T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/335 Esas
KARAR NO: 2019/448
DAVA: Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/04/2017
KARAR TARİHİ: 16/04/2019
KARAR YAZIM TARİHİ : 15/05/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 3 adet cihazın satımı için 18/06/2014 tarihinde sözleşme düzenlendiğini, dava konusu .... marka.... Cihazı için müvekkilinin, 97.200,00 TL'lik bono vererek bonoların bir kısmını da ödediğini, ticari amaçla kullanılan cihazın, sürekli şekilde arızalanmaya başlaması üzerine defalarca davalıdan teknik servis desteğinin alındığını 11/01/2015 tarihindeki arızada çağrılan servisin cihaza ait başlığı aldığını, geçici başlık bırakıldığını bu süreden sonra müvekkilinin geçici başlıklarla işlerini sürdürdüğünü ve senetleri ödemeye devam ettiğini, en son verilen yedek başlığın arızalanması üzerine bu kez 17/12/2016 tarihinde bu yedek başlığında alınarak yeniden başlık bırakılmadığını ve kendi başlığının da iade edilmediğini, cihaza ait başlığın bulunmaması halinde cihazın kullanılamayacağının ancak buna rağmen vadesi gelen bonoların ödenmeye devam ettiğini, senetlerin iade edilmediğini, başlığın iade edilmemesine rağmen yeni başlıkta verilmediğini, görüşmelerden sonuç alamayan müvekkilinin 3.000,00TL'lik aylık kira ile başka bir cihaz kiralamak zorunda kaldığını, kiralama nedeniyle işleri bozulan müvekkilinin ticari hayatının bittiğini, davalının tamir etmek üzere aldığı başlığı aradan çok uzun süre geçmesine rağmen iade etmemesi nedeniyle müvekkilinin iş, para ve prestij kaybına uğradığını sözleşme uyarınca garanti süresinin 1 yıl ve 15 milyon atış olduğunu ancak başlığın daha ilk günlerde esaslı arızalar verdiğini, müvekkilinin sürekli geçici çözümler ile oyalandığını, 01/03/2017 tarihli ihtar ile cihaz yönünden sözleşmenini fesh edilerek cihazın teslim alınarak ödemelerin iadesinin istenmesine rağmen cevap verilmediğini ileri sürerek, taraflar arasında düzenlenen 18/06/2014 tarihli satış sözleşmesinin ... marka ... cihazı yönünde feshine, bu cihaz nedeniyle verilen ve halen ödenmeyen bonolar nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespitine, senetlerin takibe konduğu Bakırköy ....İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının tedbiren durdurulmasına, cihaz için yapılan ödemenin 60.000,00TL'sinin faizi ile birlikte tahsiline, ayıplı cihazın kullanılmadığı dönemde kiralanan cihaz bedelin olan 10.000TL ile, iş kaybı tazminatının davalıdan tahsiline, manevi zararlara karşılık şimdilik 20.000,00TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki sözleşme uyarınca kararlaştırılan emtiaların teslim edildiği, ilk arızanın teslimden yaklaşık 6 ay sonra meydana geldiğini, TTK'nın 23.maddezi gereğince zaman aşımı süresinin dolduğu, aynı şekilde TBK'nın 231.maddesi gereğince ayıptan kaynaklı sorumluluğunun 2 yıl geçmekle zaman aşımına uğradığı, davacının her iki maddede belirtilen süre içerisinde aybı bildirmediği gibi sözleşmenin 7.maddesi gereğince 7 günlük süre içerisinde de arızanın bildirilmediğini, cihazın koşullarına göre kullanılmadığını, garanti süresinin dolmasından sonra teknik destek alamayacağından dolayı davanın açıldığını sözleşmeden dönme koşullarının oluşmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: Taraflar arasında düzenlenen, 18/06/2014 tarihli menkul mal cihaz satış sözleşmesi ile, toplam 143.750,00TL'lik 4 adet menkul satın alınmıştır. Sözleşmede satın alınan her bir cihazın bedeli belirlenmiş olup dava konusu ... Marka ... cihazının bedeli 97.200,00TL olarak belirlenmiştir. Sözleşmede her biri değişik miktarda olana toplam 30 adet bono düzenlenmiş olup 20.000,00TL peşin olarak teslim edilmiştir. Cihazın 24 ay süreyle garanti altında olduğu aplikatörün garanti süresinin ise 1 yıl ya da 15 milyon adet atış olduğu anlaşılmıştır. Davacı tarafından sunulan arıza bakım ve onarım formalarından cihazda çeşitli tarihlerde arızalar meydana geldiği, 17/12/2016 tarihinde blok arızası nedeniyle, cihaz başlığınını teslim alındığı anlaşılmıştır.
Buna göre sunulan arıza bakım ve onarım fişlerinden 18/06/2014 tarihinde teslim edilen cihazdaki arızaların 10/01/2015, 18/03/2016, 29/07/2015, 26/05/2017, tarihli olduğu 17/12/2016 tarihinde ise blok arızası nedeniyle başlığın teslim alındığı görülmüştür.
Davacı tarafından ibraz edilen kiralama sözleşmesinde aylık 3.000,00TL bedelle dava dışı şirketten lazer epilasyon cihazı kiralandığı, sözleşme tarihinin 31/12/2016 olduğu anlaşılmıştır.
Bakırköy ...İcra Müdürlüğü'nü.... esas sayılı dosyasının incelenmesinde davalı tarafından, davacı aleyhine 02/12/2015 düzenleme tarihli 25/10/2016 vade tarihli 3.000,00TL, 25/11/2016 vade tarihli 3.000,00TL, 25/12/2016 vade tarihli 3.000,00TL'lik bonoya dayalı olarak takip başlatıldığı, alacağın henüz tahsil edilmediği, bu üç bononun da sözleşmenin eki olan tabloda gösterilen bonolardan olduğu anlaşılmıştır.
Davacı tarafından keşide edilen Ankara ....Noterliğinin 01/03/2017 tarih .... yevmiye numaralı ihtarı ile cihazın arılanması üzerine 27/12/2016 tarihinde alınan başlığın iade edilmemesi nedeniyle sözleşmenin fesh edildiği bu cihaz nedeniyle yapılan ödemelerin iadesinin talep edildiği, ihtarın 03/03/2017 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Dosya içerisinde bulunma garanti belgesinden, sözleşme konusu cihazın 18/06/2014 tarihinde teslim edildiği ve garanti süresinin 2 yıl, azami tamir süresinin ise 30 gün olduğu anlaşılmıştır.
Davalı tarafça keşide edilen 06/03/2017 tarihle cevabi ihtarda ise sözleşmeden itibaren 2 yıl 9 ay geçtiğini bu sürede cihazların kullanıldığını ve iddialarının yerinde olmadığının bildirildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafından yapılan ödemelere ilişkin, deliller ve belgeler dosyaya sunulmuştur.
Mahkememizce davalı tanıkları .... talimat yoluyla dinlenmiş olup, beyanında özetle; cihazı davacıya kendisinin sattığını, cihazda arıza bulunmadığının, yapılan bakımların garanti kapsamında verildiğini cihaz bedelinin ödenmediğini, başlığın değiştirildiğinden haberdar olmadığını, geçici başlığın hangi amaçla verildiğinin bilmediğini, kısa süreli onarımlarda yedek başlık verilebildiğini, davacının sözleşme bedelini ödememesi nedeniyle alınan başlığın onarılarak teslim edilmediğini beyan etmiştir. Tanık ....beyanında özetle; onarımın kendisince yapıldığını başlığın merkeze gönderilmek üzere teslim alındığını, muhtemelen ücretin ödenmemesi nedeniyle onarımının yapılmadığını beyan etmiştir.
Mahkememizce davacının alacağının belirlenmesi amacıyla mali müşavir bilirkişiden alınan 29/05/2018 tarihli raporun incelenmesinde taraf defterlerinin usulüne uygun düzenlendiği, davacının ticari defterlerine göre 143.000,00TL'lik faturanın kayıtlı olduğu, yapılan tahsilatlarının da davalı defterlerinde kayıtlı olduğu, makinenin ayıplı olduğunun kabul edilmesi halinde satış bedelinin iadesi gerektiği bildirilmiştir.
İtiraz üzerine mahkememizce alınan 11/01/2019 tarihli ek rapor dosyaya konulmuştur. Raporun incelenmesinde davacının toplam 115.252,00TL ödemesinin bulunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce cihaz üzerinde inceleme yapılmak suretiyle talimatla alınan 16/05/2018 tarihli teknik raporun incelenmesinde; cihaza ait başlık bulunmadığından çalıştırılamadığını, 11/01/2015 tarihinde orijinal başlığın değiştirilerek başka bir başlık takıldığını, daha sonra 29/07/2015 tarihinde başka bir başlık takıldığını, 17/12/2016 tarihinde bu başlığın götürülerek yerine başka başlıkların bırakılmadığını bildirdiği görülmüştür.
Davacı vekili dosyaya değişik tarihlerde sunduğu dilekçeler ile dava ile ilgili açıklamalarda bulunmuş olup harcını ödeyerek 29/03/2019 tarihinde bu cihaz için yapılan toplam ödemenin 68.752.00TL olduğu belirtilerek bu miktarın iadesi talep edilmiştir. Her ne kadar davalı yanca birden fazla ıslah olamayacağı bildirilmiş ise de önceki beyanların harcı yatırılarak sunulan ıslah dilekçelerinin olmadığı, davanın açıklanması mahiyetinde olduğu görülmekle harcı yatırılan ıslaha değer verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde dava, ticari satım sözleşmesinin feshi, sözleşme nedeniyle ödenen bedelin iadesi ve uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini ile sözleşme nedeniyle verilen takip konusu üç adet bono nedeniyle menfi tespit istemine ilişkindir.
Taraflar arasında düzenlenen 18/06/2014 tarihli sözleşme ile dava konusu ... ... cihazı ile birlikte 3 adet cihaz toplam 143.750.00TL bedelle satılarak 18/06/2014 tarihinde teslim edilmiştir. İbraz edilen garanti belgesinde epilasyon cihazının garanti süresinin 2 yıl oluğu, sözleşmede ise başlığın garanti süresinin 1 yıl ya da 15 milyon atış olduğu anlaşılmıştır. Cihazın tesliminden sonra ilki 11/01/2015 tarihinde olmak üzere çeşitli tarihlerde arızlara meydana gelmiş olup en son 17/12/2016 tarihinde başlık tamir edilmek üzere davalı tarafından teslim alınmış bir daha da iade edilmemiştir. Dinlenen davalı tanıkları sözleşme taksitlerinin ödenmesinde temerrüde düşürülmesi nedeniyle cihazın tamir edilip iade edilmediğini savunmuşlardır. Mahkememizce alınan teknik raporda başlığın bulunmaması halinde lazer cihazının kullanılamayacağı anlaşılmıştır. Bu durumda tarafların kabulünde olduğu üzere başlığın davalı tarafça arızanın giderilmesi amacıyla teslim alındıktan sonra tamir edilip iade edilmemesi nedeniyle satım konusu cihaz kullanılmaz halde davacının elinde beklememektedir. Sözleşmede cihazın bedeli diğer cihazlardan ayrıştırılarak 97.200,00TL olarak belirlenmiştir. Davalı taraf TBK'nın 231 ve TTK'nın 23.maddesine göre zaman aşımı süresinin dolduğunu savunmaktadır. Cihazda meydana gelen arızanın ilk bakışta fark edilmeyecek veya muayene ile anlaşılmayacak, kullanım süreci ile birlikte ortaya çıkan arızalardan olması ve arızanın ortaya çıkmasından itibaren davalıya süresinde bildirilerek teknik destek alınması nedeniyle zaman aşımı itirazının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Cihazın başlık kısmının sökülmesi ve iade edilmemesi nedeniyle cihazda hukuki ve fiili ayıp bulunduğu sabit olup süresinde ihbar edilmesi nedeniyle satıcının sorumlu olması nedeniyle alıcının TBK'nın 227.m seçimlik haklarından birini kullanabileceği anlaşılmıştır. Alıcı 227/1-1 m.gereğince satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme hakkını kullanmıştır. Taraflar arasındaki edim dengesi ve satılana ait başlığın tamir edilerek iade edilmemesi nedeniyle, kullanılan seçimlik hakkın yerinde olduğu kabul edilmiştir. Bu nedenle mahkememizce davacının iade talebi kabul edilmiş ve sözleşmenin bu cihaz yönünden feshine, cihaz bedeli olarak tahsil edilen 68.752,00TL'nin davalıdan tahsiline, davacı elinde kalan epilasyon cihazının da birlikte ifa kuralı gereğince davalıya iadesine karar verilmiştir.
Davacı sözleşmeden döndüğünden menfi zarar kapsamında değerlendirilen yeni cihaz kiralama bedelinin talep edemeyeceğinden bu kısma yönelik davanın reddine karar verilmiştir.
Bunun yanı sıra davacı Bakırköy ....İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasındaki takibe konu bonolar nedeniyle menfi tespit talep etmiş olup yapılan ödemelerden dava konusu olmayan cihazların bedellerinin mahsubu sonrası 68.752,00TL'nin tahsiline karar verildiği diğer cihazların bedelinin ödenmiş olması nedeniyle sözleşme kapsamında verildiği anlaşılan takip konusu 3 adet bononun bedelsiz kaldığı anlaşılmakla, takip dosyası nedeniyle davacının, davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.
Davacı manevi tazminat talep etmiş ise de TBK'nın 58.maddesi gereğince kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören kişinin uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar paranın ödenmesini talep edebileceği, somut olaydaki borç sözleşmesinin taraflarca değişik hukuki gerekçelerle yerine getirilmediği, davalının cihaz başlığının garanti süresinin geçmesi veya mevcut borçların ödenmemesi nedeniyle iade edilmemesi şeklinde gerçekleştirilen eylemenin, davacının kişilik haklarına saldırı niteliğinde bulunmaması nedeniyle, manevi tazminat koşullarının gerçekleşmediği anlaşılmakla, buna ilişkin davanın reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının ıslah edilmiş şekli ile kısmen kabulü ile; taraflar arasındaki 18/06/2014 tarihli 'menkul mal (cihaz ) satım sözleşmesinin dava konusu edilen "... Marka ... Cihazı" yönünden feshine, 68.752,00TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, sözleşme konusu cihazında aynı anda birlikte ifa kuralı gereğince davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
2-Davacının kiralama bedeline yönelik maddi tazminat talebinin reddine,
3-Davacının manevi tazminat talebinin reddine,
4-Davacının menfi tespit talebinin kabulü ile davacının Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün.... esas sayılı dosyasında takibe konu bonolar nedeniyle davalıya borçlu olmadığının tespitine,
5-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 5.278,79TL ilam harcından peşin alınan 31,40TL harcın 1.705,13TL tamamlama harcı ve 150,00TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 3.392,26TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
6-Davacı tarafından sarf edilen 1.750,00TL bilirkişi ücreti, 349,50TL posta masrafı, 31,40TL Başvuru Harcı, 31,40TL Peşin Harç, 1.705,13TL Tamamlama Harcı, 150,00TL ıslah harcı, toplamı olan 4.017,43TL den kabul red oranına göre hesaplanan 3.516,82TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı tarafından sarf edilen 250,00TL ücretin kabul red oranına göre hesaplanan 50,00 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Maddi tazminat yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 8.850,47TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
9-Maddi tazminat yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.725,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
10-Manevi tazminat yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.725,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
11-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.116/04/2019
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.