T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/317 Esas
KARAR NO: 2023/791
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 03/04/2023
KARAR TARİHİ: 05/10/2023
YAZIM TARİHİ: 03/11/2023
Davacı vekili tarafından açılan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirket nezdinde ... nolu ... Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı davalı/borçlu ... Anonim Şirketi'nin malik ve dava dışı sürücü ....'nin geçersiz/yetersiz ehliyetli olarak sevk ve idaresinde olduğu ... plakalı araç, 11.09.2021 tarihinde, Antalya ili Manavgat ilçesinde .... kamp kavşağında adada dönüş yaparken kırmızı ışığı fark etmeyip kırmızı ışıkta geçerek aracın ön kısımları ile dava dışı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol yan kısımlarına çarpması neticesinde iki araçlı, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen kaza sonucu ... plakalı araçta meydana gelen zarar ile ilgili trafik kazası tespit tutanağından ve davacı şirket tarafından tanzim ettirilen ekspertiz raporundan anlaşılacağı üzere ... plakalı sigortalı araç sürücüsü dava dışı ... kazanın meydana gelmesinden asli ve %100 kusurlu olarak sorumlu olduğunu, dava konusu olayda dava dışı sürücü .... ülkede geçerliliği olmayan, süresi dolan ehliyet ile trafik kazasına sebebiyet vermiş olduğunu, işbu sebeple davacı sigorta şirketinin davalı/borçlu .... Otomotiv Ticaret Anonim Şirketi'ne rücu imkanı doğmuş olduğunu, davacı şirkete vaki hasar ihbarına müteakip hazırlatılan ekspertiz raporuna istinaden ....plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli olaraktan 3.750,00-TL olarak belirlenmiş olduğunu ve bu tazminat bedeli 12.10.2021 tarihinde ilgilisine ödenmiş olduğunu, işbu ödenen 3.750,00-TL tazminat tutarı için davacı sigorta şirketi, Karayolları Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve KTK gereği doğan alacağa, TTK m.1481 hükmü gereği sigortalısının haklarına halef olduğunu, işbu rücuen tazminat alacakları olan 3.750,00-TL hasar tazminatının ödeme tarihi olan 12.10.2021 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık değişen oranlarla işleyen avans faizi ile tahsili için İstanbul ..... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas dosyasından takip başlatılmış olduğunu, yasal süresi içinde davalı/borçlu tarafından borca, faize ve tüm fer'ilerine itiraz etmiş olduğunu belirterek; İstanbul ..... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, Arabuluculuk vekalet ücretinin karşı tarafa tahmilini, yargılama harç ve giderleri ile ücret-i vekâletin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiş ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket 450.000.000,00-TL değerinde toplam araca sahip, 35 çalışanı olan, 3 yıldır düzenli olarak bağımsız denetim geçiren, yine yıllık cirosu 400.000.000,00-TL’nin üzerinde her gün onlarca araç kiralama rezervasyonu alan saygın bir şirket olduğunu, şirketin gerçek veya tüzel kişilere kısa ya da uzun süreli kiralık araç hizmeti vermekte olduğunu, davaya konu kazada davacı şirket söz konusu aracı ....'ye kiralamış olduğunu kiralanan araç da ilgili Kiralık Araç Teslim Formu uyarınca Ek Sürücü olarak belirlenen ... hakimiyetindeyken işbu talihsiz olayın meydana gelmiş olduğunu, her ne kadar davacı taraf, sürücünün geçerli bir ehliyete sahip olmadığını, rücu talebini davalı şirkete karşı yöneltmişse de, davalı şirket bahse konu aracı ....'ye kiralamışt olduğunu, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 3.maddesinde düzenleme uyarınca somut olayda davalı şirketin işleten sıfatı ile sorumlu tutulamayacağı açık hale gelmiş olduğunu, trafik kazası nedeniyle husumet yöneltilebilecek kişilerin yalnızca kazaya karışan araç sürücüsü ve araç işleteni olabileceğini, huzurdaki davaya konu olayda bu sıfatlardan hiçbiri ile nitelendirilemeyecek davalı şirket yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davalı tarafın araç sürücüsünün geçerli/yeterli ehliyeti olmadığına ilişkin iddiasının gerçeğe aykırı olduğunu, davalı şirketin araç kiralama şirketi olduğunu, davaya konu kazaya karışan ... plakalı araç davalı şirket tarafından 26.08.2021 tarihinde ...ye kiralanmış olduğunu ve teslim edildiğini, 11.09.2021 tarihli kazada aracın sürücüsü olan ...'nin işbu Araç Teslim Formunda Ek Sürücü olarak düzenlenmiş olduğunu, davacı Sigorta Şirketi işbu dava kapsamında 11.09.2021 tarihli kazada .... plakalı aracın sürücüsü ...'nin geçersiz/yetersiz ehliyete sahip olduğunu, sigortalı davalı şirkete rücu hakkı doğduğunu iddia ettiğini ve işbu iddianın gerçeğe aykırı olduğunu, araç teslim formunun incelenmesi ile sabit hale geleceği üzere gerek aracı kiralayan ...nin Ek Sürücü sıfatına sahip kaza anında sürücü olan ... geçerli ve yeterli ehliyete sahip olduğunu, araç Kiralayan ...nin Sürücü Belgesi Almanya'dan alınmış olduğunu Sürücü Belgesi Numarası; ..., ek sürücü ...'nin Sürücü Belgesi Almanya'dan alınmış olduğunu Sürücü Belgesi Numarası; ... şeklinde olduğunu, Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporu'nda Sigortalı Aracın Sürücüsünün Sürücü Belgesinin varlığı, B Sınıfı olduğu ve Yeterliliği tespit edilmiş olduğunu, davacı tarafın, mülkiyeti davalı Şirket'e ait olan ... plaka sayılı aracın %100 kusurlu olduğuna ilişkin iddiası gerçeği yansıtmadığını, kaza tespit tutanağında sadece ...'nin kusurlu olduğuna ilişkin bir tespit ve değerlendirme yer almadığını, bir an için davacı tarafın beyanlarının kabul edildiğini düşünüldüğünde sürücünün yüzde yüz kusuru olsa dahi, kastı veya kasta yakın bir kusuru söz konusu değilse, sigortacının rücu hakkının doğmayacağı yerleşik Yargıtay kararlarınca içtihat edilmiş olduğunu, ... Plaka sayılı araçta yapılan hasar tespiti gerçeği yansıtmadığını, davaya konu kazaya ilişkin hasar tespiti ... sayılı hasar dosyası kapsamında davacı şirketin anlaşmalı olduğu Ekspertiz Şirketi tarafından gerçekleştirilmiş olduğunu belirterek öncelikle husumet itirazıları doğrultusunda davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise davacı tarafın ikame etmiş olduğu icra takibine karşı yapmış oldukları itirazın iptali talebinin reddini, davanın ... ve ... 'ye ihbar taleplerinin kabulüne, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini savunmuş ve istemiştir.
Yapılan açık yargılamada taraf teşkili sağlanmış, İstanbul .... İcra Dairesinin .... Esas sayılı dosyası UYAP aracılığıyla dosya arasına alınmış, İstanbul İl Emniyet Müdürlüğünün yazısında dava dışı sürücü ...'ye ait yurda giriş çıkış kayıtlarını gösterir kayıtlar dosya arasına alınmış, Türkiye Noterler Birliğinin yazı yanıtıyla ... plakalı araca ait tescil bilgileri dosya arasına alınmış, hasar dosyası, ödeme belgesi, poliçe, kaza tespit tutanağı getirtilmiş, Çorum Merkez İlçe Nüfus Müdürlüğünün dava dışı sürücünün yurtiçinden alınmış sürücü belgesi bulunmadığına ilişkin yazı yanıtı dosya arasına alınmış, dava dışı ...'nin nüfus kayıt örneği UYAP aracılığıyla dosya arasına alınmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama süreci ve değerlendirmede; dava, trafik kazası sonucu zarar görenin zararını karşılayan sigorta şirketinin ödediği tutarın yeterli/geçerli sürücü belgesi bulunmayan sürücü tarafından sigortalı tarafından sigortalı aracın kullanılarak kazaya neden olmasından dolayı ödediği tutarı sigortalıya ve sürücüye rücu yoluyla tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
İstanbul .... İcra Dairesinin .. Esas sayılı icra takip dosyasının yapılan incelemesinde; alacaklısının dosyamız davacısı, borçlularının dosyamız davalısı ile dava dışı ... olduğu, icra takip tutarının 3.750,00-TL asıl alacak ve 354,61-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 4.104,61-TL alacak olduğu, icra takibinin hasar rücu ödemesine dayandığı, davalının 25/05/2022 tarihinde itiraz etmesiyle icra takibinin durduğu, davacının icra takibine itirazın iptali için süresi içerisinde dava açtığı anlaşılmıştır.
