T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/798 Esas
KARAR NO: 2022/805
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/04/2022
KARAR TARİHİ: 20/09/2022
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/09/202
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili davalı yandan 05.12.2015 tarihinde iş yeri olarak kullanmak maksadıyla "... mahallesi ... Blok No:3 Esenyurt / İstanbul" adresli yeri kiraladığını, o dönem yapılan kira kontratında müvekkili tarafından teminat maksadıyla kiraya verene 120.000-TL tutarında keşide yeri ve keşide tarihi boş bırakılan bir çek verildiğini, daha sonra kira ilişkisinin uzaması karşısında 2018 yılında bahsi geçen çek müvekkiline iade edilmiş ve yine keşide yeri ve tarihi boş bırakılan .... Bankası A.Ş'ne ait ... çek nolu ve 300.000-TL meblağlı çek teminat olarak davalıya verildiğini, ancak müvekkil ile davalı yan arasındaki kira ilişkisi 2018 yılının aralık ayında sona erdiğini ve bahse konu gayrimenkul 01.12.2018 tarihinde başka şahsa kiraya verildiğini, karşılıksız kalan çekin iadesi istenmişse de söz konusuz çek davalı yan tarafından müvekkiline iade edilmediğini,karşılığı olmayan çek davalı yan tarafından tahsil için bankaya ibraz edildiğini, müvekkilinin olmayan bir borcu ödeme ve mağduriyet ile karşı karşıya geldiğini beyan ederek; davanın kabülü ile ... Bankası ... şubesine ait, 05/04/2022 keşide tarihli, ... seri nolu, 300.000-Türk Lirası bedelli çekten dolayı davalıya borculu olmadığının tespitine, söz konusu çekin İİK'nun 72/2 maddesi gereğince icraya konulması halinde icra takibinin dava sonuçlanıncaya kadar durdurulmasına, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP;Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının tarafından müvekkili aleyhine açılan menfi tespit davasının yetkisiz mahkemede açıldığını,yetkili mahkemelerin Bakırköy Mahkemelerinin olduğunu, davanın 6102 sayılı Türk TicaretKanunu’nun 5/A maddesi ve diğer maddeleri, 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu gereği dava şartı arabuluculuk kapsamında olduğunu, dava açılmadan önce arabuluculuğa gidilmesi zorunlu olduğunu, davacının ise arabuluculuk yoluna başvurmadığını, davanın yasal süresinde açılmadığını, davacının iddiaları gerçek durumu yansıtmadığını, müvekkilinin alacağını sürüncemede bırakmak amacına dayalı kötü niyetli bir dava olduğunu beyan ederek; davanın dava şartı yokluğundan reddine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkindir. HMK m.114/1-c gereğince görev dava şartı olup HMK m.115/1 uyarınca taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmelidir. Taraflar da yargılama süresince mahkemenin görevli olmadığını ileri sürebilirler.
HMK'nın 2. maddesinde asliye hukuk mahkemelerinin görevi düzenlenmiş olup, bu hükme göre "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir." Ancak aynı maddenin ikinci fıkrasında istisna öngörülerek "Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." ifadesine yer verilmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde nisbi ve mutlak ticari davalar düzenlenmiş olup her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları nisbi ticari dava olup, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın maddenin ilk fıkrasında a, b, c, d, e ve f bentlerinde sayılan hususlardan doğan hukuk davaları ise mutlak ticari dava niteliğindedir. TTK m.5 uyarınca aksine hüküm bulunmadıkça dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Tüm bu açıklamalar ışığında davanın tarafları tacir olup uyuşmazlık, şoförlü araç hizmet sözleşmesinden kaynaklanmakla TTK'nın 4. Ve 5. maddeleri gereğince ticari dava niteliği taşıdığı ve asliye ticaret mahkemelerinin görevli olacağı gözetilerek görevsizlik kararı verilmesi gerekirken, davanın esası hakkında hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiş ve bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir...."
Yukarıda anılan içtihat uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlığın taşınmaz kiralama sözleşmesinden kaynaklandığı , 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 4. maddesinde ise dava konusunun değer veya tutarına bakılmaksızın kiralanan taşınmazların, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davaların sulh hukuk mahkemesinin görevinde olduğu düzenlenmekle mahkememizin karşı görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM;Yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın HMK 114. Ve 115. Maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE,
2-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
3-HMK nun 20. Maddesine göre kararın kesinleşmesinden itibaren iki haftalık süre içinde müracaat halinde dosyanın yetkili ve görevli Bakırköy Nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine,aksi halde aynı madde gereğince DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA KARAR VERİLMESİNE,
4-HMK 331/2 maddesi gereği Harç ve yargılama giderinin görevli mahkemece nazara alınmasına,
Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/09/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır