T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/696 Esas
KARAR NO: 2023/795
DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ: 10/08/2022
KARAR TARİHİ: 05/10/2023
Davacı vekili tarafından açılan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından Trafik Poliçesi ile sigorta edilen ve davalı şirketin maliki olduğu ... plakalı aracın 12/06/2020 tarihinde olay yerini terk eden sürücüsü sevk ve idaresinde iken yaya ...'a çarpması sonucunda ağır şekilde yaralanmasına sebebiyet verdiğini, 06/01/2022 tarihinde 218.500,00-TL tazminat ödendiğini, söz konusu kazada müvekkil şirkete sigortalı ve davalı şirketin maliki olduğu ... plakalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğini ve 8/8 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, sigortacının, sigorta ettirene rücu edebileceğinin kabul edildiğini, araç üzerine ihtiyati tedbir konularak 218.150,00-TL'nin ödeme tarihi olan 06/01/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi, yargılama gideri ve vekalet ücretleri ile birlikte davalıdan tahsiline, araç üzerinde ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle meydana gelen kazada müvekkilinin sebep olduğunu gösteren bir kamera kaydı veya tanık ifadesi mevcut olmadığını, davacının her nasılsa 8/8 kusurlu kabul ettiğini ve ....'ı malul kabul ederek kendince bir tazminat takdir edip ödediğini, bu kaza nedeniyle sadece otobana giriş ve çıkış videoları izlenerek yaralının da beyanı doğrultusunda müvekkiline ait aracın tespit edildiğini ancak aracı kullanan ve şirket sahibi olan .... olaydan önce kaza yaptığını ve plakasının da o kaza nedeniyle düştüğünü beyan ettiğini ve olay yerinde plakanın olmamasının iddiayı doğruladığını, keza Çatalca Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ....soruşturma numarası üzerinden yapılan kusur incelemesinde de yaralanan ....'a da tali kusur yüklenmiş olmasına ve buna istinaden açılan Çatalca .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... E. sayılı dosyası da kusur incelemesi için dosyayı ATK sevk ettiğini, yine bu dosya üzerinden alınan Kocaeli ATK raporunda şahsın kalıcı bir hasar ve maluliyeti olmadığının belirtildiğini, bu durum karşısında gerekli ve özenli bir inceleme yapmadan ceza davasının sonucu beklenmeden bir neticeye vararak ve anlaşma yapmak suretiyle tazminat ödemesi sadece davacıyı bağlayan bir husus olduğunu, müvekkilinin kazaya sebebiyet verip vermediğini, tam kusurlu veya yaralanan kişinin maluliyeti ceza dosyası ile kesinleşmeden yapılan bu ödemeyi kabul etmediklerini, davacı sigorta şirketinin bu kadar çabuk ve bu kadar az ve yetersiz belge ve bilgi ile tazminat ödemesinin de şaşırtıcı olduğunu, ceza yargılaması dahi yapılmadan sadece yaralının beyanlarına dayalı olarak tazminat ödemesi tamamen kendi sorumluğu ve kusuru olup gerek ödenen miktar ve gerekse ödeme zamanının kabul edilemeyeceğini, öncelikle açılan bu davanın Çatalca .... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının neticesinin beklemesi gerektiğini, kaldı ki davacının rücu sebebi olay yerini terk etmesini dayandığını, müvekkili şirket sahibi ve aracı kullanan ... böyle bir kaza olduğunu görmediğini ve hissetmediğini, yine Çatalca .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında dinlenen ve tek tanık olan .... ne çarpma sesi duyduğunu ne de gördüğünü ne de yaralanan ....'ın sesini duyduğunu söylemediğini, ...'ı yaralı olarak aracın önünde bulduğunu ve emniyet şeridine çektiğini beyan ettiğini, bu da davacının kaza anında emniyet şeridi içerisinde olmadığını gösterdiğini, şiddetli bir çarpma olsa bu kadar yakında olan tanığın (kaldı ki bu kişi aracını çektiren kişidir) duymamasının olanağının olmadığını, ayrıca aracı kullanan müvekkili şirket yetkilisi .... böbrek naklini gerektirecek şekilde böbrek yetmezliği çeken bir kişi olduğunu, alkol vs gibi maddeleri kullanması hayati tehlike doğurduğunu, bu nedenle bu iddianın yersiz olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Yapılan yargılamada taraf teşkili sağlanmış, Çatalca ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının UYAP aracılığıyla dosya arasına alındığı, Esenyurt Sosyal Güvenlik Merkezinden kazalının sigorta bilgileri, sürekli işgöremezlik bilgileri ve raporu ile geçici işgöremezlik bilgileri ve ödeme bilgileri ile hastane ve ilaç ödeme bilgileri dosya arasına getirtilmiş, Sigorta Tahkim Komisyonunun ... Esas sayılı dosyasının bir örneği getirtilmiş, Türkiye Noterler Birliğinden ... plakalı araca ait tescil bilgileri getirtilmiş, ... Üniversitesi Hastanesinden kazalının tedavi evrakları getirtilmiş, ... Üniversitesi Adli Bilimler Enstitüsü Müdürlüğünden kazalının işgöremezlik raporu getirtilmiş, ... Bankası A.Ş.'den ödeme belgesi getirtilmiş, kazalının hizmet döküm cetveli dosya arasına alınmış, ....Hastanesinden kazalıya ait tüm tedavi evrakları getirtilmiş, ATK Genişletilmiş Uzmanlar Kurulundan kusura yönelik rapor alınmış, Silivri Adli Tıp Şube Müdürlüğünün raporu dosya arasına alınmış, aktüerya bilirkişisinden rapor aldırılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama süreci ve değerlendirmede; dava, davacı sigorta şirketi tarafından poliçe kapsamında zarar görene yapılan hasar ödemesinin davalı sigortalıdan olay yerini terk nedenine dayalı rücuen tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, sigortacı tarafından kazalıya yapılan ödemenin sigortalıya olay yeri terk nedenine dayalı olarak rücu koşullarının oluşup oluşmadığı, kazanın gerçekleşmesindeki kusur durumu, kazalının sürekli işgöremezlik durumu, davalı sigortalının rücu ödemesine konu kazaya neden olup olmadığı, kazalının varsa zarar tutarının ne kadar olabileceği noktalarında toplanmaktadır.
Davalıya ait .... plakalı araç, 30/06/2019 - 30/06/2020 tarihleri arası davacı sigorta şirketine sigortalıdır.
12/06/2020 tarihinde gerçekleşen kaza sonrası yapılan soruşturmada, kazalı ....'a çarparak yaralanmasına neden olan aracın olay yerinde bulunan parçasından yola çıkılarak, izlenen kamera görüntüleri ile davalıya ait ... plakalı aracın kazaya karıştığı saptanmıştır.
Kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağında, kazaya karışan aracın kaza yerinden ayrıldığı belirtilmiştir.
Çatalca .... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında sanık olarak yargılanan ....ın savunmasında özetle; 12/06/2020 tarihinde yedek parça sevki yaptığını, İstanbul'a doğru devam ettiğini, sağ taraftan yavaş giderken bir anda karşısına park halindeki çekicinin çıktığını, çekici çıktıktan sonra sol tarafa doğru aracı kırdığını, çekiciye hafifçe sürttüğünü, ama kimseyi görmediğini, birine zarar gelecek şekilde bir sürtme olmadığını, araca sürttükten sonra durmasının imkansız olduğu, arkadan araçların geldiğini, dikiz aynasına baktığında herhangi bir şey olmadığını, yoluna devam ettiğini, birine çarptıysa da görmediğini, sadece çekiciye sürttüğünü gördüğünü, herhangi bir ikaz ışığı/reflektör bulunmadığını, olayın akşam 17:00 sıralarında olduğunu, havanın aydınlık olduğunu beyan ettiği görülmüştür. Davalıya ait aracın sürücüsü olduğu anlaşılan ...'ın savunmasında belirtiği olay, olay tarihi ve saati, kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağı ile uyumlu olup, yine olay yerinde bulunan araç parçasının davalıya ait araca ait olabileceği, aracın sağ tarafından hasarlı olması, kazalının park ettiği çekicinin yolun sağ tarafında olması gibi hususlar birlikte değerlendirildiğinde kazaya karışan aracın davalıya ait .... plakalı araç olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Ceza Mahkemesindeki yargılama sonucunda da davalıya ait araç sürücüsünün cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Kazalı kaza sonucu maluliyeti nedeniyle Sigorta Tahkim Komisyonu'nda tazminat isteminde bulunmuş, sonrasında tarafların sulh olmasıyla yargılama sona erdirilmiştir.
