T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/243 Esas
KARAR NO: 2020/259
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/06/2015
KARAR TARİHİ: 25/06/2020
KARAR YAZIM TARİHİ: 25/06/2020
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin çeklerin vadesini beklerken kaybolduğunu, çeklerin kaybolduğu anlaşılınca Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... esas sayılı dosyadan çek iptal davası açıldığını, iptali istenen çeklerin İstanbul ..... İcra Müdürlüğünün ..... esas - ve ....... esas sayılı dosyalarında icra işlemine konu edildiğini, müvekkili şirketin söz konusu çekleri ...... Dağıtım Kitabevi - .....'dan teslim aldığını, bu hususun dosyaya sundukları cari hesap ekstresinden ve tahsilat makbuzundan da anlaşılacağını, ...... Dağıtım Kitabevi - ......'un ticari defter ve kayıtları incelendiğinde söz konusu çekleri müvekkili davacı şirkete teslim ettiği, bundan sonra gelen ciranta .......Mat. Film Prod. Org. İnş. San. Tic. Ltd Şti.'ye teslim etmediğinin anlaşılacağını, her iki firmanın da tüzel kişilik olup çek alış verişi ticari defterelrine yansımak zorunda olduğunu, bu sebeple ciro silsilesinde kopukluk bulunmadığını, söz konusu çeklerin ...... Dağıtı Kitabevi - .....'dan .......Mat. Film Prod. Org. İnş. San. Tic. Ltd. Şti'ye haksız olarak geçtiğinin her iki şirketin ticari defterlerinin inclenmesi suretiyle ortaya çıkacağını belirterek müvekkili şirkete ait olan söz konusu çeklerin alacaklı görünen advalıya ödenmesini engellemek adına takdiren teminatsız olarak İstanbul ..... İcra Müdürlüğünün ..... ve ....... esas sayılı dosyalarına tedbir konulmasını, davamızın yukarıda yazılı olan çek cirantalarına davanını ihbar edilmesini, .... Bankası ..... Şubesi ...... no'lu ...... Bankası ...... Şubesi ...... no'lu çek parkalranını istirdadı ile müvekkili şirkete iadesini, yargılama giderleri vekalet ücretinin haksız iktisap eden davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu yapılan çeklerin taraflarınca İstanbul ..... İcra Müdürlüğünün ..... ve ....... esas sayılı dosyaları ile 27.05.2015 tarihinde icra takibine konulduğunu, ve çeklerde ciranta sıfatı ile sorumlu olan ...'in 05.06.2015 tarihinde dosya borçlarını ödemesi sebebiyle dava konusu yapılan iki adetçekin bu kişiye teslim edildiğini, bunun yanı sıra dava konusu çekler incelendiğinde cira silsilesinin tam olduğunun açıkça görüleceğini, davacı tarafın dava konusu çeklerde cirosunun bulunmadığını belirterek davanın reddi ile yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: İstanbul ...... İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı takip dosyasının bir örneği uyap üzerinden celp olunmuş, incelenmesinde; Alacaklı ... tarafından borçlular ...... Yayınları San. ve Tic. A.Ş., ...... Dağıtım Kitabevi ....., ......Film Prodüksiyon Org. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ve ... hakkında 3.500,00 TL bedelli çeke dayalı olarak verilen İstanbul ...... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.05.2015 tarih ve ...... D. İş esas - ..... D. İş karar sayılı kararı ile verilen ihtiyati haciz kararı nedeniyle takip başlatıldığı, dosya borcunun haricen tahsil edilmiş olduğu belirtilerek dosyanın işlemden kaldırılmasının talep edildiği görülmüştür.
İstanbul ...... İcra Müdürlüğünün ....... esas sayılı takip dosyasının bir örneğin uyap üzerinden celp olunmuş, incelenmesinde; Alacaklı ... tarafından borçlular ..... Yayın Dağıtım Tic. ve San. Ltd. Şti., ...... Dağıtım Kitabevi ....., ...... Film Prodüksiyon Org. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ve ... hakkında 3.500,00 TL bedelli çeke dayalı olarak verilen İstanbul ..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.05.2015 tarih ve ...... D. İş esas - ....... D. İş karar sayılı kararı ile verilen ihtiyati haciz kararı nedeniyle takip başlatıldığı görülmüştür.
Bakırköy ..... Asliye Ceza Mahkemesinin celp olunduğu, incelenmesinde; suç olarak resmi belgede sahtecilik suçu olarak beliritildiği, müştekisinin ......, sanığının ..... olduğu, iddianamede; suç tarihinde...... Kitapevinde görev yapmakta olan ve müşteki ile hizmet ilişkisi bulunduğu anlaşılan sanığın suça konu şirekte teslim edilen iki adet çeki zilyetliğin devri dışında kullanarak üzerine atılı hizmet nedeniyle görevi kötüye kullanma suçunu işlediği iddasının bulunduğu, henüz müşteki ve sanığın ifadesinin alınmadığı görülmüştür.
15.02.2016 Tarihli ara karar ile çek keşidecisi 3. şahıs ...... Yayınlar San. ve Tic. A.Ş. vekilinin ..... Bankası ..... Şubesine ait ...... no'lu 12.05.2015 vade tarihli, 3.500,00 TL bedelli çek bedelinin ödenmesi için tevdi mahalli tayin edilmesi talebinin kabulü ile ....... bank Bakırköy Adliye Şubesinin tevdii mahalli olarak belirlenmesine karar verildiği, karar gereğince TR ...... iban no'lu hesaba 3.500,00 TL yatırılarak Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... esas sayılı dosyası emrine blokeli olarak hesap açıldığı görülmüştür.
24.02.2016 Tarihli ara karar ile çek keşidecisi 3. şahıs ..... Yayım Dağıtım Tic. ve San. Ltd. Şti. vekilinin ...... Bankası A.Ş. ...... Şubesine ait 31.03.2015 keşide tarihli, 2.000,00 TL bedelli, ...... no'lu çek bedelinin ödenmesi için tevdi mahalli tayin edilmesi talebinin kabulü ile ...... bank Bakırköy Adliye Şubesinin tevdii mahalli olarak belirlenmesine karar verildiği, karar gereğince TR ...... iban no'lu hesaba 2.000,00 TL yatırılarak Bakırköy ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... esas sayılı dosyası emrine blokeli olarak hesap açıldığı görülmüştür.
Çekin istirdadı talep eden kişinin çek ciro silsilesinde imzasının bulunmadığı bu nedenle çekin istirdadı davasında aktif dava ehliyeti bulunmadığından açılan davanın reddine karar verilmiş, iş bu karar davacı tarafça temyiz edilmekle Yargıtay ...... HD'nin ..... Esas, ..... Karar sayılı ilamıyla yerel mahkeme kararını bozmuştur.
Yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilerek bozma doğrultusunda yargılamaya devam edilmiştir.
Dava ek istirdadı istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK nnun 792 mad"çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa ister hamile yazılı ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 nci mad göre ispat etsin,çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür"
Davacının bu suretle senedin rızası hilafına elinden çıktığı ve senedi elinde bulunduran şahsın kötüniyetli ve iktisabında ağır kusuru olduğunu ispat etmesi beklenmiştir.
Dava dışı ...... dağıtımı kitabevi- ...... 'ın beyaz cirosu vardır
Davacının sözkonusu çekleri bu kişiden aldığı ve bu kişi ile arasındaki çek alış verişine dair fatura ve diğer belgeleri ibraz etmiş olduğuna göre davacının söz konusu çeklerin lehtarı olduğu kuşkusuzdur.
Davacının senedin rızası hilafına elinden çıktığı ve senedi elinden bulunduran şahsın kötüniyeti ve iktisabında ağır kusuru olduğunun ispat yönünden davaya devam edilmiş deliller incelenmiş ihbar olunan beyanları değerlendirilmiştir.
İhbar olunan dava dışı ...... dağıtım yetkilisi beyanında:Çeki çalıştıkları firma olan ...... Yayıncılık dan aldıklarını karşılıklı cari hesaplarının olduğunu ve kayıtları bulunduğunu, çeki...... yayınevine verdiklerini makbuzlarını aldığını kendilerinin ..... ile ilişkinini bulunmadığını, ...... beyin ise ..... kitapevinde matbaa müdürü olduğunu ,
İhbar olunan ....... Matbaacılık Ltd Şti yetkilisi ise: ..... beyan ..... kitapevi nin sigortalı çalışanı olduğunu ancak ..... kitapevi ile ilgisi bulunmayan bir işi kendisine getirdiğini, ..... beyle iş yaptıklarını, karşılığında ..... beyin ...... cirolu 2 adet çek verdiğini (istirdada konu) çekte puslu yayıncılığın en son cirosunun bulunduğunu yaptıkları zarf işinin İnkilap yayıncılıkla ilgisi olmadığını , .....'nun dışardan iş alıp sattığını, ..... Kitapevinin üretim müdürü ve şirket yetkililerinin de akrabası oloduğunu bu nedenle de hiç biri tedirginlik yaşamadan çekleri aldığını ,çeklerin ödenmediğini ,çekleri kendisinin ödediğini ,..... beyden alacağı olduğunu,Türkiye dışında olduğunu kaçtığını söylemiştir.
Davacı vekili defter incelemesi yaptırmak istemiş ise de çeklerin yetkili hamili olduğu yönünde ...... yetkilisi beyanından da anlaşıldığı üzere çeklerin iş karşılığında ...... yayıncılıktan aldıkları tartışmasızdır.
Çeklerin davacı elinde iken,üretim müdürü ..... tarafından şahsi alışveriş nedeniyle ......' Matbaa'ya cirolandığı görülmekledir .Davalı firma ise beyanında çeklerin elinde olmadığını ,... tarafından bedeli ödendiğini için teslim edildiği bildirilmiştir.
Davanın istirdat davası olması nedeniyle ispat yükü davacıya olup haksız olarak çeklerin elinden çıktığı iddiasında bulunmuş ise de ,çeklerin kendi üretim müdürleri tarafından şahsi işinde kullanıldığı,(adam çalıştıranan sorumluluğu kapsamında kendi iç ilişkileri olduğu ) üçüncü kişi açısından kötü niyetli ve iktisabında ağır kusurlu olduğu yönünden herhangi bir delil dosyada görülmediği anlaşılmıştır.Keza düzgün ciro silsilesi ile üçüncü kişi hamil tarafından icra dosyasına konularak bedelleri de tahsil edildiğinden ,davacının üçüncü kişinin iktisabında ağır kusurlu bulunduğunu ispat edememesi ve kötüniyeti ile ilgili bir delilin de sunulamadığı anlaşıldığından davalıdan çekin istirdat edilmesi mümkün olamayacağından dava reddedilmiştir.
HÜKÜM-Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu'na göre belirlenen 54,40TL ilam harcından peşin alınan 93,93TL harcın mahsubu ile bakiye 39,53TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 3.400,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalıya verilmesine,
5-HMK’nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra artan avansın taraflara iadesine,
Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/06/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
*Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında e-imza ile imzalanmıştır.