T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/270 Esas
KARAR NO: 2020/255
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 22/12/2009
KARAR TARİHİ: 24/06/2020
KARARIN YAZILDIĞI TARİH: 25/06/2020
Davacı tarafından mahkememizde açılan davada yapılan açık yargılama sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 23/12/2009 havale tarihli dava dilekçesinde özetle ; davacı müvekkilinin...... -... adı ile davalılardan ...'ndan 2008 yılı defter kayıtlarına geçmiş 03/03/2008'den 31/03/2008 tarihine kadar 332.435,50-TL'lık mal aldığını, 05/05/2008 'den 24/05/2008'e kadar 8 adet fatura ile 268.290,11-TL lik mal sattığını yine davalılardan ...... Boyaya 2.336,99-TL'lik mal sattığını, davalı ... ...... ...... Boyaya borçlu olduğunu bildirerek davacı yandan hatır çeki istediini, verilen çekler ... tarafından ciro edildiğini, bu hatır senetlerinin davacı tarafından kayıtlarına alınmadığını, davacının hatır senedi olarak verdiği senetlerin toplam değerinin 265.000-TL mertebesinde olduğunu, bu hatır senetlerinin davalılardan ... tarafından kendi borcuna karşılık olarak davalılardan ...... Boyaya verildiğini, bu senetlerin toplamının 65.750-TL olduğunu, ayrıca ...'nun kendi cirosunu taşıyan senetleri de ...... Boyaya verdiğini, bunların da toplam tutarının 287.000-TL olduğunu, buna göre sonuç olarak ... çekleri, toplamının 265.000-TL, ...... çekleri toplanın 65.750-TL, ... çek ve senetleri toplamının 287.000-TL olduğunu, ...... Boyaya toplantı için gidildiğinde, davacıdan hem kendi çekleri için hem de ... senetlerine karşılık teminat verilmesininin ya da malvarlığı devri suretiyle borçların kapatılması istendiğini, davacı yanın gösterdiği taşınmazın ...... Boya yetkilileri tarafından 600.000-TL'ye sayılmak istendiğini, rayiç değerin çok altında olan bu teklife müvekkilinin olumlu yanıt vermediğini, daha sonraki görüşmelerde bu taşınmazın 700.000-TL'ye sayılması konusunda mutabakata varıldığını, böylece toplam 617.750-TL borcun kapanması noktasında uzlaşıldığını, ancak taşınmazın 600.000-TL bedelle ve asla tahsil olunmayan bir para ile devredildiğini, bu surette 617.500-TL borcun kapatıldığını, satıştan sonra ilk çek olan 15/05/2008 vadeli 30.000-TL'lik çekin ...'a iade edildiğini, daha sonra .../ ...... Ticaretin 3.6/10.6/3.7/12.7.2008 tarihli senetlerinin ( toplam 110.000-TL) iade edildiğini, ancak sonraki senetlerin iade edilmediğini, bundan sonra ...... Boya'nın karşığılı alındığı halde iade edilmeyen tüm çek ve senetleri için farklı dosyalarla sadece davacıya ve ......'a takip başlatmış ...nu ise takipte dikkate alınmadığını, davacının mallarının haczedildiğini, takibi başlatan şirketle görüşüldüğünde, başkaca borçlar nedeniyle taşınmazın unutulması gerektiğini, taşınmazların icra yoluyla satılmasından korkan davacı yanın 25/12/2008 tarihli protokolü akdemek durumunda kaldığını, bu protokol ile farklı taşınmazların devrinin taahhüt edildiğini, bu anlaşmadan sonra taşınmazları ...... Boyaya devredildiğini belirterek, ilişkiye esas ve davacı ve kyınbiraderi ...... tarafından ...'nun borçlarına kefaleten verilen 617.750-TL'sinin davacı adına kayıtlı iken daha önce Bakırköy, .... mahallesi, ..... Bahçe Sok. Pafta ...... ada ..... parsel ...... da tapuya kayıtlı ...... arsa paylı zemin kat ..... nolu taşınmazı Davalı ...... Boyaya tapuda devrile verilerek ödendiğinin tespitine, bu ödeme sonrası ...... Boya tarafından ...... ve ... adına bir daha icra takibine konu edilen Sultanbeyli İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyalardaki çeklerele ilgili olarak davacının 235.000-TL'lik çekler ve dosyadaki faiz/ferileri ile borcunun olmadığının tespitine, çeklerin davacıya iadesine, 25/12/2008 günlü davacı ile ...... Boya vekilleri arasında yapılan protokolün kanuna aykırı olması ve mükerrer ödeme nedeni ile feshine, Protokol ve alacak geçersiz olmakla borçlu olunmadığı halde yasadışı olarak iş ilişkisi bulunmayan ...'ye devredilen davacıya ait Bağcılar Mahmutbey, ...... ada, ..... parseldeki ........... arsa paylı ...... nolu bağımsız bölümlü, İstanbul Bakırköy ...... mevkiindeki ...... pafta , ....... ada, ......... parselde kayıtlı ......... kat .......... nolu bağımsız bölümü,, Tekirdağ Marmara Ereğlisi Kargaburun Ylou ....... pafta ....... parseldeki davalı ...'ye ait tapu kaydının iptaline yeniden davacı adına tesciline, Tüm taşınmazların tapu kaydına davanın açıldığının şerh konulmasına, ...nun adına ödenmek zorunda kalınan 617,750-TL'sinin şimdilik 5.000-TL'lik bölümünün taşınmaz devir tarihinden başlamak üzere Merkez Bankası avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, üst sınırda kötü niyet tazminatının davalılardan alınarak davcıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekilinin 08/10/2010 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin, davacı ve diğer davalı ...'nun müvekkilinden mal aldığını, davalılardan ...'nun bu mal alımları nedeniyle kendisinin, ...... 'ın ve davacının keşide ettiği senetleri verdiğini, davacı yanın ...na verilen senetlerin hatır senedi olduğunu ifade etmiş olmasına rağmen bu senetlerin hatır senedi olduğunun müvekkili tarafından bilinmesinin mümkün olamayacağını, senetler hatır için verilmiş olsa da bu hususun senetlerin ödenmesi gereğini ortadan kaldırmayacağını, borca karşılık olarak davacı yana ait taşınmazın müvekkili şirket adına hareket eden ... tarafından devraldığını, taşınmazın ödenmeyen leasing borçları sebebiyle bazı senetleri takibe konulduğunu, 25/12/2008 tarihli protokolün geçerli olduğunu, protokole konu yapılan devirlerin teminat karşılığı olmayıp borcun ödenmesini amacıyla yapıldığını, belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davacı ve davalı delilleri toplanmış, celbi gereken belge ve kayıtlar celp edilmiş, yapılan yargılama , toplanan ve sunulan deliller, bilirkişi incelemesi sonucu alınan bilirkişi raporları ve ek rapor ile tüm dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde, davacının, davalı ...'na diğer davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ne borcundan dolayı çek verdiği, verilen çeklerin davalı ... tarafından ciro edilerek , ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ne verildiği, tarafların ticari defterlerine göre davacının çek bedeli miktarında ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ile ticari ilişkisinin olmadığı gibi defter kayıtlarına göre borcunun da olmadığı, verilen çeklerden dolayı icra takibine maruz kaldığı, her ne kadar davacı verdiği çeklerin hatır çeki olduğunu iddia etmişse de, davacının bu yöndeki iddiası çekin hukuki vasıfları da değerlendirilerek çekin ciro yoluyla üçüncü kişilerin elinde bulunması da nazar alınarak , davacının bu yöndeki iddiaları değerlendirmeye alınmamıştır. Davacının ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ne olan ve yukarıda açıklandığı şekildeki borçlarına karşılık, davacının davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ne 14/05/2008 tarihinde Bakırköy ....... Mah., ....... Sokak ....... Pafta ......... Ada, ....... Parselde tapuya kayıtlı taşınmazını devrettiği ve bu şekilde davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ne olan borcun ödendiği, ancak daha sonra davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.nin iade etmesi gerekli dava ve takibe konu yaptığı çekleri iade etmediği gibi, ...'nun borçlarından dolayı yeniden talepte bulunduğu ve icra takiplerine devam ettiği, bu nedenle 25/12/2008 tarihli protokolle 7 adet icra dosyası borcunun ödenilmesi için davacı ile icra tehdidi altında ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş. Arasında protokol yapıldığı, bu protokol kapsamında davacıya ait İstanbul Bakırköy Kartaltepe, ........ Mevki ........ Pafta, ....... Ada, ....... Parsel'de bulunan ....... kat ......... nolu bağımsız bölüm ile , Bağcılar Mahmutbey ........ Ada, ......... Parsel'de bulunan........kat ...... nolu bağımsız bölüm ile Tekirdağ Marmara Ereğlisi ....... Pafta,.......Parsel'de bulunan ...... arsa paylı ....... blok ........ nolu bağımsız bölüm tapularının davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ne devredildiği, ancak davacının, davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ne verdiği çeklerden dolayı olan tüm borcunu Bakırköy ....... Mah., ........ Sokak ....... Pafta ........ Ada, ....... Parselde ........ arsa paylı ....... nolu bağımsız bölüm iş yerini devrederek ödediği ve davacının davalı tarafa borçlu bulunmadığı, buna rağmen davalının mükerrer sayılacak biçimde hareket ederek icra tekidi altında davacıya ait 3 bağımsız bölümün tapularını devraldığı, ancak dosyada toplanan delillerle davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş. yapılan ödeme dışında davacıdan olan alacağını kanıtlayamadığı, borcun varlığı başka bir alacağının olduğu toplanan delil, defter kayıt ve belge incelemeleriyle tespit edilememiştir. Talebin mükerrer talep olduğu, aynı borcun ikinci kez talep edildiği görülmüş ve mahkememizce protokolle yapılan devirlerin yerinde olmadığı, davacıya iadesi gerektiği, davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.nın toplanan deliller çerçevesinde 3 adet bağımsız bölümün kendisine devrini gerektirecek davacıdan olan alacağını kanıtlayamadığı tespit olunmuş ve protokol çerçevesinde davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.ve çalışanı ...'ye devredilen gayrimenkullerin davacıya iadesi kanaatine varılmış ve davalı adına kayıtlı iki adet gayrimenkulün davalı adına olan kayıtlarının iptali ile davacıya iadesine karar vermek gerekmiştir. Protokol çerçevesinde devredilen Bağcılar Mahmutbey yolu, ........ Ada, ........ Parsel'de kayıtlı ........ nolu bağımsız bölüm davalılar adına kayıtlı olmaması nedeniyle bu bağımsız bölüme yönelik davacı talebinin bedele yönelik talepleri saklı kalmak kaydıyla reddi cihetine gidilmiştir. Davacı açmış bulunduğu dava ile ... adına ödenmek zorunda kalınan bedelin kısmen tahsil talebinde bulunmuşsa da, ...'na verilen çeklerin davacının hatır yönündeki olduğu taleplerini mahkememizce kabul görmemiş olması nedeni ile bu yöndeki taleplerinin Reddi cihetine gidilmiştir. Ayrıca davacı aleyhine davalı ...... Boya ve Kimya Sanayi Ticaret A.Ş.tarafından yapılan icra takiplerinin de , takiplere konu borcun davacı tarafından Bakırköy ........ Mah., ....... Sokak ........Pafta ....... Ada,....... Parsel'de ....... arsa paylı bağımsız bölümün devri ile ödendiği anlaşılmakla davacı aleyhine yapılan icra takiplerinin de iptaline karar verilmiş, iş bu kararın davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay ........HD ........ esas ........ karar sayılı ilamıyla;
"Öncelikle dava nispi karar ve ilam harcına tabi olup mahkemece davacıya dava dilekçesindeki talepleri açıklattırılıp, taleplerin borcun tamamına yönelik olduğu dikkate alınarak öncelikle eksik dava harcının tamamlattırılması ve daha sonra işin esasının incelenmesi gerekirken 10.000,00 TL üzerinden harç ikmaliyle açılan davada, 617.500,00 TL’ lik borcun ödendiğinin tespitine, 235.000,00 TL tutarlı yedi takip ile borçlu olmadığının tespitine, değeri tespit edilmeden üç adet taşınmazın tapusunun iptaline şeklinde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı görülmüştür.
Ayrıca davada ispat külfeti davacı tarafta olup davacı öncelikle 617.750,00 tutarlı borca karşılık Bakırköy ........ Mahallesi ....... Parsel ....... nolu taşınmazı devrettiğini kanıtlamakla yükümlüdür.
Anılan taşınmazın devrine ilişkin akit tablosunda bedelin peşin olarak alındığı kayıtlı olup bunun aksinin davacı yanca yine yazılı delille kanıtlanması gerekir. Ayrıca dava konusu edilen yedi adet icra takibinde dayanak olan çeklerin bedelsiz kaldığı ve bu çeklerin ödenmesi için devredilen taşınmazların da fazla ödeme olduğu, 25.12.2008 tarihli protokolün kanuna aykırı olduğu yolundaki iddiada, usulüne uygun deliller ile davacı tarafından ispatlanmalıdır" gerekçesiyle yerel mahkeme kararını bozulmuş; mahkememizce bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.
Öncelikle Yargıtay bozma ilamı kapsamında dava değeri üzerinden nispi harç tamamlattırılarak bu yöndeki eksiklik tamamlanmıştır.
Yargıtay bozma ilamında belirtildiği üzere öncelikle davacının 617.750-TL tutarlı borca karşılık Bakırköy ....... Mahallesinde kain ....... nolu parsel üzerinde bulunan ...... nolu taşınmazını devrettiğini kanıtlamakla yükümlü olduğu, taşınmazın satışına ilişkin resmi senette taşınmazın 600.000-TL karşılığında satıldığı ve bedelinin tahsil edildiğinin açıkça yazıldığı, davacı tarafın resmi senet içeriğinin aksini kesin delille kanıtlaması gerektiği, bu bağlamda davacı tarafın aynı zamanda yemin deliline dayandığı hususu da dikkate alınarak davalı ...... BOYA AŞ'ye teklif edilen yeminin şirket temsilcisi olan ........ tarafından 19/02/2020 tarihli oturumda eda edildiği, teklif edilen yemin kapsamında satışa konu ...... nolu bağımsız bölümün borcun tasfiyesi amacıyla değil resmi senette yazılı bedel karşılığında satın alındığının ve borcun tasfiyesine yönelik 25/12/2008 tarihli protokol içeriğinin de tamamen doğru olduğunu ve davacı taraftan menfi tespite konu alacak miktarı kadar alacaklarının bulunduğunu yemini tahtında beyan etmiştir.
Her ne kadar davacı taraf davalılardan ...'ye yemin teklif ettiklerini, bu nedenlerle kendisinin teklif edilen yemini eda etmesi yönünde karar verilmesini talep etmiş ise de; Yargıtay bozma ilamına uyulduktan sonra mahkememizin bozma ilamı ile bağlı olduğu, taraflar arasında düzenlenen ve inkar edilmeyen 25/12/2008 tarihli protokolde belirtilen taşınmazların alacaklı konumunda olan davalı ...... BOYA AŞ çalışanı olan ...'ye tapuda satış yoluyla devredileceğinin açıkça belirtildiği, dolayısıyla bu yönde taraflar arasında yazılı sözleşme kapsamında herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, bu nedenlerle davacı tarafın bu yöndeki istemi HMK 225/1 maddesi gereğince ve ara kararı ile reddedilmiştir.
Her ne kadar davacı taraf, davalı şirket çalışanı olan .........'in emniyette vermiş olduğu 05/05/2010 tarihli beyanında Yargıtay bozma ilamında belirtilen Kartaltepe Mahallesinde kain ....... nolu dükkanın borcun tasfiye amacıyla devredildiği yönünde beyanının söz konusu şirketi bağlayacağını dolayısıyla bu beyan karşısında taşınmazın borcun tasfiyesi amacıyla devredildiğinin kabul edilmesi gerektiğini iddia etmiş ise de; söz konusu şahsın şirket çalışanı olduğu, beyanın şirket yönünden temsilci olmaması nedeniyle bağlayıcı olmadığı, ayrıca söz konusu ifade tutanağında belirtilen taşınmazın borcun tasfiyesi amacıyla devredildiği hususunda kesin bilgisinin olmadığı, ancak taşınmazın şirket adına devredildiğini ...'den duyduğunu, dolayısıyla söz konusu beyanın taşınmazın satışına ilişkin resmi belge karşısında üstün tutulamayacağı mahkememizce değerlendirilmiştir.
Davacı vekili tahkikat aşaması tamamlanıp sözlü yargılamaya geçildikten ve tarafların da sözlü beyanları alındıktan sonra davalı ...'ye teklif ettikleri yeminin eda ettirilmemesi nedeniyle mahkeme heyetini reddettiği; mahkememizce HMK 41/1-b ve c maddeleri gereğince ret talebi geri çevrilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Toplanan deliller, tüm dosya kapsamı ve Yargıtay bozma ilamında belirtildiği üzere; davacı tarafın 617.750-TL tutarlı borca karşılık Bakırköy ...... Mahallesinde kain ...... nolu taşınmazı devrettiği hususunun kesin delillerle kanıtlayamadığı, davalı ...... BOYA AŞ'ye teklif edilen yeminin yetkili şirket temsilcisi tarafından eda edildiği, yemin metnine göre satış sözleşmesinin içeriğinin ve ayrıca borcun tasfiyesine yönelik 25/12/2008 tarihli protokol içeriğinin de doğru olduğu, resmi satış senedinin aksinin davacı tarafından kesin delille kanıtlanamadığı, bu bağlamda ....... Mahallesinde kain ........ nolu parsel üzerinde bulunan ....... nolu dükkanın devrinin satışa yönelik olduğu, satış bedelinin davacı tarafa ödendiği, söz konusu devrin borcun tasfiyesi amacıyla yapıldığı hususunun kanıtlanamadığı, ayrıca taraflar arasında düzenlenen ve inkar edilmeyen 25/12/2008 tarihli borcun tasfiyesine yönelik protokolün de taraflar yönünden bağlayıcı olduğu dikkate alınarak davacı tarafından davalılar aleyhine açılan menfi tespit davasının sübuta ermediğinden reddine; davalılar ...... BOYA AŞ ile ...'nin tazminat isteminin ise koşulları oluşmaması nedeniyle keza reddine karar vermek gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafından davalılar aleyhine açılan davanın sübuta ermediğinden REDDİNE,
2-Davalılar ...... BOYA AŞ ile ...'nin tazminat taleplerinin koşulları bulunmaması nedeniyle REDDİNE,
3- Peşin alınan 135,00-TL + 13.623-TL tamamlama harcından 54,40 - TL ilam harcının mahsubu ile, bakiye 13.703,60-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
4-Davalı ... vekili tarafından yapılan 226,40-TL temyiz ve posta gideri masrafının davacıdan alınarak iş bu davalıya verilmesine,
5-Davalı ...... BOYA AŞ tarafından yapılan 400,00-TL masrafın davacıdan alınarak iş bu davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davalılar vekilleri için AAÜT'ne göre belirlenen 56.935,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
8-Karar kesinleştiğinde ve istek halinde kullanılmayan gider avansının ilgilisine iadesine,
Dair tarafların yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/06/2020
Başkan ... ¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ... ¸e-imzalıdır
Katip ... ¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.