T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/967 Esas
KARAR NO: 2022/939
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 18/03/2021
KARAR TARİHİ: 24/10/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 13/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacımızın alacaklı, davalının borçlu olduğu İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından davalıya karşı fatura alacağına dayalı olarak ilamsız icra takibine girildiğini, icra takibi kapsamında borçluya gönderilen ödeme emrine karşı , borca, faize ve tüm ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durdurulduğunu, uyuşmazlık konusunun ticari olması sebebiyle arabuluculuğa başvurulduğunu, sonucunda anlaşmama tutanağının düzenlendiğini, davalı hizmetlerinin karşılığı olan ücretleri ve bu işten kaynaklanan masrafları ödeme edimini yerine getirmediğini, bu nedenle davalıya karşı fatura alacağından kaynaklı olarak takibin başlatıldığını, icra takibine konu edilen faturalardan 11.06.2020 düzenleme tarihli, .. numaralı 30.499,65 TL tutarındaki fatura, davacıya ait tıbbi maskelerin Kuveyt'e ihracatının yapılması hususunda bu maskelerin deniz yolu ile taşınması ve teslimi neticesinde hak kazanılan navlun ücretine ilişkin olduğunu, Almanya'ya tıbbi maske taşıma hizmetinden kaynaklandığını, davacı şirket, davalı şirkete ait tıbbi maskelerin Almanya'ya ihracatının yapılmasına ilişkin taşıma -nakliye işlerini yaptığını, fakat Gümrük işlemleri esnasında söz konusu maskelerin ihracatına engel sorunların ortaya çıkması sebebiyle bu malların teslimi gerçekleştirilemediğini, davacı şirket, Almanya'ya maskelerin taşınması işleminden kaynaklı olarak ödenmeyen ücretleri ile taşıma masraflarını takip tarihinden önce mail yoluyla davalı şirkete bildirmek suretiyle davalı şirketi temerrüde düşürdüğünü, ayrıca Kuveyt'e maske taşınması işleminden kaynaklı olarak taşıma konusu malların 17.06.2020 tarihinde teslimi gerçekleştirildiğini, bu kapsamda teslim tarihinden itibaren 30. Günün sonunda temerrüt gerçekleştiğini, bu kapsamda söz konusu tarihler dikkate alınarak temerrüt olgusunun gerçekleştiğinin kabulü ile temerrüt faizi hesaplaması yapılmasını talep ettiklerini, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazın şimdilik39.800,00 TL üzerinden iptali ile bu tutara temerrüt tarihinden itibaren ticari temerrüt faizi işletilerek takibin devamına, davalı şirketin haksız itirazı sebebiyle asıl alacağın %20'sinde az olmayacak şekilde icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
CEVAP;Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İcra takibinde yetkiye itiraz edilmemiş olsa ve sonuç olarak icra takibinin yetkisinin kesinleşmiş olsa dahi icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinin yetkili hale gelmeyeceğini, ... İnşaat Ve Gıda Ltd Şti hakkıda açılmış olan itirazın iptali davasında yetkili mahkeme Bakırköy Ticaret Mahkemesi olmasının gerektiğini, bu sebeple yetki itirazının kabulünün gerekmekte olduğunu, davalının yerleşim yeri ... Mah. ... Sokak A Blok Apt. No: ... Esenyurt/İstanbul olduğundan iş bu davada yetkili mahkemenin Bakırköy Ticaret Mahkemesinin olduğunu, davacının davalı şirketin imzasını taşımayan bir tutanak hakkında işlem yapılmasını istemekte ve bu tutanağın gerçeği yansıtmadığını, tüm bu sebeplerden yetkisizlik itirazının kabulüne, itirazın iptali talebinin ve icra inkar tazminatı talebinin reddini, davacının icra takibinin konusu olan meblağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava taşıma ilişkisine dayanan 2020 yılına ait 6 adet fatura karşılığı bakiye alacağına dayalı itirazın iptali davasıdır. Davacı taraf davalı aleyhine İstanbul Anadolu .... İcra Dairesinin ... E. Sayılı takip dosyası ile cari hesap alacağından kaynaklı 55.040,81 TL asıl alacak 2.264,17 TL işlemiş faiz toplamı 57.304,98 TL üzerinden takip başlattığı ,davalının borcu olmadığı savı ile ve de icra dairesinin yetkisine süresinde itirazı üzerine iş bu itirazın iptali davasının 2004 Sayılı İİK'nun 67. Maddesi uyarınca yasal bir yıllık hak düşürücü süre içinde ve dava değeri 39.800,00 TL üzerinden açıldığı anlaşılmakla ;
Davacı ,davalıya ait tıbbi maskelerin ihracatı dolayısı ile ,taşıma işini kendilerinin yerine getirdiğini ;
11/06/2020 tarihli 30.499,65 TL lik faturanın deniz yolu ile Kuveyt 'e yapılan taşımadan kaynaklı olduğunu ancak navlun ücretini alamadığını, ,diğer faturalardan kaynaklı taşımalar ise havayolu ile Almanya'ya yapılan taşımalardan kaynaklı olduğunu,iş bu taşımalar sebebi ile Nürnberg Gümrük Müdürlüğü tarafından taşınan eşyanın eksik belge olmasından dolayı gümrükleme işleminin yapılamadığını,davalı tarafa durum iletilmiş ise ;cevap alınamadığı ve de Almanya 'da gümrükte bekletildikten sonra geri getirilerek İstanbul Havalimanı Giriş Gümrüğü'ne teslim edilere davalıya haber verildiği,taşımadan kaynaklı alacak ve zarar talebinde bulunuğu görülmüştür.
Davalı taraf ,davacının taşıma edimini yerine getirmediği yönünde itirazda bulunmamış,taşımaya konu malları teslim almayan ihracat yaptıkları ... şirketinin sorumlu olduğunu iş bu sebeple davanın reddini talep etmiştir.
Davalının icra dairesine yetki yönünden yaptığı itiraz öncelikle incelendiğinde ; Dava ve takip konusu, faturaya dayalı bir miktar para alacağı olup, talep edilen borç TBK 89. maddesi uyarınca götürülecek borçlardandır. İİK 50 ve TBK 89 maddeleri gereğince, para borcunun ifa yeri alacaklının yerleşim yeri olmakla, borçlu ikametgahı yeri yetkili icra dairesi yanında burada da takip başlatılabileceği, ancak alacaklı takip başlattığı İstanbul Anadolu İcra daireleri yetkili değil ise de ,borçlunun yetki itirazında açıkça hangi yer icra dairelerinin yetkili olduğunu beyan etmediğinden usulüne uygun yapılmış yetki itirazı olmadığından davacının takip başlattığı yer icra dairesi yetkili hale gelmiştir.
Davacının davalı adına uluslararası taşıma işi yapıp yapmadığı, taraflar arasında sözleşme kurulup kurulmadığı, kaç kez taşıma işi yerine getirdiği, ifa yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirip getirmediği, Almanya'ya ithal edilen ürünlerin teslim edilememe sebebinin ne olduğu, ürünlerin teslim edilememesi sebebinin yurtdışında ki alıcıdan mı, davacı taşıyıcı olduğu kanaatine varılırsa, davacıdan kaynaklı olup olmadığı, davalıdan kaynaklı olup olmadığı, takibe konu faturaların işbu taşıma işi ile uyumlu olup olmadığı, davacının faiz talebinin yerinde olup olmadığı taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmakla ;
İcra dosyası ,ba-bs fomları ,konşimento suretleri,mail yazışmaları,Kuveyt 'e yapılan taşımanı teslim-teselsüm belgesi dosya arasına alınmış,
HMK 266.maddesi uyarınca Çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hususlar olan alacak hesabı konusunda rapor alınmıştır.
29/06/2022 Tarihli Taşıma Bilirkişisi ... ile SMM Bilirkişi .... Raporunda;
1 Dava konusunun, taraflar arasındaki cari hesaba ilişkin, davacı yan tarafından davalı adına tanzim edilen faturalardan kaynaklı 55.040,81 TL * 2.264,17 işlemiş faizi ile 57.304,98 TL alacağın tahsili amacıyla yürüttüğü takibe yapılan itirazın iptali talebinden ibaret olduğu,2 Davacı yan tarafından fatura alacağının tahsili amacıyla İstanbul Anadolu ....İcra müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile 24.11.2020 tarihinde takibe geçtiği, davalı yantarafından borca itiraz edildiği ve takibin durduğu,3 Davacı yan tarafından yapılan itirazın iptali talebi doğrultusunda 18.03.2021 tarihinde T.C. Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi .... E. sayılı huzurdaki davanın ikame edildiği,4 Davacının 2020 yılna ait Yevmiye, Kebir ve Envanter defterinin 6102 sayılı yeni TTK. Mad. 64 hükmü uyarınca açılış tasdiklerinin süresinde yapıldığı ve lehine delil niteliğinde olduğu,5 Davalının 2020 yıllarına ait Yevmiye defterinin 6102 sayılı yeni TTK. Mad. 64 hükmü uyarınca açılış tasdiklerinin süresinde yapıldığı ancak kapanış tasdikinin yapılmadığı, davalının 2020 yılı defteri kebir ve envanter defterlerini incelemeye sunmadığı, lehine delil niteliğinin takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu,6 Davacının ticari defterlerine göre; 18.03.2021 takip tarihi itibariyle davalı adına düzenlemiş olduğu faturalardan kaynaklı 33.410,42 TL cari hesap bakiye alacaklı olduğu,7 Neticeten: Davacı yanın takibe konu ettiği 6 adet fatura toplamının 58.173,86 TL olduğu ve davalı tarafın yapmış olduğu 24.420,00 TL banka havale ödemesinin mahsubu ile 33.753,86 TL davalı yandan alacaklı olduğu, 343,44 TL farkın kur farkından kaynaklı olduğu,8 Davalının kendi ticari defterlerine göre; davalı yan ile ticari ilişkisinin mevcut olmadığı, davacı tarafından davalı adına düzenlenen 6 adet faturanın davalı tarafın ticari defterinde kayıtlı olmadığı, ayrıca 2020 yılı yevmiye kapanış kayıtlarında da davacı adına kayıt işleminin bulunmadığı,9 Davacı BS Formu Bilgilerinde; 2020 yılında davalı adına düzenlediği 4 adet faturayı KDV(hariç) 50.692,00 TL üzerinden beyan ettiği,10 Davalının BA/B S Formu bilgilerinde; 2020 yılında davacı adına beyanda bulunulmadığı,11 Davacı tarafın 24.1 avans faizi talep edebileceği, 1.2020 takip tarihi itibari ile asıl alacağına talebi ile bağlı kalarak %13,75 avans faizi talep edebileceği,12 Taraflar arasında e-posta yazışmalarında da oluşan masraflar ve taşıma bedeli bakımından taraflar arasında yazışmalar ticari ilişki ve taşıma ifa sürecini tevsik etmektedir.Somut olayda iki (2) ayrı taşıma için düzenlenen iş görme faturalarına dayanarak davacı ... firmasının akdi taşıyıcı sıfatı ile dava dışı fiili taşıyıcı ... ile organize ettiği taşımalar dolayısı ile alacaklandığı kabul edilmek gerekir. Taşımalar, dayanak evrak ile teyit edilmektedir kanaati ile rapor düzenlendiği,
T.C.İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ .... HUKUK DAİRESİDOSYA NO: ...KARAR NO: ...
"...Taşıyıcının ana yükümlülüğü gönderiyi alıcıya teslim etmek, alıcının teslimden imtina etmesi halinde gönderiyi geri getirmekle sınırlıdır. taşıyıcı gönderiden kaynaklı vergi ödemesinden sorumlu olmadığı, Davacı taşıyıcının ödemek zorunda kaldığı verginin ödenmesi yükümlülüğü ya davalıya ya da alıcıya aittir. Konşimentoda gümrük giderlerinin alıcı tarafından ödenmesi gerektiği yönündeki şerhin taşıyıcının teslim sırasında alıcıya gümrük giderleri için haber vermesi için konulmuş olup,bu şerh nedeniyle alıcının ödemediği vergiden taşıyıcının sorumlu olduğu sonucu çıkarılamaz.Gönderen ile alıcı arasındaki ithalattan doğan vergiden dolayı taşıyıcının bu vergiyi ödeme gibi yükümlülüğü bulunmamaktadır. Davacı vekilinin dosyaya sunduğu taşıma sözleşmesinin 14. maddesinde Kargo'nun alıcı tarafından alınmayı geri gönderilmesi halinde vergi gümrük vergilerinden göndericinin sorumlu olacağına yönelik düzenleme bulunan imzalı taşıma sözleşmesi altındaki imzayı davalı inkar etmiş olmasına rağmen mahkemece bu yönde bir inceleme yapılmaması doğru değil ise de taraflar arasında böyle bir sözleşme bulunmasa dahi taraflar arasında yapılan e- posta yazışmalarında gönderinin alıcı tarafından alınmadığı , vergi ücretinin 4.143,96 -usd olduğu alıcının bu ödemeyi kabul etmediği için gönderinin Türkiye'ye ücretli olarak iadesi söz konusu olduğu,vergiler alıcı tarafından ödenmesi için gönderici adına fatura edileceği bildirildiği ve davalının bu bildirimlere sessiz kalarak zımnen bildirilen şartlarda kargonun iadesine (örtülü olarak) icazet verdiği sonuç ve kananatine varılmıştır.
Uluslararası havayolu kargo sözleşmelerinde de ticari teamül olarak da davalının taşıyıcının alıcının malı teslimden imtina etmesi nedeniyle ödemek zorunda kaldığı vergi bedelini davacı taşıyıcıya ödeyip eğer alıcı ile olan sözleşmesinde hüküm varsa bu bedeli alıcıdan talep etmesi gerekmektedir. Ayrıca ithalatın gerçekleşmemesi davacının ödediği vergiyi talep etmesine engel teşkil etmeyecektir. Teslim edilmeyen gönderi nedeniyle ödenen verğilerden davalı gönderici sorumlu olup, taraflar arasında yapılan taşıma nedeniyle davacı taşıma şirketinin iş ortağı ... 'in davalı adına düzenlediği ve davacıya yansıttığı 5-080-16673 nolu 4.346,87-USD(9805,23 TL) tutarlı (priority service- öncelikli hizmeti, Duty-Gümrük, VAT,-KDV Administartion fee-yönetim giderleri) açıklamaları faturadan da davalı sorumludur...."
Davacı tarafın ticari defter ve belgeleri üzerinde, davalı tarafın ibraz edilen yevmiye defterleri üzerinde ,ba-bs formları ve konşimentolar üzerinde yapılan inceleme yapılmış , davalının davacı ile şifai taşıma akdi yapıldığı hususu ve de davacının taşıma edimlerini yerine getirdiği hususları uyuşmazlık konusu olmamakla ,Alman gümrüğünden geri getirilen taşımadan kaynaklı davacının uğradığı zararlardan davalı taraf sorumlu olmadığını iddia etmiş ise de, davacı yan akdi taşıyan sıfatı ile taşıma edimlerini yerine getirmiş,Kuveyt'e yapılan taşımadan kaynaklı davalının herhangi bir itirazı olmamakla,Almanya 'ya yapılan taşıma konusu malların geri getirilmesi sebebi ile ve de uğranılan zararlardan davalının sorumlu olması gerektiği ,davacıya bu zararı ödeyerek alıcı ile aralarındaki iç ilişkide rücu hususunun ayrıca değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmakla;toplam 3 taşımadan kaynaklı navlun ve ,sair ücretler toplamı davacının düzenlendiği faturalar toplamı 58.173,86 TL olmakla,24.420,00 TL davalı tarafından yapılan ödemelrin mahsubu ile 33.753,86 TL davalı tarafın davacıya borcu kaldığı anlaşılmakla ;davanın kabulüne ve de İİK 67/2 uyarınca alacağın likit oluşu ve borçlunun itirazında haksız çıkması sebebiyle alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM;Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE,
2-Davalı borçlunun İstanbul Anadolu .... İcra Dairesinin .... E. Sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 39.800,00 TL üzerinden iptali ile takibin aynen devamına,
3-Hüküm altına alınan asıl alacak yönünden 39.800,00 TL üzerinden davalının %20 oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,
4-492 Sayılı Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 2.718,74 TL karar harcı peşin alınan 393,17- TL harcın mahsubu ile 87,95- TL bakiye harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
5-6100 sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvurma harcı, 393,17- TL peşin harç, 8,50 TL vekalet harcı olmak üzere 460,97-TL toplam harç nedeniyle yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6100 sayılı HMK'nın 326/2 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan tebligat ve müzekkere,bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.806,20- TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT. hükümleri uyarınca 9.200,00 TL- vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
8-Arabuluculuk masrafı olan 1.320,00-TL' nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin e-duruşma ile yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/10/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ....
e-imzalıdır