T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/729 Esas
KARAR NO : 2024/504
DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 23/08/2022
KARAR TARİHİ : 11/06/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 11/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının, yurtdışına ihraç edilmek üzere davalı firma ile irtibata geçmiş, işlemlerin bizzat şirket yetkilisi ... tarafından yürütülmüş, sipariş verilmiş ve tüm koşullarda mutabık kalınmış olduğunu, Davalı şirket yetkilisine ait 0.532.6237020 telefondan irtibat sağlanmış, tüm süreç telefon konuşmaları dışında buradan da mesaj yolu ile gerçekleştirilmiş olduğunu, ayrıcı davalının, davacı şirket görevlilerini görüntülü arayarak malın kamyona yüklendiği görüntülerini canlı olarak seyrettirmiş, şoför ile konuşturmuş, malların sevkiyatı konusunda kendilerini ikna etmiş olduğunu, iman zaman 08.07.2022 tarihinde malların teslim edilmemesi üzerine irtibat kurulmaya çalışılmış, ancak ertesi günün Kurban Bayramına denk gelmesi üzerine fiilen de bulunamamış, bayram sonrası aramalar devam etmiş ancak telefonlara yanıt alınamamış olduğunu, şüpheli .... üzerinden mesajları görebilmekte ancak telefonu konuşmaya kapatmış olduğunu, Mal karşılığı olarak tüm bu imalat ve sevkiyat görüntülerini göstererek davacı şirketten 30.000,00 TL nakit ve .... bank ... Şubesine ait .... nolu 11.10.2022 tarihli 82.820,00 TL bedelli çeki almış olduklarını, Davalı şirkete gidilmiş ancak kurban bayramı esnasında şirketin boşaltıldığını ve bir çok kişinin de davacı şirket gibi dolandırıldığını öğrenmiş olduklarını, şirket yetkilisi ...., çalışan ..., danışman.... bu konuşmalara ve görüşmelerin tamamına tanık olduklarını, bu konuda İstanbul Küçükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığı'na .... sor no ile suç duyurusunda bulunulmuş olduğunu, davacının uğradığı nitelikli dolandırıcılık sebebiyle ... Hastanesine taahhüt ettiği malı gönderememiş olduklarını, büyük ihtimalle ihracat hayatının sona ereceğini, davalının kötü niyetli olduğuna şüphe bulunmamakta olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik; ... bank ... Şubesine ait .... nodu 11.10.2022 tarihli 82.820,00 TL bedelli çeke ilişkin olarak ödemenin durdurulması amacı ile ihtiyati tedbir kararı verilmesi, Davacının ödemiş olduğu 30.0000,00 TL'nin istirdadına, .... bank ... Şubesine ait ... nolu 11.10.2022 tarihli 82.820,00 TL bedelli çeke ilişkin borçlu bulunulmadığı yönünde menfi tespitine karar verilmesini talip ve dava etmiştir.
Davacı vekili çek bilgilerinin düzeltilmesine dair sunduğu 02.09.2022 tarihli dilekçesinde çek bilgilerinin .... bank .... Şubesine ait ... nolu 11.10.2022 tarihli 86.820,00 TL bedelli çek olduğu beyan edilmiştir.
Davalı yan tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ... Müdürlüğüne, ... bank, ... Bankasına, Vergi Müdürlüklerine ve SGK'ya yazılan müzekkerelere verilen cevaplar dosya kapsamına alınmış ve taraflar arasındaki ticari ilişkinin varlığı ve sipariş edilip ihraç edilmesi gereken mala ilişkin bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi 13.02.2023 tarihli raporunda " Davacı yanın 2022 yılı Ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmuş olduğu kanaatine varılmış olduğu, Ticari defterinin HMK 222 mad. gereğince davacı lehine delil niteliğin, Davalı yan tarafından ticari defterlerin incelemeye sunulmamış olduğu, Davacı yanın incelenen ticari defterlerinde, dava tarihi olan ile 23/08/2022 tarihi itibariyle davacı yanın davalı yandan 117.570,-TL Alacaklı oldukları, Davacı ticari defterlerine göre, davacı tarafından davalı yandan 30.06.2022 tarihinde KDV. Hariç 99.000,-TL, KDV Dahil 116.820,-TL'lik ... No.lu 80*110 TIBBİ ATIK POŞETİ açıklamalı E-Arşiv faturası girişinin yapılmış olduğu, bu fatura bedelinin 30.000,-TL kısmının 06.07.2022 tarihinde ... Bankası aracılığı ile ve açıklama kısmına sipariş avansı için gönderilmiş olduğunun ve ürünlerin teslim alınmamış olduğunun belirtilerek ödenmiş olduğu, kalan fatura bedeli olan (116.820,-TL-30,000,-TL) 86.820,-TL'nin 07.07.2022 tarihinde 11.10.2022 keşide tarihli .... numaralı, keşidecisi davacı keşide edileni davalı yan olan 86.820,-TL'lik ... bank çeki ile ödenmiş olduğu, işbu çekin vadesinde davacı tarafından ödenmiş olduğu, Davalı yan tarafından 30.06.2022 tarihinde davacı yana düzenlenmiş ... numaralı KDV Dahil 116.820,-TL'lik faturanın ilk önce davacı tarafından 30.06.2022 tarihinde muhasebe kayıtları yapılıp, yaklaşık | ay sonra 26.07.2022 tarihinde ... Numaralı 116.820,-TL'lik E-Arşiv Faturası ile Not kısmına “30.06.2022 TARİHLİ .... NOLU FATURA İLE TARAFIMIZA KESİLEN ÜRÜNLER TESLİM EDİLMEMİŞTİR. 06.07.2022 TARİHİNDE 30.000,00 TL BANKA HAVALESİ , 887600 NOLU 11.10.2022 TARİHLİ 86.820,00 TL ÇEK VERİLMİŞ OLUP ÜRÜNLER TESLİM EDİLMEMİŞTİR. BU İADE FATURASI BU NEDENLERDEN DOLAYI KESİLMİŞTİR.” Yazılarak İADE faturası düzenlenmiş olduğu, davalı yan tarafından 30.06.2022 tarihli ... numaralı KDV Dahil 116.820,-TL'lik faturanın içeriği ürünlerin davacı yana teslim edilmiş olduğuna dair bir belgeye dosya içeriğinde rastlanmamış olduğu, davalının bağlı olduğu Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından Sayın Mahkemeye gönderilmiş cevap yazı ekleri olan BS bildirimlerinde bu faturanın bildirilmemiş olduğu, davacı BA bildirimlerinde bildirilmiş olduğu, davacı tarafından davalı yana düzenlenmiş 116.820,-TL'lik iade faturasının her iki taraf BA BS Bildirimlerinde bildirilmemiş olduğu, Davacı tarafından dosyaya sunulmuş belgelere göre, ürünlerin sipariş onayının alınmış olduğuna ve 80*110 800 gr Tıbbi Atık Çöp Poşetinin en geç 08 Temmuz'a kadar teslim edilmesi gerektiği yazılmış olduğu ve iki tarafça kaşelenip imzalanmış olduğu, Davacı yan tarafından dosyaya sunulmuş ... yazışmalarında, ... ile yapılmış yazışmalarda, ürünün katalog görüntüleri üzerinde ve çekin davalı tarafa ne şekilde gönderileceği ile ilgili yazışmalar olduğu, Ürünlerin teslimi ve tutarı ile ilgili bir yazışma görülmemiş olduğu, Davacı tarafından davalı yana ödenmiş 30.000,-TL ve 11.10.2022 keşide tarihli ... numaralı, keşidecisi davacı keşide edileni davalı yan olan ve davacı tarafından ödenmiş olan 86.820,-TL'lik .... bank çeki olmak üzere, davacının davalı yandan 116.820,-TL alacaklı olduğu" görüşü bildirilmiştir.
Tüm dosya ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde açılan dava, iki kısım talebi içermekte olup ilki taraflar arasındaki sözleşme gereği davalının yerine getirmediği yükümlülüklerden dolayı sözleşmeden dönülerek ödenen bedelin istirdatı ve ikinci talep olarak verilen çekten dolayı borçlu olunmadığına ilişkin icra takibinden önce açılmış menfi tespit istemine ilişkindir. Dosyaya sunulu sipariş formu, yazışmalar, telefon kayıtları ve incelenen ticari defterler ile sabit olduğu üzere taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu, ürünlerin sipariş onayının alınmış olduğu ve sipariş belgesinin 80*110 800 gr Tıbbi Atık Çöp Poşetinin en geç 08 Temmuz'a kadar teslim edilmesi gerektiği yazılarak iki tarafça kaşelenip imzalanmış olduğu bu siparişe ilişkin olarak davacı tarafça keşide edilen KDV Dahil 116.820,-TL'lik .... No.lu 80*110 tıbbi atık poşeti açıklamalı E-Arşiv faturasının davacı ticari defterlerinde kayıtlı olup her iki tarafın BA/BS formlarında bildirilmiş olduğu, Davacı defterlerinin usulüne uygun tutulup kendi lehine delil vasfına haiz olduğu, davalının ticari defterlerini ibrazdan kaçınarak davacı defter ve kayıtlarını kabul etmiş sayıldığı, dava tarihi olan 23/08/2022 tarihi itibariyle davacı yanın davalı yandan 117.570,-TL Alacaklı oldukları, davacı tarafın faturayı nakit ve çek olmak üzere iki kısımda ödediği, 30.000,-TL kısmının 06.07.2022 tarihinde ... Bankası aracılığı ile ve açıklama kısmına sipariş avansı için gönderilmiş olduğunun ve ürünlerin teslim alınmamış olduğunun belirtilerek ödenmiş olduğu, ihtirazi kayıtla ödeme söz konusu olduğu, kalan fatura bedeli olan 86.820,-TL'nin 07.07.2022 tarihinde 11.10.2022 keşide tarihli .... numaralı, keşidecisi davacı lehtarı davalı yan olan 86.820,-TL'lik .... bank çeki ile ödenmiş olduğu, işbu çekin vadesinde davacı tarafından ödenmiş olduğu, ürünlerin teslim edilmemesi nedeniyle Davacı tarafın iade faturası keşide ettiği sunulu delillerle sabittir. Buna göre öncelikle çek yönünden açılan davanın menfi tespit davası olmasına rağmen gelen banka cevapları ile ispat olunduğu üzere davaya konu .... bank ... Şubesine ait .... nolu 11.10.2022 tarihli 86.820,00 TL bedelli çekin dava dışı şirkete ödenmiş olduğu, davanın niteliği gereği istirdat davasına dönüşmediği, bu yönden davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır. Davacı tarafça nakit olarak ödenen 30.000 TL'lik kısım yönünden ise ihtirazi kayıtla yapılan ödemede malların teslim edilmediğinin beyan edildiği ve daha sonra aynı açıklama ile iade faturası düzenlendiği, davalının yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle davacının ödediği bedeli geri istemekte hukuken haklı olduğu, bu yönden açılan ve ispatlanan davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere:
1-Davanın KABULÜNE,
2-A-) 30.000,00-TL bedelin istirdatı ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
B-) Menfi tespit davasına konu çek yargılama aşamasında davacı tarafından ödenmiş olduğundan bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 2.049,3-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.926,69-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 122,61-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 1.926,69-TL Peşin/nisbi Harcı olmak üzere toplam 2.007,39-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 15.220,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 17.900,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca arabulucuk ücreti olan 1.560,00-TL' nin davalıdan alınması ile hazineye gelir kaydına,
7-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin e-duruşma ile yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/06/2024
Katip ...
☪ e-imzalıdır. ☪
Hakim ...
☪ e-imzalıdır. ☪