T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/163
KARAR NO: 2022/784
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/02/2018
KARAR TARİHİ: 08/09/2022
KARAR YAZIM TARİHİ: 23/09/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin yasal alacağına ilişkin olarak Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyası ile davalı hakkında icra takibi başlattıklarını, davalı şirkete ait Halkalı Gümrük Müdürlüğü'nün 30.12.2013 tarih ve .... numaralı antrepo beyannamesi konu eşya, müvekkil şirket antreposunda muhafaza edilmiş ve davalı-borçlu şirkete buna ilişkin ihtar yapılmış olmasına rağmen eşya antrepodan çekilmemiş ve Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü'nün 13.08.2010 tarih ..... sayılı genelgesi çerçevesinde yapıları ihtara rağmen davalı borçlu şirketin hiçbir işlem yapılmaması nedeni ile eşyanın imhaya sevk edildiğini, malın imha işlemlerine ilişkin olarak yapılan giderler de müvekkili şirket tarafından ödendiğini, davalı-borçlu şirketin emtia sahibi olarak hem ardiye ücreti hem de imha bedelini müvekkil şirkete ödemek zorunda olduğunu, icra takibine kanu alacağının Halkalı Gümrük Müdürlüğü kayıtları ve antrepo beyannamesi itibari ile sabit olduğunu, icra takibine yapılan itirazın hiçbir yasal dayanağının bulunmadığını, takibin durduğunu, davalının itirazının haksız ve usule aykırı olduğunu ve iptaline karar verilmesini, %20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; belirtilen süre içerisinde onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabii tutulmayan eşya Gümrük kanunu uyarınca tasfiyelik hale geldiğinden ve devlet malı niteliğini kazandığından ve yine gümrük kanunu uyarınca yapılan hizmetler ve masraflar eşyanın satışından elde edilen gelirden karşılanacağından ve şayet böyle bir gelir söz konusu değilse Gümrük kanunu ve buna bağlı Gümrük Yönetmeliği ile Gümrükler Müdürlüğünün tasarrufu yazıları gereğince Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, Gümrükler Genel Müdürlüğünün Genel Giderler bütçesinden karşılanacağından, yetkiye, borca, borcun faizine ve borcun tüm ferilerine itiraz ettiğini belirterek icra dosyasındaki ödeme emrinin iptaline karar verilmesini, davanın reddini talep etmiştir.
Mahkememizce Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı takip dosyası incelenmiş, incelenmesinde alacaklısının ... Nakliyat San. Ve Tic. Ltd. Şti., borçlusunun ... olduğu, 12.512,95TL üzerinden yetkili icra dairesinde ilamsız icra takibi açıldığı, davacının davasını açmasında hukuki yararının olduğu, ödeme emrinin borçluya usulüne uygun tebliğ edildiği ve borçlunun süresinde itiraz etmesi sonucu takibin durduğu anlaşılmıştır. Davacının itirazın iptali davasını 1 yıllık hak düşürücü sürede açtığı anlaşılmıştır.
Mahkememiz dosyasına Gümrük Müşaviri bilirkişisinden rapor aldırılmış, Gümrük Müşaviri bilirkişi ... tarafından düzenlenen 09/03/2020 tarihli bilirkişi raporda özetle; "Eyanın FOB kıymeti: 514,80EURO x 2,9897 = 1.539,10TL , Eşyanın CİF Kıymeti:1.732,95TL, Eşyanın Gümrüklenmiş Değeri: CİF+GV+KDV=2.122,14TL" elirtmiştir.
Taraf itirazları ve beyanları doğrultusunda bilirkişi .... tarafından düzenlenen 17/12/2020 tarihli ek raporda özetle; "Antrepo Beyannamesine göre,tescil edildiği tarih itibarı ile kök rapordaki hesaplamalar gümrük mevzuatına göre yapılmıştır.îdarenin 23.10.2014/652 Tespit Tahakkuk Belgesi verileri ile örtüşmektedir. Antrepo beyannamesi yönünden gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarih beyannamenin tescil edildiği tarih olup,hesaplamalarda beyannamenin tescil edildiği tarihten, tasfiye kararının alındığı tarihe kadarki ardiye v.b. ücretler dahil edilmez. İşletmecinin 3 ayrı işlemden oluştuğu belirtilen hizmetleri ,ibraz edilen faturada ayrı olarak gösterilen fatura tespit edilememiştir.Tasfiye Yönetmeliği hükümleri gereği,imha için yapılan giderlerin eşya sahibinden rücu hakkı vardır,ancak ardiye hizmetlerine ait olmak üzere rücu edebileceğine dair hüküm mevcut değildir.Gümrük Mevzuatında;Antrepo beyannamesinin tescilinden,tasfiyelik hale gelinceye kadar oluşmuş ardiyelere ait olmak üzere bir hesaplama hükmü veya yöntemi yoktur.Tasfiye hükümlerine tabi tutulmuş eşyalar,bir rejime tabi tutulmuş ve beyanname verilmiş ise gümrük yükümlülüğünün başlangıcı bu beyanname esas alınır ve Gümrük Kanununun 23 ila 31'nci maddeleri kapsamında gümrük kıymeti hesaplanır. Tasfiye Yönetmeliğinin 63 ve 64/1-5-6'ncı maddeleri kapsamında değerlendirme yapılması halinde eşyanın ancak gümrüklenmiş değerinin *615'inin ardiye ücreti olarak talep edilebileceği (imha masrafları ayrı) sonucuna varılabilir. Farz-ı misal; eşyanın son kullanma tarihi ile ilgili sorun olmasaydı, eşya tasfiye yoluyla satışı eşyanın gümrüklenmiş değeri üzerinden gerçekleşmiş olsa idi, işletmeci ancak 2.122,14X*415—318,21 TL ardiye hizmeti karşılığı alabilecektir. " teknik kanaati olarak belirtilmiştir.
Mahkememiz dosyasına Gümrük Taşıma Uzmanı bilirkişisinden rapor aldırılmış, Gümrük Taşıma Uzmanı bilirkişi .... tarafından düzenlenen 23/08/2021 tarihli kök raporu ile 02/06/2022 tarihli ek raporunda özetle; "Eşya sahibi davalının eşyasının, kanun ve yönetmelik gereği davacının antreposuna bilgisi dahilinde dolaylı temsil yoluyla Gümrük müşavirince kanulmuş olduğu, Tarım il müdürlüğünün yazıları gereğince 3 çuval, 180 kg ibaret “kahve çekirdeği” tanımlı eşyanın kanun ve tasfiye tüzüğünün 63. Ve ilgili maddeleri gereğince yasal olarak imha edildiği, imha masraflarının, tüzük gereğince; sahipli olmasından dolayı ve .... sayılı genelge kapsamında davalıya davacı tarafça yasal olarak bilgi verildiği, bu nedenle kanun ve tüzük gereğince imha masraflarından davalırım sorumlu olduğu, davacı tarafından sorumlulukları gereğince, eşyanın saklanması, imha oluncaya kadarki ardiyesini davalıdan talep edebileceği, davacının ardiye ücretleriyle diğer antrepoların ardiye ücretlerinde yapılan mukayeseler neticesinde ortalamasının hemen hemen aynı olduğu, belirgin bir farkını bulunmadığı ve fahiş olmadığı, uygulanabilir olduğu, oluşan ardiye ücretinin toplamda 442.25 Euro olduğu, dava tarihi olan 12.02.2018 tarihinde 1 Euro x 9.9935TL olduğu: 442.25 EUROx9.9935TL = 4.419,62TL ardiye ücreti olup, eşyanın imha bedelinin ispat edilmesi halinde ardiye ücretine ilave edilerek davacının, davalıdan talep edebileceği, aksi durumda sadece ardiye ücretini talep edebileceği hususları tespit edildiğini" belirtmiştir.
Dava, İİK'nun 67. Maddesi gereğince itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davacının antreposunun bağlı bulunduğu Erenköy Gümrük Müdürlüğüne muhatap 31.1.2015 tarih ve idarenin varidesinde işlem gören .... kayıt no.lu dilekçesi; Davalıya ait imhaya konu eşyaların da dahil olduğu 5 kalem (parti) eşyanın müdürlüğün 13.01.2015 tarihli “imha kararı” kapsamında imha lisansına sahip ...... Dönüşüm AŞ. firmasının tesislerinde imha edilmesi yönünde, yasal sorumluluğu gereği müracaat ettiği, 12.01.2015 tarihli ve 02 sayılı “imha kararı” davacının yasal olarak yapması gereken müracaatı sonucunda, idarenin 5 kalemden ibaret davalının da eşyasının bulunduğu imha kararının kurulan heyetçe ve gözetiminde yerine getirildiği, davalıya ait 30.01.2013 tarih ..... numaralı antrepo beyanınamesi muhteviyatı 3 çuval, 180 kg'dan ibaret kahve çekirdeği cinsi tarumlı eşya olduğu; diğer 4 kalem eşyanın davalıya ait olmadığı, İmha kararına istinaden; imha edilecek tesiste 14.1.2015 tarihinde imhanın “kırma ve atıktan üretilmiş yakıt hazırlama” şeklinde gerçekleştirildiği ve yetkililerce imzalanmış bulunduğu, Erenköy tasfiye işletme müdürlüğünün, eşyaların denetim ve gözetiminde bulunan gümrük müdürlüğüne muhatap 05.12.2014 tarih ve .... sayılı yazıları ile eşyanın imhasının uygun olduğunun bildirildiği, ekinde gümrük idaresi tarafından düzenlenen 4 adet TTB.nin (Tahakkuk Tespit Belgesi) olduğu, imha eşyasının dayalıya ait beyanname ve özet beyanı içeriğiyle uyumlu olduğu bilirkişi raporu ile tespit edilmiştir.
Yine hükme esas alınan bilirkişi raporu ile; eşya sahibi davalının eşyasının, kanun ve yönetmelik gereği davacının antreposuna bilgisi dahilinde dolaylı temsil yoluyla Gümrük müşavirince kanulmuş olduğu, Tarım il müdürlüğünün yazıları gereğince 3 çuval, 180 kg ibaret “kahve çekirdeği” tanımlı eşyanın kanun ve tasfiye tüzüğünün 63. Ve ilgili maddeleri gereğince yasal olarak imha edildiği, imha masraflarının, tüzük gereğince; sahipli olmasından dolayı ve ..... sayılı genelge kapsamında davalıya davacı tarafça yasal olarak bilgi verildiği, bu nedenle kanun ve tüzük gereğince imha masraflarından davalırım sorumlu olduğu, davacı tarafından sorumlulukları gereğince, eşyanın saklanması, imha oluncaya kadarki ardiyesini davalıdan talep edebileceği, davacının ardiye ücretleriyle diğer antrepoların ardiye ücretlerinde yapılan mukayeseler neticesinde ortalamasının hemen hemen aynı olduğu, belirgin bir farkını bulunmadığı ve fahiş olmadığı, uygulanabilir olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama, dava ve cevap dilekçeleri, taraf vekillerinin mahkememiz huzurundaki beyanları, dosya arasına alınan Küçükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı takip dosyası ve tüm kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacı tarafın ardiye ücreti ve imha bedelini davalıdan talep edebileceği, dosya içeriğine göre üçüncü bir şirket tarafından davacıya kesilen imha faturasının dosyada mevcut olduğu, davacının davalıya ihtarname göndermemesi sebebiyle davalının temerrüde düşmediği, bu sebeple hesaplanan 5.974 TL imha ücreti, 4.419,62 TL üzerinden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Alacağın mahkememizce aldırılacak bilirkişi raporu ile tespit edilebildiğinden, dolayısı ile likit olmaması sebebiyle yasal koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı talebi reddedilmiştir.
HÜKÜM :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile Küçükçekmece ..... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 10.393,62TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-İcra inkar tazminat talebinin şartlar oluşmadığından reddine,
3-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 709,98TL ilam harcından peşin alınan 151,13TL harcın mahsubu ile bakiye 558,85TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından sarf edilen 35,90TL Başvuru Harcı, 151,13TL Peşin Harç olmak üzere toplam 187,03TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen 1.550,00TL bilirkişi ücreti, 252,40TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.802,40TL den kabul red oranına göre hesaplanan 1.497,12TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın iş bu davacı üzerine bırakılmasına,
6-Davalı tarafından sarf edilen 50,00TL bilirkişi ücretinden kabul red oranına göre hesaplanan 8,46TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmın iş bu davalı üzerine bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 9.200,00TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 2.119,33TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
9-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/09/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.