T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/790 Esas
KARAR NO: 2023/
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/09/2022
KARAR TARİHİ: 20/02/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :10/03/2023
Davacı vekili tarafından açılan menfi tespit davasının Mahkememizde yapılan açık
yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Küçükçekmece ...İcra Müdürlüğünün ... Esas
numaralı dosyasında başlatılan icra takibinin öncelikle HMK 209 mad gereğince teminatsız ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasını, akabinde icra i takibin iptali ve borçlu olmadığının tespiti ile % 20’tan aşağı olmamak üzere icra kötü niyet tazminatına mahkûm edilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından haksız açılan davanın esasa girilmeksizin öncelikle davanın görevsizlik nedeniyle reddine, davacı tarafından haksız açılan davanın esasa girilmeden öncelikle usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddine, takibin tedbiren durdurulması hakkında verilen ihtiyati tedbir talebi hakkındaki kararın ortadan kaldırılmasını, haksız ve kötüniyetli davacı tarafın alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İş bu dava kıymetli evraktan kaynaklı menfi tespit istemine ilişkin olup ,
Davacı ,davalı ile dava dışı ... arasında akdedilen gayrimenkul taşınmaz alım satım ve komisyon sözleşmesi akdedildiğini bu sözleşmeyi kefil sıfatı ile imzaladığını ancak sözleşmenin fesih edildiğini anılan senedin teminat senedi olup bedelsiz kaldığını ileri sürmüştür.
Küçükçekmece ....İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı takip dosyası ile davalının alacaklı sıfatı ile davacı ve dava dışı ... 'ya karşı uyuşmazlığa konu 27/04/2018 ödeme tarihli 2.200.000,00 TL bedelli senetten kaynaklı icar takibi başlattığı anlaşılmıştır.
Davacı taraf anılı sözleşmeyi dosyaya ibraz etmiş, davalı söz konusu senedin borç nedeni ile düzenlendiğini savunmuştur.
Bilindiği üzere mahkemenin görevi HMK 114. maddesi gereğince dava şartı olup, mahkemece kendiliğinden ve yargılamanın her aşamasında gözetilmesi gereken bir husustur.
HMK 115. Maddeye göre dava şartları bakımından yapılan inceleme sonucunda;
Teminat senedi bir sözleşmeye güvence olarak ileri sürülen, sözleşmeye konu olan iş eksik veya hiç yapılmazsa karşı tarafın zararını tazmin etmek üzere karşılıklı menfaat ilkesine göre hazırlanmış güvence belgesidir. Ayrıca, teminat senetlerinin düzenlenmesi konusunda dikkatli olunması gereken hususlar vardır. Teminat senetlerinde senedin teminat senedi olduğu açıkça senet metninde belirtilmeli ya da senede atıf yapılarak ayrıca teminat senedine konu olan sözleşme de hazırlanarak senedin teminat senedi olduğunun belirlenebilir olması sağlanmalıdır.
Borç senedi ise; herhangi para veya mal borcuna ilişkin vadesi, tutarı belirlenmiş tarafların bilerek, isteyerek vardığı anlaşma üzerine ödeme sözü niteliği taşıyan imzalı kıymetli evrak, bonodur.
Dosya kapsamından, menfi tespit davasına konu İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının, ilamsız icra yolu ile başlatılmış bir takip olduğu ve takip dayanağı olarak 05/07/2014 ödeme günle zamanaşımına uğramış kambiyo senedi olduğu, senedin nakden düzenlendiği, üzerinde açıkça teminat senedi olduğuna dair ibare bulunmadığı, kira ilişkisi nedeniyle düzenlenmediği anlaşılmış olup, uyuşmazlığın kaynağının zamanaşımına uğramış bono olması, davalının ilamsız icra takibine dayanması, vade tarihi itibari ile zamanaşımına uğrayan bonoların kambiyo senedi niteliğinde olmayıp, yazılı delil başlangıcı sayılması (HGK'nın 09/11/2016 tarih, 2014/19-1241 Esas ve 2016/1033 Karar sayılı ilâmı), davanın mutlak ticari dava niteliğinde bulunmaması ve dosya taraflarının da tacir olduğuna dair dosyada delil bulunmaması nedeniyle nispi ticari dava niteliğinde de bulunmayan uyuşmazlığın 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.(T.C.İSTANBULBÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 37. HUKUK DAİRESİ 2021/2384E.2022/1148 K.)
Dava konusu zamanaşımına uğramış bonodan kaynaklı menfi tespit isteminin ibraz edilen gayrimenkul satış sözleşmesi kapsamında verilip verilmediği ve sair hususların değerlendirilmesinin yukarıda anılan içtihat doğrultusunda Asliye Hukuk Mahkemesi 'nde tartışılıp karara bağlanması gerekmekte olup Mahkememiz'in görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın HMK 114. Ve 115. Maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,
2-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
3-HMK nun 20. Maddesine göre kararın kesinleşmesinden itibaren iki haftalık süre içinde müracaat halinde dosyanın yetkili ve görevli ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'ne gönderilmesine,aksi halde aynı madde gereğince DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA KARAR VERİLMESİNE,
4-HMK 331/2 maddesi gereği Harç ve yargılama giderinin görevli mahkemece nazara alınmasına,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı 20/02/2023
Katip ...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.