Dosya arasına sunulu 24/12/2021 tarihli ibraname, feragat beyanı ve sulh anlaşması ile kazalı ile davacı sigorta şirketi arasında anlaşma yapıldığı, buna göre, taraflar 185.000,00-TL sürekli işgöremezlik tazminatı, 750,00-TL yargılama gideri, 24.437,28-TL stopaj hariç %50 tevkifatlı dava vekalet ücreti ile stopaj hariç %50 tevkifatlı icra vekalet ücretinin ödenmesi, 5.491,53-TL stopaj tutarı ile %50 tevkifatlı 2.471,19-TL KDV'nin vergi dairesine sigorta şirketi tarafından ödenmesi noktasında uzlaştıkları görülmüştür.
Dosya arasına davacı vekilince sunulan aktüerya hesap raporunda seçenekli hesaplama yapıldığı, hesaplama yapılırken sigortalının kusur oranının %75 olarak alındığı, kazalının kalıcı işgöremezliğinin %28,50 oranında değerlendirmeye alındığı, bu kapsamda, PMF 1931 tablosuna göre 349.148,83-TL sürekli işgöremezlik tazminatı hesaplandığı, TRH 2010 mortalite tablosu %1,8 tenik faiz hesabına göre 319.237,33-TL sürekli işgöremezlik tazminatı hesaplandığı, TRH 2010 mortalite %0 teknik faiz hesabına göre 435.274,96-TL sürekli işgöremezlik tazminatı hesaplandığı görülmüştür.
Kazanın gerçekleşmesinde kusur oranlarının belirlenmesi yönünden ise, ceza yargılamasında trafik bilirkişisi tarafından düzenlenen rapor ile ATK Trafik İhtisas Dairesi tarafından düzenlenen rapor arasında çelişki bulunduğu görülmüş, Mahkememizce ATK Trafik İhtisas Dairesi Genişletilmiş Uzmanlar Kurulundan yeniden rapor aldırılmıştır. ATK Trafik İhtisas Dairesi Genişletilmiş Uzmanlar Kurulu tarafından düzenlenen rapora göre, 12/06/2020 günü saat 17.38 sıralarında, yaya Mustafa Polat idaresindeki ... plakalı çekici kamyon ile E-80 Kumburgaz Güney yolunda emniyet şeridi içerisine arızalı bir aracı çekicisine yükledikten sonra aracının sol tarafına geçip bu alanda bulunduğu sırada, gerisinden seyirle gelen sürücü ... sevk ve idaresindeki .... plakalı kamyonetin çarpması sonucunda yaralanmalı trafik kazasının meydana geldiği, kazanın gerçekleşmesinde sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki kamyonet ile seyrini, yola gereken dikkatini verip, seyir şeritleri içerisinde sürdürmesi gerekirken bu hususa riayet etmediği, kurallara aykırı olarak emniyet şeridine taşar şekilde seyirle olay yerine geldiğinde ön ilerisinde emniyet şeridinde park halinde olan çekici kamyonun sol tarafına ve bu çekicinin sol yanında yaya olarak bulunan ....a önlemsizce çarptığı olayda asli kusurlu olduğu, ...'ın kazanın gerçekleşmesinde hatalı tutum ve davranışı olmadığından kusursuz olduğu belirlenmiş, belirlenen kusur durumu, olayın gerçekleşme şekli, ihlal edilen kurallar gözetildiğinde yerinde bulunmuş ve ATK Genişletilmiş Uzmanlar Kurulu Raporu ile belirlenen kusur durumu esasa etkili kanıt olarak değerlendirilmiştir.
... Üniversitesi Adli Bilimler Enstitüsü tarafından kaza tarihinde geçerli olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kazalının %33 oranında sürekli işgöremezlik oranı belirlenmiş, bu rapor gerek kaza tarihindeki yönetmelik hükümlerine belirlenmiş olması, gerekse heyet halinde düzenlenmiş olması değerlendirildiğinde yerinde bulunmuş, davalının savunmasında belirttiği organ zayıflığı bulunmadığına ilişkin raporun tek hekim tarafından düzenlenmiş olması ve organ zayıflığı ile işgöremezlik durumunun farklı kavramlar olması nedenleriyle davalının savunmasına itibar edilmemiştir.
SGK tarafından dava konusu kaza sonrası, kazalı hakkında iş kazası raporu düzenlendiği, bu rapora göre kazalının Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği'ne sürekli işgöremezlik derecesinin %36 olduğu belirlenmiştir.
Dava konusu kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmelik Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik olduğundan, SGK tarafından belirlenen işgöremezlik derecesi dikkate alınmamıştır.
Kazalının kaza tarihindeki yönetmelik hükümleri gözetilerek belirlenen işgöremezlik derecesi ve ATK raporu ile belirlenen kazanın gerçekleşmesindeki kusur oranlarına göre, davacının kazalıya ödediği tazminat tutarının yerinde olup olmadığının saptanması yönünden aktüerya raporu aldırılmıştır.
Aktüerya bilirkişisi tarafından hazırlanan raporda davacı sigorta şirketi tarafından kazalıya ödeme yapılan tarihteki verilere göre seçenekli hesaplama yapılmış, kazalının kazalının hak edeceği sürekli işgöremezlik tazminatının progresif rant yöntemine göre 719.321,067-TL olacağı, aktüeryal yönteme göre 470.206,237-TL olacağı belirlenmiş, yapılan bu hesaplamalardan 5510 sayılı yasanın 21/4 maddesi hükmü gözetildiğinde yerinde ve doğru olarak SGK tarafından kazalıya bağlandığı bildirilen 11.476,71-TL'lik gelirin yarısı 5.738,355-TL indirim yapılmıştır. Görüldüğü üzere her iki hesaplama türünde de aktüerya raporuyla davacı sigorta şirketi tarafından kazalıya ödemenin yapıldığı tarihte, kazalının hak kazanacağı sürekli işgöremezlik tazminat tutarının, davacı sigorta şirketinin kazalıya ödediğinden daha fazla olduğu ortadadır. Davacı tarafın sunduğu aktüerya raporunda, kazalının işgöremezlik derecesinin %28,50 ve davalı araç sürücüsünün kazanın gerçekleşmesinde %75 kusur oranlarına göre yapılan hesaplama da davacı sigorta şirketinin kazalıya ödediğinden daha fazla tazminat tutarı belirlendiği görülmektedir.
Kazalı davacı sigorta şirketine karşı tazminat istemini Sigorta Tahkim Komisyonunda ileri sürmüş, tarafların sulh ile uyuşmazlığı noktalamaları da tahkim yargılaması aşamasında gerçekleşmiştir. İbraname, Feragat Beyanı ve Sulh Anlaşması ile kazalı aşamalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden kazalı lehine vekalet ücreti noktasında da anlaşma yapılmış, belirlenen tazminat tutarına göre dava ve icra vekalet ücretleri toplamı olarak 32.400,00-TL vekalet ücreti kararlaştırılmıştır. Yine kazalının tahkim yargılaması için yaptığı yargılama giderleri de protokolde ele alınmış ve 750,00-TL yargılama giderinin davacı sigorta şirketi tarafından karşılanması noktasında anlaşma sağlanmıştır. Protokolde toplam 218.150,00-TL üzerinden anlaşma yapılmış, dosya arasına alınan belge ve kayıtlardan davacı sigorta şirketinin bu tutarı Vergi Dairesine ödediği tutarlardan sonra 210.187,28-TL'yi kazalı tarafa ödediği anlaşılmıştır.
Davacı sigorta şirketi protokol kapsamında kazalıya ödediği 218.150,00-TL'yi, olay yerini terk nedenine dayalı olarak sigortalısından rücu yoluyla tahsilini istemektedir.
2918 sayılı yasanın 95/2 maddesi uyarınca, ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın
zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı başlıklı B.4. maddesinin 3. fıkrasının f bendinde, bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde sigortacının sigortalıya rücu edebileceği düzenlemesi mevcuttur.
Anılı düzenlemelere göre, yukarıda da değinildiği üzere davalıya ait araç sürücüsünün kusuruyla neden olduğu kaza sonrası durmayıp olay yerini terk ettiği anlaşılmakla, davacı sigorta şirketinin davalıya rücu koşullarının bulunduğunun kabulü gerekmiştir. Bu itibarla, davacı sigorta şirketi tarafından kazalıya ödenen tutarları ödeme tarihi itibariyle sigortalısından rücu yoluyla isteyebileceği sonucuna varılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; 218.150,00-TL'nin 06/01/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 14.901,83-TL harçtan peşin alının 3.725,46-TL harcın indirilmesi ile geriye kalan 11.176,37-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 3.725,46-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvurma harcı, 317,50-posta ve davetiye gideri, 2.500,00-TL bilirkişi ücreti, 3.078,00-TL ATK ücreti olmak üzere toplam 5.976,20-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Arabulucuk ücreti olan 1.560,00-TL' nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 34.722,50-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatıran tarafa geri verilmesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/10/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır