T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/367 Esas
KARAR NO : 2024/382
DAVA : 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
DAVA TARİHİ : 20/01/2022
KARAR TARİHİ : 06/05/2024
YAZIM TARİHİ : 07/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan İİK'nin 89/1 maddesi kapsamında menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ........ tarafından, diğer davalı ...... Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. aleyhine, alacaklı olduğu iddiasıyla Kemer İcra Dairesi ...... Esas sayılı dosyası
üzerinden icra takibi başlatıldığını,
yapılan icra takibi dolayısıyla müvekkili firmalara haciz ihbarnamesi gönderildiğini,
06/01/2020 tarihli Üçüncü Haciz İhbarnamesinde "Bu ihbarın tebliğinden itibaren 15 gün
içinde borcu icra dairesine ödemeniz veya malı aynı sürede teslim etmeniz; ihbarnamenin
tebliğinden itibaren 15 gün içinde takibin yapıldığı veya kendi yerleşim yerinizin bulunduğu
yer mahkemesinde menfi tespit davası açabileceğiniz ve bu davayı açtığınıza dair belgeyi
bu bildirimin yapıldığı tarihten itibaren 20 gün içinde ilgili icra dairesine vermeniz; dava
açmaz veya davayı açtığınızı gösterir belgeyi vermemeniz halinde ise ihbarnamenin tebliğinden itibaren 15 gün içinde zimmetinizde sayılan borcu haciz ihbarnamesini gönderen
icra dairesine ait banka hesabına yatırmanız veya elinizde sayılan malı icra dairesine teslim
etmeniz; aksi halde cebri icra yolu ile borcun tahsil edileceği veya malın aynen alınacağı
ihtar olunur" şeklinde bildirimde bulunulduğunu, davacı müvekkillerinin icra dosyası borçlusu .....
herhangi bir borcu bulunmadığını, aynı şekilde borçlu firmanın müvekkil şirketlerden
herhangi bir alacağı da bulunmadığını, tarafların ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde
müvekkil firmaların davalı ....... Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ne herhangi bir borcu
olmadığı görüleceğini beyanla müvekkili firmaların İİK. M 89/3 gereği, diğer davalı ....... Tekstil
Sanayi Ve Ticaret Ltd.Şti'ne borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.
Davalı ....... Tekstil San ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle;
müvekkili ....... Tekstil’in davacı firmalardan hergangi bir hak ve alacağının
bulunmadığını, yapılacak inceleme ile bu durumun ortaya çıkacağını beyanla davanın reddini savunmuştur.
Davalı ........ vekili özetle; müvekkilinin davalı ....... Tekstil San. ve Tie. Ltd. Şti. yetkilisi ....... almış olduğu 31/05/2021 düzenleme, 09/06/2021 ödeme tarihli, ...... seri nolu
100.000,00-TL bedelli çekin taraflarınca 20/10/2021 tarihinde Kemer İcra Dairesinin ...... Esas sayılı
dosyası ile icraya konduğunu, mezkur icra dosyasında borçlu sıfatında bulunan .......
Tekstil’e yapılan takibin kesinleştiğini, müvekkilinin verdiği bilgiler doğrultusunda davalı
....... Tekstil'in alacaklı olduğu davacı şirketlere ulaşıldığını, ancak davacıların asıl borçlunun
alacağını ödemeye yanaşmadıklarını, bu bağlamda da davacılara 89 haciz ihbarnamesi
gönderildiğini, 89/1 ve 89/2 haciz ihbarnamelerine itiraz etmemeleri üzerine alacağın
kesinleştiğini, davacı şirketler ile ....... Tekstil arasında fiili ve organik bağ bulunduğunu, davacılar
ve ....... Tekstil’in aynı yapı ve yerleşke içerisinde bulunduğunu, aynı merkezden
yönetildiğini, yetkililerinin ..... ve ..... olduğunu, aralarında finansal bağ
bulunduğunu beyan ederek davacıların davasının reddini istemiştir.
Dava dilekçesi içeriğine göre icra takibinde, davacılara İİK'nın 89. maddesine dayalı ihbarnameler gönderilmiş, 3.haciz ihbarnamesini müteakip davacılar tarafından; borcunun bulunmadığı iddiasıyla eldeki dava açılmış olup, davacılar ile takip alacaklısı davalı arasında doğrudan bir ticari ilişki bulunmamaktadır.
Bu anlamda uyuşmazlık ticari bir uyuşmazlık değil takip hukukundan kaynaklanmakta olup, İİK'nın 89.maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesidir. Ayrıca temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmasının veya borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının görevin belirlenmesinde, bir etkisi bulunmamaktadır.
TTK'nin 5/1 maddesine göre, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın, Asliye Ticaret Mahkemesi, ticari davalara bakmakla görevlidir. Dava konusu uyuşmazlık mutlak veya nisbi ticari dava niteliğinde olmadığından, mahkememizin görevi içine girmemektedir. Uyuşmazlığın ticari dava olmaması nedeniyle genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi bu davanın yargılamasını yapmakta görevlidir.
HMK'nin 114/1-c maddesine göre, görev dava şartıdır. Aynı yasanın 115/1 maddesi gereği mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.
Dosya kapsamına göre, dava konusu edilen uyuşmazlığın TTK'nin 4/1 maddesine göre, ticari dava olmadığı, bu nedenle de mahkememizin görev alanına girmediği, genel görevli Asliye Hukuk Mahkemelerinin bu uyuşmazlığı çözmekte görevli olduğu, davanın her aşamasında görev ile ilgili karar verilebileceği göz önüne alınarak, mahkememizin görevsizliği nedeni ile HMK'nin 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeni ile davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-HMK'nin 114/1-c ve 115/2 maddeleri hükmü gereğince göreve ilişkin dava şartı yokluğundan davanın USULDEN REDDİNE,
Görevli mahkemenin BAKIRKÖY ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ OLDUĞUNA,
2-Karar kesinleştikten sonra iki hafta içinde talep halinde dosyanın görevli BAKIRKÖY ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ gönderilmesine,
3-Harç, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve gider avansı hususlarının görevli Mahkemece değerlendirilmesine,
4-HMK'nın 20/1. maddesi gereğince süresinde dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmezse davanın açılmamış sayılması yönünde karar verilmesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/05/2024
Katip......
☪ e-imzalıdır☪
Hakim .....
☪ e-imzalıdır☪