapor düzenlendiği,
Kambiyo senedini hükümden düşürmeye yönelik olarak açılan menfi tespit davasında ; ispat yükü davacı ....da olup ,menfi tespiti istenilen çekler incelendiğinde ciro silsilesinin kopuk olmadığı ve de davacının imzasını inkar etmediği anlaşılmaktadır. İlletten mücerret olan kıymetli evrak niteliğindeki çekin bedelsiz olduğuna yönelik yazılı delil de sunamayan davacı .... iddiasını yazılı delillerle ispat edememiş davacı yana yemin delili hatırlatılmış olup davacı .... yemin deliline dayanmayacaklarını bildirmiştir.
Bilindiği üzere, yemin, taraflardan birinin davanın çözümlenmesine etkili olan bir vakıanın doğru olup olmadığı hakkında kanunun belirlediği şekilde mahkeme (hakim) önünde beyanda bulunmasıdır. Medeni Usul Hukukumuzda yemin delili kesin delil niteliğindedir.
6100 sayılı HMK’da, hakimin yemin teklif etme müessesi “takdiri delilerle ispatın mümkün olduğu hallerde, hakimin kanaatini(tamamlayıcı) yemin ile değil, diğer delillerle tamamlaması” gerekçesi ile benimsenmemiş ve Kanuna alınmamıştır( Ejder Yılmaz ( Medeni Yargılama Hukukunda Yemin,2.Baskı, Ankara-2012, sayfa 26 ve 42 , Abdurrahim Karslı, Medeni Muhakeme Hukuku 3.Baskı, sayfa 611).Yemin davanın taraflarınca yerine getirilir, yemin teklif edecek taraf ispat yükü kendisine düşen fakat iddiasını veya savunmasını ispat edememiş olan taraftır. Taraf delillerini yemine hasretmedikçe önce diğer delilleri incelenir ve iddianın ispatlanmaması halinde son çare olarak yemin deliline başvurulur. Eğer iddia diğer delillerle ispatlanmışsa, yemin teklifine gerek yoktur ( Yılmaz Ejder, a.g.e, sayfa 116).( HGK 10.06.2015 t. 2014/13-37 E. 2015/1525 K. syl. Kararı)
Yapılan açıklamalar doğrultusunda; davacı davasını ispat edememiş davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Açılan davanın Reddine,
2-Karar tarihinde yürülükte bulunan haçlar tarifesi gereğince alınması gereken 179,90- TL maktu karar harcının peşin alınan 3.842,44 TL harçtan mahsubu ile 3.662,54 TL bakiye harcın talep halinde davacıya iadesine
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/03/2023
Katip ....
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.