Davacının, davalıya ait sigortacısı olduğu ... plakalı aracın geçersiz/yetersiz sürücü belgeli sürücüsünün sevk ve idaresindeyken kusuruyla neden olduğu kaza nedeniyle zarar görene 12/10/2021 tarihinde 3.750,00-TL hasar ödemesi yaptığı anlaşılmaktadır.
Davacı, davalıya ait sigortalı aracın kaza anındaki sürücüsünün geçersiz/yetersiz sürücüsü belgesi olduğu nedenine dayanarak zarar görene ödediği hasar tutarını, davalı sigortalıdan icra yoluyla istemiştir.
Öncelikle, dosya kapsamından kazaya karışan aracın kaza tarihindeki sigortacısının davacı, malikinin ve sigortalısının davalı olduğu anlaşılmakla, davacı poliçe kapsamında genel şartlarda yazılı bir rücu nedenine dayanarak davalının sigortalı sıfatından ötürü zarar görene ödediği hasar tutarını davalıdan isteyebilmelidir. Bu nedenle davalının husumet itirazına itibar edilmemiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.4/3-b maddesi hükmü uyarınca,
tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise sigortalıya rücu edilebileceğini öngörülmüştür.
Sigortalıya rücu nedenleri genel şartlarda yazılanlarla sınırlı olmayıp, başlıca rücu nedenlerine değinilmiştir.
Davacı taraftan sunulan hasar dosyasına ekli sürücü belgesi görselinde kaza tespit tutanağında adı yazılı sigortalı araç sürücüsü ...'nin Almanya ülkesinden alınmış sürücü belgesi olduğu görülmektedir.
Kaza 11/09/2021 tarihinde gerçekleşmiştir.
Kaza tespit tutanağında dava dışı sürücü ...'nin sürücü belgesine ilişkin kayıtlara yer verilmiştir.
Dava dışı sürücü ...'nin sürücü belgesine bakıldığında, 04/09/2019 tarihinde verildiği, geçerlilik süresinin 03/09/2034 tarihine kadar olduğu görülmektedir.
İstanbul İl Emniyet Müdürlüğünün 05/06/2023 tarihli yazı yanıtında, dava dışı sürücü ...'nin 26/08/2021 tarihinde ülkemize girdiği ve 01/10/2021 tarihinde ülkemizden çıkış yaptığı görülmektedir.
Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 88/1-a maddesi hükmü ile, Türk vatandaşlarının dış ülkelerden alınan sürücü belgeleri ile ülkemize giriş yapıldığı tarihten itibaren en fazla 2 yıl süreyle araç kullanılabilecekleri, altı aydan fazla ülkemizde bulunanların, araç kullanırken sürücü belgelerinin dış temsilcilikler veya noter tarafından onaylanmış Türkçe tercümelerini sürücü belgesi ile birlikte yanlarında bulundurmalarının zorunlu olduğu, iki yılın sonunda ülkemizde araç kullanılabilmesi için dış ülkelerden alınan sürücü belgelerinin ülkemiz sürücü belgesi ile değiştirilmesinin zorunlu olduğu düzenlenmiştir.
Dava dışı sürücü ... dosya arasına alınan nüfus kayıt örneğine göre Türk vatandaşı olup, kaza tarihinde davacının sunduğu belgelere göre kaza tarihinde geçerli sürücü belgesine sahip olduğundan ve yurtdışından ülkemize giriş yaptığı 26/08/2021 tarihinden 16 gün sonra, Yönetmelik'te yazılı 2 yıllık ve 6 aylık süreler dolmadan, kazanın gerçekleştiği anlaşıldığından davacının dayandığı Genel Şartlar'ın B.4/3-b rücu nedeninin olayımızda uygulanma olanağı bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle davacı sigortacının davalı sigortalıya ödediği hasar tutarını rücu koşulları bulunmadığından davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gereken 269,85 TL karar harcından peşin alınan 179,90 TL harcın indirilmesiyle geriye kalan 89,95 TL eksik harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafın yapmış olduğu masrafların üzerinde bırakılmasına,
4-Arabuluculuk masrafı olan 3.120,00-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 4.104,61-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra davacıya geri verilmesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/10/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır