T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/83 Esas
KARAR NO: 2022/369
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 27/01/2017
KARAR TARİHİ: 05/04/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 18/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili ile davalı vakıf arasında imzalanan 29.04.2013 tarihli Yapı Denetim Hizmet Sözleşmesi uyarınca, İstanbul ili ...... ilçesi ...... mahallesinde bulunan ..... ada ve ...... parselde kayıtlı arsa üzerine yapılacak inşaata ilişkin projelerin incelenmesi ve denetlenmesi hususunda anlaşıldığını, sözleşme konusu inşaatın, bir süre sonra yüklenici ile davalı arasındaki sorun ve problemlerden dolayı durdurulduğumu ve daha sonra davalı ile yüklenici arasındaki sözleşmenin feshedildiğini, buna ilişkin bilgi ve belgelerin işbu dava dilekçesi ekinde sunulduğunu, işbu buşsusun sabit olduğunun delillerinin incelenmesinde açıkça görüleceğini, müvekkilin işbu dava konusu inşaatın durdurulmasını hiçbir kusur ve hatasının bulunmadığını, ancak, buna rağmen davalı tarafından Büyükçekmece ...... Noterliğinden ...... yevmiye numarası ile keşide edilen ihtarnamede; sözleşmeyi davacının sözleşme uyarınca rutin yapılması gerekenleri yapmaması ve sözlü ve yazılı taleplere hiçbir şekilde cevap vermediği gerekçesi ile feshettiğini bildirdiğini, sözleşmenin müvekkilinden kaynaklanan sorunlar nedeniyle feshedildiği hususunun hiçbir şekilde gerçeği yansıtmadığını, bu nedenle davalı tarafa Beyoğlu ...... Noterliğinden keşide edilen ...... yevmiye numaralı ihtarname ile sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmesi, aksi halde davacı müvekkilinin sözleşmenin feshi nedeniyle uğradığı zararın tahsili amacı ile hukuki yollara başvurulacağı açıkça bildirilmesine rağmen, davalı tarafından söz konusu ihtamameye cevap verilmediği gibi, hiçbir şekilde ödeme de yapılmadığını, anılan nedenlerle işbu davayı açma zaruretinin hâsıl olduğunu belirterek; davalı ile müvekkili arasında akdedilen sözleşmenin davalı tarafından haksız feshi sebebi ile müvekkilinin uğradığı zararın, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 5.000,00 TL'lik kısmının davalıdan tahsili ile müvekkile verilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekâletin davalı yana yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
Davalı tarafça davaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, haksız fesih nedeniyle yapı denetim hizmetinden kaynaklanan zararların tahsili istemine ilişkindir.
....... Mahallesi, ...... Bölgesi, ...... Bulvarı, No:2/3 adresinde bulunan ....... Ada ......Parsel üzerindeki inşaatın yapımı işinin dava dışı ...... İnşaat Taahhüt San ve Dış Tic. Ltd. Şti' ne verildiği ve bu amaçla Büyükçekmece ...... Noterliğinde 15/08/2012 tarih ...... yevmiye nolu düzenleme şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ile yine Büyükçekmece ....... Noterliğinde 21/03/2013 tarihli ve 22/03/2013 tarihinde ,...... yevmiye no ile düzenlenen Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Ek Sözleşmesinin imzalandığı, bahsi geçen sözleşmeye göre yapı denetim ücretleri ve inşaat ile ilgili tüm giderlerin inşaat işinin yüklenicisi ...... şirketi tarafından ödeneceği kararlaştırılmış olup söz konusu inşaata ilişkin ...... İnşaat Taahhüt San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile ...... arasında akdedilmiş olan sözleşmenin davalı ....... tarafından feshedildiği, işbu sözleşmenin feshine dair davalı vakıf tarafından İstanbul ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...... Esas sayılı dosyasında açılan davada; 21.12.2016 tarihinde “Büyükçekmece ...... Noterliğinin 15408/2012 tarih ...... yevmiye nolu düzenleme şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ile yine Büyükçekmece ....... Noterliğinin 21/03/2013 tarihli ve 22/03/2013 tarihinde ....... yevmiye no ile düzenlenen Düzenleme Şeklinde Gayrimenkul Satış Vaadi ve Kat Karşılığı İnşaat Ek Sözleşmesinin geriye etkili olarak haklı nedenle feshine, sözleşmeye konu taşınmazın davacıya teslimine” şeklinde karar verildiği ve söz konusu kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasında imzalanan yapı denetim hizmet sözleşmesinin, davalı ........ tarafından Büyükçekmece ...... Noterliğinden keşide edilen 11.01.2016 tarihli ve ...... yevmiye nolu fesih ihbarnamesi ile davalı tarafça feshedildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Davacı firmanın yapı denetimi işini üstlenmiş olduğu inşaatla ilgili işveren sıfatını haiz davalı ........ ile inşaat işinin yüklenicisi olan ....... şirket arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması, akabinde de davalı tarafça noter kanalıyla davacıya yapılan fesih ihbarı ile taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, davacı ... firmasının da işi devam ettirme imkânın ortadan kalkmış olması nedeniyle davalı ile davacı arasında akdedilen sözleşmenin davalı tarafından haksız feshi sebebi ile davacının uğradığı zararın davalıdan tahsili talep edilmektedir.
Mahkememizce alınan 1. raporda feshin haklı olup olmadığının değerlendirmesinin hukuki nitelikte olduğunu, davacının bu işle ilgili muhtemel kar kaybının 40.223,44 TL olduğu belirtilmiştir. İşbu rapor inşaatın %100 tamamlanmış olması varsayımına dayalı hazırlanmış olup mahkememizce itibar edilmemiştir. Mahkememizce alınan 2. Rapor ve ek raporda fesih sebebiyle hakediş ödemeleri ile denetçi mühendisler ve yardımcı kontrol elemanları için ödenmesi gereken bedeller hesaplanmıştır. Raporlar arasında çelişki olması nedeniyle 3 rapor alınmış olup bu raporda da; hakediş faturaları ve dava konusu kapsamında davacı ... kuruluşunun üstlendiği inşaatın %17,5 seviyesine göre hesaplanacak personel, laboratuvar giderleri nedeniyle davacı şirketin 50.016,89 TL alacaklı olabileceği belirtilmiş olup SMM bilirkişi ise inşaat devam etmediğinden hiçbir ücret hesaplanmaması gerektiğini belirtmiştir. Alınan ek raporda da davacı şirketin yaptığı gerçek giderler ve muhtemel giderlerden davalı şirket ödemesi mahsup edilerek davacı şirketin alacaklı olabileceği tutar 56.372,83 TL olarak hesaplanmıştır.
Alınan bu raporların hükme ve denetime elverişli olmaması, çelişkilerin giderilmemesi ve taraf vekillerinin itirazları da dikkate alınarak yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır. Bu rapora göre; İstanbul Beylikdüzü İlçesi, Beylikdüzü OSB ....... ada ....... parsel taşınmaz üzerinde 13.05.2013 tarih ve ....... sayı ile iksa ruhsatı alındığı, bu ruhsat üzerinde davacı ... LTD.ŞTİ ‘nin yapı denetim bölümünde imza ve kaşesinin bulunmasından dolayı işin yapı denetim hizmetini üstlenmiş sayılacağı ve bu hizmetin tamamlandığı, bu hizmetin ..... Hakediş durumunda; 1 nolu hakkediş için 18.07.2013 tarihi itibariyle 946,14 TL, 31.12.2015 yıl sonu tespit tutanağına istinaden 10.878,17TL olmak üzere toplam 11.824,31TL’nin ödenmediği bilgisi bulunduğu ancak bu hesaplamanın yapı inşaat alanı 2.386,00m2 kabul edildiği, inşaat ruhsatında ise yapı inşaat alanının 1.655,00m2 olduğu ,dosyada inşaat alanının arttığına dair bilgi bulunmadığından heyetimizce ödenmeyen hizmet bedeli için ruhsata esas yapı alanı dikkate alınarak fesih tarihi itibariyle(11.01.2016) itibariyle 7.128,21TL,dava tarihi(27.01.2017) itibariyle ise 8.214,00TL hesaplandığı, 11.01.2016 tarihinde yapı denetim sözleşmesinin fesih edilmesi nedeniyle yapı denetim firmasından seviye tespiti ilgili herhangi bir bildirim olmadığından, seviye tespiti 10.02.2016 tarihi itibariyle resen yapılarak %17,50 olarak belirlenmiş olup, bu tarihten sonra yapı denetim hizmeti verilmediği, %17,50 iş miktarı ile örtüşen ....... sisteminde yer alan 1 ve 2 nolu hakedişleri kapsayan fatura bedellerinin ödendiği, bu ödemenin yapıldığı davacı ... firması tarafından Bakanlık YİBF sistemine ödendi bilgisinin girildiği anlaşıldığından %17,50 ‘lik hizmet bedeli için yapı denetim hizmet bedeli hesaplanmasının gerekli olmadığı, önceki bilirkişi raporlarında hesaplanan farazi olarak işin %100’ünün tamamlanması durumdaki yapı denetim hizmet bedeli hesabı ve bu bedel için gerekli harcamaların takdirinin teknik olarak uygun bir yöntem olmadığı, taraflar arasındaki yapı denetim hizmet sözleşmesinin fesih esaslarını düzenleyen 11. Maddede taraflara tek taraflı fesih hakkı tanıdığı ve fesih sonrası izlenecek yol açıkça belirtilmiş olup, fesih durumunda herhangi bir tazminat ve/veya cezai şarttan bahsedilmediği için fesih ihbarnamesi sonrası yapılan tespit tutanağına göre işin %17,50 ‘sinin tamamlandığı ve buna karşılık gelen ödemelerin yapıldığı belirtilmiştir.
Doktrinde hakim olan görüşe ve Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre burada oluşan zarar menfi (olumsuz) zarardır. Menfi zarar; sözleşmenin karşı tarafınca yerine getirileceğine olan güvenin boşa çıkması nedeniyle uğranılan zarardır. Kısaca bu zarar, alacaklının sözleşme yaptığı için uğradığı, sözleşme yapmamış olsa idi uğramayacağı zarar olup, sözleşmeye güvenilerek yapılan harcamaların (giderlerin) tamamının, başka bir anlatımla karşı tarafın mal varlığına girmese bile o sözleşme sebebiyle cepten çıkan paradır. Müspet zarar ise, sözleşme sebebiyle cebe girmesi gereken paranın, girmemesi sebebiyle meydana gelen zarardır. Bu niteliği gereği müspet zarar daima ileriye dönük olup, bir beklenti kaybıdır. Kısaca, akdin hiç veya gereği gibi ifa edilmemesinden doğan zarardır. Örneğin, kira geliri kaybı, geciken ifa sebebiyle ifaya bağlı ceza (B.K.158/ll.md.), seçimlik ceza (B.K.158/I.md.), eksik işler bedeli, kâr kaybı müspet zarar kapsamındaki alacakları oluşturmaktadır. Özetle sözleşmenin feshedilmesi halinde sözleşmeyi feshedenin cezai şart, kar kaybı isteyebilmesi için sözleşmede buna dair düzenleme bulunması gerekir. Feshedilen sözleşmede böyle bir düzenleme yoktur.
Sözleşmenin 11. Maddesinde feshin esasları düzenlenmiş olup tek taraflı fesih halinde herhangi bir cezai şart öngörülmemiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde 29/09/2021 tarihli raporun hükme ve denetime elverişli olduğu, davalı vakfın müteahhit firma ...... İnşaat ile arasındaki inşaat sözleşmesinin haklı nedenle feshi nedeniyle işbu davanın tarafları arasındaki yapı denetim sözleşmesinin de feshinin haklı bir nedene dayandığı, taraflara arasındaki sözleşmede fesih halinde cezai şart kararlaştırılmadığı, inşaat seviye tespitine göre belirlenen bedellerin ödendiği, farazi olarak işin tamamının yapılması halinde ödenmesi gereken bedele hükmedilmesinin hakkaniyete uygun olmadığı, sebepsiz zenginleşmeye yol açacağı, buna ilişkin sözleşme hükmü bulunmadığı, sözleşme serbestisi ve sözleşmeye bağlılık ilkeleri de dikkate alınarak davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 80,70TL ilam harcından peşin alınan 85,39TL harcın ve 2.135,00TL ıslah harcı toplamı olan 2.220,39TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.139,69TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından sarf edilen 1.000,00TL bilirkişi ücreti, 200,00TL posta gideri toplamı olan 1.200,00TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 16.300,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
6-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/04/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır