T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/170 Esas
KARAR NO: 2023/377
DAVA İHBAR OLUNAN: .... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -[25999-99192-76832] UETS
VEKİLİ: Av. BİNNUR BALCI DOĞAN - [16659-56483-72855] UETS
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 18/02/2022
KARAR TARİHİ :17/04/2023
Davacı vekili tarafından açılan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait .... plakalı .... marka model aracın 07.08.2021 tarihinde, .... Sigorta A.Ş. Tarafından ... poliçe numarasıyla zorunlu sigorta ile teminat altına alınan .... plakalı araç ile ... Mah. .... Sokak ile ..... sokak kesişim noktası Ataşehir/ İstanbul adresinde maddi hasarlı bir trafik kazasına karıştığını, 07.08.2021 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kaza Tespit Tutanağına göre, .... Sanayi ve Ticaret A. Ş.'ye ait olan .... plakalı aracın sürücüsü olan .... kazanın gerçekleşmesinde kusurlu olduğunu kabul ettiğini, Kaza Tespit Tutanağına göre tanzim edilen kusur raporuna göre de .... plakalı araç tam kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin anılan kaza nedeni ile herhangi bir kusuru bulunmadığını, müvekkilinin aracında oluşan hasarın tamiri mümkün olmadığından aracın ağır hasarlı olarak perte çıkarıldığını, bunun üzerine kazada 90100 kusurlu olan .... Sigorta A.Ş. tarafından zorunlu sigorta ile teminat altına alınan .... aracın sigorta poliçesinin üst limiti 43.000 TL olduğundan, müvekkiline 23.09.2021 tarihinde ekte dekontu sunulduğu üzere davalı sigorta şirketinden 43.000 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin aracı pert olduğu için davalı sigorta şirketi aracın piyasa rayiç bedelinin 158.500 TL olduğunu belirlediğini, daha sonrasında sovtaj ihalesinde satışını yaparak, müvekkiline bu satıştan elde edilen bedel olan 106.600 TL'yi 23.09.2021 tarihinde ödediğini, Sigorta poliçesinin üst limiti 43.000 TL ile sınırlı olduğundan kalan tutarı ise .... aracın kasko firmasından talep edilmesi istendiğini, müvekkilinin kalan bakiye 8.900 TL'yi kasko firmasından tahsil ettiğini, sonuç olarak sigorta şirketinin müvekkiline toplamda 149.600 TL ödeme yaptığını ve .... Sigorta A.Ş. kasko firmasından alınan 8.900 TL ile toplamda sigorta firmasının araç için belirlediği 158.500 TL rayiç-bedel olan miktarı müvekkiline ödendiğini, müvekkilinin aracı kaza tarihinde 85.850 km'de olup kazası, değişen parçası ve tramer kaydı bulunmadığını, müvekkili sigortanın belirlemiş olduğu rayiç bedel sonrasında aldığı para ile aracının muadili olan bir araç alması mümkün olmadığını, .... Sigorta Şirketi müvekkiline 149.600 TL'yi ödemek için ibraname imzalattığını, fakat müvekkilinin sigorta şirketinin belirlemiş olduğu rayiç bedeli düşük bulduğundan "fazlasına üzeri haklarım saklı kalmak kaydı ile onaylıyorum" ibaresini şerh düşerek imzasını attığını beyan ile, müvekkiline ait .... plakalı aracın 07.08.2021 tarihinde davalılardan ... Sigorta tarafından sigortalanan, davalılardan .... Sanayi ve Ticaret A. Ş. mülkiyetindeki, davalılardan .... sevk ve idaresindeki .... plakalı araç ile karıştığı maddi hasarlı trafik kazası sonrasında ağır hasar alması sonucu perte çıkması nedeni ile müvekkile ödenen bedel olan 158.500 TL'nin müvekkilin zararını tam olarak karşılamaması nedeni ile müvekkilinin maruz kaldığı bakiye zararın fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL'sinin HMK 107. Maddesine göre açılan işbu belirsiz alacak davasında kaza tarihinden işletilecek yasal faizi ile beraber davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasını arz ve talep etmiştir.
CEVAP:Davalı .... Sanayi ve Ticaret A. Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki dava müvekkilleri bakımından görevli mahkemede ikame edilmemiş olup görevsizlik sebebiyle davanın usulden reddini talep ettiklerini, davacının huzurdaki davayı belirsiz alacak davası olarak ikame etmekte hukuki yararı bulunmadığını, bu sebeple davanın hukuki yarar yokluğu sebebiyle usulden reddini talep ettiklerini, müvekkili şirkete ait .... plakalı aracı genişletilmiş kasko poliçesiyle teminat altına alan .... Sigorta A.Ş.'ye huzurdaki davanın ihbarını talep ettiklerini, davacı kaza sonucunda perte çıkan aracına ilişkin kendisine ödenen bedelin emsal bir araç satın almaya yetmediğini beyan etmiş olup bu husus gerçeği yansıtmadığını, davacıya sigorta şirketleri tarafından yapılan ödemeler aracın rayiç bedelini karşılamakta olup davacının rayiç bedelin üzerinde bir alacak talep etmesinin hukuka aykırı olduğunu, bu hususa ilişkin bilirkişi incelemesi yapılmasını ve davanın reddini talep ettiklerini, davacının araç için belirlenen 158.500 TL rayiç bedel tutarını eksiksiz şekilde aldığını beyan ile, öncelikle davanın .... Sigorta A.Ş.'ye ihbarını, davacı tarafından açılan haksız ve hukuka aykırı işbu davanın reddini, bu uğurda sarf olunacak yargılama masrafı ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmilini arz ve talep etmiştir.
Davalı .... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Huzurdaki davanın yetkili mahkemede ikame olunmadığını, yetkisiz mahkemede açılan davanın yetki yönünden reddini talep ettiklerini, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edilmesinde hukuki yarar bulunmadığını, müvekkili şirket nezdinde KZMM sigorta poliçesi yer almadığını, .... plakalı araç için müvekkili şirket nezdinde 25/12/2021 - 25/12/2022 vadeli .... no'lu Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi mevcut olduğunu, poliçenin mevcut olmasının teminatın tamamen ve otomatik ödeneceği anlamına gelmeyeceğini, yapılan ödeme ile poliçe teminat limiti tükendiğini, davanın reddi gerektiğini, kazaya karışan araçların müvekkili şirket nezdinde kasko poliçesi bulunmadığını, davacının beyanının aksine, ne .... ne de .... plakalı araçların müvekkili nezdinde kaza tarihini kapsar kasko sigortası bulunmadığını, .... plakalı aracın kaza tarihinde .... Sigorta nezdinde kasko poliçesi mevcut olduğunu, .... plakalı aracın ise kasko poliçesi bulunmadığını, davacının faiz taleplerinin kabul edilemez olduğunu beyan ile, davanın öncelikle işin esasına girilmeksizin dilekçede belirtilen usuli nedenler ile reddini, Mahkeme aksi kanaatte ise itirazlar uyarınca inceleme yapılmasını ve davacının haksız davasının reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini bilvekale talep etmiştir.
İhbar olunan .... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde özetle; Motorlu Kara 1. Kazayakarıştığı ifade edilen .... plakalı aracın, müvekkili şirket tarafından 25.12.2020-2021 vadeli ... İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi ile sigortalandığını, sorumluluğunun söz konusu olabilmesi için öncelikle olayı kapsayan poliçe mevcut olması gerektiğini, olayın vukuundan itibaren 2 yıl içinde komisyona başvuruda bulunulması gerektiğini, öncelikle zamanaşımı itirazını sunduklarını, davacı yana 11/10/2021 tarihinde 8.900,00-TL ödeme yapıldığını, Bu ödemeler ile müvekkilimizin sorumluluğu sona erdiğinden ve davacının zararı karşılandığından davanın reddini talep ettiklerini, İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.1. maddesi gereği; anılan poliçe ancak Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası teminatları tükendikten sonra devreye girebileceğini, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, davacı tarafından iddia edilen aracın rayiç değerinin fahiş ve kabulünün mümkün olmadığını, aksi halde, yapılacak yargılamada tarafların kusur durumlarının tespit edilmesi gerektiğini, davayı kabul etmemek kaydıyla davacı yan tarafından iddia edilen hasar tutarının fahiş olduğunu, aracın sovtaj bedelinin kaza tarihi itibariyle piyasa rayici dikkate alınarak bilirkişi tarafından tespiti gerektiğini, gerek aracın kaza tarihindeki hasarsız emsal piyasa bedeli; gerekse de hasarlı halinin piyasa rayiç sovtaj bedeli bilirkişi marifetiyle belirlenmesi gerektiğini beyan ile, aleyhe tüm hususlara itirazların kabulünü, davacı yana 11/10/2021tarihinde 8.900,00 TL ödeme yapılmış olduğundan müvekkili şirketin sorumluluğu kalmadığını, bu nedenle huzurdaki davanın reddini, İMM teminatları ancak ZMM limitlerinin üzerinde kalan tutarlar yönünden teminat sağlayacağından her halde haksız ve mesnetsiz davanın reddini, davanın zamanaşımı nedeniyle reddini, kusur ve hasara yönelik itirazların kabulü ile kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığından huzurdaki davanın reddini, davacı tarafından iddia edilen fahiş rayiç değerin reddini, dolaylı zararların poliçe teminatı dışında kaldığının tespitini, aracın dava konusu kazadan önceki hasarlarının tespitini, Ekspertiz ücreti talebinin reddini, her halde haksız ve mesnetsiz davanın reddini, her halükarda ticari faiz taleplerinin reddini, davacı yanın kaza tarihinden faiz taleplerinin yukarıda izah edildiği üzere reddini, mahkeme masraflarının ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini ve davayı ihbar olunan sıfatıyla takip edeceklerinden kendilerini bağlayıcı hüküm kurulmamasını saygıyla bilvekale arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İş bu dava trafik kazası sebebi ile açılan hasar kaynaklı tazminat istemli olup ;
Davacıya ait .... plakalı araç ile .... plakalı aracın 07/08/2021 tarihinde kazaya karıştığı,davalı sigorta şirketinin ZMMS poliçesi kapsamında sigortalısı bulunan .... Sanayi ve Ticaret A. Ş. 'e ait ,diğer davalı ....'ın sevk ve idaresindeki aracın çarpışması sonucu davacıya ait aracın pert olduğu davalı sigorta şirketi ve dava dışı kasko şirketi tarafından bir kısım ödemeler yapıldığı anlaşılmakla ;100,00 TL talepli belirsiz alacak davası olarak iş bu dava açılmıştır.
Davalı sigorta tarafından toplamda 149.600 ,00 TL ödeme yapıldığı ,ihbar olunan sigorta şirketi tarafından da 8.900,00 TL davacıya ödeme yapıldığı anlaşılmış olup,davacı zararının daha fazla olduğu gerekçesi ile iş bu davayı açmış olup;
Dosyada yer alan ibraname incelendiğinde davacının fazlaya ilişkin haklarını saklı tuttuğu anlaşılmıştır.
Trafik kazası nedeniyle üçüncü kişilerin uğradığı zarardan sürücü TBK 49 maddesi uyarınca haksız fiil hükümlerine göre, işleten KTK 85 maddesine göre tehlike sorumluluğuna göre ve sigorta şirketi de KTK 91 maddelerine göre sözleşme hükümlerine göre sürücünün kusuru oranında müteselsilen sorumlu olduğu ve müteselsil sorumlulukta TBK 162 maddesi uyarınca borçlulardan her biri alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olup 163.maddesine göre alacaklı borcun tamamını yada bir kısmının ifasını dilerse borçluların hepsinden dilerse yalnız birinden isteyebileceğinden bu hususta seçimlik hak alacaklıya ait olmakla sigorta şirketi,malik ve sürücüye karşı açılan bu davada ;
Davalı sigorta şirketinin kendi sigortalısının kusuru oranında davacıya karşı ve de sigorta poliçe limiti ile sorumlu olacağı,diğer davalıların ise sürücünün kusur oranında sorumlu olacakları anlaşılmakla;
Taraflara ait araçların trafik kayıtları ,davalı nezdindeki poliçe hasar dosyası ,davacıya ait aracın tramer kayıtları ,tramer kayıtlarında yer alan hasar onarım dosyaları dosya arasına alınmış ve de Yargıtay uygulamaları doğrultusunda kusur, ve değer kaybı tazminat talepleri yönünden değerlendirme yapılması için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş;
01/12/2022 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle;
KUSUR YÖNÜNDEN:
Dava konusu araç sürücüsü (.... plaka sayılı .... markaltip, ... model araç sürücüsü) davacı ....'ın kusursuz olduğu, Davalı sürücü (.... plaka sayılı araç sürücüsü) ....'ın 4100 (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,
HASAR YÖNÜNDEN:
07/08/2021 tarihinde meydana gelen kaza sonucu dava konusu .... plakalı araçta meydana gelen hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğu, Dava konusu .... plaka sayılı .... markaltip, ... model aracın kaza tarihi itibariyle dava konusu kazadan önceki piyasa rayiç değerinin serbest piyasa koşullarında 180.000,00 TL olabileceği (Tablo 1),
Araca ait hasar fotoğrafları ve ekspertiz raporundaki tespitler dikkate alındığında (Orijinal yedek parça kullanılması durumunda) toplam hasar tutarının KDV dahil 85.790,93 TL olabileceği anlaşılmakla, aracın sovtaj-hasarlı değerinin kaza tarihi itibariyle 106.600,00TL olduğu da dikkate alındığında, ARACIN TAMİRİNİN EKONOMİK OLMAYACAĞI, aracın pert-total kabul edilebileceği, Dava konusu .... plaka sayılı ... markaltip, .... model araçta meydana gelen hasar-zarar tutarının kaza tarihi itibariyle (180.000,00 - 106.600,00 -) 73.400,00 TL olabileceği,
Davacı tarafa, dava konusu aracın rayiç değeri 158.500,00 TL olarak hesap edilerek hasar/zararına ilişkin; sovtaj bedeli için (106.600,00 TL), davalı Trafik Sigortacısı - Anadolu Sigorta tarafından (43.000,00 TL), ihbar olunan KASKO Sigortacısı - ... Sigorta tarafından 11/10/2021 tarihli (8.900,00 TL) olmak üzere toplam tutarı 158.500,00 TL ödemeye ait dekont örneğinin bulunduğu, Sayın Mahkeme tarfından yapılan ödemelerin kabulü halinde kalan bakiyenin (180.000,00 - 158.500,00 -) 21.500,00 TL olduğu, Hasar/Zarar araştırmalarında dünyada kabul gören ve ülkemizde de yetkili eksperler ve uzmanlar tarafından da hazırlanan bilirkişilekspertiz raporlarında gerçek zararın tespiti açısından aracın rayiç/sovtaj değeri ile hasar tutarı karşılaştırmasının yapılması gerektiği, (Yerleşik Yargıtay Kararlarında da bu hususun belirtildiği) tarafımızca yapılan piyasa araştırmasına göre, hasar tutarı, sovtaj tutarı ve rayiç değeri dikkate alındığında, dava konusu aracın onarımının ekonomik olmayacağı (Dava konusu aracın 158.500,00 TL tespit edilen rayiç değerinin somut denetlenebilir örnekler ile desteklenmediğinden denetlenemediğinden, tespit edilen rayiç değere bu nedenle uyulmamıştır) Sonucuna varılmış olduğu görüş ve kanaati bildirilmekle alınan rapor denetime ve hüküm kurmaya elverişli olup;
Davacı taraf 06/02/2023 tarihli ıslah dilekçesi sunmuş,davalılarca zamanaşımı itirazında bulunmuştur.
2918 sayılı KTK.nun 109. maddesinde haksız fiil niteliğindeki trafik kazalarından doğan tazminat taleplerinin, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak iki yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak on yıl içinde zamanaşımına uğrayacağı, davanın, cezayı gerektiren bir fiilden doğması ve ceza kanununun bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş olması halinde, bu sürenin maddi tazminat talepleri içinde geçerli olacağı kaza tarihinin 07/08/2021 dava tarihinin 18/02/2022 , ıslah tarihinin 06/02/2023 olduğu,
İş bu dava belirsiz alacak davası olup, belirsiz alacak davasında zamanaşımı yalnızca dava açılan kısım için değil, davanın tamamı için kesilir. 6100 sayılı HMK hükümleri gereğince davacının iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın, davanın başında belirtmiş olduğu alacak talebini HMK 107/1. maddesi hükmüne göre bilirkişi raporu ile tam ve kesin olarak belirlendiği anda arttırması mümkündür. HMK 107/2. maddesi gereğince yapılacak bu artırım bir ıslah olmadığı gibi, bu artırım nedeniyle zamanaşımı da söz konusu olmayacağından davalıların zamanaşımı itirazları yerinde değildir.
TBK 49 ve KTK 91 maddelerine göre davalının sigortalısının meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğu anlaşılmakla,davalı sigorta şirketi yönünden dava açılmadan önce poliçe limiti tüketildiği anlaşılmakla ;davalı Sigorta yönünden davanın hukuki yarar dava şartı noksanlığı sebebi ile reddine,diğer davalılar yönünden ise ; 01/12/2022 havale tarihli alınan bilirkişi raporu ve ıslah dilekçesi nazara alınarak talep gibi ,davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. Ve .... aleyhine açılan davanın kabulü ile 21.500,00 TL dava tarihi 18/02/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiz ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı Sigorta yönünden davanın hukuki yarar dava şartı noksanlığı sebebi ile Reddine,
a)Davalı sigorta kendisini davada vekil olarak temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca red edilen miktar üzerinden hesaplanan 9.200,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine
b) Davalı sigorta tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar oluşturulmasına yer olmadığına,
2-Davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. Ve .... aleyhine açılan davanın kabulü ile 21.500,00 TL dava tarihi 18/02/2022 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiz ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 1.468,665 TL karar harcından daha önce mahkememiz dosyasına yatırılan 80,70 TL peşin harç ve 365,45 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 1.022,515 TL karar harcının avalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. Ve ....'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini davada vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 9.200,00 TL nispi vekalet ücretinin davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. Ve ....'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 80,70 TL peşin harç,11,50 TL vekalet harcı ve 365,45 TL ıslah harcı olmak üzere toplam538,35 TL harcın davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. Ve ....'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 2.085,75 TL yargılama giderinin(bilirkişi ücreti,tebligat) davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. Ve ....'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
7-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca arabulucuk ücreti olan 1.320,00 TL' nin davalı .... Sanayi ve Ticaret A.Ş. ' den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
8-Kullanılmayan yargılama gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesine müteakiben yatırana iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.
17/04/2023
Katip ...
e-imzalıdır.
Hakim ...
e-imzalıdır.