T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2022/635 Esas
KARAR NO: 2023/541
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 21/07/2022
KARAR TARİHİ: 13/06/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :13/07/2023
Davacı vekili tarafından açılan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketçe .... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortahı bulunan davalıya ait ... plakalı ticari minibüsün, 03.12.2019 tarihinde dava dışı ... plakalı araca çarparak zarar verdiğini, meydana gelen kazada müvekkil şirkete sigortalı aracın 4100 kusurlu olduğu ve araç sürüçüsü ....' nin sigortalı aracı kullanmaya gereken ehliyetnameye sahip olmadığı tespit edildiğini, kaza sebebiyle zarar gören .... plakalı araç sahibi .... tarafından araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı zararının tazmini için Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetine başvurulduğunu, yapılan yargılamada alınan bilirkişi raporunda, davalıya ait aracın sürücüsü ....'nin 2918 sayılı Yasanın 46/h (Tek yönlü karayollarında araçların ters istikamette sürmemek) 47/c (Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uymak), 52/a,b (Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlamak) 84/b (Taşıt giremez trafik işareti bulunan karayoluna veya bölünmüş karayolunda karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şerit, rampa ve bağlantı yollarına girme,) kurallarını ihlal ettiğinden kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğu tespit edildiği, U yuşmazlık Hakem Heyeti tarafından 24.07.2020 tarih ve .... B., ...Sayılı Karar ile 15.289,78 TL hasar bedeli, 2.000,00 TL değer kaybı bedeli olmak üzere başvurunun kısmen kabulüne kuarar verildiğini, Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin bu kararı uyarınca müvekkil şirket tarafından 09.10.2020 tarihinde, 15.289,78 TL tutarındaki hasar bedeline ve bu tutara isabet eden yargılama gideri ile işlemiş faizine karşılık 17,164.94-TL, 2000 TL tutarındaki değer kaybı ve bu tutara isabet eden yargılama gider ile işlemiş faize karşılık 2.231,75 TL tazminat ödendiğin, sigortalıya ödenen 17,164,94-TL - tazminatın davalılardan rücuen tahsili için davalı aleyhine Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile, 2231,75TL tazminatın rücuen tahsili için de Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, icra takibine davalının itiraz etmesi neticesinde takibin durduğunu belirterek, tüm itirazların iptali ile takiplerin takip talebindeki şartlarla devaminı, Davalının her iki icra dosyası için %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalıya tahmiline karar verilmesi” dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Meydana gelen kaza ile ehliyetin yetersiz olması arasında uygun illiyet bağı bulunmadığını, ZMMS Genel Şartlar B.4./1 hükmünde: “Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile illali| (2)(11)(16) sonucunda meydana gelmiş ise (3)(5)(7)(13)(14),” şeklinde düzenlendiğini, Sigortacının işletene rücu edebilmesi için “kaza, aracın gereken ehliyetnameye sahip olmayan kiniseler tarafından kullanılması sonucu” meydana gelmiş olması gerektiğini, sigorta şirketinin ödediği tazminat tutarını rücu edebilmesi için öncelikle kazanın oluş şekli ile rücu arasında uygun illiyet bağı olduğunu ispat etmesi gerektiğini, davaya konu kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç 44100 kusurlu olup kaza, ehliyet belgesinin yetersiz olmasından kaynaklanmadığını, bu nedenle davacı sigorta şirketi tarafından ödenen tazminatın müvekkile rücu edilmesi mümkün olmadığı müvekkilinin hiçbir sorumluluğu bulunmadığını, müvekilin kusuru olmayan bir kaza neticesinde doğan zarardan sorumlu tutulması kabul edilemeyeceğini Müvekkile ait ... plakalı araç seyir halinde iken dava dışı sigortalıya ait ... plakalı araç, kavşakta geçiş önceliğini ihlal ederek maddi hasarlı trahk kazasına sebebiyet verdiğini, Dava dışı sıgortalıya ait ... plakalı araç kavşağa gelmesine rağmen kavşaklarda geçiş önceliğini ihlal ederek maddi hasarlı kazaya sebebiyet verdiğini, geçiş önceliği söz konusu kavşakta diğer aracın sağında olan müvekkile ait ... plakalı araç elduğunu, dolayısıyla söz konusu kaza bakımından müvekkile ait araç sürücüsünün herhangi bir kusuru olmadığını kazadan delayı doğduğu iddia edilen zararlar noktasında herhangi bir sorumluluğu: bulunmadığını, müvekkilinin kusuru olmayan bir kaza bakımından rucüen tahsil şartları oluşmadığını, söz konusu kaza bakımından davacı ile müvekkil arasından herhangi bir rücu ilişkisi olmadığından davaya konu icra takipleri haksiz ve hukuka aykırı olduğunu, bu bağlamda -taraflarınca davaya konu icra takiplerine itiraz edildiğini belirterek davanın reddine ve icra takiplerinin iptaline karar verilmesini” talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, davacı Sigorta Şirketinin dava konusu kazada zarar gören araç malikine ödenen hasar tazminatının zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında kendi sigortalısına rücuen tahsiline ilişkin itirazın iptaline ilişkindir.
Bakırköy .... İcra dairesinin ... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı takip alacaklısı tarafından davalı borçlu .... ve dava dışı takip borçlusu ... aleyhine 17.164,94 TL asıl alacak ve 490,96 TL işlemiş faiz alacağının tahsili için ilamsız takip talebinde bulunulduğu, davalı borçlu tarafından süresinde itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Bakırköy .... İcra Dairesi ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından dava dışı borçlu .... ve davalı borçlu ... aleyhine 2.231,75 TL asıl alacak ve 127,67 TL işlemiş faiz alacağının tahsili için ilamsız takip talebinde bulunulduğu, davalı borçlu tarafından süresinde itiraz üzerine takibin durduğu, icra takip borcunun ödendiği ve dosyanın infaz edildiği anlaşılmıştır.
Dava konusu 03/12/2019 tarihinden meydana gelen ... ve ... plakalı araçların karıştığı maddi hasarlı trafik kazasının oluşumuna ilişkin taraflar arasında düzenlenmiş anlaşmalı tutanak, olay yeri dokümanların bulunduğu, Davalıya ait ... plakalı aracın hasarının tahsili amacıyla ... plakalı kazaya karışan diğer aracın kaza tarihinde yürürlükte bulunan Türkiye Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen ... numara 15/02/2019-15/02/2020 vadeli Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (trafik sigorta ) poliçesi kapsamında açılan ... numaralı hasar dosyası kapsamında bulunan dokümanların sunulduğu, Davalıya ait aracın kaza tarihinde Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (trafik sigorta) poliçesini düzenleyen davacı .... Sigorta şirketine karşı dava dışı ... plakalı aracın dava dışı ruhsat sahibi .....'ın Sigorta Tahkim Komisyonu 22/01/2020 tarih - .... sayılı başvuru, 24/07/2020 - K-.... numaralı kararı ve ilgili dokümanların sunulduğu, ... ve ... plakalı araçların Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine poliçe/hasar kayıtlarına ilişkin dokümanların sunulduğu, Türkiye Noterler Birliği Sicil ve Tescil Hizmetleri Müdürlüğü tarafından ... ve ... plakalı araca ilişkin tescil bilgi dokümanları sunulduğu, T.C. Bismil Kaymakamlığı İlçe Nüfus Müdürlüğü tarafından davalıya ait ... plakalı araç sürücüsü Kadri Mercimeli'nin ehliyet bilgilerine ilişkin dokümanlar sunulduğu görülmüştür.
Davacı vekilinin iddia ve savunmaları, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, ödeme belgeleri, icra dosyası, zarar gören araca ilişkin fotoğraflar, yapılan işlemler, faturalar, tahkim dosyası, icra dosyaları, sigorta poliçesi, dosyaya celbedilen ve sunulan belgeler, trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, Uyap ortamında bulunan tüm evraklar ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmek suretiyle; meydana gelen kazada tarafların kusur oranlarının % olarak tespiti, ... plakalı aracın hasar ve değer kaybı zarar miktarı, davacının ödenen bedel için kendi sigortasına rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, oluşması halinde rücu edilebilecek zarar miktarın tespiti ve rapor düzenlenmesi için Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti'nden rapor alınmasına karar verilmiş, 24/03/2023 havale tarihli alınan bilirkişi raporunda özetle; davalının maliki olduğu ... plakalı minibüs, sürücüsünün ....'nin kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, dava dışı ... plakalı aracın sürücüsü ....'ın kazanın meydana gelmesinde kusuru olmadığı, hukuki değerlendirmesi mahkemeye ait olmak üzere; sigorta halefiyet prensibi uyarınca teknik olarak, davacı sigorta şirketinin teminatlar dahilinde 09/10/2020 tarihinde yapmış olduğu 17.164,94 TL ve 2.231,75 TL olmak üzere toplam 19.396,69 TL tazminat ödemesini, kaza tarihinde yürürlükte bulunan ilgili Sigorta Genel Şartları dahilinde faizi ile birlikte rücu edilebileceği görüşü bildirilmiştir.
Davacı vekili tarafından 2004 Sayılı İİK'nun 67. Maddesi uyarınca yasal bir yıllık hak düşürücü süre içinde davalının itirazının iptali için dava açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arabuluculuk görüşmelerinde anlaşamamış ve arabuluculuk son tutanağı dosyamıza sunulmuştur.
Somut davada; davacı vekili, davacı Sigorta Şirketi'ne zmms ile sigortalı ... plakalı araç ile dava dışı ... plakalı aracın 03/12/2019 tarihinde karıştığı kazada dava dışı ... plakalı aracın zarar görmesi sebebiyle araç malikine ödenen hasar ve değer kaybı zararının ve masrafların, kazada kusurlu ve yeterli ehliyete sahip olmayan sürücüye aracın kullandırılması sebebiyle sigorta teminatı dışında kalan ödemenin davalı olan kendi sigortalısından rücuen tahsili için başlatılan icra takibine haksız itiraz edildiği ve itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Somut davada; davacı Sigorta Şirketi'ne zmms ile sigortalı ... plakalı aracın kaza tarihi olan 03/12/2019 tarihinde ters yönde seyretmesi sebebiyle ile dava dışı ... plakalı araca çarpmış ve hasarlanmasına sebebiyet vermiştir. Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere davacı nezdinde sigortalı ... plakalı araç ters yönde seyretmesi sebebiyle 2918 Sayılı KTK'nun 46/h maddesini ihlal ettiği, ayrıca aynı Kanunun 47/c maddesi “Karayollarından faydalananlar aşağıdaki sıralalmaya göre; Trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uymak, 52/a-b maddeleri uyarınca Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstleririe yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya geçitlerine, hemzemin geçitlere, tunellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak, hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik ozellıgıne görüş, yol hava ve trafık durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak ve 84/b maddesi uyarınca araç sürücüleri trafik kazalarında taşıt giremez trafik işareti bulunan karayoluna veya bölünmüş karayolunda karşı yönden gelen trafiğin kullandığı şerit, rampa ve bağlanti yollarına girme kurallarına aykırı davranması sebebiyle % 100 kusurlu olduğu, dava dışı ... plakalı aracın meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun olmadığı tespit edilmiştir. Düzenlenen rapor kaza tespit tutanağı, kazanın oluş şekli usul ve yasaya uygun olduğundan Mahkememizce itibar edilmiştir. Meydana gelen kazada dava dışı aracın hasarlanması sebebiyle davacı sigorta şirketi tarafından hak sahibine Sigorta Tahkim Komisyonu kararı gereğince faizi ile birlikte KDV dahil 17.164,94 TL hasar tazminatı ve faizi ile birlikte KDV dahil 2.231,75 TL değer kaybı zararı 09/10/2020 tarihinde ödenmiştir. Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda söz konusu hasar ve değer kaybı zararının rayice uygun olduğu tespit edilmiştir. Alınan bilirkişi raporu usul ve yasaya uygun olduğundan Mahkememizce itibar edilerek hükme esas alınmıştır.
Davacı Sigorta Şirketi tarafından davalının işleteni olduğu davalı aracın geçerli bir sürücü belgesi olmayan kişi tarafından sevk ve idare edilmesi ve davalı araç sürücünün kazada asli ve tam kusurlu olması sebebiyle kendi sigortalısı olan davalı aracın işletenine rücu etmektedir.
2918 sayılı KTK'nun 36. maddesi uyarınca motorlu araçların, sürücü belgesi sahibi olmayan kişiler tarafından karayollarında sürülmesi ve sürülmesine izin verilmesi yasaktır.
Trafik Sigortası Genel Şartları B.4-b maddesi uyarınca ödemede bulunan sigortacı, aracın gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevkedilmesi sonucunda meydana gelen zararlara ilişkin ödenen bedeli sigortalıdan rücuen tahsilini isteyebilir.
Somut uyuşmazlıkta, kaza tarihinde davacı Sigorta Şirketine sigortalı davalının işleteni olduğu davalı aracın sürücüsünün geçerli bir sürücü belgesi bulunmamaktadır. Davalı araç sürücüsü geçerli bir sürücü belgesi bulunmadan araç kullanarak % 100 kusuru ile dava konusu kazanın meydana gelmesine ve dava dışı aracın hasar ve değer kaybı zararı görmesine sebep olmuştur. Davalının geçerli sürücü belgesiz sürücüye araç kullandırtması sebebiyle davacı Sigorta Şirketinin kendi sigortalısına rücu etme hakkının bulunduğu ve rücu koşullarının oluştuğu anlaşılmakla davacı vekili tarafından davalı aleyhine Bakırköy... İcra dairesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden açılan davanın kabulüne ve icra takibine yapılan itirazın iptali ve takibin devamına, davacı tarafından davalı borçlu aleyhine Bakırköy ..... İcra dairesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden açılan dava ödeme ile konusuz kaldığından bu talep yönünden karar verilmesine yer olmadığına, her iki icra dosyası yönünden hüküm altına alınan asıl alacak likit olmadığından ve icra inkar tazminatı koşulları oluşmadığından davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı vekili tarafından davalı aleyhine Bakırköy ... İcra dairesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden açılan davanın KABULÜ İLE;
-Davalı borçlunun Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra takip dosyasındaki icra takibine yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden aynen devamına,
- Davacı tarafından davalı borçlu aleyhine Bakırköy ..... İcra dairesinin ... Esas sayılı dosyası yönünden açılan dava ödeme ile konusuz kaldığından bu talep yönünden karar verilmesine yer olmadığına,
-Her iki icra dosyası yönünden hüküm altına alınan asıl alacak likit olmadığından ve icra inkar tazminatı koşulları oluşmadığından davacı vekilinin icra inkar tazminatı talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca kabul edilen miktar üzerinden alınması gereken 1.367,24 TL nispi karar harcından daha önce mahkememiz dosyasına yatırılan 253,54 TL peşin harcın mahsubu ile 1.113,70 TL bakiye karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini davada vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar ve tarifenin 13/1 maddesi dikkate alınarak takdir edilen 9.200,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 253,54 TL peşin harç olmak üzere toplam 334,24 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 4.326,75 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca arabulucuk ücreti olan 1.320,00 TL' nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
7-Kullanılmayan yargılama gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesine müteakiben yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İlgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen açıkça okunup usulen anlatıldı.13/06/2023
Katip ..
e-imzalıdır.
Hakim ....
e-imzalıdır.