T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/377 Esas
KARAR NO: 2023/129
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/06/2018
KARAR TARİHİ: 06/02/2023
Davacı vekili tarafından açılan İtirazın İptali davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı sigortalı .... Ve Tic. A.Ş'nin ''sigortalının kendisine ait ve kiralayacağı araçlarla Türkiye dahilinde taşıtacağı ağırlıklı olarak tekstil ve aksesuarları olmak üzere muhtelif emtia nakliyatlarını'' Blok Yurtiçi Mal Taşımacılığı Sorumluluk Poliçesi ile müvekkili ... Sigorta'ya sigorta ettirdiğini, ekspertiz raporuna göre ''... Ve Tic. A.Ş firmasının, muhtelif firmalara ait emteaları 13/01/2016 tarihinde toplu taşıma irsaliyesi ile ana taşıyıcı ... San. Ve Tic. A.Ş firması adına kendileri tarafından kiralanan alt taşıyıcı .... Ve San. Tic. Ltd. Şti. Firmasına ait ...,... plakalı araca yükleyerek Ankara'da bulunan alıcı firmalara sevk edildiği, nakliye aracının ... otoyolunda Ankara istikametine seyir esnasında yol üzerinde dorsenin lastiğinin patladığı, çekicinin arkasına ... marka bir minibüsün gelerek durduğu sırada kimliği meçhul kişilerin kilit kısmındaki mührü kopararak içinde bulunan 19 koli ayakkabı emtealarını çalmaları sonucu nakliye aracından hırsızlık olayının meydana geldiği ve hasar ihbarına bulunduğunun anlaşıldığı, ekspertiz raporunda davalının aracından çalınan emtiaların toplam değerlerinin 18.296,81 TL olarak hesaplandığını, bu miktardan 3.500 TL poliçe muafiyeti düşüldüğünü ve sigortalının zararının 14. 796,81 TL olduğu sonucuna varıldığını, alacağın haricen tahsil edilememesi nedeniyle Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalıların itirazları üzerine takibin durduğunu, bu nedenlerle yapılan itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI ... KARGO TAŞIMACILIĞI A.Ş CEVABINDA;
Davacının icra takip tarihinde bir yıllık zaman aşımı süresinin dolduğunu, bu itibarla davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmesi gerektiği, müvekkili şirketin İstanbul'daki aktarma merkezinden Ankara'daki aktarma merkezine taşınan gönderilerin bir kısmının dorsenin kilidi kırılmak suretiyle çalındığını, davacının yapılan bu taşıma esnasında kayıp edilen gönderileri sebebiyle tazmin talebinde bulunduğunu, müvekkili şirketin dava dışı şirketin çalınan bu gönderileri sebebiyle talep edebileceği tutarları belirttiğini, dava dışı şirketin bu tutarlarda fatura keşide ettiğini, müvekkili şirketin de bu tutarları dava dışı sigortayı şirketin cari hesabına kayıt ederek taşıma ücreti alacağından mahsup etmek suretiyle dava dışı sigortalı şirkete ödediğini, bu nedenlerle müvekkilinin keşide ettiği 7 kıt'a fatura karşılığı 4.258,64 TL tutarındaki kayıp tazminatı, müvekkiline mevcut bakiye taşıma ücretin borcundan 25/08/2016 tarihinde mahsup edilmek, cari hesabına alacak kayıt edilmek suretiyle kendisine ödendiğini, dolayısıyla dava dışı taşıtan sigortalı şirketin müvekkili şirkete ve alt taşıyıcı diğer davalı şirkete karşı dava hakkı bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI ... NAK. OTO. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. CEVABINDA;
Davanın konusu icra takibi davacı ... tarafından 05/12/2017 tarihinde başlatıldığını, süresi içinde olmadığını, bu nedenlerle davanın zamanaşımından reddi gerektiği, sigorta şirketinin halefiyet esasına göre zarar sorumlusundan rücuen tazminat talep edebilmesinin şartlarından birisi, sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkı bulunması gerektiği, 13/01/2016 tarihindeki taşıma esnasında müvekkiline ait araçtan çalınan davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı ... şirketine ait eşya sebebiyle dava dışı gönderen şirketin keşide ettiği 7 kıt'a fatura karşılığı 4.258,64 TL tutarındaki kayıp tazminatı, ... Kargo tarafından dava dışı gönderen sigortalı şirketin birikmiş taşıma ücreti borcundan 25/08/2016 tarihinde mahsup edilmek suretiyle ödenmiş olmakla dava dışı gönderen sigortalı ... şirketinin, taşıyıcı ... Kargo'ya ve alt taşıyıcı müvekkili şirkete karşı dava hakkı bulunmadığını, bu nedenlerle haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali davasına ilişkindir.
Davacının , Bakırköy ... İcra Dairesinin ... E. Sayılı dosyası ile davalılar aleyhine 4.500,00 TL asıl alacak 437,36 TL işlemiş faiz toplamı 4.937,36 TL üzerinden poliçeden kaynaklı rücu istemli icra takibi başlattığı ,yapılan itiraz üzerine anılan davanın icra takibindeki toplam tutar üzerinden süresinde açıldığı anlaşılmakla ;
Davacının ,dava dışı sigortalısı .... Ve Tic. A.Ş' ye ait ayakkabı emtialarını taşımak üzere ana taşıyıcı olarak ... Kargo Taşımacılığı Anonim Şirketi ile anlaştıdığı ,diğer davalı ... Otomotiv Sanayi ve Ticaret Limited Şirketini n fiili taşıyıcı olduğu ve ekspertiz raporu doğrultusunda 19 koli ayakkabı emtiasının nakliye sırasında çalındığı olayda, ana taşıyıcı ve alt taşıyıcı sıfatlarına haiz her iki davalının da birlikte sorumlu olduğu anlaşılmakla ,
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda Mahkememizin 26/06/2019 tarih, ... esas ve ... karar sayılı ilamı ile davanın kısmen kabul -kısmen reddine karar verilmiş , Mahkememiz ilamının İstinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile;
"...Somut uyuşmazlıkta davalı akdi taşıyan ... Kargo tarafından dava dışı sigortalı ... yapıldığı öne sürülen ödeme iddiası karşısında; hem ... Kargo'nun hem de ... Nakliyat'ın ticari defterleri incelenmek suretiyle bahsi geçen ödemenin ve varsa ... Nakliyat tarafından ... Kargo adına keşide edilen yansıtma faturalarının bahsi geçen şirketlerin defterlerinde kayıtlı olup olmadığı, kayıtlı ise ödemenin yada mahsuplaşmanın hangi tarihte ve ne şekilde yapıldığının tespit edilerek sonuca ulaşılması gerekmektedir. Yine davacı sigorta şirketinin, kendi sigortalısına yapmış olduğu ödemeyi, dava dışı sigortalıya mutabakat doğrultusunda ödeme yaptığını iddia eden davalı ... Kargo'ya bildirdiğine ilişkin dosya kapsamında herhangi bir delil bulunup bulunmadığı yönünde de ilk derece mahkemesinde de hiçbir yargılama faaliyeti içine girilmemiştir. Bu şekilde bir bildirim yapılıp yapılmamasının da uyuşmazlık üzerindeki hukuki etkileri ilk derece mahkemesince gerekçelendirilmek suretiyle açıklamalıdır. Ayrıca davalı ... Kargo'nun dilekçe ve beyanlarında bahsi geçtiği şekilde bir ödeme bulunduğu taktirde az yukarıda anlatılanlar ışığında söz konusu ödemenin miktarı ve tarihi belirlendikten sonra dosyadaki mevcut deliller itibariyle ödemenin diğer davalı fiili taşıyan ... Nakliyat üzerindeki hukuki sonuçları da tartışılmak suretiyle karar verilmelidir."gerekçesi ile bozulmuş;
Mahkememizce bozma ilamından sonra yargılamaya devam olunmuştur.
Bozma sonrasında mahkememizce alınan 24/10/2022 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; Dava dışı ... Uluslararası Nak. Ve Tic. A.Ş.'nin 2016 yılına ait ticari defter ve kayıtlarını usulüne uygun tuttuğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davalı ... Kargo Taşımacılığı Anonim Şirketi'nin 2016 yılına ait ticari defter ve kayıtlarını usulüne uygun tuttuğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, dava dışı tarafın davalı tarafa 7 adet ve KDV dâhil 4.258,64 TL tutarlı yansıtma faturası düzenlediği, yukarıda detayı verilen iş bu 7 adet yansıtma faturasından, 6 adet faturanın açıklama kısmına “yansıtma gelirleri” 1 adet 179,64 TL tutarlı faturanın açıklama kısmına depolama yansıtma" diye yazıldığı, faturaların en alt kısmına takip numarası belirtilerek hasar tazmin bedeli ibarelerinin eklendiği, faturaların tamamının e-fatura olduğu ve teslim eden ile teslim alan kısımlarının olmadığı, imza karşılığı teslim edilmediği ve teslim alınmadığı, iş bu faturaların dava dışı tarafın ve davalı tarafın yasal defterlerine usulüne uygun olarak işlendiği davalı tarafın iş bu faturalara itiraz ettiğine dair dosya muhteviyatında herhangi bir tevsik edici belgeye rastlanılmamıştır. “Türk Ticaret Kanununun madde 21-(2) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." ifadesi yer almaktadır. Dosya muhteviyatına sunulan taraflara ait bs-ba formları irdelendiğinde, dava dışı tarafın bs formu ile davalı tarafa ait 303 adet faturayı KDV hariç 348.481,00 TL tutar üzerinden beyan ettiği, davalı tarafın ba formu ile dava dışı tarafa ait 303 adet faturayı KDV hariç 348.481,00 TL tutar üzerinden beyan ettiği, taraflar arasında 2016 yılı bs-ba formu beyanı yönünden adet ve tutar farkının olmadığı, davacı dışı tarafın dosya muhteviyatına sunduğu cari hesap ekstresinde, davalı tarafa 31.12.2016 tarihinde 437,933,77 TL borçlu olduğu, davalı tarafın dosya muhteviyatına sunduğu cari hesap ekstresinde, dava dışı taraftan 31.12.2016 tarihinde 481.333,53 TL alacaklı olduğu, netice itibariyle, dava dışı ... uluslararası nak. ve tic. a.ş.'nin davalı ... kargo taşımacılığı anonim şirketi'ne düzenlediği 7 adet ve kdv dahil 4.258,64 tl tutarlı yansıtma faturasının, tarafların ticari defter ve kayıtlarına dava dışı taraf lehine kayıt edildiği, dava dışı tarafın davalı tarafa olan borcundan bu şekilde mahsup edildiği yukarıda irdelenen hususlar ışığında, davacı tarafın takip tarihi itibariyle 4.500,00 TL asıl alacak talebinin ve davalıların iş bu alacak karşısında sorumlulukları hususundaki değerlendirmelerinin nihai takdirinin sayın mahkemeye bırakıldığı, tarafların tazminat, muhakeme masrafları ve benzeri taleplerinin, mahkemenin takdirlerine ait olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde ,davacının bilirkişi raporu doğrultusunda davalı ile dava dışı şirket arasındaki mahsuplaşmanın başkaca bir ticari ilişki sebebi ile yapılmış olabileceği beyanı karşısında;
Dava dışı ... Tic. ve A.Ş. 'ye müzekkere yazılarak , davalı ... Kargo Taşımacılığı A.Ş ile aralarında cari hesap ilişkisi olduğu anlaşılmakla dava konusu hasar sebebi ile kendilerine ödeme yapılıp yapılmadığı, ödemenin ne şekilde yapıldığı cari hesaptan mahsup edilip edilmediğine yönelik mahkememize yönelik bilgi verilmesi istenilmiş ancak müzekkereye cevap verilmemiştir.
Dosya kapsamında davacının kendi sigortalısına yaptığı ödemeyi davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil talebi uyarınca ,davalı tarafça akdi taşıyan tarafından dava açılmadan önde cari hesap ilişkisi çerçevesinde verilen zarar keşide dilen yansıtma faturası ile ödendiği bu sebeple zarar talebinin davalı akdi taşıyan tarafından karşılandığı ,akdi taşıyan tarafında yapılan ödeme ile diğer davalı fiili taşıyan da sorumluluktan kurtulmakla 6102 sayılı TTK.'nun 1472. maddesi uyarınca halefiyet koşulları oluşmadığından anılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Açılan davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürülükte bulunan haçlar tarifesi gereğince alınması gereken 179,90 TL harcın 84,32 TL peşin harçtan mahsubu ile kalan 95,58 TL bakiye harcın davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalılar davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 4.937,36 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davalılara verilmesine,
5-Davalı ... Kargo Taşımacılığı Anonim Şirketi tarafından yapılan 295,10 TL yargılama giderinin davcıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı ... vekilinin, davalı ... Kargo vekilinin ve ihbar olunan ... vekilinin yüzüne karşı miktar itibariyle KESİN OLMAK ÜZERE karar verildi. 06/02/2023
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.