T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/262
KARAR NO: 2022/1078
DAVA: Kıymetli Evrak İptali(Hasımsız)
DAVA TARİHİ: 18/03/2022
KARAR TARİHİ: 02/12/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 05/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali(Hasımzı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının zilyet ve ciranta ...'ye keşideci tarafından intikal ettiğini, aşağıda bilgileri yer alan çeklerin davacının rızası dışında elinden çıktığını, davacıya ciro yoluyla intikal ettiği belirtilen aşağıda bilgileri yer alan çeklerin, davacının iradesi ve bilgisi dışında kaybolduğunu, ... A.Ş ... Şubesine ait keşidecisi .... Şti olan çekler meşru hamil davacıya ...ye teslim edildiğini, söz konusu çeklerin lehtarının davacı olduğunu, çeklerin davacının rızası dışında elinden hırsızlık nedeniyle çıktığınını, bu nedenle aşağıda yazan çeklerin iptalini talep ve dava etmiştir.
- ... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 25.04.2019 keşide tarihli 2050 TL bedelli çek ,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 29.04.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 14.04.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.04.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 20.05.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.05.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.06.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.07.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.08.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.07.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.08.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.09.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.10.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.11.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 16.12.2019 keşide tarihli 2080 TL bedelli çek,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek ,
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek ,
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ...... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ...... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait .... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ....... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
-... A.Ş ... Şubesine ait ..... Seri nolu 10.04.2019 keşide tarihli 3000 TL bedelli çek
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, hırsızlık nedeniyle kaybolduğu belirtilen çeklerin, TTK'nın 818/s atfı ile uygulanması gereken 757-764 madde hükümlerine göre açılmış, çek iptali istemine ilişkindir.
...'ın 18/04/2022 tarihli yazı cevabı ile bir kısım çekler yönünden ödeme yasağı konulduğuna ilişkin yazı cevabı ile .... Bankasının 18/04/2022, 26/08/2022 ve 04/10/2022 tarihli yazı cevapları dosya içerisine gelmiştir.
..../Bursa ilçe emniyet müdürlüğün yazı cevabı dosya içerisindedir.
.... Şti'ye ait İTO kaydı dosya arasına alınmıştır.
Bakırköy CBS'nin ..... soruşturma sayılı dosyasının evrak suretleri dosya arasına alınmış, dosyanın incelenmesinde, şikayetçi ... yönünden tefrik kararı ile soruşturmanın .... esas numarasına kaydının yapıldığı belirtilmekle, Bakırköy CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyası fiziki olarak istenmiştir. Dosyanın incelenmesinde, müşteki ...'nin 22/02/2018 tarihinde vermiş olduğu dilekçesinde Bağcılar ...'ta bulunan iş yerinde hırsızlık olayı olduğu ve kasasında bulunan çek ve senetlerin çalındığını belirtilerek şikayetçi olduğu, müşteki vekilinin 28/02/2018 tarihinde vermiş olduğu ek beyan dilekçesinde ise şirkete ait çekler, şahsa ait çekler, müşteriden alınan çeklerin çalındığının beyan edildiği ve şikayetçi olduğunun belirtildiği 06/11/2019 tarihinde haklarında soruşturma yapılan şüpheliler hakkında hırsızlık eylemi ile alakaları bulunmayan ve herhangi bir fiili irtibatı tespit edilemeyen şüpheliler hakkında karar verildiği görülmüştür.
Dosyaya gelen ... ve .... Bankası yazı cevapları ile davaya konu edilen çekler, .... Şti adına açılmış hesaptan verildikleri belirtilmiştir. Davacının ise ... Şti'nin yetkilisi olduğu, ticaret sicil memurluğu yazı cevabı ile anlaşılmıştır.
TTK'nın 757-764.maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK'nın 651/2.maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedi zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK m652)
Keşidecinin, muhatap bankayı ödemeden men yetkisi bulunmamaktadır. Çek ibraz edildiği taktirde, hak tale peden hamile karşı İİK'nın 72.maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanları mevcut bulunmaktadır. Hukuki yararın bulunmaması HMK'nın 114/h maddesi uyarınca dava şartıdır. Yine TTK'nın 651/2.maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Bu sebeplerle, davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle HMK'nın 114/1-h maddesi uyarınca, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-Harç peşin alındığından, başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin, kendi üzerinde bırakılmasına,
4-... ve ... Bankasına müzekere yazılarak çekler üzerindeki ödeme yasağının kaldırılmasına
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere, dosya üzerinden yapılan incelemede karar verildi. 02/12/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır